II SAB/Wr 20/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2004-08-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezczynność organuwłaściwość sąduprawo cywilnenieruchomościodszkodowaniezrzeczenie się własnościpostępowanie administracyjnesąd administracyjny

WSA we Wrocławiu odrzucił skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wniosku o przejęcie nieruchomości i odszkodowanie, uznając, że sprawy te należą do właściwości prawa cywilnego, a nie administracyjnego.

Skarżący domagali się od Prezydenta Miasta wydania decyzji administracyjnych w sprawie wniosku o przejęcie nieruchomości i zapłaty odszkodowania, argumentując, że od lat nie mogą użytkować swojej współwłasności. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości organu administracji. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i odrzucił ją, stwierdzając, że zarówno zrzeczenie się własności, jak i spór o odszkodowanie należą do sfery prawa cywilnego, a organ gminy nie miał obowiązku podejmowania działań z zakresu administracji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę K. K. i T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przejęcie nieruchomości i zapłaty odszkodowania. Skarżący domagali się zobowiązania organu do wydania decyzji administracyjnych, wskazując na wieloletnią niemożność użytkowania nieruchomości i poniesione straty. W piśmie procesowym wyjaśnili, że zrzeczenie się własności jest czynnością cywilną, a o odszkodowanie należy wystąpić do sądu powszechnego, jednakże bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego powinna być stwierdzona aktem administracyjnym. Organ wniósł o odrzucenie skargi. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i odrzucił ją, opierając się na art. 3 § 2 pkt 8 i art. 58 § 1 pkt 1 PPSA. Sąd wyjaśnił, że zrzeczenie się własności nieruchomości, zgodnie z obecnym brzmieniem art. 179 k.c., jest czynnością cywilną niewymagającą współudziału organu administracji. Podobnie, spór o odszkodowanie, w przedstawionym stanie faktycznym, podlegał wyłącznie prawu cywilnemu. Sąd podkreślił, że organ gminy nie miał obowiązku podejmowania jakichkolwiek aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Wskazano również, że decyzja administracyjna nie jest formą odmowy wszczęcia postępowania, a w przypadku, gdy z podania wynika właściwość sądu powszechnego, organ powinien zwrócić podanie w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Ponieważ pisma skarżących do organu miały charakter wezwania do dobrowolnej zapłaty lub świadczenia pieniężnego, nie stanowiły one podania umożliwiającego podjęcie czynności procesowych przez sąd powszechny, ani nie stwarzały sprawy, w której właściwy byłby ten sąd.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sprawa nie leży w gestii organu administracji publicznej, lecz jest sprawą cywilną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarówno zrzeczenie się własności nieruchomości, jak i spór o odszkodowanie, w przedstawionym stanie faktycznym, należą do sfery prawa cywilnego. Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 179 k.c., zrzeczenie się własności nie wymaga współudziału organu gminy. Organ gminy nie miał obowiązku podejmowania działań z zakresu administracji publicznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

PPSA art. 3 § par. 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych, w tym kontrolę bezczynności organów.

PPSA art. 58 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi podstawę do odrzucenia skargi, gdy niedopuszczalna.

Pomocnicze

k.c. art. 179

Kodeks cywilny

Reguluje kwestię zrzeczenia się własności nieruchomości.

k.p.a. art. 66 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa postępowanie organu w przypadku, gdy z podania wynika właściwość sądu powszechnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy dotyczące zrzeczenia się własności nieruchomości i dochodzenia odszkodowania należą do właściwości prawa cywilnego. Organ administracji nie miał obowiązku podejmowania działań z zakresu administracji publicznej w przedmiotowej sprawie. Pisma skarżących nie stanowiły podania umożliwiającego podjęcie czynności procesowych przez sąd powszechny ani nie stwarzały sprawy, w której właściwy byłby ten sąd.

Odrzucone argumenty

Bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o przejęcie nieruchomości i zapłaty odszkodowania powinna być przedmiotem aktu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

bezprzedmiotowość postępowania na drodze administracyjnej także powinna być przedmiotem aktu administracyjnego odmawiającego wszczęcia postępowania czynność prawna z zakresu prawa cywilnego, pozostającą w całości w sferze prawnej właściciela nieruchomości decyzja administracyjna nie jest formą odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Mieczysław Górkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie granic między właściwością sądownictwa administracyjnego a cywilnego w sprawach dotyczących nieruchomości i odszkodowań."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji art. 179 k.c. oraz specyficznego stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem rozgraniczenia kompetencji między sądem administracyjnym a cywilnym, co jest istotne dla praktyków.

Kiedy sprawa o odszkodowanie za nieruchomość trafia do złego sądu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Wr 20/04 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-08-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Mieczysław Górkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6189 Inne o symbolu podstawowym 618
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3 par. 2 pkt 8, art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. i T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przejęcie nieruchomości przy ul. G. [...] w W. i zapłaty odszkodowania p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
Uzasadnienie
W skardze na bezczynność skarżący domagali się zobowiązania Prezydenta Miasta W. do wydania decyzji administracyjnych w sprawie wniosku o przejęcie nieruchomości i zapłaty odszkodowania w kwocie [...].
W uzasadnieniu podali, że nieruchomości stanowiącej ich współwłasność nie mogą użytkować od 6 lat z winy Gminy, przez co nie osiągnęli dochodu z najmu, jak też uniemożliwiono im zmianę przeznaczenia lokalu, a przez to powiększenie wartości nieruchomości.
W piśmie procesowym skarżący wyjaśnili, że jest im wiadome, iż do zrzeczenia się własności nieruchomości wystarcza jednostronna czynność w formie aktu notarialnego, z zakresu prawa cywilnego, zaś o zapłatę odszkodowania należy wystąpić ze stosownym pozwem do sądu powszechnego. Jednak bezprzedmiotowość postępowania na drodze administracyjnej także powinna być przedmiotem aktu administracyjnego odmawiającego wszczęcia postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie bądź oddalenie, skoro wnioskowane przez skarżących czynności nie podlegają rozpatrzeniu na drodze administracyjnej.
W ocenie Sądu skarga była niedopuszczalna i dlatego podlegała odrzuceniu.
Zrzeczenie się własności nieruchomości uregulowane w art. 179 kodeksu cywilnego (pomijając nieistotną w nin. sprawie problematykę prawną zrzeczenia się według ustaw szczególnych), jedynie do dnia 14.02.2003r., czyli dnia wejścia w życie ustawy z dnia 14.02.2003r. (Dz. U. nr 49, poz. 408) nowelizującej ten przepis. wymagało zgody lub odmowy wyrażenia zgody przez właściwy organ administracji publicznej. Było sporne, czy czynność organu wymagała wydania decyzji administracyjnej (por. orzeczenie NSA z 23.03.1988r. II SA 151/87 ONSA 1988 z. 1 poz. 43 oraz S. Rudnicki "Komentarz do kodeksu cywilnego –Własność i inne prawa rzeczowe" WPr 1996 s. 174). Według obecnego brzmienia art. 179 k.c., zrzeczenie się nie wymaga współudziału organu gminy. Stanowi ono czynność prawną z zakresu prawa cywilnego, pozostającą w całości w sferze prawnej właściciela nieruchomości. Również spór w sprawie odszkodowawczej według stanu faktycznego przedstawionego przez skarżących (w szczególności wyłączający rozważanie odpowiedzialności odszkodowawczej uregulowanej w art. 160 k.p.a.) podlegał wyłącznie prawu cywilnemu. W obu przypadkach organ gminy nie miał obowiązku podejmowania jakiegokolwiek aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej.
Dotyczyło to również formy prawnej wyrażenia oceny o bezprzedmiotowości wszczęcia postępowania administracyjnego, jak to sformułowali skarżący.
W szczególności decyzja administracyjna nie jest formą odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego (na ten temat patrz B. Adamiak w KPA Komentarz wyd. 6 s. 343-344). Zgodnie natomiast z art. 66 § 3 k.p.a., jeżeli z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono powinien zwrócić je wnoszącemu w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Uzasadniona byłaby zatem skarga na bezczynność, gdyby treścią pism skarżących do organu gminy było powództwo odszkodowawcze lub zawierające żądanie zobowiązania gminy do współdziałania ze skarżącymi przy akcie zrzeczenia się nieruchomości, zaś organ zaniechał wydania postanowienia o zwrocie tego podania. Jak wynika z akt sprawy, pisma skarżących do organu miały charakter prawny wezwania do dobrowolnej zapłaty odszkodowania lub świadczenia pieniężnego związanego z przyszłym zrzeczeniem się własności nieruchomości. Nie stanowiły zatem podania umożliwiającego podjęcie czynności procesowych przez sąd powszechny i nie stwarzały sprawy, w której właściwy byłby ten sąd. W ocenie Sądu pisma skarżących nie wywołały więc potrzeby zastosowania art. 66 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oraz na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 tej ustawy, orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI