II SAB/Wa 747/20

II SAB/Wa 747/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Kania /sprawozdawca/
Ewa Marcinkowska /przewodniczący/
Iwona Maciejuk
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
659
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Zobowiązano ...i stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art 149 § 1 pkt 1 i § 1a art 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 lutego 2021 r. sprawy ze skargi S. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2017 r. w sprawie wyłączenia stosowania przepisów ustawy 1. zobowiązuje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do rozpatrzenia wniosku S. K. z dnia [...] września 2017 r. w terminie miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierza Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji grzywnę w wysokości 500 (słownie: pięćset) złotych, 4. przyznaje od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego S. K. sumę pieniężną w wysokości 1000 (słownie: tysiąc) złotych.
Uzasadnienie
W piśmie z dnia [...] września 2017 r. S. K. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister SWiA", "organ") wniosek o wydanie decyzji na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2016 r., poz. 708 ze zm.), dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym (...)", w przedmiocie wyłączenia stosowania art. 15c i art. 22a tej ustawy.
Pismem z dnia [...] września 2017 r. organ, powołując art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej: "k.p.a.", zawiadomił wnioskodawcę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia [...] kwietnia 2018 r., powołując się na konieczność wszechstronnego i wnikliwego zbadania sprawy oraz podjęcia szeregu czynności wyjaśniających.
Jednocześnie, w tej samej dacie, organ wystąpił do Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o przekazanie informacji, czy wnioskodawca ma ustalone prawo do emerytury, renty lub renty rodzinnej i czy otrzymuje powyższe świadczenie oraz podanie, jakie okresy pracy i służby oraz w jakich formacjach stanowią podstawę powyższego świadczenia.
Pismem z dnia 30 października 2017 r. Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA poinformował organ, że wnioskodawca ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, a wypłacana jest emerytura. Wskazał również, że wnioskodawca został zwolniony ze służby w dniu [...] lutego 1998 r. Do ww. pisma ZER załączył wydane na podstawie art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym (...) kopie decyzji z dnia [...] lipca 2017 r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury oraz o ponownym ustaleniu renty inwalidzkiej wraz z otrzymaną z IPN informacją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] o pełnieniu przez wnioskodawcę służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ww. ustawy zaopatrzeniowej.
Pismami z dnia [...] listopada 2017 r. organ zwrócił się do Prezesa IPN oraz do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o przekazanie informacji dotyczących przebiegu służby wnioskodawcy.
Za pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. IPN przesłał kopie akt osobowych wnioskodawcy (sygn.[...]). Natomiast Szef ABW za pismem z dnia [...] lutego 2018 r. przekazał organowi informację dotyczącą przebiegu służby wnioskodawcy.
Pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. wnioskodawca zwrócił się do organu o załączenie szeregu dokumentów w celu uzupełnienia materiału dowodowego.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. organ wystąpił do Komendanta Głównego Policji o przekazanie informacji dotyczących przebiegu służby wnioskodawcy.
W dniu [...] maja 2018 r. organ poinformował wnioskodawcę w trybie art. 36 § 1 k.p.a., że rozpatrzenie jego wniosku będzie możliwe po zebraniu pełnego materiału dowodowego, co powinno nastąpić do dnia [...] sierpnia 2018 r.
Za pismem z dnia [...] września 2018 r. Komendant Główny Policji przedstawił informację dotyczącą przebiegu służby wnioskodawcy.
Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. wnioskodawca został poinformowany, iż została zebrana dokumentacja niezbędna do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie oraz o uprawnieniach wynikających z art. 10 i art. 81 k.p.a. Jednocześnie organ wskazał, że rozpatrzenie wniosku powinno nastąpić do dnia [...] czerwca 2019 r.
W dniu [...] stycznia 2019 r. wnioskodawca zapoznał się z aktami sprawy, a następnie pismami z dnia: [...] stycznia 2020 r. oraz [...] marca 2020 r. występował do Ministra SWiA o zakończenie postępowania i wydanie decyzji na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2020 r. Minister SWiA zwrócił się do Prezesa IPN o przesłanie kompletnych akt osobowych dotyczących przebiegu służby wnioskodawcy. Odpowiedź Prezesa IPN wraz z żądaną dokumentacją wpłynęła do organu w dniu [...] kwietnia 2020 r.
Pismem z dnia [...] września 2020 r. wnioskodawca wystąpił do Ministra SWiA "o nieuchylanie się od podjęcia decyzji". Wskazał, że "od ponad tysiąca dni" organ "nie jest w stanie, nie potrafi lub nie chce podjąć decyzji" w przedmiotowej sprawie. Stwierdził również, że "ma prawo do decyzji" i "oczekuje zakończenia przeciągania w nieskończoność" postępowania, bowiem uniemożliwia to dochodzenie racji przed Sądem.
Pismem z dnia 10 listopada 2020 r. S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłość postępowania zainicjowanego wnioskiem z dnia [...] września 2017 r. podnosząc, że brak rozstrzygnięcia w sprawie uniemożliwia mu dochodzenie praw przed Sądem.
W uzasadnieniu skargi wskazał w szczególności, że organ kilkakrotnie przedłużał termin załatwienia sprawy i umożliwił skarżącemu zapoznanie się z aktami sprawy, jednak do dnia wniesienia skargi nie zakończył postępowania i nie wydał stosowanej decyzji. Zaznaczył również, że pismem z dnia [...] kwietnia 2020 r. organ zwrócił się do IPN o przesłanie kompletnych akt osobowych, jednak od tej daty organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie pomimo kolejnego pisma skarżącego z prośbą o "niezwłoczne podjęcie decyzji".
W konkluzji skarżący wniósł o podjęcie decyzji w sprawie procedowania jego wniosku, a także w sprawie zmiany decyzji pozbawiającej go części emerytury na podstawie ustawy zaopatrzeniowej.
W odpowiedzi na skargę Minister SWiA wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu wskazał, że biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny przedmiotowej sprawy oraz poglądy prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, wydłużenie terminu załatwienia sprawy jest uzasadnione, a organ potrzebuje - realnego w okolicznościach sprawy - czasu do przeanalizowania zgromadzonego materiału dowodowego i wydania rozstrzygnięcia. Właściwy czas na wydanie i uzasadnienie rozstrzygnięcia w sprawie jest bardzo istotny ze względu na materię, którą obejmuje ustawa, a mianowicie dotyczącą wysokości zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy i ich rodzin. Organ poinformował również, że do Ministerstwa SWiA wpłynęła znaczna ilość spraw na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym (około 4.900). Podkreślił, że przekroczenie terminów załatwienia przedmiotowego wniosku nie wynika z rażącego naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, lecz z przyczyn obiektywnych.
W piśmie z dnia 18 stycznia 2021 r. skarżący podtrzymał zarzuty i wnioski skargi podkreślając, że od dnia złożenia wniosku o zastosowanie przez organ art. 8a ustawy zaopatrzeniowej upłynęło już 40 miesięcy, co potwierdza nieuzasadnioną zwłokę organu w załatwieniu sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Z kolei przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W myśl art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a tego przepisu, tj. w sytuacjach, gdy organ ma obowiązek wydać decyzję bądź postanowienie w postępowaniu zwykłym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służą odwołanie bądź zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach.
Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Przedmiotem niniejszej skargi jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra SWiA zainicjowanego wnioskiem skarżącego z dnia [...] września 2017r.
Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z kolei w myśl art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżący dopełnił ww. formalnoprawnej przesłanki do wniesienia skargi, bowiem pismem z dnia [...] września 2020 r. zwrócił się do Ministra SWiA "o nieuchylanie się od podjęcia decyzji" oraz zakończenia postępowania w sprawie. Wskazał również, że przewlekłość postępowania ma znamiona rażącego naruszenia prawa i uniemożliwia mu dochodzenie praw przez Sądem. Pismo to, pomimo, że nie zostało nazwane "ponagleniem", ani też nie powołuje art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., Sąd zakwalifikował jako ponaglenie w rozumieniu ww. przepisu. Z jego treści wynika bowiem w sposób jednoznaczny, że skarżący, zarzucając organowi przewlekłe prowadzenie postępowania, domaga się niezwłocznego załatwienia jego sprawy.
Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia "przewlekłego prowadzenia postępowania". Jednakże w doktrynie pojęcie to pojmowane jest jako prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70). Również w orzecznictwie sądowym przewlekłe prowadzenie postępowania określane jest jako nieefektywne. Wskazuje się bowiem, że przewlekłość obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12; postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; publ. CBOSA).
Instytucja skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej, tak jak skarga na bezczynność organu, ma na celu zasadniczo doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola Sądu zmierza zatem do ustalenia, czy istotnie organ administracji publicznej postępowanie w sprawie prowadził przewlekle i bezpodstawnie nie kończył go wydaniem rozstrzygnięcia. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w dacie rozpoznawania skargi.
Z przedstawionych przy skardze akt administracyjnych wynika, że pierwszą reakcją organu na wniosek z dnia [...] września 2017 r. było pismo z dnia [...] września 2017 r. informujące skarżącego o braku możliwości dochowania terminu załatwienia sprawy przewidzianego w z art. 35 § 1 k.p.a. i wskazujące nowy termin do dnia [...] kwietnia 2018 r. W terminie tym sprawa nie została załatwiona, przy czym pismem z dnia [...] maja 2018 r. organ ponownie przedłużył termin załatwienia sprawy do dnia [...] sierpnia 2018 r. wskazując na konieczność oczekiwania na nadesłanie materiału dowodowego z KGP. Korespondencja od organu Policji wpłynęła do MSWiA za pismem z dnia [...] września 2018 r. Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. organ poinformował skarżącego o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie oraz o kolejnym przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia [...] czerwca 2019 r. Termin ten nie został jednak przez organ dotrzymany i sprawa nie została załatwiona pomimo wystąpień skarżącego do organu z prośbą o zakończenie postępowania i wydanie rozstrzygnięcia w sprawie (pisma z dnia: [...] stycznia 2020 r. oraz [...] marca 2020 r.). Dopiero pismem z dnia 9 kwietnia 2020 r. organ wystąpił do IPN o przesłanie kompletnych akt osobowych skarżącego, jednak pomimo ich przekazania w dniu [...] kwietnia 2020 r., do dnia wniesienia ponaglenia, a następnie skargi do Sądu, sprawa nie została przez organ załatwiona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Również do dnia wyrokowania organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.
Z uwagi na powyższe, uznając zarzut bezczynności za uzasadniony, Sąd zobowiązał Ministra SWiA do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] września 2017 r. w terminie miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Sąd zważył przy tym, że zgodnie z ustanowioną w art. 12 § 1 k.p.a. zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Stosownie natomiast do art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Przy czym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3 k.p.a.).
Przepis art. 36 § 1 k.p.a. nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, z podaniem przyczyny zwłoki, wskazaniem nowego terminu jej załatwienia oraz pouczeniem o prawie do wniesienia ponaglenia.
Prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie organ niewątpliwie dopuścił się naruszenia zasady szybkości postępowania administracyjnego. Nie można bowiem zaaprobować stanu, w którym organ prowadzi postępowanie przez okres ponad 3 lat (wyłączając okres zawieszenia biegu terminów procesowych w niniejszym postępowaniu na mocy art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 i 567) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...); Dz.U. poz. 568) i nie wydając stosownej decyzji administracyjnej.
W powyższym okresie organ trzykrotnie przedłużał termin załatwienia sprawy jednakże terminu tego nie dotrzymywał. Co istotne, do dnia orzekania przez Sąd rozstrzygnięcie w sprawie nie zostało przez organ wydane.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być szczególnie znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, publ. LEX nr 1803268; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. CBOSA). Taka sytuacja, w ocenie Sądu, zaistniała w analizowanym postępowaniu.
Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie nie chodzi tylko o samo rażące naruszenie art. 35 § 3 k.p.a. określającego miesięczny termin załatwienia sprawy w postepowaniu odwoławczym, czy art. 12 k.p.a. statuującego zasadę szybkości postępowania, które to uchybienia są oczywiste, ale przede wszystkim o rażące naruszenie art. 8 k.p.a. wyrażającego zasadę pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do organu władzy publicznej.
Jednym z podstawowych zadań organu administracji publicznej jest rozstrzyganie co do istoty indywidualnych spraw w drodze decyzji administracyjnej. Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w odpowiedzi na skargę, że wydanie decyzji w sprawie należącej do właściwości rzeczowej organu musi być poprzedzone dokładnym zbadaniem jej okoliczności faktycznych i zebraniem kompletnego, wewnętrznie spójnego materiału dowodowego. Tym niemniej, czasu opóźnienia w niniejszej sprawie nie można usprawiedliwić, bowiem organ przez 3 lata nie zakończył postępowania i w efekcie nie wydał rozstrzygnięcia.
Zgodnie z treścią art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w przedmiocie wymierzenia grzywny lub przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Takie uprawnienie orzecznicze przysługuje sądowi administracyjnemu w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania niezależnie od tego, w jakim stopniu organ administracji naruszył prawo. Użycie zaś w tym przepisie spójnika "lub" dowodzi, że sąd może wymierzyć organowi grzywę i jednocześnie przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 1905/16; publ. CBOSA).
Grzywna, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-represyjny. Ustalając wysokość nałożonej grzywny (500 złotych) Sąd wziął pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności sprawy, a w szczególności brak dołożenia przez organ należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby bez zbędnej zwłoki wydać w sprawie rozstrzygnięcie. Wymierzając grzywnę, poza oceną stopnia rażącej bezczynności, Sąd wziął również pod uwagę pozycję Ministra SWiA w systemie organów Państwa i to jaka jest jego rola w kształtowaniu świadomości poszanowania prawa w społeczeństwie. Minister w zakresie wydawanych przez siebie decyzji jest naczelnym organem administracji rządowej, a powinności organu w zakresie terminowego załatwiania spraw są oczywiste.
Jednocześnie Sąd przyznał z urzędu od Ministra SWiA na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 1000 złotych uznając, iż w realiach niniejszej sprawy jest to kwota adekwatna. Przyznanie sumy pieniężnej ma przede wszystkim na celu danie stronie swoistego zadośćuczynienia za ignorowanie jej uzasadnionego interesu w terminowym załatwieniu sprawy oraz wszelkiego rodzaju niedogodności, jakich strona doznała na skutek przewlekłego prowadzenia postępowania lub bezczynności organu administracji (por. wyrok NSA z dnia: 16 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 2156/17; 22 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 1905/16; 1 sierpnia 2018 r. sygn. akt II OSK 1216/18; 6 sierpnia 2019 r. sygn. akt II OSK 532/19; 25 października 2019 r. sygn. akt II OSK 1360/19; publ. CBOSA). Ustalając wysokość sumy pieniężnej w niniejszej sprawie Sąd wziął pod uwagę bardzo długi okres oczekiwania przez skarżącego na rozstrzygnięcie w sprawie, która niewątpliwie pozostaje w bezpośrednim związku z jego sytuacją bytową.
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. O wymierzeniu organowi grzywny oraz o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej Sąd, w oparciu o art. 149 § 2 k.p.a., orzekł jak w punktach 3 i 4 sentencji wyroku.