II SO/KR 304/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-06-09
NSAnieruchomościŚredniawsa
wywłaszczenienieruchomościsędziowiebezstronnośćsąd administracyjnypostępowaniewyłączenie sędziego

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyłączył sędziów i asesorów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie od rozpoznania sprawy dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby tego sądu, uznając ich żądanie za uzasadnione ze względu na potencjalny konflikt interesów.

Sędziowie i asesorzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyli żądanie wyłączenia od rozpoznania sprawy dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby ich sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyznaczony do rozpoznania tego żądania przez Naczelny Sąd Administracyjny, uznał je za uzasadnione. Sąd argumentował, że choć stosunek służbowy łączy sędziów z sądem, w tej konkretnej sytuacji może on przerodzić się w stosunek osobisty, budzący wątpliwości co do bezstronności, gdyż sprawa dotyczy poprawy warunków pracy sędziów.

Sprawa dotyczyła żądania wyłączenia od rozpoznania sprawy przez sędziów i asesorów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Powodem żądania było to, że przedmiotem sprawy była decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości na potrzeby samego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 22 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie do rozpoznania tego żądania. WSA w Krakowie, rozpatrując sprawę, odwołał się do art. 19 p.p.s.a., który stanowi, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie, jeżeli między nim a jedną ze stron zachodzi stosunek osobisty mogący wywołać wątpliwości co do bezstronności. Sąd uznał, że choć sędziów i asesorów z sądem łączy stosunek służbowy, w tej konkretnej sytuacji, gdy sprawa dotyczy wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby sądu, co może oznaczać poprawę warunków pracy, stosunek służbowy może nabrać cech stosunku osobistego, uzasadniającego wyłączenie. Sąd podkreślił, że ustawodawca pozostawił ocenę tej kwestii przede wszystkim sędziemu, a sąd jedynie weryfikuje tę subiektywną ocenę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, stosunek służbowy sędziego z sądem, na potrzeby którego ma być wywłaszczona nieruchomość, może być uznany za stosunek osobisty w rozumieniu art. 19 p.p.s.a., jeśli może wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć stosunek służbowy łączy sędziów z sądem, w sytuacji gdy sprawa dotyczy wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby sądu, co może wiązać się z poprawą warunków pracy sędziów, stosunek ten może nabrać cech stosunku osobistego, uzasadniającego wyłączenie sędziego na jego żądanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 19

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Pojęcie 'stosunku osobistego' należy wykładać szeroko, obejmując również sytuacje, gdy stosunek służbowy może potencjalnie wpływać na bezstronność.

p.p.s.a. art. 22

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie został wyznaczony do rozpoznania żądania wyłączenia sędziów.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 22 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie wyłączenia sędziów i asesorów WSA w Rzeszowie od rozpoznania sprawy dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby ich sądu jest uzasadnione, ponieważ stosunek służbowy może wywołać wątpliwości co do bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w niniejszym konkretnym przypadku ten stosunek służbowy może przenosić się na stosunek osobisty

Skład orzekający

Andrzej Niecikowski

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Dobosz

członek

Stanisław Biernat

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wyłączenia sędziego na jego żądanie w sytuacji konfliktu interesów wynikającego ze stosunku służbowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia nieruchomości na potrzeby sądu i żądania wyłączenia przez sędziów tego sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują zasady bezstronności i konfliktu interesów w sytuacjach, gdy sami sędziowie są potencjalnie dotknięci rozstrzygnięciem sprawy.

Czy sędziowie mogą orzekać w sprawie, która dotyczy ich własnego sądu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SO/Kr 304/04 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-06-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-05-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Andrzej Niecikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Dobosz
Stanisław Biernat
Symbol z opisem
618  Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości
Treść wyniku
Wyłączono sędziego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski ( sprawozdawca ) Sędziowie NSA: Izabela Dobosz Stanisław Biernat po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2004 r. na posiedzeniu niejawnym żądania sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w przedmiocie wyłączenia ich od rozpoznania sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] znak: [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości postanawia wyłączyć sędziów M. E., S. B., J. S., M. W., L. Z., J. S., M. K., B. W., S. S., H. R., A. L., M. P., M. S., R. B., R. S., Z. C., K. W., K. J., oraz asesorów J. Z., E. W., M. J., M. N. od rozpoznania sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] znak: [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości.
Uzasadnienie
Wymienieni w sentencji postanowienia Sędziowie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie oraz sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, jak również asesorzy tego Sądu złożyli żądanie wyłączenia ich od rozpoznania skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] (znak: Nr [...]) w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości bowiem przedmiotem sprawy jest decyzja wywłaszczająca nieruchomość na potrzeby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Postanowieniem z dnia 6.05.2004 r. (sygn. akt OW 51/04) Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 22 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.) wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie do rozpoznania powyższego żądania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Art. 19 p.o.p.s.a stanowi m. in., że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Swoje żądanie wyłączenia sędziowie i asesorzy orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie uzasadnili tym, że przedmiotem sprawy wywołanej skargą M. M. jest decyzja wywłaszczająca nieruchomość na potrzeby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Treść przepisu art. 19 p.o.p.s.a., mówiąc o "stosunku osobistym", nie precyzuje co należy pod tym pojęciem rozumieć, a w szczególności, czy stosunek służbowy jaki łączy sędziów i asesorów z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie może być także stosunkiem osobistym o którym mowa w cytowanym przepisie.
Uregulowanie zawarte w art. 19 p.o.p.s.a., jest identyczne jakie zawiera art. 49 kpc. Należy więc przyjąć, że posługując się tak nieostrym pojęciem jakim jest pojęcie stosunku osobistego, ustawodawca w sposób świadomy wykładnię tego przepisu w najszerszym zakresie pozostawił orzekającemu sądowi. Przy wykładni tego przepisu nie można pominąć, że zawiera on dwie podstawy wszczęcia postępowania w przedmiocie wyłączenia sędziego, pierwszą to taką w którym z żądaniem wyłączenia występuje sędzia, i drugą, gdy wniosek taki składa strona. Ustawodawca więc wyraźnie odróżnia żądanie, od wniosku - przy tej samej przesłance, gdy między sędzią "a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego". Z woli więc ustawodawcy inne rygory wyznaczył on wnioskowi strony a inne żądaniu sędziego, przy czym w tym drugim przypadku są one znacznie łagodniejsze niż pierwszym.
Powyższe wstępne rozważania pozwalają przyjąć, że wniosek sędziów i asesorów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie należy uznać za uzasadniony. Wprawdzie sędziów i asesorów z sądem łączy stosunek służbowy, lecz w niniejszym konkretnym przypadku ten stosunek służbowy może przenosić się na stosunek osobisty, który może wywołać "wątpliwości co do bezstronności sędziego" wszak w sprawie chodzi o wywłaszczenie nieruchomości na potrzeby sądu, a za tymi potrzebami może się kryć polepszenie warunków pracy sędziów, a więc ten stosunek służbowy w pewnym zakresie może zamienić się w stosunek osobisty o jakim mowa w art. 19 p.o.p.s.a. Ustawodawca swoim uregulowaniem ocenę, czy w danej sytuacji sędzia będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie pozostawił przede wszystkim sędziemu, przy czym kontroli sądu poddał jedynie weryfikację tej jego subiektywnej oceny nie zakreślając żadnych kryteriów ustawowych.
W tym właśnie zakresie dokonując kontroli zgłoszonych żądań, uznał je Sąd w składzie orzekającym za uzasadnione co w konsekwencji na podstawie art. 22 p.o.p.s.a. prowadzi do orzeczenia zawartego w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI