II UKN 248/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, uznając za bezzasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania dotyczących dopuszczenia dowodu z opinii biegłego.
Wnioskodawca Józef K. zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Wojewódzkiego. Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty inwalidzkiej wypadkowej po wstrzymaniu jej wypłaty przez ZUS. Kasacja zarzucała naruszenie art. 232 i 233 KPC, w tym niedopuszczenie dowodów i nierozważenie sprzeczności w opiniach biegłych. Sąd Najwyższy uznał zarzuty za bezzasadne, podkreślając odmienność kryteriów oceny uszczerbku na zdrowiu i niezdolności do pracy oraz zgodność opinii biegłych.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika Józefa K. od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, który oddalił apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu. Sąd Wojewódzki wcześniej oddalił odwołanie Józefa K. od decyzji ZUS-Oddziału w W. o wstrzymaniu wypłaty renty inwalidzkiej wypadkowej z powodu braku inwalidztwa. W kasacji podniesiono zarzuty naruszenia art. 232 KPC (niedopuszczenie dowodu z obserwacji i opinii psychiatrycznej) oraz art. 233 § 1 KPC (nierozważenie sprzeczności między stwierdzonym uszczerbkiem a opiniami biegłych). Dodatkowo zarzucono naruszenie art. 18 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy. Podkreślono, że kryteria oceny uszczerbku na zdrowiu i niezdolności do pracy są odmienne, a opinie biegłych, w tym uzupełniająca opinia prof. B., potwierdziły brak inwalidztwa spowodowanego wypadkiem. Dopuszczenie dowodu z opinii prof. B. z urzędu przez Sąd Apelacyjny było zgodne z art. 232 KPC, a ocena materiału dowodowego nie naruszała art. 233 § 1 KPC.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, dopuszczenie takiego dowodu nie czyni bezpodstawnym zarzutu kasacji naruszenia art. 232 KPC.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny działał w trybie art. 232 KPC, dopuszczając dowód z opinii prof. B. z urzędu. Skoro uzupełnione postępowanie dowodowe potwierdziło brak inwalidztwa, zarzut naruszenia art. 232 KPC jest bezpodstawny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalił kasację
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Józef K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
KPC art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może dopuścić dowód nie wskazany przez strony (dowód z urzędu).
KPC art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd dokonuje oceny dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
u.ś.w.p.i.ch.z. art. 18
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych
Określa przesłanki nabycia prawa do renty inwalidzkiej.
Pomocnicze
KPC art. 393 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa kasacji - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kryteria ustalania uszczerbku na zdrowiu i niezdolności do pracy są odmienne. Opinie biegłych, w tym uzupełniająca opinia prof. B., potwierdziły brak inwalidztwa spowodowanego wypadkiem. Dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z urzędu przez sąd drugiej instancji jest zgodne z art. 232 KPC.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 232 KPC przez niedopuszczenie dowodu z obserwacji i opinii psychiatrycznej. Naruszenie art. 233 § 1 KPC przez nierozważenie sprzeczności między uszczerbkiem a opiniami biegłych. Naruszenie art. 18 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
Godne uwagi sformułowania
Dopuszczenie przez sąd drugiej instancji z urzędu dowodu z dodatkowej opinii, która okazała się zgodna z opiniami biegłych, wydanymi w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, czyni bezpodstawnym zarzut kasacji naruszenia art. 232 KPC. Kryteria ustalania uszczerbku na zdrowiu i kryteria ustalania niezdolności do pracy są odmienne. Bardzo wysoki procent uszczerbku (np. w wyniku zeszpecenia) może w ogóle nie mieć wpływu na zdolność do wykonywania zatrudnienia.
Skład orzekający
Teresa Romer
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Gudowska
sędzia
Stefania Szymańska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPC dotyczących postępowania dowodowego w sprawach o świadczenia rentowe oraz rozróżnienie między uszczerbkiem na zdrowiu a niezdolnością do pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, ale stanowi ugruntowane stanowisko w kwestii dowodów i oceny niezdolności do pracy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między uszczerbkiem na zdrowiu a niezdolnością do pracy, co jest kluczowe w sprawach rentowych. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy podchodzi do zarzutów proceduralnych w kasacji.
“Czy uszczerbek na zdrowiu zawsze oznacza niezdolność do pracy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWyrok z dnia 7 października 1998 r. II UKN 248/98 Dopuszczenie przez sąd drugiej instancji z urzędu dowodu z dodatkowej opinii, która okazała się zgodna z opiniami biegłych, wydanymi w postępowa- niu przed sądem pierwszej instancji, czyni bezpodstawnym zarzut kasacji na- ruszenia art. 232 KPC. Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie: SA Beata Gudowska, SN Stefania Szymańska Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu dniu 7 października 1998 r. sprawy z wniosku Józefa K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w W. o rentę inwalidzką wypadkową, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyj- nego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 21 stycznia 1998 r. [...] o d d a l i ł k a s a c j ę. U z a s a d n i e n i e Pełnomocnik Józefa K. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 21 stycznia 1998 r., którym Sąd ten oddalił apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 1 lipca 1997 r. Tym wyrokiem Sąd Wojewódzki oddalił odwołanie Józefa K. od decyzji Zakła- du Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w W. z dnia 22 października 1996 r., którą wstrzymano wnioskodawcy dalszą wypłatę renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy - wobec braku inwalidztwa. W kasacji pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naru- szenie art. 232 KPC polegające na niedopuszczeniu z urzędu dowodu z obserwacji wnioskodawcy na oddziale neurochirurgicznym oraz z opinii biegłego lekarza psy- 2 chiatry oraz naruszenie art. 233 § 1 KPC przez nierozważenie sprzeczności polega- jącej na stwierdzeniu u wnioskodawcy w 1992 r. 25% trwałego uszczerbku na zdro- wiu z powodu następstw wypadku, a twierdzeniami biegłych o braku związku inwa- lidztwa wnioskodawcy z doznanym podczas wypadku urazem. W kasacji został także przytoczony zarzut naruszenia art. 18 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świad- czeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.). Naruszenie tego przepisu pełnomocnik wniosko- dawcy uzasadnił przyjęciem przez Sąd, że pomimo stwierdzonego w 1992 r. uszczerbku na zdrowiu wnioskodawcy nie przysługuje mu renta inwalidzka z tytułu niezdolności do pracy. Pełnomocnik wnioskodawcy w związku z zarzutami zawartymi w kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: W ustalonym przez Sąd Apelacyjny stanie faktycznym sprawy oraz na pods- tawie wniosków wyprowadzonych przez ten Sąd z dokonanych ustaleń nie można podzielić zarzutów przytoczonych w kasacji co do naruszenia przez Sąd drugiej ins- tancji art. 232 i 233 § 1 KPC. Podstawą kasacji zgodnie z art. 393 1 pkt 2 KPC może być tylko takie naru- szenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W kasacji nie wykazano, aby zarzucane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można podzielić wywodów kasacji podważających słuszność dokonanych, na podstawie opinii biegłych ustaleń o braku u wnioskodawcy częściowej niezdolno- ści do pracy (inwalidztwo III grupy), poprzez użycie argumentu, że u wnioskodawcy w 1992 r. stwierdzono 25% uszczerbek zdrowia w następstwie wypadku przy pracy z dnia 6 marca 1991 r. Kryteria ustalania uszczerbku na zdrowiu i kryteria ustalania niezdolności do pracy są odmienne. Oceny uszczerbku na zdrowiu dokonuje się bez odniesienia do zdolności do pracy. Bardzo wysoki procent uszczerbku (np. w wyniku zeszpecenia) może w ogóle nie mieć wpływu na zdolność do wykonywania zatrudnienia. Dlatego też nie ma podstaw do zarzucenia Sądowi drugiej instancji przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Sąd Wojewódzki rozpatrując odwołanie wnioskodawcy zasięgnął opinii biegłych lekarzy sądowych neurologa i chirurga-ortopedy, którzy po 3 przeprowadzeniu badania wnioskodawcy, zapoznaniu się z jego dokumentacją le- karską, uznali, że nie jest on inwalidą w związku z wypadkiem przy pracy z dnia 6 marca 1991 r. Biegli uzasadnili swoje stanowisko w sposób bardzo szczegółowy. Zwrócili uwagę na to, że zmiany zwyrodnieniowe, przeciążeniowe i zwężenie jednego z krę- gów ujawniono w wyniku badań szpitalnych już w dniu wypadku, który polegał na nadmiernym wysiłku przy dźwiganiu ciężaru. Biegli na podstawie wyników tych badań doszli do wniosku, że zmiany w kręgosłupie występowały u wnioskodawcy wcześniej, przed zdarzeniem z 6 marca 1991 r. Stwierdzone przez biegłych zmiany w kręgosłupie, nie powodują obniżenia zdolności do zarobkowania w stopniu powo- dującym inwalidztwo w związku z wypadkiem przy pracy. Sąd Apelacyjny w toku postępowania zwrócił się do prof. dr hab. Andrzeja B. z Kliniki Neurologicznej Akademii Medycznej w W. o wydanie opinii w przedmiocie inwalidztwa wnioskodawcy. W bardzo szczegółowej tezie dowodowej [...] Sąd wska- zał temu biegłemu m.in. dokumenty z przebiegu leczenia wnioskodawcy i dotychcza- sowe opinie biegłych celem zapoznania się z nimi i uwzględnienia ich przy udzielaniu odpowiedzi na pytania Sądu dotyczące inwalidztwa, jego przyczyny z uwzględ- nieniem ewentualnego pogorszenia się stanu zdrowia w wyniku wypadku oraz okreś- lenia, czy w stosunku do poprzednio rozpoznanego stanu zdrowia nastąpiła poprawa i na czym ona polega. Prof. dr hab. Andrzej B., po zapoznaniu się ze wskazanymi przez Sąd Apelacyjny dokumentami z przebiegu leczenia oraz z opiniami biegłych doszedł do analogicznych wniosków jak uczynili to biegli w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji. W ocenie prof. Andrzeja B. poprawa w stanie zdrowia wnioskodawcy, w wyniku której nie jest on częściowo niezdolnym do pracy, wyraża się w ustąpieniu objawów bólowych, utrzymanej sprawności chodu i miernym ograniczeniu ruchomości kręgosłupa. W tych okolicznościach sprawy zarzut naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 232 KPC jest bezpodstawny. Przepis ten w zdaniu drugim stanowi, że sąd może do- puścić dowód nie wskazany przez strony. Sąd Apelacyjny w tym właśnie trybie do- puścił dowód z opinii prof. B. Z protokołu rozprawy apelacyjnej wynika, że postano- wienie o przeprowadzeniu tego dowodu zapadło z urzędu. Skoro uzupełnione w trybie art. 232 KPC postępowanie dowodowe potwier- dziło brak inwalidztwa spowodowanego wypadkiem - Sądowi Apelacyjnemu nie 4 można także zarzucić naruszenia art. 233 § KPC, albowiem ocena materiału dowo- dowego dokonana przez ten Sąd jest całkowicie zgodna z treścią tego materiału. Na temat bezpodstawności zarzutu kasacji co do naruszenia art. 233 § 1 KPC przez Sąd Apelacyjny, ze względu na stwierdzenie u wnioskodawcy trwałego uszczerbku na zdrowiu w następstwie wypadku, wypowiedział się Sąd Najwyższy w początkowej części uzasadnienia. Skoro ze stanu faktycznego sprawy, ustalonego na podstawie bezbłędnie ze- branego i ocenionego przez Sąd materiału dowodowego wynika, że wnioskodawca nie jest częściowo niezdolnym do pracy w następstwie wypadku przy pracy z dnia 6 marca 1991 r., bezpodstawny jest zarzut kasacji naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 18 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI