III AUa 1740/19

Sąd Apelacyjny
SAOSubezpieczenia społeczneobowiązek ubezpieczeń społecznychŚredniaapelacyjny
ubezpieczenia społeczneumowa o dziełoumowa o świadczenie usługpłatnik składekZUSskładkiapelacjakoszty zastępstwa procesowego

Sąd Apelacyjny rozstrzygnął, że prace polegające na montażu grzejników i usuwaniu awarii wodno-kanalizacyjnej, mimo nazwania ich umowami o dzieło, stanowiły umowę o świadczenie usług, co skutkowało obowiązkiem ubezpieczeń społecznych.

Spółka z o.o. odwołała się od decyzji ZUS objętych obowiązkiem ubezpieczeń społecznych zleceniobiorców, twierdząc, że zawarte umowy były umowami o dzieło. Sąd Okręgowy oddalił odwołania. Sąd Apelacyjny, rozpatrując apelację, uznał, że charakter wykonywanych prac (montaż grzejników, usuwanie awarii) oraz sposób ich realizacji wskazywały na świadczenie usług, a nie wykonanie oznaczonego dzieła. W konsekwencji, prace te stanowiły tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. Sąd zmienił również orzeczenie w zakresie kosztów zastępstwa procesowego.

Sprawa dotyczyła decyzji ZUS Oddział w C. z dnia 16 października 2017 r., który objął obowiązkiem ubezpieczeń społecznych W. B. i J. S. jako zleceniobiorców płatnika składek - (...) spółki z o.o. w K. Organ rentowy zakwalifikował zawarte umowy, określone jako „umowy o dzieło”, dotyczące montażu grzejników i usuwania awarii wodno-kanalizacyjnej, jako umowy o świadczenie usług (art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), stanowiące tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego. Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 6 czerwca 2018 r. oddalił odwołania płatnika składek. Sąd ustalił, że ubezpieczeni wykonywali prace instalacyjne i naprawcze w okresach od grudnia 2015 r. do grudnia 2016 r., często wraz z pracownikami płatnika. Płatnik utrzymywał, że umowy były umowami rezultatu, a nie starannego działania. W apelacji spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych, kodeksu cywilnego i procedury cywilnej, wskazując na orzecznictwo uznające prace remontowe za przedmioty umów o dzieło. Sąd Apelacyjny nie uwzględnił apelacji w zasadniczej części dotyczącej oceny prawnej czynności. Sąd uznał, że samo sformułowanie umów akcentowało wykonanie czynności, a nie oznaczone dzieło w rozumieniu art. 627 k.c. Brak ścisłego określenia parametrów dzieła, powtarzalność czynności wykonywanych w zespole oraz niezdolność poddania efektu ścisłemu sprawdzeniu pod kątem wad, wskazywały na świadczenie usługi w interesie innej osoby (art. 750 k.c.). W związku z tym, prace te stanowiły tytuł do ubezpieczeń społecznych. Sąd zmienił jednak wyrok w zakresie kosztów zastępstwa procesowego, uwzględniając zarzut apelującego dotyczącym niezgodnego z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości ustalenia ich wysokości. Zamiast kwoty opartej na wartości przedmiotu zaskarżenia, zasądzono kwotę 360 zł tytułem opłaty w stawce minimalnej, a koszty postępowania apelacyjnego ustalono na 2 x 240 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, prace te stanowią umowę o świadczenie usług, a tym samym tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że charakter prac, sposób ich wykonania (w zespole, powtarzalne czynności) oraz brak ścisłego określenia parametrów dzieła wskazują na świadczenie usług, a nie wykonanie oznaczonego dzieła w rozumieniu art. 627 k.c. Brak precyzyjnego zdefiniowania rezultatu pracy i jego parametrów technicznych, a także sposób realizacji w sposób ciągły i zależny od zamawiającego, przemawia za kwalifikacją jako umowa o świadczenie usług (art. 750 k.c.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

płatnik składek (w części dotyczącej kosztów)

Strony

NazwaTypRola
ZUS Oddział w C.organ_państwowyorgan rentowy
(...) spółki z o.o. w K.spółkapłatnik składek
W. B.osoba_fizycznaubezpieczony
J. S.osoba_fizycznaubezpieczony

Przepisy (7)

Główne

u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Prace polegające na montażu grzejników i usuwaniu awarii wodno-kanalizacyjnej, mimo nazwania ich umowami o dzieło, stanowią umowę o świadczenie usług, o której mowa w tym przepisie, i stanowią tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego.

u.s.u.s. art. 12 § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Potwierdza obowiązek ubezpieczeń społecznych dla osób wykonujących usługi na podstawie umów cywilnoprawnych.

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Definicja umowy o świadczenie usług, która została zastosowana do prac wykonywanych przez ubezpieczonych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 9 § ust. 2

Przepis dotyczący ustalania wysokości kosztów zastępstwa procesowego, który został naruszony przez sąd pierwszej instancji.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § ust. 1 pkt 2

Przepis dotyczący ustalania kosztów postępowania apelacyjnego.

Pomocnicze

k.c. art. 627

Kodeks cywilny

Definicja umowy o dzieło, która nie została spełniona w analizowanym przypadku, gdyż prace nie były oznaczone jako "dzieło" o specyficznych cechach.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oceny dowodów przez sąd, podniesiony jako zarzut apelacyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezgodność rozstrzygnięcia o kosztach zastępstwa procesowego z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Charakter prac wskazuje na umowę o świadczenie usług, a nie umowę o dzieło.

Odrzucone argumenty

Kwalifikacja prac jako umów o dzieło (argumentacja płatnika składek).

Godne uwagi sformułowania

umowy określone jako „umowy o dzieło” polegające na montażu grzejników w budynkach spółdzielczych i usunięciu awarii wodno-kanalizacyjnej umowy były umowami rezultatu, a nie starannego działania prace remontowe i wykonawcze za przedmioty umów o dzieło samo sformułowanie umów akcentowało przede wszystkim wykonanie określonych czynności, a nie ich rezultat, rozumiany jako „oznaczone dzieło” coś, co odróżnia się w szczególny sposób od innych występujących na danym rynku rezultatów pracy - materialnych bądź niematerialnych Wykonane przez ubezpieczonych prace nie zostały z góry (przy zawarciu umów) określone według kryteriów, czy technicznych parametrów, pozwalających na ścisłe zindywidualizowanie dzieła. Sposób wykonania pracy (w zespole pracowników płatnika) polegającej na podjęciu powtarzalnych stosunkowo prostych czynności w pewnej ciągłości czasowej determinowanej nie przez wykonawców lecz przez zamawiającego, a także niezdolność poddania końcowego efektu pracy ścisłemu technicznemu, z góry sprecyzowanemu sprawdzianowi pod kątem wad (oprócz ogólnej oceny wizualnej całości prac) oznacza świadczenie usługi w interesie innej osoby, w sensie art. 750 k.c.

Skład orzekający

E.Kocurek-Grabowska

Sędzia Przewodniczący

M.Żurecki

Sędzia

G.Pietrzyk-Cyrbus

Sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwalifikacja umów cywilnoprawnych jako umów o dzieło lub umów o świadczenie usług w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych, a także zasady ustalania kosztów zastępstwa procesowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może wymagać dostosowania do innych rodzajów prac i umów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową o dzieło a umową o świadczenie usług, co ma bezpośrednie przełożenie na obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne. Dodatkowo, porusza kwestię kosztów sądowych.

Umowa o dzieło czy umowa o świadczenie usług? Sąd wyjaśnia, kiedy prace budowlane rodzą obowiązek płacenia składek ZUS.

0

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 1740/19 UZASADNIENIE ZUS Oddział w C. decyzjami z dnia 16 października 2017r. objął obowiązkiem ubezpieczeń społecznych ubezpieczonych: W. B. i J. S. , jako zleceniobiorców płatnika składek - (...) spółki z o.o. w K. w okresach wskazanych w decyzjach. Organ rentowy ustalił, że zawarte z płatnikiem składek umowy określone jako „umowy o dzieło” polegające na montażu grzejników w budynkach spółdzielczych i usunięciu awarii wodno-kanalizacyjnej w przedszkolu były umowami o świadczenie usług, o których mowa w przepisie art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych i stanowiły tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego. Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 6 czerwca 2018r. oddalił odwołania płatnika składek i zasądził od skarżącej spółki na rzecz organu rentowego 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 2 wyroku). Sąd ustalił, że ubezpieczeni w okresach pomiędzy 1 grudnia 2015r., a 6 grudnia 2016r. wykonywali prace instalacyjne polegające na montażu grzejników w klatkach schodowych budynków Spółdzielni (...) ( J. S. ) oraz montażu nakryw ogrodzenia na cmentarzu komunalnym ( W. B. ). Ubezpieczeni wykonali prace wraz z pracownikami płatnika. Sąd nie uwzględnił odwołań płatnika, który utrzymywał, że umowy były umowami rezultatu, a nie starannego działania, ze względu na ich przedmiot i sposób ich realizacji. W apelacji od wyroku płatnik składek zaskarżając wyrok w całości, wnosił o jego zmianę poprzez ustalenie, że zainteresowani w sprawie ubezpieczeni nie podlegali ubezpieczeniom społecznym. Apelujący zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , art. 627 k.c. , art. 233 § 1 k.p.c. , a także przepisów rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. W uzasadnieniu apelacji skarżąca spółka podniosła, że ubezpieczeni realizowali umowy o dzieło, gdyż przedmiot dzieła został dostatecznie i ściśle określony w sposób pozwalający na późniejsze określenie odpowiedzialności za wady. Skarżący wskazywał na orzecznictwo sądów uznające prace remontowe i wykonawcze za przedmioty umów o dzieło. Odnośnie rozstrzygnięcia co do zwrotu kosztów podniesiono, że ich wysokość została bezzasadnie ustalona w/g wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej przez organ rentowy. W odpowiedzi na apelację organ rentowy wnosił o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w/g wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Apelacyjny nie uwzględnił apelacji w jej zasadniczej części dotyczącej kwestii oceny prawnej czynności wykonywanych przez ubezpieczonych w ramach zawartych z płatnikiem składek umów cywilnoprawnych. W. B. , zgodnie z umową, dokonał naprawy, fugowania i montażu nakryw ogrodzenia, a J. S. miał za zadanie usunąć awarię instalacji wodnej i zamontować grzejniki cieplne w budynkach. W ocenie Sądu, samo sformułowanie umów akcentowało przede wszystkim wykonanie określonych czynności, a nie ich rezultat, rozumiany jako „oznaczone dzieło” w rozumieniu art. 627 k.c. , tj. coś, co odróżnia się w szczególny sposób od innych występujących na danym rynku rezultatów pracy - materialnych bądź niematerialnych. Wykonane przez ubezpieczonych prace nie zostały z góry (przy zawarciu umów) określone według kryteriów, czy technicznych parametrów, pozwalających na ścisłe zindywidualizowanie dzieła. Sposób wykonania pracy (w zespole pracowników płatnika) polegającej na podjęciu powtarzalnych stosunkowo prostych czynności w pewnej ciągłości czasowej determinowanej nie przez wykonawców lecz przez zamawiającego, a także niezdolność poddania końcowego efektu pracy ścisłemu technicznemu, z góry sprecyzowanemu sprawdzianowi pod kątem wad (oprócz ogólnej oceny wizualnej całości prac) oznacza świadczenie usługi w interesie innej osoby, w sensie art. 750 k.c. , a tym samym, sporna kwestia oceny kontraktów dokonana w aspekcie unormowań ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych - art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1 prowadzi do konkluzji o istnieniu tytułu do ubezpieczeń społecznych dla ubezpieczonych. W związku z tym należało orzec, jak w pkt 2 wyroku, w myśl art. 385 k.p.c. Orzekając o zmianie zaskarżonego wyroku w pkt 1 Sąd uwzględnił zarzut apelującego dotyczący niezgodnego z przepisem § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów zastępstwa procesowego w/g wartości przedmiotu zaskarżenia, tj. wysokości należnych składek. W rozpoznawanej sprawie zasadniczą kwestią było rozstrzygnięcie o podleganiu ubezpieczeniom społecznych zgodnie z treścią zaskarżonych decyzji. Oznaczenie podstaw wymiaru składek dla ubezpieczonych w sprawie było kwestią następczą i pochodną od orzeczenia o objęciu obowiązkiem ubezpieczeń społecznych. Regulacja z § 9 ust. 2 rozporządzenia obowiązująca od 13 października 2017r. powinna znaleźć zastosowanie w sprawie. W związku z tym, Sąd zasądził na rzecz organu rentowego kwotę 360 zł (2 x 180 zł) tytułem opłaty w stawce minimalnej. W konsekwencji takiego stanowiska, orzeczono w pkt 3 o kosztach postępowania apelacyjnego, w myśl § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 22 października 2015r. (2 x 240 zł). /-/SSA E.Kocurek-Grabowska /-/SSA M.Żurecki /-/SSA G.Pietrzyk-Cyrbus Sędzia Przewodniczący Sędzia

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI