II SAB/WA 772/18

II SAB/Wa 772/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-06-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Radziszewska-Krupa
Janusz Walawski
Stanisław Marek Pietras /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 1884/21 - Wyrok NSA z 2022-09-20
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Zobowiązano ... i stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1330
art. 5 ust. 2, art. 21, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 14 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 16
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 149 par. 1 pkt 1 par. 1s, art. 151, art. 132, art. 200, art. 205 par. 2, art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Ewa Radziszewska – Krupa Sędzia WSA – Janusz Walawski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do rozpatrzenia wniosku K. K. z dnia [...] października 2018 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego K. K. kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Skarżący K. K. wnioskiem z dnia [...] października 2018 r. przesłanym drogą elektroniczną, zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości, działając na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, o udostępnienie, poprzez przesłanie na niniejszy adres poczty elektronicznej w formie skanów w formacie pdf lub jpg, pism kierowanych do Ministra Sprawiedliwości przez Społeczną Radę przy tzw. "Komisji Reprywatyzacyjnej" lub jej członków, które to pisma zawierałyby wnioski o odwołanie pani E. A. ze składu Społecznej Rady lub też zawierałyby uzasadnienie dla takich wniosków.
W odpowiedzi na powyższe Dyrektor Departamentu Prawa Administracyjnego pismem z dnia [...] października 2018 nr [...] odpowiedziała skarżącemu, że udostępnia zanonimizowaną kopię pisma z dnia [...] września 2018 r. skierowaną do Zbigniewa Ziobro – Ministra Sprawiedliwości. Jednocześnie dodała, że zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej łub tajemnicę przedsiębiorcy. Wprawdzie ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, jednak wspomniana przez E. A. nie jest osobą pełniącą funkcję publiczną (tym bardziej już w Ministerstwie Sprawiedliwości), gdyż została odwołana przez Ministra Sprawiedliwości ze stanowiska Członka Społecznej Rady działającej przy Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...]. Z analogicznych względów Departament Prawa Administracyjnego Ministerstwa Sprawiedliwości zanonimizował także dane dotyczące tajemnicy przedsiębiorstwa, które zostało wspominane w udostępnionym piśmie z dnia [...] września 2018 r. Ponadto wniosek dotyczy również szeroko pojętej tematyki reprywatyzacji nieruchomości [...]. Ustanowiona na mocy ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa z dnia 9 marca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r., poz. 718 ze zm., dalej "ustawa"), Komisja została powołana jako organ administracji publicznej stojący na straży interesu publicznego w zakresie postępowań w przedmiocie wydania decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...] (art. 1 pkt. 1 ustawy w związku z art. 2 pkt. 2 ustawy oraz art. 3 ust. 1 i 3 ustawy). Zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy Komisja przeprowadza z urzędu czynności sprawdzające w celu stwierdzenia, czy w związku z wydaniem decyzji reprywatyzacyjnej istnieją podstawy do wszczęcia postępowania rozpoznawczego, a w przypadku uprawdopodobnienia, że decyzja reprywatyzacyjna została wydana z naruszeniem prawa, Komisja wydaje postanowienie o wszczęciu postępowania rozpoznawczego. W myśl natomiast wyrażonej w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego zasady prawdy obiektywnej w toku postępowania, organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W przedmiotowej sprawie, w ocenie Ministerstwa Sprawiedliwości, słuszny interes obywateli – stron postępowań, których dotyczy udostępnione pismo, obligowało Departament Prawa Administracyjnego Ministerstwa Sprawiedliwości do zanonimizowana jego treści również i w tym zakresie.
W skardze z dnia [...] grudnia 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący K. K. zarzucił Ministrowi Sprawiedliwości bezczynność w rozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] października 2018 r. i wniósł go w zakresie nie rozpoznanym i nałożenie na organ grzywny oraz stwierdzenie, że bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa, jak również zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że otrzymał w dniu [...] października 2018 r. wnioskowane pismo, którego treść była w większości wybiałkowana. Jak wyjaśniono w piśmie przewodnim, takie postępowanie było motywowane troską o ochronę dóbr, takich jak prywatność osób fizycznych oraz tajemnice przedsiębiorcy. Ponadto nigdy nie otrzymał decyzji administracyjnej odmawiającej mu udostępnienia wnioskowanych informacji, które zostały wybiałkowane w przekazanym mu dokumencie. Wobec powyższego uznał, iż organ pozostaje w bezczynności, która ma charakter rażący, bowiem od kogo, jeśli nie od organu należy oczekiwać elementarnej wiedzy w zakresie udostępniania informacji publicznej. Powoływanie się w zwykłym piśmie na okoliczności, które powinny ewentualnie stanowić podstawę do wydania decyzji administracyjnej, wskazuje na brak takiej wiedzy i uzasadnia twierdzenie o rażącym charakterze istniejącej do chwili obecnej bezczynności organu.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie i rozpoznanie sprawy na rozprawie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia (ponaglenia), jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Ponieważ skarżący nie złożył ponaglenia, przeto skarga powinna ulec odrzuceniu. Dalej wskazał, że organ udostępnił pismem z dnia [...] października 2018 r. kopię pisma z dnia [...] września 2018 r. skierowaną do Ministra Sprawiedliwości, a więc całą korespondencję kierowaną do organu w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie pouczył skarżącego, że zgodnie z art. 5 ust 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Wskazano także, że ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, zaś E. A. nie jest osobą pełniącą funkcję publiczną, gdyż została odwołana przez Ministra Sprawiedliwości ze stanowiska Członka Społecznej Rady działającej przy Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...]. Powyższe okoliczności determinowały konieczność zachowania prywatności osoby fizyczny, co skutkowało anonimizacją dotyczących wskazanej osoby danych. Analogicznie Minister Sprawiedliwości zanonimizował także dane dotyczące tajemnicy przedsiębiorstwa. Wskazano ponadto, że wniosek skarżącego dotyczy również szeroko pojętej tematyki reprywatyzacji nieruchomości [...]. Ustanowiona na mocy ustawy Komisja została powołana jako organ administracji publicznej stojący na straży interesu publicznego w zakresie postępowań w przedmiocie wydania decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...] (art. 1 pkt. 1 ustawy w związku z art. 2 pkt. 2 ustawy oraz art. 3 ust. 1 i 3 ustawy). Zgodnie z art. 15 ust 1 i 2 ustawy Komisja przeprowadza z urzędu czynności sprawdzające w celu stwierdzenia, czy w związku z wydaniem decyzji reprywatyzacyjnej istnieją podstawy do wszczęcia postępowania rozpoznawczego, a w przypadku uprawdopodobnienia, że decyzja reprywatyzacyjna została wydana z naruszeniem prawa, Komisja wydaje postanowienie o wszczęciu postępowania rozpoznawczego. W myśl natomiast wyrażonej w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego zasady prawdy obiektywnej, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W przedmiotowej sprawie, w ocenie Ministra Sprawiedliwości, słuszny interes obywateli stron postępowań, których dotyczyło udostępnione skarżącemu pismo, obligowało Ministra Sprawiedliwości do zanonimizowana jego treści również i w tym zakresie. Ponadto skarżący wskazuje z jednej strony, że otrzymał wnioskowaną informację publiczną, a z drugiej strony w stwierdza, że nie została doręczona decyzja odmawiająca udostępniania mu wnioskowanej informacji publicznej. Minister Sprawiedliwości stoi na stanowisku, iż pismem z dnia [...] października 2018 r. udostępnił skarżącemu wnioskowaną przez niego informację publiczną, dlatego też organ nie był zobowiązany (a wręcz nie był uprawniony) do wydania i doręczenia skarżącemu decyzji odmawiającej udostępnienia mu informacji publicznej jeżeli taka informacja została przecież udostępniona. Część udostępnionego skarżącemu pisma została zanonimizowana ze względu na ochronę prywatności osoby fizycznej, tajemnicę przedsiębiorstwa oraz interes społeczny i słuszny interes obywateli. Minister Sprawiedliwości, dokonując operacjonalizacji zasad konstytucyjnych (np. prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej) musi jednak pamiętać aby ochrona jednej z nich nie powodowała naruszenia pozostałych (chociażby prawa do prywatności czy też interesu społecznego). Minister Sprawiedliwości w przedmiotowej sprawie dokonał anonimizacji wszystkich treści, których ujawnienie mogłoby naruszać chronione przez niego prawa, czyniąc to zresztą zgodnie z prawem (art. 5 ust 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Nie jest natomiast rzeczą organu administracji publicznej udostępniającego informację publiczną dociekanie czy niezanonimizowana treść będzie satysfakcjonująca dla wnioskodawcy (wszakże jest to sprawa indywidualna) czy też wręcz dostosowywanie stopnia niezbędnej i zgodnej z prawem anonimizacji, tak aby wnioskodawca był usatysfakcjonowany treścią przekazanej mu informacji publicznej. Organy władzy publicznej, zgodnie z treścią art 7 Konstytucji RP, zobowiązane są bowiem do działania na podstawie i w granicach prawa, co też w przedmiotowej sprawie miało miejsce. Na marginesie Minister Sprawiedliwości zwrócił także uwagę, że pełnomocnictwo dla profesjonalnego pełnomocnika, radcy prawnego A. K. nie zostało opłacone. Z treści pełnomocnictwa jasno bowiem wynika, że skarżący K. K. udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu A. K. a nie swojemu synowi A. K. Takie pełnomocnictwo podlega opłacie skarbowej, a ewentualny stosunek pokrewieństwa pomiędzy mandantem a profesjonalnym pełnomocnikiem (radcą prawnym) nie stanowi podstawy do zwolnienia z niej. Natomiast sąd rozpoznający sprawę w trybie uproszczonym może przekazać sprawę do rozpoznania na rozprawie, a w ocenie Ministra Sprawiedliwości, złożona problematyka zawisłej przed Sądem sprawy w pełni uzasadnia przeprowadzenie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod kątem bezczynności Ministra Sprawiedliwości w rozpoznaniu wniosku skarżącego K. K. z dnia [...] października 2018 r., zasługuje na uwzględnienie. Na samym wstępie stwierdzić należy, że w myśl art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1330), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 1302). Zatem powyższy przepis, odsyłając do stosowania przepisów tejże ustawy, określa właściwość rzeczową sądów administracyjnych do rozpatrywania skarg i to nie tylko na decyzje odmawiające udostępnienia informacji publicznej. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 2 wyżej wymienionej ustawy, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności ogłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego;
8 bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 – 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Skarga na bezczynność ma na celu zwalczenie zwłoki w załatwieniu sprawy poprzez spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Okoliczności, które powodują zwłokę organu w rozpatrzeniu wniosku oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie.
Przenosząc powyższe rozważania na kwestię związaną z udostępnieniem informacji publicznej, to bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy wniosek dotyczy dostępu do informacji będącej informacją publiczną, a organ ani nie udziela tej informacji wnioskodawcy, nie informuje o innym sposobie otrzymania danej informacji, nie informuje o braku posiadania wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji (lub decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej w celu ponownego wykorzystywania, decyzji o warunkach ponownego wykorzystywania informacji publicznej oraz o wysokości opłat za udzielenie takiej informacji) lub decyzji umarzającej postępowanie. Dodać w tym miejscu należy, że jeżeli podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie podjął wymaganej na gruncie powyższej ustawy w danej sprawie czynności, to dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia powód, z uwagi na który to nie nastąpiło.
W sytuacji więc, jeśli skarżący K. K. złożył do Ministra Sprawiedliwości wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a wniosek ten, w jego ocenie, nie został należycie – czyli w jednej z form przewidzianych w ustawie – rozpatrzony w wymaganym terminie, to w świetle powołanych wyżej przepisów przysługiwało mu prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność Ministra Sprawiedliwości. Zatem Sąd uznał skargę za dopuszczalną i jej rozpoznanie nastąpiło stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ze względu, że sprawa nie ma charakteru zawiłego, w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, a wobec nieskomplikowanego charakteru sprawy, nie było potrzeby – w ocenie Sądy – wzywać stron na posiedzenie. Stwierdzić również należy, że skarga spełnia wszystkie wymagania formalne.
Mówiąc natomiast w dalszym ciągu o dostępie do informacji publicznej i ewentualnej bezczynności w tym zakresie stwierdzić należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).
Konkretyzacją natomiast tego prawa zajmuje się m.in. cytowana już wyżej ustawa z dnia o dostępie do informacji publicznej, gdzie w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.) oraz partie polityczne (ust. 2).
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że Minister Sprawiedliwości jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wobec powyższego została spełniona przesłanka podmiotowa z ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wskazać dalej należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. W dalszej części stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl – co już wyżej wykazano – art. 2 ust. 1 ustawy, prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest przy tym wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana. Jedynie w przypadku informacji przetworzonej, stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy, ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dodać również należy, że stosownie do brzmienia art. 6 ust. 1 pkt 4) lit. a) ustawy, udostępnieniu podlega informacja publiczna o treści i postaci dokumentów urzędowych, zaś dokumentem urzędowym w rozumieniu ust. 2 tegoż przepisu jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Zatem skoro skarżący żądał udostępnienia mu pism kierowanych do Ministra Sprawiedliwości przez Społeczną Radę przy tzw. "Komisji Reprywatyzacyjnej" lub jej członków, które to pisma zawierałyby wnioski o odwołanie pani E. A. ze składu Społecznej Rady lub też zawierałyby uzasadnienie dla takich wniosków, to tym samym została spełniona przesłanka przedmiotowa ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Dodać również należy, że według art. 13 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Ponadto wskazać należy, że stosownie do treści art. 5 ust. 2 ustawy, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
Skoro zatem wnioskowana informacja miała charakter informacji publicznej i co Sąd w pełni podziela, to organ powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy oraz na fakt, że E. A. nie pełni funkcji publicznej, to był zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 16 ustawy, w myśl którego odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji.
Mając powyższe rozważania na uwadze wskazać należy, że nierozpatrzenie wniosku skarżącego zgodnie ze wskazanymi już wyżej przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, bezspornie świadczy o bezczynności Ministra Sprawiedliwości w powyższym zakresie.
Stwierdzić również należy, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, iż naruszono prawo w sposób oczywisty (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. Lex nr 1218894). Jednakże – zdaniem Sądu – tak kwalifikowany stan nie wystąpił w niniejszej sprawie, bowiem organ – mimo wszystko – podjął działania w sprawie i w piśmie z dnia [...] października 2018 r. odpowiedział skarżącemu na jego wniosek. Powyższe zatem działanie w żadnym zatem wypadku nie wskazuje – w ocenie Sądu – aby stwierdzona bezczynność charakteryzowała się lekceważeniem bądź ignorowaniem skarżącego i wobec powyższego stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny i wobec powyższego oddalił skargę w tym zakresie.
Wskazać również należy organowi, że w sprawach z dostępu do informacji publicznej, nie stosuje się środków zaskarżenia (ponaglenia), co już od dawna jest utrwalone w judykaturze i w doktrynie. Niezrozumiałym również jest, chociażby ze względu na brak podstawy materialnoprawnej w ustawie, powoływanie się przez organ przy ograniczaniu prawa do udostępnienia informacji publicznej, na interes społeczny i słuszny interes strony.
Rozpatrując zatem ponownie sprawę, Minister Sprawiedliwości jest zobowiązany uwzględnić poczynione powyżej rozważania oraz wskazania i załatwić sprawę na zasadach i w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 149 § 1 pkt 1) i § 1a) w zw. z art. 151 i art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak w sentencji wyroku.