II SAB/Wr 285/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu stwierdził bezczynność i przewlekłość PINB w Zgorzelcu w sprawie naruszenia stosunków wodnych, zobowiązując organ do załatwienia sprawy w terminie 60 dni.
Skarżący złożył wniosek o naruszenie stosunków wodnych, który został przekazany do PINB w Zgorzelcu. Po ponad roku bezczynności organu, skarżący wniósł skargę. WSA we Wrocławiu stwierdził bezczynność i przewlekłość PINB, ale uznał, że nie miały one miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zobowiązał organ do załatwienia sprawy w terminie 60 dni i zasądził koszty postępowania.
Skarżący złożył wniosek dotyczący naruszenia stosunków wodnych na skutek robót budowlanych. Sprawa została przekazana do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Zgorzelcu, który przez ponad rok nie podjął żadnych czynności. Skarżący wniósł skargę na bezczynność i przewlekłość organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, rozpoznając sprawę, stwierdził bezczynność i przewlekłość PINB, uznając, że organ nie wywiązał się z obowiązków procesowych, nie dotrzymał terminów i nie informował o przyczynach zwłoki. Sąd podkreślił, że PINB nie złożył wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, mimo wątpliwości co do swojej właściwości. Jednakże, sąd uznał, że bezczynność i przewlekłość nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę ponad roczny okres postępowania i przekonanie organu o równoległym prowadzeniu sprawy przez inne organy. Sąd zobowiązał PINB do załatwienia sprawy w terminie 60 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się bezczynności i przewlekłości.
Uzasadnienie
Organ nie podjął żadnych czynności w sprawie przekazanej mu do załatwienia przez ponad rok, nie informował stron o przyczynach zwłoki i nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy, naruszając tym przepisy k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_bezczynność
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 35
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 65 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 234
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane art. 81
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 234
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo wodne art. 234
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie podjął żadnych czynności w sprawie przekazanej do załatwienia przez ponad rok. Organ nie informował stron o przyczynach zwłoki i nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. Organ nie złożył wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, mimo wątpliwości co do właściwości.
Odrzucone argumenty
Argument organu, że sprawa nie należy do jego właściwości, nie został formalnie przedstawiony i nie poprzedzał go wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.
Godne uwagi sformułowania
bezczynność i przewlekłość nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa nie każde przekroczenie terminu przez organ oznacza, że pozostaje on w bezczynności lub prowadzi postępowanie w sposób przewlekły rażące naruszenie prawa musi posiadać dodatkowe cechy w stosunku do 'normalnego' naruszenia prawa i wyraźnie odróżniać się wśród innych naruszeń prawa stanowiąc przypadek wyjątkowy na ich tle
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
przewodniczący
Marta Pawłowska
sprawozdawca
Władysław Kulon
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć bezczynności i przewlekłości organu w postępowaniu administracyjnym, a także kryteriów oceny rażącego naruszenia prawa."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego przypadku przekazania wniosku i braku reakcji organu, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowe problemy z bezczynnością organów administracji, co jest częstym problemem dla obywateli. Pokazuje również, jak sądy administracyjne podchodzą do takich sytuacji.
“Ponad rok czekania na decyzję? Sąd ukarał inspektora za bezczynność!”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Wr 285/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2023-11-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-07-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/ Marta Pawłowska /sprawozdawca/ Władysław Kulon Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 658 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku *Stwierdzono bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 37 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Asesor WSA Marta Pawłowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 listopada 2023 r. sprawy ze skargi S. D. na bezczynność i przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych I. stwierdza, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu dopuścił się bezczynności i przewlekłości w prowadzeniu postępowania; II. stwierdza, że bezczynność i przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje organ do załatwienia sprawy w terminie 60 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Skargą z dnia 29 marca 2023 r. S. D. (dalej "skarżący") wniósł o stwierdzenie bezczynności i przewlekłości Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Zgorzelcu (dalej "PINB" lub "organ") w przedmiocie jego wniosku z dnia 3 lutego 2022 r. w sprawie naruszenia stosunków wodnych. Z uzasadnienia skargi oraz akt administracyjnych wynika, że dniu 31 stycznia 2022 r. zawiadomił on Wójta Gminy Zgorzelec o nieprawidłowościach w przedmiocie robót budowlanych na działce nr [...] w B., skutkujących podniesieniem poziomu terenu i zaburzających stosunki wodne na działce należącej do skarżącego. Pismem z dnia 10 lutego 2022 r. Wójt Gminy Zgorzelec zawiadomił o przekazaniu sprawy do załatwienia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu. W uzasadnieniu zawiadomienia wyjaśnił, że skarżący podnosił co prawda fakt naruszenia stosunków wodnych, jednak z opisu sytuacji i przeprowadzonych przez Wójta czynności sprawdzających wynika, że doszło do nich w efekcie prac budowalnych prowadzonych w sposób niezgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym, podczas toczącego się procesu inwestycyjnego. Wobec tego Wójt uznał, że zakres zagadnienia nie leży w jego kompetencji, a należy, zgodnie z art. 81 Prawa budowalnego, do zakresu działalności organów nadzoru budowlanego. Pismem z dnia 9 czerwca 2022 r. skarżący wezwał PINB do udzielenia mu pisemnych wyjaśnień na temat podjętych w sprawie czynności i stanu toczącego się postępowania administracyjnego. W piśmie zaznaczył, że podanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych złożył do Wójta Gminy Zgorzelec, który w dniu 10 lutego 2022 r. sprawę przekazał do rozpoznania PINB-owi w Zgorzelcu. Jak wskazał w treści pisma, pomimo upływu kilku miesięcy, PINB nie podjął w sprawie żadnych czynności. Pismem z dnia 27 stycznia 2023 r. skarżący wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji. W treści uzasadnienia domagał się przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji w sprawie przywrócenia na gruncie stosunków wodnych. Pismem z dnia 31 stycznia 2023 r. PINB poinformował skarżącego, że kwestie melioracji i stosunków wodnych nie należą do jego kompetencji. W dniu 7 marca 2023 r. do PINB wpłynęło pismo Wójta Gminy Zgorzelec, w którym organ ten poinformował, że prowadzi postępowania z art. 234 Prawa Wodnego, z wniosku skarżącego. W związku z tym, Wójt zwrócił się o udzielenie informacji w przedmiocie stanu postępowania prowadzonego przez PINB, w związku z przekazaniem go przez Wójta do załatwienia według właściwości do PINB zawiadomieniem z dnia 10 lutego 2022 r., w szczególności o informację o sposobie załatwienia wniosku bądź wskazanie na jakim etapie znajduje się postępowanie. W odpowiedzi na pismo PINB poinformował Wójta, że prowadzi postępowanie w sprawie samowoli budowlanej konstrukcji oporowej i przedstawił stan tego postępowania. Pismem z dnia 16 marca 2023 r. skarżący ponownie wniósł ponaglenie na bezczynność Wójta, domagając się wszczęcia i przeprowadzenia postępowania z jego wniosku, przekazanego do PINB do załatwienia w dniu 10 lutego 2022 r. przez Wójta Gminy Zgorzelec. Pismem z dnia 29 marca 2023 r. skarżący wywiódł skargę do tutejszego Sądu. W odpowiedzi na skargę organ przedstawił tok postępowania w sprawie samowoli budowlanej, natomiast w odniesieniu do kwestii naruszenia stosunków wodnych wskazał, że z posiadanych przez niego informacji wynika, że Wójt Gminy Zgorzelec wydał decyzję na podstawie art. 234 Prawa wodnego oddalająca w całości wniosek skarżącego. PINB streścił uzasadnienie decyzji i wskazał, że powołany w postępowaniu prowadzonym przez Wójta biegły stwierdził, że prace budowalne, w tym budowa kanalizacji deszczowej i sanitarnej ze zbiornikiem, nie miały wpływu na zmianę stosunków wodnych na działkach wskazanych we wniosku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Po myśli zaś art. 134 ww. ustawy sąd administracyjny przy rozpoznaniu skargi nie jest związany zawartymi w niej wioskami i zarzutami. Ze względu na wyżej wskazany przedmiot skargi, sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie, dotyczy bezczynności i przewlekłości Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zgorzelcu w sprawie dotyczącej naruszenia stosunków wodnych. Poprzedzona została ponagleniem z dnia 16 marca 2023 r., w którym skarżący zarzucił temu organowi niezałatwienie sprawy w terminie. Tym samym spełnione zostały formalne wymogi wniesienia skargi. Przystępując do jej rozpoznania wskazać należy, że bezczynność i przewlekłość nie zostały zdefiniowane w przepisach p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się, że są to dwa stany zaniechania organu w wyniku których konkretna sprawa indywidulana nie zostaje załatwiona w terminie. Bezczynność zachodzi, gdy sprawy nie załatwiono w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności, gdy mimo istnienia ustawowego obowiązku, w prawnie ustalonym terminie nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosowanej czynności. Bezczynność to brak aktywności organu w danej sprawie, w tym również, gdy nie wywiązuje się on z obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczenia nowego terminu jej rozpatrzenia. W konsekwencji przedmiotem skargi na bezczynność jest brak wydania określonego aktu w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Skarga taka stanowi środek prawny mający na celu ochronę praw jednostki poprzez przymuszenie organu do podjęcia żądanego działania, a w następstwie tego likwidację stanu opieszałości występującą po stronie organu. Rozpoznając skargę na bezczynność Sąd kontroluje, czy organ administracji w terminie zakreślonym przepisami prawa procesowego załatwił sprawę, czy też nie. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, mają jedynie znaczenie dla oceny, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca. W orzecznictwie przyjęto, że przewlekłość jest pojęciem nieco szerszym niż bezczynność, gdyż to nie tylko długotrwała bezczynność lecz również sytuacja, w której organ przykładowo mnoży czynności w celu wyjaśnienia sprawy ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy (tak NSA w wyroku z dnia 16 lipca 2020 r. I GSK 631/20, CBOSA). Przewlekłość obejmuje zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym a także nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Z przewlekłością mamy do czynienia w sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych i maskujących bezczynność w sposób formalny (wskazane wcześniej mnożenie czynności i dokonywanie czynności zbędnych) co prowadzi do przedłużenia postępowania. Stąd przewlekłość ma miejsce wówczas, gdy organowi można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby zakończyło się ono w przewidzianym prawem terminie (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 349/18, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 maja 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 26/21 i wyrok WSA w Opolu z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt II SAB/Op 21/19; i powołane tam orzecznictwo NSA). Według ujęcia doktrynalnego przewlekłość może przybierać trojaką postać: statyczną, dynamiczną oraz mieszaną (P. Dobosz, Milczenie i bezczynność w prawie administracyjnym, Kraków 2011, s. 73). Przewlekłość statyczna uznawana jest za synonim bezczynności – wyraża się ona zanikiem jakichkolwiek działań podejmowanych przez organ administracyjny po wszczęciu postępowania. Także w orzecznictwie przyjęto, że instytucja procesowa "bezczynności organu" jest kwalifikowaną formą przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 269/17). Z kolei, przewlekłość dynamiczna przyjmuje formę nadczynności organu – w trakcie postępowania podejmowane są z dużym natężeniem czynności procesowe, które jednak nie przybliżają tej procedury do zakończenia. Sprowadza się ona więc do podejmowania czynności zbędnych. Natomiast postać mieszana przewlekłości przejawia się zmieniającym się natężeniem czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej. W tym wypadku bezczynność organu przeplata się z jego nadaktywnością i wykonywaniem czynności zbędnych (P. Dobosz, op. cit., s. 73 – 75,). W konkretnym przypadku mogą wystąpić obie omówione wyżej postacie opieszałości. Gdy organ prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny, niesprawny - "przewlekłość", a w związku z tym, nie dotrzymuje terminów załatwienia sprawy zakreślonych w art. 35 k.p.a. bez jednoczesnego dochowania aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a. – "bezczynność" (zob. wyrok NSA z dnia 4 września 2015 r., sygn. akt II OSK 3141/14). Co jednak istotne, w obu przypadkach skarga ma ten sam cel - skierowana jest przeciwko wadliwemu procesowo stanowi postępowania, w wyniku którego konkretna sprawa indywidualna nie postępuje i nie jest załatwiona w formie prawem określonej. Aby dokonać oceny, czy organ administracji dopuścił się bezczynności lub zakwestionowane przez stronę postępowanie administracyjne było prowadzone przewlekle, należy w pierwszej kolejności dokonać analizy przepisów regulujących kwestie terminów załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. Wynika z nich, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organom wnikliwe i szybkie działanie w sprawie przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy m.in. przepis art. 35 § 1 k.p.a., wedle którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.). Organ administracji publicznej powinien zatem prowadzić postępowanie w sposób sprawny, bez nieuzasadnionego wstrzymywania i przewlekania czynności procesowych, tak by zakończenie postępowania nastąpiło w najkrótszym możliwym terminie. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że art. 35 § 1 k.p.a. należy rozumieć jako wskazówkę, by określone w nim terminy załatwienia sprawy traktować jako terminy maksymalne. Należy też mieć na uwadze, że wobec zróżnicowania przez ustawodawcę terminów załatwienia sprawy ze względu na stopień jej skomplikowania nie każde ich przekroczenie przez organ oznacza, że pozostaje on w bezczynności lub prowadzi postępowanie w sposób przewlekły. Konieczne jest bowiem poddanie ocenie istotnych okoliczności konkretnej sprawy, w tym w szczególności stopnia jej skomplikowania (zarówno w aspekcie prawnym, jak i przede wszystkim faktycznym), zaniechań lub wadliwości działań podejmowanych przez organ, a także postawy stron. Przy czym nie ulega wątpliwości, że nawet w sprawach o skomplikowanym charakterze organ winien działać wnikliwie i szybko. (zob. wyrok NSA z dnia 24 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 3021/17). Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że wniosek skarżącego o zbadania naruszenia stosunków wodnych na skutek prowadzonych robót budowlanych na sąsiadującej z jego nieruchomością działce, przekazany został na podstawie art. 65 § 1Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.) przez Wójta Gminy Zgorzelec do załatwienia przez PINB zgodnie z właściwością. Pomimo tego, jak wynika z akt administracyjnych, jak i z odpowiedzi na skargę, PINB do dnia wniesienia skargi nie podjął żadnych czynności w sprawie załatwienia wniosku. Co prawda z pisma z dnia 31 stycznia 20231 r. wynika, ze PINB nie uznał się za kompetentny do załatwienia sprawy naruszenia stosunków wodnych, jednak pisma tego nie można w żaden sposób odnosić do wniosku skarżącego przekazanego przez Wójta PINBowi do załatwienia, skoro nosi datę o dwa tygodnie wcześniejszą niż wpływ zawiadomienia o przekazaniu sprawy. Z odpowiedzi na skargę wnioskować można, ze PINB nie prowadził postępowania uznając, że należy do właściwości organów administracji należących do Wód Polskich, jednakże nie dał temu wyrazu w żaden oficjalny sposób. W tym miejscu wyjaśnić należy, że w obecnym stanie prawnym, przekazanie podania odbywa się w drodze zawiadomienia, o którym mowa w art. 65 § 1 K.p.a. Jest to czynność materialno-techniczna, która nie podlega zaskarżeniu (por. postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 38/12). W okresie od 1 stycznia 2004 r. do 10 kwietnia 2011 r. przekazanie podania odbywało się w formie postanowienia na które służyło zażalenie. Zarysowała się wówczas rozbieżność stanowisk co do zakresu związania tym postanowieniem organu do którego przekazano podanie (patrz: postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2005 r., sygn. akt II OW 34/05, ONSA i wsa 2006/2/40; Andrzej Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel " Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego", LEX/el 2021, pkt 2 do art. 65). Konsekwencją przyjęcia stanowiska o związaniu organu postanowieniem była potrzeba, w razie oddalenia wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, wyeliminowania jednocześnie z obrotu postanowienia o przekazaniu (patrz: postanowienie NSA z dnia 9 maja 2008 r., sygn. akt II OW 7/08). Obecnie zawiadomienie o przekazaniu podania (art. 65 § 1 K.p.a.) nie wiąże organu do którego podanie zostało przekazane. Organ ten, o ile nie zgadza się z przekazaniem, może złożyć wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. W ramach badania tego wniosku Naczelny Sad Administracyjny może jednocześnie ocenić zasadność zawiadomienia o przekazaniu. Złożenie wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego powinno być przy tym poprzedzone ustaleniem okoliczności sprawy, w omawianym przypadku, ustalenia wymagało w szczególności, czy faktycznie doszło do podwyższenie poziomu gruntu i zalewania nieruchomości skarżącego i czy ma to związek z prowadzonymi przez inwestora robotami budowlanymi. Takich ustaleń, pozwalających określić przedmiot sprawy, nie dokonano. Jak wynika z odpowiedzi na skargę, w sprawie mamy do czynienia w istocie z rozbieżnością poglądów organów co do rodzaju załatwianej sprawy, tj. czy postępowanie dotyczy naruszenia stosunków wodnych na gruncie, w których to sprawach właściwy jest wójt, burmistrz, prezydent miasta, czy też prawidłowości prowadzenia procesu budowlanego, co przesądza o właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. PINB w rozpatrywanej sprawie, jak wskazano, nie wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, winien był zatem sprawę mu przekazaną załatwić stosownym orzeczeniem (merytorycznym lub formalnym, odmawiającym wszczęcia postępowania). Tymczasem jak wynika z akt sprawy, organ nadzoru budowalnego nie podjął żadnych czynności w sprawie przekazanego mu do procedowania wniosku. Skoro zaś, pomimo upływu ponad roku od przekazania wniosku do załatwienia organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do jego załatwienia, Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego należało postawić zarzut bezczynności, albowiem z pewnością nie wywiązał się on ze wskazanych wcześniej obowiązków wynikających z k.p.a W rozpoznawanym przypadku organ nie tylko nie dotrzymał ustawowych terminów, ale również nie informował stron o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczeniu nowego terminu zakończenia, do czego obligują go normy kodeksu postępowania administracyjnego, czym uchybił art. 36 § 1 k.p.a. Organowi należy także postawić zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania, z analogicznych przyczyn. Nie podjęcie czynności w postępowaniu przez okres kilkunastu miesięcy, nie może bowiem być ocenione inaczej niż przewlekłe prowadzenie postępowania. Uwzględniając powyższe uwagi Sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłe prowadził postępowanie z wniosku skarżącego. W ocenie Sądu bezczynność i przewlekłość postępowania nie miały jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa pozostawiając dokonanie kwalifikacji bezczynności lub przewlekłości uznaniu sądu orzekającego a uznanie to cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy i opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Taka kwalifikacja będzie więc zasadna, gdy stan bezczynności, czy przewlekłości jest oczywisty i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie, rażące naruszenie prawa musi posiadać dodatkowe cechy w stosunku do "normalnego" naruszenia prawa \ i wyraźnie odróżniać się wśród innych naruszeń prawa stanowiąc przypadek wyjątkowy na ich tle (zob. wyrok NSA z dnia 18 marca 2021 r., III OSK 495/21, CBOSA). Jest to więc stan w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Chodzi o sytuację w której bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w k.p.a. przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej. W orzecznictwie przyjmuje się, że będzie ono miało miejsce wówczas, gdy termin przewidziany na załatwienie sprawy zostanie w przekroczony w sposób znaczący. Sformułowanie "znacząco przekroczony" jest zwrotem niedookreślonym wymagającym doprecyzowania w toku rozpoznawania sprawy przez sąd administracyjny. Prawodawca określając terminy rozpoznania sprawy uznaje, że co do zasady są one terminami wystarczającymi do jej załatwienia. W niniejszej sprawie organ, pozostawał w przekonaniu, że sprawa prowadzone jest równolegle przez inne organy. Do czasu wniesienia skargi do sądu czas postępowania wynosił nieco ponad 12 miesięcy, co uzasadnia stwierdzenie, że czas ten nie był rażącym naruszeniem prawa. Z tych też względów, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a, Sąd stwierdził, że bezczynność i przewlekłość postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II sentencji wyroku). Sąd zobowiązał organu do wydania w określonym terminie aktu administracyjnego kończącego postępowanie, uznając, że termin 60 dni będzie wystarczającym okresem dla wydania stosownego orzeczenia w przedmiocie przekazanego mu do załatwienia wniosku. Wobec pozostałych wniosków zawartych w skardze, w szczególności co do zarządzenia wyjaśnienia przyczyn nie załatwienia sprawy w ustawowym terminie, pociągnięcia do odpowiedzialności osoby, pracownika lub pracowników z winy których sprawa nie została załatwiona w przewidzianym ustawą terminie, stwierdzenie rażącego naruszenia prawa, stwierdzenie spełnienia przesłanek z art. 417 k.c. stanowiących do odpowiedzialności Wojewody za szkody wyrządzone skarżącemu niewydaniem decyzji przez ponad 12 miesięcy o ustalenie winnych zaistniałej zwłoki, Sąd wyjaśnia, że określony w art. 149 p.p.s.a zakres orzekania przez sąd administracyjny w wyniku uwzględnienia skargi na bezczynność i przewlekłości nie obejmuje orzekania w powyższym zakresie i nie mieści się w kompetencjach sądu administracyjnego. Podkreślić także należy, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest włącznie bezczynność i przewlekłość organu w sprawie samowoli budowlanej. W granicach niniejszej sprawy nie mieści zatem ocena zachowania organów w innych postępowaniach, nawet jeśli pozostają one w związku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I –III sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd postanowił zgodnie z art. 200 p.p.s.a. (pkt IV sentencji wyroku).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI