II UKN 319/97
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód Mieczysław W. dochodził zasądzenia renty uzupełniającej z tytułu wypadku przy pracy, który spowodował u niego II grupę inwalidztwa i uniemożliwił dalsze zarobkowanie. Kluczowym zagadnieniem w sprawie był sposób obliczenia wysokości tej renty. Powód domagał się ustalenia jej jako różnicy między wynagrodzeniem, które otrzymywał przed wypadkiem na stanowisku zastępcy dyrektora, a otrzymywaną rentą inwalidzką. Sądy niższych instancji (Sąd Wojewódzki i Sąd Apelacyjny) przyjęły jednak odmienną zasadę, zgodnie z którą renta uzupełniająca ma na celu wyrównanie sytuacji finansowej poszkodowanego do hipotetycznej sytuacji, w jakiej znalazłby się, gdyby nie skutki wypadku. Wobec osób nieosiągających wieku emerytalnego, punktem odniesienia są dochody z pracy, którą poszkodowany prawdopodobnie by nadal wykonywał. Sąd Apelacyjny uznał, że powód, jako zastępca dyrektora, mógł utracić stanowisko z różnych powodów, a jego dalsze zatrudnienie na tym stanowisku nie było pewne. Dlatego jako podstawę hipotetycznych dochodów przyjęto średnie wynagrodzenie na samodzielnych stanowiskach w zakładzie, porównywalnych do kwalifikacji i stażu powoda. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, podzielił stanowisko sądów niższych instancji. Podkreślono, że decydujące znaczenie ma fakt odwołania powoda ze stanowiska z powodu niezdolności do pracy będącej następstwem wypadku. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości renty uzupełniającej po wypadkach przy pracy, zwłaszcza w przypadkach utraty stanowisk kierowniczych lub funkcji obsadzanych na podstawie powołania.
Dotyczy specyficznej sytuacji utraty stanowiska z powodu niezdolności do pracy będącej następstwem wypadku, a nie innych przyczyn utraty zatrudnienia.
Zagadnienia prawne (2)
Jak należy obliczyć wysokość renty uzupełniającej przyznawanej z tytułu wypadku przy pracy, który spowodował inwalidztwo i utratę zdolności do zarobkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Renta uzupełniająca powinna być obliczana jako różnica między hipotetycznymi dochodami, jakie poszkodowany osiągałby, gdyby nie wypadek i utrata stanowiska, a jego obecnymi dochodami (lub rentą inwalidzką). Punktem odniesienia są dochody z pracy, którą poszkodowany prawdopodobnie by nadal wykonywał.
Uzasadnienie
Celem renty uzupełniającej jest zrównanie sytuacji finansowej poszkodowanego z sytuacją hipotetyczną. W przypadku osób nieosiągających wieku emerytalnego, hipotetyczne dochody określa się na podstawie rodzaju pracy, jakie poszkodowany prawdopodobnie by nadal zajmował. Stanowisko zastępcy dyrektora nie jest funkcją stałą i może być łatwo utracone, dlatego nie może stanowić podstawy do obliczenia renty, jeśli powód został odwołany z powodu niezdolności do pracy.
Czy przy obliczaniu renty uzupełniającej należy brać pod uwagę wynagrodzenie sprzed wypadku, czy hipotetyczne dochody z pracy, którą poszkodowany mógłby wykonywać po wypadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy brać pod uwagę hipotetyczne dochody z pracy, którą poszkodowany prawdopodobnie by wykonywał, gdyby nie skutki wypadku, a nie wynagrodzenie sprzed wypadku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zasada przyjęta przez Sąd Wojewódzki i Sąd Apelacyjny, polegająca na ustaleniu hipotetycznych dochodów z pracy, którą powód mógłby wykonywać po odwołaniu ze stanowiska zastępcy dyrektora, jest prawidłowa. Decydujące znaczenie ma fakt, że powód został odwołany ze stanowiska z powodu niezdolności do pracy będącej następstwem wypadku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Mieczysław W. | osoba_fizyczna | powód |
| Zakład Obsługi Komunalnej w Ś. | instytucja | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 444 § § 2
Kodeks cywilny
Renta uzupełniająca ma na celu doprowadzenie do zrównania sytuacji finansowej poszkodowanego z sytuacją hipotetyczną, w jakiej znajdowałby się, gdyby nie uszczerbek na zdrowiu.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia kasacji.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przywołana przez Sąd Apelacyjny jako podstawa do korekty wysokości renty.
KPC art. 393 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 444 § 2 KC.
KPC art. 368 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Renta uzupełniająca powinna być obliczana na podstawie hipotetycznych dochodów z pracy, którą poszkodowany prawdopodobnie by wykonywał, gdyby nie wypadek i utrata stanowiska. • Stanowisko zastępcy dyrektora nie jest funkcją stałą i może być łatwo utracone, zwłaszcza w przypadku niezdolności do pracy.
Odrzucone argumenty
Renta uzupełniająca powinna stanowić różnicę między wynagrodzeniem otrzymywanym przed wypadkiem a wysokością uzyskanej renty inwalidzkiej. • Odwołanie ze stanowiska nastąpiło z powodu złego stanu zdrowia, a nie z innych powodów, co powinno być uwzględnione przy obliczaniu renty.
Godne uwagi sformułowania
celem przyznania renty uzupełniającej [...] jest doprowadzenie do zrównania sytuacji finansowej poszkodowanego z sytuacją hipotetyczną, w jakiej znajdowałaby się, gdyby nie uszczerbek na zdrowiu. • punktem odniesienia dla oceny hipotetycznych dochodów, są z zasady dochody osią- gnięte na takim samym lub podobnym stanowisku pracy, jakie z przeważają- cym prawdopodobieństwem zajmowałaby nadal, gdyby nie skutki wypadku. • Funkcja zastępcy dyrektora nie jest bowiem funkcją stałą i nie jest związana z wykonywaniem posiadanego zawodu, z którym można łączyć możliwości zarobkowe pracownika na przyszłość, zaś ustanowiona w polskim prawie zasada usuwalności ze stanowisk obsadzanych na podstawie powołania oznacza nie tylko łatwość dokonywania zmian na tych stanowiskach, lecz również całkowitą swobodę pozbawiania tych pracowni- ków zatrudnienia w zakładach, w których podjęli pracę na podstawie powołania.
Skład orzekający
Stefania Szymańska
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Kijowski
członek
Zbigniew Myszka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości renty uzupełniającej po wypadkach przy pracy, zwłaszcza w przypadkach utraty stanowisk kierowniczych lub funkcji obsadzanych na podstawie powołania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji utraty stanowiska z powodu niezdolności do pracy będącej następstwem wypadku, a nie innych przyczyn utraty zatrudnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – sposobu rekompensaty utraconych zarobków po wypadku. Pokazuje, jak sąd interpretuje pojęcie 'hipotetycznych dochodów' w kontekście utraty stanowiska kierowniczego.
“Wypadek przy pracy: Jak obliczyć rentę, gdy straciłeś stanowisko dyrektora?”
Dane finansowe
WPS: 978 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.