II SO/Lu 14/22

II SO/Lu 14/22 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-12-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Grzywna w trybie p.p.s.a.
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Wymierzono organowi grzywnę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 54 § 1 i 2; art. 55 § 1; art. 200; art. 205;
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2022 poz 902
art. 21 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Sygn. [...] II SO/Lu 14/22 P O S T A N O W I E N I E Dnia 21 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. M. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy Janowiec za nieprzekazanie do sądu skargi p o s t a n a w i a I. wymierzyć Wójtowi Gminy Janowiec grzywnę w wysokości 100 (sto) złotych; II. zasądzić od Wójta Gminy Janowiec na rzecz J. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Sygn. akt II SO/Lu [...]
UZASADNIENIE
J. M. (dalej także jako: "wnioskodawca" lub "skarżący"), pismem z dnia 20 listopada 2022 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosek o wymierzenie, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., pos. 329 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), Wójtowi Gminy Janowiec grzywny za nieprzekazanie ww. Sądowi skargi na bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej. W treści wniosku zawarto wniosek o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że w dniu 23 października 2022 r., za pomocą platformy epuap, złożył do Wójta Gminy Janowiec skargę na bezczynność tego organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej poprzez brak realizacji jego wniosku z 13 września 2022 r. dotyczącego projektu organizacji ruchu dla drogi gminnej 107774L.
Wnioskodawca wyjaśnił, że pomimo ustawowego obowiązku przekazania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania, który to termin upłynął 7 listopada 2022 r., organ – jak ustalił skarżący - nie przekazał skargi do sądu. Według informacji uzyskanej telefonicznie w sekretariacie WSA w Lublinie, przedmiotowa skarga nie wpłynęła w ustawowym terminie do Sądu.
Wobec powyższego, wnioskodawca uznał za zasadne, skierowanie do Sądu wniosku o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie przedmiotowej skargi.
Organ nie złożył odpowiedzi na wniosek. W dniu 9 grudnia 2022 r., wpłynęła do Sądu skarga J. M. z dnia 23 października 2022 r., na bezczynność Wójta Gminy Janowiec. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Lu 175/22. W odpowiedzi na skargę, Wójt Gminy Janowiec wyjaśnił, że wniosek skarżącego z dnia 13 września 2022 r., nie został rozpatrzony w terminie z uwagi na zwiększoną w tym czasie ilość obowiązków nałożonych na pracowników, związanych z obsługą rządowego programu dopłat do paliw. Organ dodał, że bezpośrednio po otrzymaniu skargi, w dniu 24 października 2022 r., udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek z 13 września 2022 r., w konsekwencji uznając, że sprawa ta została przez organ załatwiona.
Mając na uwadze powyższe, organ podniósł, że wprawdzie dopuścił się zwłoki w postępowaniu, lecz z uwagi na okoliczności nie nosiła ona znamion rażącego zaniedbania i naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Wniosek jest zasadny, albowiem Wójt Gminy Janowiec nie zachował ustawowego terminu przy przekazywaniu skargi J. M. z dnia 23 października 2022 r. na bezczynność organu w sprawie wniosku z dnia 13 września 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio. Stosownie zaś do treści § 2 cytowanego artykułu, organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Należy przy tym zaznaczyć, że w przypadku skarg składanych w sprawach o udostępnienie informacji publicznej, trzydziestodniowy termin na wykonanie przez organ obowiązku, o którym mowa w powyższym przepisie, został skrócony przez ustawodawcę do 15 dni, o czym stanowi przepis szczególny art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako "u.d.i.p.").
Sposób realizacji przez organy obowiązku przekazania skargi sądowi został doprecyzowany w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1003, dalej jako "rozporządzenie"). I tak, z § 3 tego rozporządzenia wynika, że skargę oraz odpowiedź na skargę organ przekazuje w formie lub postaci, w jakiej zostały sporządzone (ust. 1). Skargę lub odpowiedź na skargę sporządzoną w formie dokumentu elektronicznego organ przekazuje do elektronicznej skrzynki podawczej sądu (ust. 2). W przypadku gdy forma lub postać skargi i odpowiedzi na skargę różnią się, organ, przekazując dokument elektroniczny, o którym mowa w ust. 2, załącza uwierzytelnioną kopię, w formie dokumentu elektronicznego, skargi lub odpowiedzi na skargę sporządzonej w postaci papierowej (ust. 3). W przypadku, o którym mowa w ust. 3, kopię skargi lub odpowiedzi na skargę, w formie dokumentu elektronicznego, uwierzytelnia się kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną, kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem zaufanym (ust. 4).
Zgodnie natomiast z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów).
Jakkolwiek regulacja zawarta w przytoczonym wyżej przepisie zmierza do dyscyplinowania organów administracji publicznej, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że grzywna wymierzana w tym trybie ma mieszany dyscyplinująco-restrykcyjny charakter (zob. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ. ONSAiWSA 2006/6, poz. 156; uzasadnienie uchwały NSA z dnia 7 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008/3, poz. 42, s. 24). Nadto, oprócz funkcji dyscyplinująco-restrykcyjnej, grzywna taka pełni również rolę prewencyjną, albowiem służy zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości (zob. uchwała NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, publ. ONSA/WSA 2010/1/2). Oznacza to, że wniosek o wymierzenie grzywny w tym trybie może zostać uwzględniony również w sytuacji, gdy przed jego złożeniem doszło do przekazania sądowi skargi, jednak czynności tej dokonano po upływie terminu określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Dopełnienie obowiązku wynikającego z tego przepisu już po złożeniu wniosku o wymierzenie grzywny nie prowadzi bowiem do bezprzedmiotowości postępowania w tej sprawie (por. postanowienia NSA: z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I OZ 1086/09, LexPolonica nr 2299926; z dnia 5 marca 2010 r., sygn. akt I OZ 161/10, LexPolonica nr 2281264; z dnia 3 czerwca 2011 r., sygn. akt I OZ 387/11, LexPolonica nr 2620325), może mieć jednak wpływ na określenie wysokości grzywny. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd winien bowiem ocenić wszystkie istotne okoliczności sprawy, a nie tylko fakt, że do jego naruszenia w ogóle doszło. Do takich okoliczności należy zaliczyć czas jaki upłynął od wniesienia skargi i przyczyny niewykonania wspomnianego obowiązku w terminie, a także, czy zobowiązany przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek ten wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Te ostatnie względy nie uwalniają jednak od konsekwencji, o jakich stanowi art. 55 § 1 p.p.s.a.
Co istotne i wymaga pokreślenia w okolicznościach rozpatrywanej sprawy - obowiązek przekazania sądowi skargi istnieje niezależnie od tego, czy organ uznaje, że skarga nie jest zasadna. Już samo żądanie strony nadania skardze określonego biegu obliguje organ, do którego skarga ta została skierowana, do uczynienia zadość temu żądaniu. Dopiero zaś sąd administracyjny w toku postępowania zainicjowanego skargą zobowiązany jest dokonać oceny, czy skarga jest dopuszczalna, a w konsekwencji - czy zasadna.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący J. M. w dniu 23 października 2022 r. wniósł za pośrednictwem Wójta Gminy Janowiec skargę na bezczynność tego organu w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącego z dnia 13 września 2022 r. Jak ustalono na podstawie akt sprawy o sygnaturze II SAB/Lu 175/22, w której przedmiotowa skarga jest przedmiotem rozpoznania, skargę tę skarżący złożył we wskazanej wyżej dacie w formie dokumentu elektronicznego, za pośrednictwem platformy ePUAP. Przedmiotową skargę organ otrzymał w dniu 24 października 2022 r. (dzień 23 października 2022 r., był dniem ustawowo wolnym od pracy) co potwierdza pieczęć wpływu na wydruku ze skrzynki epuap (k. 2 akt sprawy II SAB/Lu 175/22).
Przekazanie powyższej skargi Sądowi nastąpiło natomiast dopiero w dniu 7 grudnia 2022 r. (data nadania – k. 5 akt sprawy II SAB/Lu 175/22), przy czym należy zauważyć, że przekazując skargę w tej dacie organ nie zachował prawidłowej, tj. zgodnej z art. 54 § 2 p.p.s.a. i § 3 ust. 2 rozporządzenia formy przekazania, albowiem pomimo tego, że skarga została sporządzona w formie dokumentu elektronicznego i złożona do elektronicznej skrzynki podawczej organu, a więc winna zostać przekazana w tej samej postaci do elektronicznej skrzynki podawczej sądu (wraz z odpowiedzią na skargę w formie dokumentu elektronicznego), organ do sądu przekazał wydruk skargi z odpowiedzią na skargę w postaci papierowej, przesyłając te dokumenty za pośrednictwem operatora pocztowego.
Powyższe ustalenia potwierdzają zatem, że organ przekroczył termin do przekazania skargi, który - w myśl art. 21 pkt 1 u.d.i.p. upływał z dniem 8 listopada 2022 r. Okres zwłoki w przekazaniu skargi wyniósł w tym wypadku 29 dni, co w konsekwencji doprowadziło do dwukrotnego wydłużenia okresu przewidzianego na przekazanie skargi.
Z tych względów wniosek o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 1 pkt 6 p.p.s.a., należało uznać za zasadny.
Ustalając wysokość grzywny Sąd z jednej strony uwzględnił opisaną wyżej skalę uchybienia organu oraz fakt, że poza przekazaniem skargi z naruszeniem przewidzianego dla tej czynności terminu, organ dodatkowo nie zachował prawidłowego trybu przekazania skargi, co - jak wynika z akt sprawy II SAB/Lu 175/22 – skutkowało koniecznością wezwania go do ponownego przesłania skargi w jej pierwotnej postaci, tj. jako dokumentu elektronicznego, na elektroniczną skrzynkę podawczą Sądu, zaś konieczność wystosowania tego wezwania niewątpliwie skutkowała dodatkowym wydłużeniem okresu niezbędnego dla rozpoznania skargi. Okoliczności te – w ocenie Sądu – uniemożliwiały odstąpienie od wymierzenia grzywny.
Z drugiej zaś strony Sąd wziął pod uwagę wyjaśnienia przedstawione przez organ w odpowiedzi na wniosek, w świetle których uchybienie terminowi do przekazania skargi nie wynikało z lekceważącego podejścia do tego obowiązku, a z licznych obowiązków nałożonych na pracowników w czasie przypadającym na okres w którym wpłynęła skarga. Mając na uwadze tą okoliczność Sąd uznał, że w realiach niniejszej sprawy grzywna w wysokości 100 złotych będzie adekwatna do skali stwierdzonego naruszenia prawa, a przy tym wystarczająca dla osiągnięcia tak jej dyscyplinującego i represyjnego, jak i prewencyjnego celu. Podkreślić należy, że orzeczona kwota grzywny mieści się w granicach wyznaczonych przepisem art. 154 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
O zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, które w niniejszej sprawie ograniczyły się do uiszczonego wpisu od wniosku w kwocie 100 zł, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji.