II SAB/WA 726/18

II SAB/Wa 726/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Kania
Łukasz Krzycki /przewodniczący/
Stanisław Marek Pietras /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 1578/21 - Wyrok NSA z 2022-12-16
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 149 par. 1 pkt 1  i par. 1a, art. 132, art. 200, art. 205 par. 1 i art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Łukasz Krzycki Sędzia WSA – Danuta Kania Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi T. K. na bezczynność Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Komisję do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] do rozpoznania wniosku skarżącego T. K. z dnia [...] października 2018 r. w części dotyczącej pkt. 2, w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego T. K. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Skarżący T. K. wnioskiem z dnia [...] października 2018 r. do Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...], zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy z dnia [...] września 2001 r., obejmujący żądanie udostępnienia sporządzonych zgodnie z art. 37a ustawy z dnia 9 marca 2017 r, o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], protokołów posiedzeń Komisji odbytych w dniach:
1) [...] marca 2018 r., w trakcie którego wydane zostało postanowienie o wpisie ostrzeżenia do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości przy ul. [...], sygn. [...] [...] ([...]);
2) [...] sierpnia 2018 r., w trakcie którego wydane zostało postanowienie o wpisie ostrzeżenia do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości przy ul. [...], sygn. [...] [...] ([...]) oraz sygn. [...] ( [...]);
3) [...] października 2018 r., w trakcie którego wydane zostało postanowienie o wpisie ostrzeżenia do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości [...], sygn. [...] ([...]).
Dyrektor Departamentu Prawa Administracyjnego Ministerstwa Sprawiedliwości pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. odpowiedziała skarżącemu, że protokoły z prowadzonych przed Komisją do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] rozpraw nie stanową informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy. Zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyli reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2017 r. poz. 718 ze zm.), w sprawach nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. W myśl art. 67 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej sporządza zwięzły protokół z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie, stosownie natomiast do art 68 § 1 k.p.a. protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Z powyższego jasno wynika, że protokoły są częścią indywidualnych postępowań administracyjnych. Mając więc na uwadze, że zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a., prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów (również po zakończeniu postępowania) przysługuje wyłącznie stronie, przekazanie odpisów protokołów będących częścią akt indywidualnych postępowań administracyjnych, których skarżący nie jest stroną, w trybie przepisów ustawy, nie jest możliwe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] listopada 2018 r., skarżący T. K. na bezczynność Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] w zakresie rozpoznania jego wniosku z dnia [...] października 2018 r., wniósł o
1) zobowiązanie Komisji do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z wnioskiem z dnia [...] października 2018 r.;
2) zasądzenie od Komisji na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania wywołanego skargą, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu - powołując się na opisany powyżej stan faktyczny - podał, że stanowisko Komisji zawarte w piśmie z dnia [...] października 2018 r. jest sprzeczne z brzmieniem ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...]. Objęte wnioskiem protokoły dotyczą postanowień o wpisie ostrzeżenia do księgi wieczystej, które wydawane były na podstawie art. 24a ustawy tj. w toku czynności sprawdzających przeprowadzanych przez Komisję, co zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy, ma miejsce jeszcze przed wszczęciem postępowania rozpoznawczego w myśl art. 15 ust. 2 ustawy. Z art. 38 ust. 2 ustawy wynika zaś, że przepisów ustawy, o której mowa w ust. 1, nie stosuje się do czynności sprawdzających, o których mowa w art. 15 ust. 1. W związku z powyższym, jako że przedmiotem wniosku były postanowienia o wpisie ostrzeżeń do księgi wieczystej w trybie art. 24a ustawy w zw. z art. 15 ustawy, przepisy postępowania administracyjnego nie miały do nich zastosowania, a same postanowienia nie były wydane w toku żadnego postępowania administracyjnego. Wobec powyższego żądane protokoły nie podlegają udostępnieniu w oparciu o żadne przepisy innych ustaw, w rozumieniu art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zatem podana przez Komisję przyczyna odmowy udostępnienia informacji nie istnieje. Nie może przy tym budzić wątpliwości, że żądane informacje stanowią informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust 1 powyższej ustawy, a Komisja jest organem zobowiązanym do jej udostępniania. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy, informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Prawo do informacji publicznej, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2) obejmuje zaś prawo wglądu do dokumentów urzędowych, którymi zgodnie z art, 6 ust. 2 ustawy, są oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalone i podpisane w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji. Zatem niewątpliwie żądane protokoły stanowią "dokumenty urzędowe". Wreszcie, niezależnie od oczywistych wątpliwości dotyczących ustrojowego usytuowania Komisji, jak organu łączącego kompetencje organu administracji, sądu cywilnego i sądu wieczysto księgowego (związanych z bardzo prawdopodobną niekonstytucyjnością powołania Komisji), nie może budzić wątpliwości, że Komisja stanowi "organ władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1, a zatem jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej. Podkreślono, że akceptacja stanowiska Komisji zawartego w piśmie z dnia [...] października 2018 r. miałaby taki efekt, że działalność Komisji prowadzona w ramach "czynności sprawdzających", o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, byłaby niejawna nie tylko dla opinii publicznej, ale i dla podmiotów zainteresowanych, np. dla właścicieli nieruchomości, reprywatyzacja których jest przedmiotem czynności Komisji. Podkreślono, że Komisja nie udostępnia właścicielom nieruchomości akt czynności sprawdzających, ani nie doręcza wydanych postanowień o wpisie ostrzeżenia do KW, powołując się na fakt, iż w sprawie nie toczy się żadne postępowanie administracyjne, a zatem brak jest podstaw, aby wydane rozstrzygnięcie komukolwiek doręczać. Jakkolwiek stanowisko Komisji w zakresie udostępnienia akt postępowań sprawdzających jest zgodne z ustawą, chociaż jej zgodność z Konstytucją w tym zakresie jest wątpliwa, to jednak, skoro ustawodawcą nie uznał za stosowane przyznać nikomu statusu strony postępowania sprawdzającego prowadzonego przez Komisję, to niewątpliwie dostęp do wiedzy o działalności Komisji w tym zakresie regulowany jest na zasadach ogólnych, czyli w oparciu o ustawę o dostępie do informacji publicznej. Rozwiązanie, w którym Komisja proceduje sprawy i wydaje rozstrzygnięcia mające zasadniczy wpływ na majątek obywateli (de facto uniemożliwiające im zbycie lub obciążanie nieruchomości, co do której zostało w księdze wieczystej ujawnione ostrzeżenie), jest nie do zaakceptowania w państwem prawnym.
W odpowiedzi na skargę, Minister Sprawiedliwości wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie i rozpoznanie skargi na rozprawie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne podał, iż zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2017 r., poz. 718, z późn. zm.), obsługę merytoryczną, administracyjną i biurową Komisji zapewnia urząd obsługujący Ministra Sprawiedliwości. Dalej podał, że zgodnie z art. 52 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie z § 2 tegoż artykułu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W myśl art. 53 § 2b tejże ustawy, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Tryb wnoszenia ponaglenia określa art. 37 § 1 pkt. 1 k.p.a., w myśl którego stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wyłącza stosowania tego przepisu ani też nie zawiera przepisów szczególnych, które wprowadzałyby jakikolwiek inny tryb wnoszenia ponaglenia czy innego środka dyscyplinującego organ. Zatem zarówno w przypadku bezczynności, jak i przewlekłości, przed ewentualnym wniesieniem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłość organowi prowadzącemu postępowanie lub organowi wyższego stopnia (o ile taki istnieje), strona powinna zasygnalizować w drodze ponaglenia, że sprawa nie została załatwiona w terminie lub że jest załatwiana dłużej niż jest to konieczne. Mając na uwadze powyższe, iż nie zostały spełnione ustawowe wymagania do wniesienia skargi na bezczynność organu, skarga powinna ulec odrzuceniu. W dalszej części wskazano, że skarżący we wniosku z dnia [...] października 2018 r. wnosił o udostępnienie protokołów sporządzonych zgodnie z art. 37a ustawy w dniach [...] marca 2018 r., [...] sierpnia 2018 r. i [...] października 2018 r., w trakcie których wydane zostały postanowienia o wpisie ostrzeżeń do ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości położonych przy ul. [...]; [...] i [...]. Tymczasem przepis art. 37a ustawy dotyczy protokołu z przesłuchania osoby wezwanej na rozprawę lub posiedzenie Komisji. Na posiedzeniach w dniach [...] marca 2018 r.. [...] sierpnia 2018 r. i [...] października 2018 r., w trakcie których wydane zostały postanowienia o wpisie ostrzeżeń do ksiąg wieczystych prowadzonych dla trzech [...] nieruchomości, nikogo nie wezwano i nikogo nie przesłuchiwano ani w charakterze świadka ani jako strony ani też w charakterze biegłego. Na przedmiotowych posiedzeniach, w celu zabezpieczenia czynności sprawdzających. Komisja wydała jedynie postanowienia, w których nakazała wpisu w księgach wieczystych prowadzonych dla danych nieruchomości oraz zawiadomiła o wydawaniu tych postanowień poprzez ogłoszenie w Biuletynie Informacji Publicznej. Ponadto stwierdzono, że uzasadnienie skierowanego do skarżącego pisma z dnia [...} października 2018 r., wskazujące na brak możliwości przekazania mu takich dokumentów, nie było do końca precyzyjne, jednak nie przeczy to stanowisku Ministra Sprawiedliwości, iż informacji publicznej nie stanowią dokumenty, które nigdy nie zostały sporządzone. Ponadto analiza tego czy na przedmiotowych posiedzeniach sporządzane były inne protokoły niż żądane przez skarżącego, o których mowa w art. 37a ustawy, trybu ich sporządzania i ewentualnego udostępniania, nie może być przedmiotem niniejszego postępowania w sprawie stwierdzenia bezczynności Ministra Sprawiedliwości dotyczącej nie przekazania protokołów, o których mowa w art. 37a ustawy. Reasumując, zarzuty wskazane przez skarżącego są bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie, przez co skarga powinna zostać oddalona w całości. Dalej dodano, że złożona problematyka niniejszej sprawy w pełni uzasadnia przeprowadzenie rozprawy.
Zastępca Przewodniczącego Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] w piśmie z dnia [...] stycznia 2019 r. wskazał, że skarżący wnosił o udostępnienie protokołów sporządzonych zgodnie z art. 37a ustawy w dniach [...] marca 2018 r., [...] sierpnia 2018 r. i [...] października 2018 r., w trakcie których wydane zostały postanowienia o wpisie ostrzeżeń do ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości położonych przy ul. [...]; [...] i [...]. Tymczasem przepis art. 37a ustawy dotyczy protokołu z przesłuchania osoby wezwanej na rozprawę lub posiedzenie Komisji. Komisja wyraźnie zaakcentowała również, iż na powyższych posiedzeniach w dniach [...] marca 2018 r., [...] sierpnia 2018 r. i [...] października 2018 r., w trakcie których wydane zostały postanowienia o wpisie ostrzeżeń do ksiąg wieczystych prowadzonych dla trzech [...], nieruchomości, nikogo nie wezwano i nikogo nie przesłuchiwano ani w charakterze świadka ani jako strony ani też w charakterze biegłego. Na przedmiotowych posiedzeniach, w celu zabezpieczenia czynności sprawdzających. Komisja wydala jedynie postanowienia, w których nakazała wpisu w księgach wieczystych prowadzonych dla danych nieruchomości oraz zawiadomiła o wydawaniu tych postanowień poprzez ogłoszenie w Biuletynie Informacji Publicznej. Jednocześnie Komisja podkreśliła, że zarówno Komisja ani Minister Sprawiedliwości nie mogą domniemywać dlaczego skarżący uruchomił tryb dostępu do informacji publicznej, żądając udostępnienia dokumentów, które wogóle nigdy nie zostały sporządzone. Komisja przyznała także, że wprawdzie można by zgodzić się z ewentualnym twierdzeniem (które nie zostało jednak wyartykułowane przez skarżącego), iż uzasadnienie skierowanego do niego pisma z dnia [...] października 2018 r., nie było do końca precyzyjne, jednak nie przeczyło to stanowisku Ministra Sprawiedliwości, iż informacji publicznej nie stanowią dokumenty, które nigdy nie zostały sporządzone. Dlatego też przekazanie wnioskowanych dokumentów nie jest możliwe, gdyż wyżej opisane dokumenty po prostu nie istnieją. Niemniej jednak. Komisja w odpowiedzi na wezwanie Sądu z ostrożności procesowej, przekazuje protokoły z trzech posiedzeń niejawnych z dnia [...] marca 2018 r., [...] sierpnia 2018 r. i [...] października 2018 r., w trakcie których wydane zostały postanowienia o wpisie ostrzeżeń do ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości położonych przy ul. [...]; [...] i [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod kątem bezczynności Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] w rozpoznaniu wniosku T. K. z dnia [...] października 2018 r., zasługuje częściowo na uwzględnienie.
Na samym wstępie stwierdzić należy, że w myśl art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 ze zm.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.). Zatem powyższy przepis, odsyłając do stosowania przepisów tejże ustawy, określa właściwość rzeczową sądów administracyjnych do rozpatrywania skarg i to nie tylko na decyzje odmawiające udostępnienia informacji publicznej. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r poz. 1302)), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności ogłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego;
8 bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a ustawy (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Skarga na bezczynność ma na celu zwalczenie zwłoki w załatwieniu prawy poprzez spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Okoliczności, które powodują zwłokę organu w rozpatrzeniu wniosku oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie.
Przenosząc powyższe rozważania na kwestię związaną z udostępnieniem informacji publicznej, to bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy wniosek dotyczy dostępu do informacji będącej informacją publiczną, a organ ani nie udziela tej informacji wnioskodawcy, nie informuje o innym sposobie otrzymania danej informacji, nie informuje o braku posiadania wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji (lub decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej w celu ponownego wykorzystywania, decyzji o warunkach ponownego wykorzystywania informacji publicznej oraz o wysokości opłat za udzielenie takiej informacji) lub decyzji umarzającej postępowanie. Dodać w tym miejscu należy, że jeżeli podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie podjął wymaganej na gruncie powyższej ustawy w danej sprawie czynności, to dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia powód, z uwagi na który to nie nastąpiło.
W sytuacji więc, jeśli skarżący T. K. złożył do Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a wniosek ten, w jego ocenie, nie został należycie - czyli w jednej z form przewidzianych w ustawie - rozpatrzony w wymaganym terminie, to w świetle powołanych wyżej przepisów przysługiwało mu prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...]. Zatem Sąd uznał skargę za dopuszczalną i jej rozpoznanie nastąpiło stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym wobec nieskomplikowanego charakteru sprawy i z tego samego powodu nie było potrzeby - w ocenie Sądu - wzywać strony na posiedzenie. Stwierdzić również należy, że skarga spełnia wszystkie wymagania formalne. Dodać ponadto należy organowi, że w postępowaniu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, z uwagi na 14-dniowy termin do udostępnienia informacji publicznej, nie stosuje się żadnych środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do sądu, a które to stanowisko jest już od dawna jednoznacznie ukształtowane zarówno w judykaturze, jak i w doktrynie. Zatem wniosek organu o odrzucenie skargi nie zasługuje na uwzględnienie.
Mówiąc natomiast w dalszym ciągu o dostępie do informacji publicznej i ewentualnej bezczynności w tym zakresie, stwierdzić należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).
Konkretyzacją natomiast tego prawa zajmuje się m.in. ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), gdzie w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.) oraz partie polityczne (ust. 2).
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2017 r, poz. 718 ze zm.), Komisja jest organem administracji publicznej stojącym na straż interesu publicznego, w zakresie postępowań w przedmiocie wydania decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...]. Wobec powyższego została spełniona przesłanka podmiotowa z ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wskazać dalej należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. W dalszej części stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl - co już wyżej wykazano - art. 2 ust. 1 ustawy, prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest przy tym wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana. Jedynie w przypadku informacji przetworzonej, stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy, ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dodać również należy, że według art. 13 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Jednakże niezależnie od powyższego wskazać należy, że ustawodawca w art. 5 ust. 1 ustawy przewidział wyjątki od zasady jawności informacji publicznej, tj. dotyczące sytuacji, w których zasada jawności podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Jeżeli zatem żądana informacja publiczna korzysta z takiej ochrony, to na podmiocie obowiązanym ciąży obowiązek ustalenia i wykazania, że żądane informacje objęte są tajemnicą, o której mowa w powyżej powołanym przepisie i w tej sytuacji winien on wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej mając za podstawę treść art. 16 ust. 1 ustawy, bądź też dokonać anonimizacji powyższych umów.
Analizując powyższe, protokoły posiedzeń Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] z dnia [...] marca 2018 r., z dnia [...] sierpnia 2018 r. i z dnia [...] października 2018 r. o które wnioskował skarżący T. K., stanowią informację publiczną, bowiem dotyczą one sfery faktów, a ponadto są dokumentem wytworzonym przez organ. Dodać ponadto należy, że powyższe protokoły zostały sporządzone i przesłane do Sądu w aktach administracyjnych sprawy. Tym samym została spełniona przesłanka przedmiotowa ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Dokonując analizy powyższych dokumentów. Sąd nie dopatrzył się w protokołach Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] z dnia [...] marca 2018 r. i z dnia [...] października 2018 r., wskazanych w nim postanowień dotyczących podanych lokalizacji nieruchomości i o wymienionych sygnaturach.
Natomiast w protokole Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. (pkt 2 wniosku), ujęte jest zawarte we wniosku skarżącego, postanowienie dotyczące wskazanej w nim lokalizacji nieruchomości oraz zgodne z podana sygnaturą.
Wobec powyższego organ pozostawał bezczynny w rozpoznaniu wniosku skarżącego w tym zakresie.
Zgodzić się natomiast należy ze stanowiskiem organu, że skarżący żądając udostępnienia powyższych protokołów, powołał się we wniosku na przepis art. 37a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...]. Skoro zaś żądane protokoły znajdowały się w posiadaniu Komisji i skarżący wnosił o ich udostępnienie, jednak nie zostały one sporządzone w trybie powyższego przepisu, bowiem zgodnie z jego treścią, na podstawie zapisu dźwiękowego przebiegu przesłuchania osoby wezwanej na rozprawę lub na posiedzenie Komisji sporządza się protokół, to należało wezwać skarżącego - w myśl art. 38 powyższej ustawy – do sprecyzowania wniosku.
Stwierdzić również należy, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, iż naruszono prawo w sposób oczywisty (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. Lex nr 1218894). Jednakże – zdaniem Sądu - tak kwalifikowany stan nie wystąpił w niniejszej sprawie, bowiem organ podjął działania w sprawie i prowadził ze skarżącym korespondencję przedstawiając swoje stanowisko. Powyższe zatem działanie w żadnym zatem wypadku nie wskazuje - w ocenie Sądu - aby stwierdzona bezczynność charakteryzowała się lekceważeniem bądź ignorowaniem skarżącego i wobec powyższego stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Rozpatrując ponownie sprawę Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] jest zobowiązana uwzględnić poczynione powyżej rozważania oraz wskazania i załatwić sprawę na zasadach i w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1) i § la) i art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i 209 cytowanej już wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.