II UK 299/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania z powodu niespełnienia wymogów formalnych dotyczących uzasadnienia.
Wnioskodawca T.Ł. domagał się przyznania prawa do wcześniejszej emerytury, jednak jego odwołanie zostało oddalone przez Sąd Okręgowy, a następnie apelacja przez Sąd Apelacyjny. W kasacji zarzucono naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach oraz wskazano na potrzebę wykładni tego przepisu. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione uzasadnienie kasacji było lakoniczne i nie spełniało wymogów formalnych, w związku z czym odmówił jej przyjęcia do rozpoznania.
Sprawa dotyczyła wniosku T.Ł. o przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury. Sąd Okręgowy w S. oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej przyznania świadczenia. Następnie Sąd Apelacyjny w P. oddalił apelację wnioskodawcy. W kasacji pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, argumentując, że brak zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w ostatnim okresie nie powinien stanowić przeszkody do przyznania emerytury. Jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie kasacji do rozpoznania wskazano potrzebę wykładni tego przepisu, budzącego wątpliwości co do interpretacji stwierdzenia „ubezpieczeni będący pracownikami”. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania. Uzasadniono to tym, że kasacja nie spełniła wymogów formalnych określonych w art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c., w szczególności w zakresie przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Sąd Najwyższy podkreślił, że samo powołanie się na potrzebę wykładni przepisu, bez profesjonalnego uzasadnienia w kontekście konkretnej sprawy, nie jest wystarczające.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, takie wskazanie nie spełnia wymogów formalnych kasacji określonych w art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja musi zawierać przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, w tym wykazanie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów. Samo powtórzenie ustawowych sformułowań bez profesjonalnego uzasadnienia w kontekście faktycznym i prawnym sprawy jest niewystarczające i skutkuje odmową przyjęcia kasacji do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia kasacji do rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. Ł. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 32 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Kwestia interpretacji przepisu budziła wątpliwości wnioskodawcy, czy ostatni okres ubezpieczenia musi wynikać z umowy o pracę.
Pomocnicze
k.p.c. art. 393³ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis określający wymogi formalne kasacji, w tym obowiązek przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie.
k.p.c. art. 393 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis określający przesłanki przyjęcia kasacji do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, naruszenie prawa).
k.p.c. art. 393 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis określający przesłanki przyjęcia kasacji do rozpoznania (oczywiste naruszenie prawa, nieważność postępowania).
k.p.c. art. 3937 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 3
Przepis wprowadzający zmiany w k.p.c. i PUSP, mający zastosowanie do niniejszej sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c. z powodu lakonicznego uzasadnienia.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach poprzez błędną wykładnię przepisu dotyczącego wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w ostatnim okresie.
Godne uwagi sformułowania
kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie nie może ograniczyć się do powtórzenia w jej treści jednego lub kilku ustawowych sformułowań profesjonalne prawnicze uzasadnienie lakoniczne wskazanie
Skład orzekający
Andrzej Wasilewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych kasacji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w szczególności konieczność profesjonalnego przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii formalnych przyjęcia kasacji, nie rozstrzyga merytorycznie kwestii związanych z prawem do wcześniejszej emerytury.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie dotyczy kwestii formalnych, a nie merytorycznych, co czyni je mniej interesującym dla szerszego grona odbiorców, choć istotnym dla praktyków prawa procesowego.
“Kasacja odrzucona przez Sąd Najwyższy. Poznaj kluczowe błędy formalne, których musisz unikać.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II UK 299/04
POSTANOWIENIE
Dnia 19 maja 2005 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Andrzej Wasilewski
w sprawie z wniosku T. Ł.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
o wcześniejszą emeryturę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 maja 2005 r.,
kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w P.
z dnia 24 sierpnia 2004 r., sygn. akt III AUa …/03,
odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania.
U z a s a d n i e n i e
Sąd Apelacyjny w P. wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2004 r. (III AUa …/03)
oddalił apelację wnioskodawcy – T. Ł.od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych w S. z dnia8 stycznia 2003 r. (VII U …02) oddalającego
jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w S. z dnia
13 lutego 2002 r. odmawiającej wnioskodawcy prawa do wcześniejszej emerytury.
W kasacji od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 24 sierpnia
2004 r. pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie „art. 32 ust. 1 ustawy z dnia
17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
poprzez przyjęcie, iż brak zatrudnienia powoda na podstawie umowy o pracę w
ostatnim okresie stanowi o niespełnieniu przesłanki z wyżej wymienionego przepisu
art. 32 ust. 1 i skutkuje odmową przyznania wcześniejszej emerytury.”
2
Równocześnie, jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie kasacji do rozpoznania
pełnomocnik wnioskodawcy wskazał „potrzebę dokonania wykładni przepisu art. 32
ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, gdyż treść tego przepisu budzi poważne wątpliwości co
do tego jak należy interpretować stwierdzenie ‘ubezpieczeni będący pracownikami’,
a w szczególności czy osoby ubiegające się o wcześniejszą emeryturę muszą
legitymować się ostatnim okresem ubezpieczenia z tytułu umowy o pracę czy też
zwrot ten oznacza, iż prawo do wcześniejszej emerytury na warunkach
przewidzianych w tymże przepisie nie jest uzależnione od pozostawania w
zatrudnieniu bezpośrednio przed zgłoszeniem wniosku o emeryturę.” W
konsekwencji, w kasacji sformułowany został wniosek o „zmianę zaskarżonego
wyroku poprzez przyznanie powodowi prawa do emerytury” oraz „zasądzenie od
pozwanego zwrotu kosztów procesowych, w tym kosztów zastępstwa radcy
prawnego według norm przepisanych”, ewentualnie o „uchylenie zaskarżonego
wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi II
instancji.”
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym
określonym w art. 3933 k.p.c., w tym – poza przytoczeniem podstaw kasacyjnych i
ich uzasadnienia – powinna ona zawierać także „przedstawienie okoliczności
uzasadniających jej rozpoznanie” (art. 3933 § 1 pkt. 3 k.p.c.), które stanowią
odrębny element formalny kasacji jako pisma procesowego. Oznacza to w
szczególności, że w kasacji należy wykazać (sic!), iż w sprawie, której ona dotyczy,
bądź „występuje istotne zagadnienie prawne” (art. 393 § 1 pkt 1 k.p.c.– a contrario),
bądź „istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie” (art. 393 § 1 pkt. 2
k.p.c. – a contrario), bądź też „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza prawo”
albo „zachodzi nieważność postępowania” (art. 393 § 2 k.p.c.). Wnoszący kasację
nie może przy tym ograniczyć się do powtórzenia w jej treści jednego lub kilku
ustawowych sformułowań, do którego lub których pragnie nawiązać, jako do
„okoliczności uzasadniającej rozpoznanie kasacji”, lecz obowiązany jest do
3
profesjonalnego
prawniczego
uzasadnienia
wskazanej
lub
wskazanych
„okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji” i to w kontekście okoliczności
faktycznych i prawnych tej sprawy, której kasacja ta dotyczy. Nie spełnienie tego
wymagania kasacji stanowi tzw. brak istotny kasacji, bowiem kasacja taka nie czyni
zadość wymaganiu formalnemu określonemu w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c., a to w
konsekwencji skutkować musi jej odmową jej przyjęcia do rozpoznania. Wymaganiu
temu w żadnym razie nie czyni zadość lakoniczne wskazanie w petitum kasacji –
jak to ma miejsce w niniejszej sprawie – na „potrzebę dokonania wykładni przepisu
art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, gdyż treść tego przepisu budzi poważne wątpliwości co
do tego jak należy interpretować stwierdzenie ‘ubezpieczeni będący pracownikami’,
a w szczególności czy osoby ubiegające się o wcześniejszą emeryturę muszą
legitymować się ostatnim okresem ubezpieczenia z tytułu umowy o pracę czy też
zwrot ten oznacza, iż prawo do wcześniejszej emerytury na warunkach
przewidzianych w tymże przepisie nie jest uzależnione od pozostawania w
zatrudnieniu bezpośrednio przed zgłoszeniem wniosku o emeryturę.”
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3937 § 1
k.p.c. w związku z art. 393 § 1 pkt 3 k.p.c. oraz art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004
r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o
ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98) orzekł jak w
sentencji.
4
Teza:
Nie czyni zadość wymaganiu ‘przedstawienia okoliczności uzasadniających
przyjęcie kasacji do rozpoznania’ (art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c.) lakoniczne wskazanie
na „potrzebę dokonania wykładni przepisu art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r.
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż treść tego
przepisu budzi poważne wątpliwości co do tego jak należy interpretować
stwierdzenie ‘ubezpieczeni będący pracownikami’, a w szczególności czy osoby
ubiegające się o wcześniejszą emeryturę muszą legitymować się ostatnim okresem
ubezpieczenia z tytułu umowy o pracę czy też zwrot ten oznacza, iż prawo do
wcześniejszej emerytury na warunkach przewidzianych w tymże przepisie nie jest
uzależnione od pozostawania w zatrudnieniu bezpośrednio przed zgłoszeniem
wniosku o emeryturę.”Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI