II SAB/WA 97/25

II SAB/Wa 97/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-06-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Kozub-Marciniak
Łukasz Krzycki
Sławomir Antoniuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Stwierdzono bezczynność organu - art. 149 §1a ustawy PoPPSA
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1a, art. 151, art. 200 i art. 205 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Banku Gospodarstwa Krajowego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Bank Gospodarstwa Krajowego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Banku Gospodarstwa Krajowego na rzecz skarżącego W. K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z 22 stycznia 2025 r. W. K.; zwany dalej "skarżącym", skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Banku [...] z siedzibą w [...] polegającą na nierozpatrzeniu wniosku o udzielenie informacji publicznej z [...] grudnia 2024 r. w zakresie organów i osób sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach.
Skarżący wskazał, że organ nie udzielił żadnej odpowiedzi na wniosek, nie uczynił tego także pomimo złożenia ponaglenia.
W związku z powyższym wniósł o stwierdzenie bezczynności i zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 7 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1.000 zł oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że nie pozostaje w bezczynności bowiem udostępnił skarżącemu żądaną informację publiczną. Wyjaśnił, że [...] grudnia 2024 r. Bank odpowiedział W. K. na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Jednak z uwagi na problem techniczny nie została ona wysłana. W systemie EZD, który jest wykorzystywany do otrzymywania i wysyłania korespondencji ePUAP, pojawił się błąd z komunikatem: Nie wysłano. Komunikat ePUAP: "Certyfikat niekwalifikowany, lub nieznany wystawca certyfikatu ###. Status podpisu: 0 (Zgodny z dokumentami), status certyfikatu: 3 (Nieznany wystawca) niekwalifikowany, kod błędu: 0". Nieprawidłowość została wykryta dopiero podczas weryfikacji skargi. W dniu 16 stycznia 2025 r. (za pośrednictwem ePUAP) skarżący skierował za pośrednictwem Banku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Tego samego dnia przesłał do organu ponaglenie w sprawie uzyskania informacji. Podkreślił, że 22 stycznia 2025 r. skarżący ponowił skargę na bezczynność, rozszerzając uzasadnienie o informację, że do 22 stycznia 2025 r., nie otrzymał odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Bank pismem z [...] stycznia 2025 r. (przesłanym przez ePUAP przy wykorzystaniu systemu EZD) uznał żądanie skarżącego za w pełni zasadne udzielając mu żądanej informacji publicznej.
Odnośnie wniosku w zakresie nałożenia kary organ wskazał, że brak odpowiedzi wynikał wyłącznie z problemów technicznych, które zostały wykryte podczas przygotowywania odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym stosownie do 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", które to przepisy stanowią, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 2167) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W myśl art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w dacie wniesienia skargi, lecz ustała po jej wniesieniu, ma to jedynie wpływ na orzeczenie w przedmiocie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności. Gdy w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała - skargę należy oddalić.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie udzielił żądanej informacji publicznej ani nie rozpoznał wniosku w inny, prawnie dopuszczalny sposób, tj. poprzez wydanie decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji, umorzenie postępowania bądź poinformowanie wnioskodawcy, że żądana informacja nie jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie u.d.i.p. bądź, że dany podmiot nie posiada żądanej informacji publicznej.
W świetle art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Jak wynika z art. 2 ust. 1 ustawy z 14 marca 2003 r. o Banku Gospodarstwa Krajowego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 503) B[...] jest bankiem państwowym, co oznacza, że jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że "informacją publiczną" jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie "sprawa publiczna" oznacza natomiast przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna" wskazując, że jest to każda wiadomość wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19). Charakter publiczny należy zatem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności władz publicznych oraz innych podmiotów wykonujących zadania publiczne.
W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, iż przedmiot wniosku skarżącego w postaci "kopii/skanu dokumentu, w którym powierza się Panu M. O. kompetencje do wydawania decyzji administracyjnej/cych w imieniu organu (B[...]) lub np. Zarządu GBK" obejmował informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Informacja o osobach sprawujących funkcje w podmiotach publicznych i przyznanych im kompetencjach została przez ustawodawcę wprost wskazana w u.d.i.p. jako informacja publiczna (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d).
Zakresu podmiotowego i przedmiotowego stosowania w niniejszej sprawie u.d.i.p. strony nie kwestionowały.
Z akt sprawy wynika, że B[...] nie udzielił w wymaganym terminie wnioskowanej [...] grudnia 2024 r. informacji, co - jak oświadczył podmiot skarżony w odpowiedzi na skargę - wynikało z problemów technicznych i braku wiedzy o nieskuteczności doręczenia korespondencji skierowanej do wnioskodawcy drogą elektroniczną. Dopiero skarga na bezczynności złożona 16 stycznia 2025 r. za pośrednictwem organu i podjęta weryfikacja poczty elektronicznej ujawniła błąd systemowy. Następnie [...] stycznia 2025 r., a zatem po upływie terminu do rozpatrzenia wniosku wynikającego z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., Bank odpowiedział na wniosek i przesłał skarżącemu skan pełnomocnictwa rodzajowego z [...] września 2024 r. nr [...] (pkt 5 pełnomocnictwa dotyczy wniosku skarżącego).
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że w dacie wniesienia skargi B[...] pozostawał w bezczynności względem wniosku skarżącego z [...] grudnia 2024 r., nie rozpoznał bowiem wniosku w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w sposób zgodny z przepisami u.d.i.p., nie przedłużył również terminu udzielenia odpowiedzi w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że B[...] dopuścił się bezczynności i orzekł w tym zakresie na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (punkt 1 wyroku).
Jednocześnie Sąd uznał w punkcie 2 wyroku, że stwierdzona bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Oceniając tę kwestię Sąd wziął pod uwagę, że kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Zwłoka w udostępnieniu skarżącemu wnioskowanej informacji nie była zamierzona, a opóźnienie znaczne.
Z tego też powodu Sąd nie stwierdził podstaw do wymierzenia Bankowi grzywny. W punkcie 3 wyroku orzekł o oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a., wniosku o wymierzenie organowi grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że zastosowanie środka w postaci wymierzenia grzywny ustawodawca pozostawił uznaniu sądu administracyjnego, a podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie sąd powinien brać pod uwagę wszelkie okoliczności sprawy dotyczące stanu bezczynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 1009/19). Bezczynność organu po wniesieniu skargi ustała i nie miała charakteru rażącego stąd, w ocenie Sądu, nie było potrzeby stosowania sankcji represyjno - przymuszającej.
Orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania sądowego (punkt 4 wyroku) znajduje podstawy w art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. Na koszty te składa się kwota uiszczonego wpisu od skargi - 100 zł.
Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (www.orzeczenia.nsa.gov.pl).