II UK 89/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną organu rentowego jako niedopuszczalną z powodu niespełnienia wymogu wartości przedmiotu zaskarżenia.
Organ rentowy złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego przyznającego rentę od 1 września 2011 r., kwestionując datę przyznania świadczenia. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia (różnica w świadczeniu za okres od 1 września do 7 listopada 2011 r.) nie przekroczyła 10 000 zł, co jest wymogiem formalnym dla skarg kasacyjnych w sprawach ubezpieczeń społecznych.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego, który przyznał wnioskodawczyni rentę z tytułu niezdolności do pracy od 1 września 2011 r. Organ rentowy kwestionował datę przyznania świadczenia, argumentując, że wnioskodawczyni pobierała świadczenie rehabilitacyjne do 7 listopada 2011 r. i prawo do renty powinno powstać od następnego dnia. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, uznał ją za niedopuszczalną. Zgodnie z art. 398^2 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna w sprawach ubezpieczeń społecznych jest dopuszczalna tylko w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 10 000 zł. Sąd Najwyższy stwierdził, że w tej sprawie sporna była jedynie wysokość świadczenia za okres od 1 września do 7 listopada 2011 r., która nie przekroczyła tej kwoty. W związku z tym skarga kasacyjna została odrzucona jako przedmiotowo niedopuszczalna. Sąd Najwyższy odstąpił również od obciążania organu rentowego kosztami postępowania kasacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych jest dopuszczalna tylko w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż dziesięć tysięcy złotych, z wyłączeniem spraw o przyznanie i wstrzymanie emerytury lub renty.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną organu rentowego, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ kwestionowana przez organ różnica w wysokości świadczenia rentowego za okres od 1 września do 7 listopada 2011 r. nie przekroczyła progu 10 000 zł, wymaganego przez art. 398^2 § 1 k.p.c. dla spraw o prawa majątkowe w postępowaniu kasacyjnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Organ rentowy (w sensie formalnym, bo skarga odrzucona)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. O. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 398^2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna jest dopuszczalna, poza sprawami o przyznanie i wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, tylko w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż dziesięć tysięcy złotych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^6 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach (...) sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą kwotę należności (...) lub wprost przeciwnie – nie obciążać jej kosztami wcale.
u.e.r.f.u.s. art. 129
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia warunków określonych w ustawie.
u.e.r.f.u.s. art. 100 § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W przypadku zbiegu prawa do świadczeń, organ rentowy może wypłacić jedno z tych świadczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna organu rentowego jest niedopuszczalna, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza 10 000 zł.
Odrzucone argumenty
Organ rentowy argumentował naruszenie prawa materialnego (art. 100 ust. 2 u.e.r.f.u.s.) i przepisów postępowania (art. 382, 212, 216 k.p.c.) poprzez błędne ustalenie daty nabycia prawa do renty.
Godne uwagi sformułowania
skarga jest przedmiotowo niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż dziesięć tysięcy złotych nie była sporna kwestia samego prawa do świadczenia, ale data jego przyznania - jego wysokość
Skład orzekający
Jerzy Kuźniar
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeniowych w kontekście wartości przedmiotu sporu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego progu kwotowego dla skarg kasacyjnych w sprawach ubezpieczeniowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię formalną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Kiedy skarga kasacyjna w sprawie o rentę nie ma szans? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II UK 89/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 kwietnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku Z. O. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Z. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 kwietnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 30 października 2013 r., sygn. akt III AUa (…), odrzuca skargę kasacyjną i odstępuje od obciążania pozwanego organu rentowego kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 30 października 2013 r., III AUa (…), Sąd Apelacyjny w (…), w sprawie z wniosku Z. O. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, zmienił punkt I zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Z. z dnia 6 grudnia 2012 r. oraz poprzedzającą decyzję organu rentowego – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Z. i przyznał wnioskodawczyni prawo do renty z tytułu trwałej całkowitej niezdolności do pracy od dnia 1 września 2011 r. Rozpoznając apelację wnioskodawczyni, Sąd Apelacyjny po stwierdzeniu, że nie było między stronami sporu co do tzw. stażu rentowego wnioskodawczyni (wykazała ona 21 lat, 8 miesięcy i 12 dni okresów składkowych i nieskładkowych) oraz jej całkowitej niezdolności do pracy, uznał że skoro wniosek o rentę został złożony w dniu 20 września 2011 r., do jego oceny należało stosować stan prawny obowiązujący w tym dniu, nie uwzględniając „treści art. 58 ust. 4 (dodanego w dniu 23 września 2011 r.)”. W tej sytuacji, podzielając stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w uchwale z dnia 23 marca 2006 r., I UZP 5/05, Sąd ten przyjął, że wnioskodawczyni nabyła prawo do dochodzonego świadczenia od dnia 1 września 2011 r. tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym złożyła ona wniosek o przyznanie prawa do renty – art. 129 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). Wykonując ten wyrok, organ rentowy, stwierdzając fakt pobierania przez wnioskodawczynię świadczenia rehabilitacyjnego do dnia 7 listopada 2011 r., poinformował ją, że „nie może wypłacić jednocześnie dwóch wyłączających się wzajemnie świadczeń (…) za okres od 01.09. 2011 r. do 07.11.2011 r.”, wskazując, że może ona „pisemnie wyrazić zgodę na wykonanie wyroku poprzez wypłatę renty od 08.11.2011 r. (…)”. W związku z wyrażeniem przez nią na to zgody, (niezaskarżoną) decyzją z dnia 4 lutego 2014 r. organ rentowy przyznał wnioskodawczyni prawo do dochodzonego świadczenia od dnia 8 listopada 2011 r., jednocześnie zaskarżając powyższy wyrok skargą kasacyjną, w części dotyczącej ustalenia daty nabycia prawa do renty, zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 100 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu, że wnioskodawca pobierał świadczenie rehabilitacyjne, stąd prawo do renty powstało z dniem zaprzestania pobierania tego świadczenia oraz naruszenie przepisów postępowania - art. 382, 212 i 216 k.p.c. W oparciu o przedstawione zarzuty, skarżący wniósł „o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy”, przez zmianę zaskarżonego wyroku i przyznanie wnioskodawczyni dochodzonego świadczenia od dnia 8 listopada 2011 r., ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazano na jej oczywistą zasadność, gdyż wydany wyrok rażąco narusza przepisy prawa materialnego, wskazane w zarzutach skargi. W odpowiedzi na skargę, wnioskodawczyni wniosła o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie z zasądzeniem kosztów postępowania kasacyjnego, przyznając - wyżej przytoczone - okoliczności faktyczne sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Biorąc pod uwagę istotę zarzutów skargi kasacyjnej oraz ich uzasadnienie, należy stwierdzić, że skarga jest przedmiotowo niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 398 2 § 1 k.p.c., w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna jest dopuszczalna, poza sprawami o przyznanie i wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, tylko w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż dziesięć tysięcy złotych. W rozpoznawanej sprawie skarżący organ rentowy ostatecznie nie zakwestionował zasadności przyznania wnioskodawczyni prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, kwestionując jedynie datę przyznania dochodzonego świadczenia, a więc w istocie jej wysokość. Trafnie – biorąc pod uwagę okoliczności sprawy - organ rentowy zauważa, że ostatnia przesłanka nabycia prawa do przyznanego świadczenia została spełniona przez wnioskodawcę w dniu 7 listopada 2011 r. (data ustania prawa doświadczenia rehabilitacyjnego), a tym samym prawo do renty wnioskodawczyni mogła nabyć dopiero z dniem następującym po tym dniu czyli 8 listopada 2011 r., co zresztą nastąpiło, zważywszy decyzję organu rentowego z dnia 4 lutego 2014 r. W istocie więc, w sprawie nie była sporna kwestia samego prawa do świadczenia, ale data jego przyznania - jego wysokość (wartość przyznanego świadczenia za okres od dnia 1 września do 7 listopada 2011 r.), która niewątpliwie nie przekroczyła kwoty dziesięciu tysięcy złotych, wymaganej przepisem w art. 398 2 § 1 k.p.c., co czyni skargę przedmiotowo niedopuszczalną, gdy się dodatkowo uwzględni okoliczności sprawy i fakt, że świadczenie zostało przyznane – w wykonaniu wyroku Sądu, za zgodą ubezpieczonej, od tej właśnie daty – 8 listopada 2011 r. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji, w oparciu o art. 398 6 § 3 k.p.c. O kosztach orzeczono po myśli art. 102 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI