Orzeczenie · 1999-09-21

II UKN 109/99

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1999-09-21
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia emerytalneŚrednianajwyższy
emeryturaZUSświadczeniapobyt za granicąterminywniosekprawo procesoweSąd Najwyższy

Sprawa rozpatrywana przez Sąd Najwyższy dotyczyła kasacji wniesionej przez Irenę K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, który oddalił apelację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie. Sąd pierwszej instancji oddalił odwołanie Jana K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wznawiającej wypłatę emerytury od maja 1996 r., uznając, że wniosek o podjęcie wypłaty wpłynął w sierpniu 1996 r. Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, stwierdzając brak dowodu na zgłoszenie wniosku w 1994 r. Kasacja zarzucała naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów KPA i ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w granicach kasacji, stwierdził brak skutecznych zarzutów naruszenia prawa procesowego, w szczególności art. 378 § 1 KPC i art. 224 KPC. Związał się stanem faktycznym ustalonym przez sądy niższych instancji, w tym datą złożenia wniosku. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy KPA mają zastosowanie w sprawach o świadczenia emerytalne tylko o tyle, o ile ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym nie stanowi inaczej, a w materii wniosków obowiązuje rozporządzenie Rady Ministrów. Ponieważ nie wykazano złożenia wniosku w 1994 r., a ustalenie to nie zostało skutecznie podważone, kasacja została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących składania wniosków o świadczenia emerytalne i stosowania KPA w postępowaniu przed ZUS oraz zasady rozpoznawania kasacji przez Sąd Najwyższy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 1999 r.

Zagadnienia prawne (3)

Czy rozmowa z dyrektorem ZUS w sprawie chęci wznowienia wypłaty emerytury może być traktowana jako formalny wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozmowa taka nie może być traktowana jako formalny wniosek, jeśli nie została złożona na piśmie lub ustnie do protokołu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na ustaleniach faktycznych sądów niższych instancji, które stwierdziły brak dowodu na złożenie wniosku w 1994 r. Zgodnie z przepisami, wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia musi być złożony na piśmie lub ustnie do protokołu.

Czy w postępowaniu w sprawach o świadczenia emerytalne przepisy Kodeksu Postępowania Administracyjnego (KPA) mają zastosowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy KPA mają zastosowanie o tyle, o ile ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym nie stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że w sprawach o świadczenia emerytalne obowiązują przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz wydane na jej podstawie rozporządzenia, które regulują kwestię składania i dokumentowania wniosków.

Czy Sąd Najwyższy rozpoznając kasację jest związany podstawami kasacji i stanem faktycznym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Najwyższy jest związany podstawami kasacji i stanem faktycznym, chyba że zarzucono naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach kasacji i jest związany stanem faktycznym, jeśli kasacja nie zawiera skutecznych zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w C.

Strony

NazwaTypRola
Jan K.osoba_fizycznawnioskodawca
Irena K.osoba_fizycznanastępca prawny wnioskodawcy
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w C.instytucjaorgan rentowy
Marek K.osoba_fizycznasyn wnioskodawcy (odbiorca świadczenia)

Przepisy (8)

Główne

u.z.e.p. art. 99

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

u.z.e.p. art. 103 § ust. 1

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

Pomocnicze

KPA

Kodeks Postępowania Administracyjnego

Stosowany tylko o tyle, o ile ustawa o z.e.p. nie stanowi inaczej.

KPC art. 39311

Kodeks Postępowania Cywilnego

KPC art. 39315

Kodeks Postępowania Cywilnego

KPC art. 378 § § 1

Kodeks Postępowania Cywilnego

KPC art. 224

Kodeks Postępowania Cywilnego

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń art. 4 § ust. 1 i 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak skutecznych zarzutów naruszenia prawa procesowego w kasacji. • Stan faktyczny ustalony przez sądy niższych instancji jest wiążący dla Sądu Najwyższego. • Wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia nie został złożony w formie wymaganej prawem w 1994 r.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów KPA i ustawy o z.e.p. • Naruszenie art. 378 § 1 KPC poprzez nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji • przepisy KPA mają zastosowanie o tyle, o ile ta ustawa (lub przepisy wydane na jej podstawie) nie stanowią inaczej • nie ma to jednak znaczenia, skoro w sprawie nie wykazano, że wniosek o podjęcie wypłaty świadczenia złożony został ustnie do protokołu jeszcze w 1994 r., a ustalenie to nie zostało w kasacji skutecznie podważone.

Skład orzekający

Zbigniew Myszka

przewodniczący

Maria Tyszel

sędzia

Jerzy Kuźniar

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składania wniosków o świadczenia emerytalne i stosowania KPA w postępowaniu przed ZUS oraz zasady rozpoznawania kasacji przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 1999 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z terminami i formą składania wniosków do ZUS, co jest częstym problemem dla obywateli. Interpretacja Sądu Najwyższego w tym zakresie ma praktyczne znaczenie.

Czy rozmowa z urzędnikiem ZUS to już wniosek? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst