II UKN 322/99

Sąd Najwyższy2000-01-21
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenie społeczneŚrednianajwyższy
ubezpieczenia społeczneskładkiZUSkasacjapostępowanie administracyjneSąd Najwyższydziałalność gospodarcza

Sąd Najwyższy odrzucił kasację w sprawie o składki na ubezpieczenie społeczne, uznając, że zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego były bezzasadne, gdyż przepisy te nie miały zastosowania w sprawie.

Marek O. odwołał się od decyzji ZUS nakładającej na niego obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu działalności gospodarczej. Po oddaleniu odwołania przez Sąd Wojewódzki i apelacji przez Sąd Apelacyjny, wnioskodawca złożył kasację, zarzucając naruszenie przepisów KPA. Sąd Najwyższy odrzucił kasację, stwierdzając, że przepisy KPA nie miały zastosowania w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, a tym samym kasacja nie spełniała wymogów formalnych.

Sprawa dotyczyła odwołania Marka O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R. z dnia 25 lipca 1997 r., która stwierdziła obowiązek opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie transportu samochodowego za okres od 1 lipca 1993 r. do 22 stycznia 1997 r. w kwocie 6.591,86 zł oraz odsetek za zwłokę w wysokości 6.899,50 zł. Wnioskodawca argumentował, że nieopłacenie składek wynikało z zaniedbania pracownika organu rentowego. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rybniku wyrokiem z dnia 9 marca 1998 r. oddalił odwołanie, uznając, że wnioskodawca nie dopełnił wymagań formalnych związanych z obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach wyrokiem z dnia 3 grudnia 1998 r. oddalił apelację wnioskodawcy. Wnioskodawca złożył kasację, zarzucając Sądowi drugiej instancji naruszenie art. 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 stycznia 2000 r., postanowił odrzucić kasację. Sąd Najwyższy uzasadnił, że przedmiotem postępowania cywilnego mogą być jedynie sprawy cywilne, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, co czyniło kasację formalnie wadliwą.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jest bezzasadny, jeśli przepisy te nie miały zastosowania w sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przedmiotem postępowania cywilnego są sprawy wynikające ze stosunków prawa cywilnego, rodzinnego, pracy, ubezpieczeń społecznych oraz inne, do których przepisy KC stosuje się z mocy ustaw szczególnych. Przepisy KPA nie miały zastosowania w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie kasacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
Marek O.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

KPC art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem sądowego postępowania cywilnego mogą być jedynie sprawy cywilne, w tym sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Pomocnicze

KPC art. 3931

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 3933

Kodeks postępowania cywilnego

u.u.s.o.p.d.g. art. 2 § ust. 2

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin

KPA art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego przez Sąd Apelacyjny.

Godne uwagi sformułowania

Podlega odrzuceniu kasacja, która zarzuca wyrokowi sądu drugiej instancji w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, wyłącznie naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Z treści art. 1 KPC wynika jasno, iż przedmiotem sądowego postępowania cywilnego mogą być jedynie sprawy cywilne. Z tego względu kasacja, jako nie spełniająca podstawowych warunków formalnych określonych w art. 3931 KPC i nie czyniąca zadość wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego (art. 3933 KPC) polega odrzuceniu.

Skład orzekający

Teresa Romer

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Kuźniar

sędzia

Jadwiga Skibińska-Adamowicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności środków zaskarżenia w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych i stosowania przepisów proceduralnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzuty kasacji opierają się wyłącznie na przepisach KPA w sprawie ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalną kwestię granic stosowania przepisów proceduralnych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, co jest istotne dla praktyków.

Kiedy przepisy KPA nie mają zastosowania w sprawach o składki ZUS? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Dane finansowe

WPS: 6591,86 PLN

składki na ubezpieczenie społeczne: 6591,86 PLN

odsetki za zwłokę: 6899,5 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 21 stycznia 2000 r. II UKN 322/99 Podlega odrzuceniu kasacja, która zarzuca wyrokowi sądu drugiej ins- tancji w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, wyłącznie naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Przewodniczący: SSN Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Jadwiga Skibińska-Adamowicz. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2000 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Marka O. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz- nych-Oddziałowi w R. o składki na ubezpieczenie społeczne, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 3 grudnia 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Marek O. odwołał się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R. z dnia 25 lipca 1997 r. W decyzji tej organ rentowy stwierdził, że wnioskodawca ma obowiązek opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie transportu samochodowego za okres od 1 lipca 1993 r do 22 stycznia 1997 r w kwocie 6.591 złotych 86 groszy oraz odsetek za zwłokę należnych od tej kwoty w wysokości 6. 899 złotych 50 groszy. Zdaniem wnioskodawcy nieopłacenie składek spowodowane zostało zaniedbaniem pracowni- ka organu rentowego. Wyrokiem z dnia 9 marca 1998 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rybniku oddalił odwołanie. Zdaniem Sądu wnioskodawca nie dopełnił wymagań formalnych związanych z obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tytułu 2 prowadzenia działalności gospodarczej i dlatego decyzja ZUS zobowiązująca go do zapłaty zaległych składek na ubezpieczenie społeczne jest zgodna z prawem. Sąd w uzasadnieniu powołał się na to, że pismem z dnia 5 sierpnia 1993 r wnioskodawca został przez organ rentowy wezwany do dopełnienia formalności związanych ze zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego. W odpowiedzi poinformował on jedynie ZUS, że prowadzi działalność gospodarczą oraz posiada gospodarstwo rolne i z tego tytułu jest objęty obowiązkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Organ rentowy nie zareagował na to pismo i dlatego decyzją z dnia 1 grudnia 1997 r zmienił swoją decyzję z dnia 25 lipca 1997 r w ten sposób ,że zobowiązał wnioskodawcę do opła- cenia składek za okres od 1 lipca 1993 r do 2 stycznia 1997 r bez odsetek za zwłokę. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego decyzja w zakresie zobowiązującym wnioskodawcę do zapłacenia składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej jest uzasadniona. Marek O. zaskarżył wyrok Sądu Wojewódzkiego apelacją, zarzucając naru- szenie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin ( Dz.U. 1989 r. Nr 46, poz. 250 ze zm. ) i wniósł o zmianę tego orzeczenia oraz decyzji organu rentowego i zwolnienia go od obowiązku uiszczenia składek na ubezpieczenie społeczne za sporny okres. Wyrokiem z dnia 3 grudnia 1998 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Woje- wódzkiego wyrażone w zaskarżonym wyroku. Wnioskodawca zaskarżył powyższy wyrok kasacją . Zarzucił w niej Sądowi drugiej instancji naruszenie art. 8 i 9 kodeksu postępowania administracyjnego. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i poprzedzającego go wyroku Sądu Woje- wódzkiego w Katowicach. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z treści art. 1 KPC wynika jasno, iż przedmiotem sądowego postępowania cy- wilnego mogą być jedynie sprawy cywilne. Za takie uznaje się sprawy wynikające ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz inne, do których przepi- sy kodeksu cywilnego stosuje się z mocy ustaw szczególnych. Zarzut kasacji naru- 3 szenia art. 8 i 9 kodeksu postępowania administracyjnego przez Sąd Apelacyjny przy wydawaniu zaskarżonego wyroku jest całkowicie chybiony, albowiem przepisy ko- deksu postępowania administracyjnego nie miały w ogóle zastosowania w sprawie której wyrok ten dotyczy. Z tego względu kasacja, jako nie spełniająca podstawo- wych warunków formalnych określonych w art. 3931 KPC i nie czyniąca zadość wy- maganiom przepisanym dla pisma procesowego (art. 3933 KPC) polega odrzuceniu. Biorąc pod rozwagę powyższe Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI