II SAB/Wa 725/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci faktur, stwierdzając bezczynność organu, ale bez rażącego naruszenia prawa.
Skarżący złożył skargę na bezczynność Burmistrza w zakresie udostępnienia kopii faktur wystawionych przez gminę. Burmistrz uznał, że faktury nie są informacją publiczną. Sąd administracyjny uznał jednak, że faktury stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą wydatkowania środków publicznych. W związku z tym zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Skarga została wniesiona przez J. R. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] marca 2023 r. Skarżący domagał się udostępnienia kopii wszystkich faktur wystawionych pomiędzy Gminą [...] a przedsiębiorstwem B. SP. z o.o. od dnia 01 stycznia 2021 r. Burmistrz odmówił udostępnienia, uznając, że faktury nie stanowią informacji publicznej, ponieważ nie są dokumentami urzędowymi i podlegają tajemnicy handlowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z Konstytucją RP i ustawą o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Faktury, jako dokumenty stanowiące podstawę wydatkowania środków publicznych, podlegają udostępnieniu. Sąd zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie, choć błędnej. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, faktury stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą sposobu wydatkowania środków publicznych, nawet jeśli nie są dokumentami urzędowymi wytworzonymi przez organ.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że informacje o sposobie wydatkowania środków publicznych, w tym faktury stanowiące podstawę tych wydatków, są informacją publiczną. Podkreślono, że prawo do informacji publicznej obejmuje nie tylko dokumenty wytworzone przez organ, ale także te, którymi organ dysponuje i które są związane z realizacją jego zadań publicznych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (13)
Główne
u.d.i.p. art. 6 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacja o sprawach publicznych, w tym o wydatkowaniu środków publicznych, stanowi informację publiczną.
u.d.i.p. art. 10 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek.
u.d.i.p. art. 13 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
u.d.i.p. art. 14 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem.
u.d.i.p. art. 16 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji.
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku i stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Konstytucja RP art. 61 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności władzy publicznej.
Pomocnicze
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.
u.d.i.p. art. 5
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność lub tajemnicę przedsiębiorcy.
u.d.i.p. art. 4 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne.
u.d.i.p. art. 6 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacja publiczna obejmuje m.in. informacje o gospodarowaniu mieniem publicznym.
u.d.i.p. art. 149 § 1a
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Sąd ocenia charakter stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą wydatkowania środków publicznych. Organ pozostaje w bezczynności, jeśli błędnie uzna żądanie za niedopuszczalne zamiast udostępnić informację lub wydać decyzję.
Odrzucone argumenty
Faktury nie są informacją publiczną, ponieważ nie są dokumentami urzędowymi i podlegają tajemnicy handlowej.
Godne uwagi sformułowania
Informacja publiczna to każda informacja o sprawach publicznych. Faktury, mimo że nie są dokumentem urzędowym, stanowią zatem informację o sprawie publicznej. Bezczynność w sprawie dotyczącej udostępnienia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy żądaniem wniosku jest objęta informacja mająca walor informacji publicznej, a podmiot zobowiązany nie podejmuje w ustawowym 14-dniowym terminie stosownej czynności.
Skład orzekający
Andrzej Wieczorek
sprawozdawca
Ewa Marcinkowska
przewodniczący
Lucyna Staniszewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście faktur i wydatkowania środków publicznych, a także kwalifikacja bezczynności organu."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego przypadku i rodzaju dokumentów (faktur), a ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej i pokazuje, jak sądy interpretują zakres tego prawa w odniesieniu do dokumentów finansowych, co jest istotne dla obywateli i przedsiębiorców.
“Czy faktury gminy to informacja publiczna? WSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Wa 725/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-04-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-11-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/ Ewa Marcinkowska /przewodniczący/ Lucyna Staniszewska Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Burmistrz Miasta Treść wyniku Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 149 par 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Lucyna Staniszewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi J. R. na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Burmistrza [...] do rozpoznania wniosku skarżącego J. R. z dnia [...] marca 2023 r o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Burmistrza [...] na rzecz skarżącego J. R. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Pan J. R. (dalej Skarżący) pismem z dnia 08 listopada 2023 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Burmistrza [...]. (dalej Organ) w zakresie udzielenia informacji publicznej. Sprawa prowadzona była w oparciu o następujący stan faktyczny: Pismem z dnia [...] marca 2023 r. skarżący skierował do organu wniosek o dostęp do informacji publicznej w zakresie kopii wszystkich faktur wystawionych pomiędzy Gminą [...]., oraz działającymi w jej imieniu jednostkami a przedsiębiorstwem B. SP. z o.o. od dnia 01 stycznia 2021 r. do dnia udzielenia odpowiedzi. Wnosił o przesłanie wyżej wymienionych faktur na adres email: [...] Pismem z dnia 24 kwietnia 2023 r. w odpowiedzi na ww. wniosek, Organ, wskazał, iż żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej, ponieważ nie spełniają wymogów dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2022 poz. 902 dalej u.d.i.p.). W związku z powyższym jego zdaniem, żądania sformułowane we wniosku z dnia [...] kwietnia 2023 r. są bezpodstawne. W skardze z dnia 08 listopada 2023 r. Skarżący zarzucił Organowi naruszenie: - art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika przysługujące każdemu prawo do uzyskiwania informacji, poprzez niezastosowanie przedmiotowych przepisów skutkujące uniemożliwieniem dotarcia do objętych wnioskiem informacji, - art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisu tego wynika przysługujące każdemu prawo do uzyskiwania informacji, poprzez niezastosowanie przedmiotowego przepisu, skutkujące uniemożliwieniem dotarcia do objętych wnioskiem informacji, - art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., w zakresie, w jakim przepisy te stanowią o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, poprzez niezastosowanie przedmiotowych przepisów skutkujące brakiem realizacji wniosku w ustawowym terminie, - art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim z przepisu tego wynika, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji następują w drodze decyzji, poprzez niezastosowanie przedmiotowego przepisu skutkujące faktycznym ograniczeniem dostępu do informacji w sposób inny niż poprzez wydanie w sprawie decyzji administracyjnej. Wskazując na powyższe wniósł o: 1. zobowiązanie Organu do realizacji wniosku z [...] marca 2023 r. bez zbędnej zwłoki, najpóźniej w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, 2. orzeczenie na podstawie art. 149 § 1b p.p.s.a. o istnieniu w sprawie obowiązku udostępnienia informacji przez organ, 3. zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania wedle norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Organ uznał, że zarzuty Skarżącego są niezasadne, i wnosił o oddalenia skargi w całości. W ocenie Organu, żądane przez Skarżącego dokumenty: faktury, nie są dokumentami, które podlegają ujawnieniu w trybie przepisów ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Jego zdaniem nie należą one także do katalogu dokumentów udostępnianych na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Uznał, że tego rodzaju dokumenty wiążące strony są objęte tajemnicą handlową i z tego względu dodatkowo nie mogą być udostępniane wszystkim zainteresowanym. Jego zdaniem informacja publiczna to taka informacja, która została wytworzona przez organ władzy publicznej. Przymiot informacji publicznej posiadają dokumenty urzędowe organu (będące dowodem tego, co w nich urzędowo stwierdzono, zaświadczono bądź podano), wytworzone w ramach realizacji powierzonych mu zadań, a więc dokumenty powstałe w związku z prowadzeniem konkretnych spraw. Przy czym, musi to być dokument wytworzony przez organ. Podkreślił, że faktura, protokół odbioru nie są dokumentami wytworzonymi przez organ. Nie stanowią również załączników do dokumentów wytworzonych przez organ i nierozerwalnie z nimi związanych. Wskazując na treść art. 6 u.d.i.p. uznał, że obejmuje on informacje ogólne dotyczące zarządzania, gospodarowania mieniem, a nie każdy dokument znajdujący się w urzędzie. Podniósł, że żądane przez Skarżącego dokumenty w postaci faktur VAT nie są dokumentami urzędowymi i nie stanowią informacji publicznej, o której mowa w ustawie o dostępie do informacji publicznej, gdyż są to dokumenty prywatne. Wskazał, że faktura stanowi dowód dla organów podatkowych stwierdzający w szczególności dokonanie usługi, datę jej dokonania, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy. Zauważył, że funkcjonowanie podmiotów wykonujących władzę publiczną oraz gospodarujących mieniem publicznym generuje także inną kategorię informacji, które nie są informacjami publicznymi, lecz informacjami niezwiązanymi z wykonywaniem funkcji publicznych. Są to informacje wynikające z dokumentów zawieranych przez podmioty wykonujące władzę publiczną w zakresie obrotu gospodarczego z podmiotami prywatnymi, np. umowy cywilnoprawne, opinie biegłych, protokoły i inne. Dokumenty takie zawierają oświadczenia woli lub wiedzy, które nie dotyczą bezpośrednio wykonywania władzy publicznej, ale zobowiązań i uprawnień o charakterze cywilnoprawnym. Zdaniem skarżącego oznacza to, że faktury VAT, nie są dokumentami urzędowymi, o których mowa w art. 6 u.d.i.p., gdyż nie są to dokumenty skierowane do innego podmiotu, ani też nie podlegają złożeniu do akt żadnej ze spraw. W ocenie Organu, faktury są dokumentami prywatnymi, wyrażającymi oświadczenia wiedzy i woli podmiotów obrotu gospodarczego niezwiązanego bezpośrednio z wykonywaniem władzy publicznej, a żaden przepis szczególny nie wymienia ich jako dokumentów podlegających udostępnieniu na zasadach określonych ustawie o dostępie do informacji publicznej. Z powyższej powodów uznał, że wnioskowana przez Skarżącego informacja nie posiada przymiotu informacji publicznej, a tym samym nie podlega udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym w sprawie niniejszej nie mogło dojść ani do jej udostępnienia, ani też do odmowy udostępnienia, czyli wydania decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę z dnia 24 listopada 2023 r. szczegółowo przedstawił stanowisko i uznał, że żądana we wniosku informacja nie stanowi informacji publicznej, a zatem nie podlega udostępnieniu zgodnie z wnioskiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zakresie swej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy aktualnych w dacie wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga okazała się zasadna. Przedmiotem skargi uczyniono bezczynność Organu w przedmiocie realizacji wniosku o dostęp do informacji z dnia [...] marca 2023 r. Skarżący zwrócił uwagę, że Organ niezasadnie poinformował Skarżącego o negatywnym rozpoznaniu wniosku. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się, więc do oceny, czy Organ zobowiązany rozpoznający wniosek Skarżącego o udzielenie informacji publicznej pozostaje w bezczynności. Pojęcie informacji publicznej znajduje unormowanie w przepisach Konstytucji RP oraz w uregulowaniach u.d.i.p.. W myśl art. 61 Konstytucji RP, obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności władzy publicznej. Prawo to obejmuje również dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenie kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Unormowania konstytucyjne znajdują rozwinięcie w u.d.i.p., która może zawierać niezbędne ograniczenie w dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Zgodnie z art. 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (ust. 1). Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2). Na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W myśl art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Natomiast informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Ustawa w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, przewidując w art. 7 ust. 1 różne sposoby udostępnienia. Udostępnienie informacji publicznej, może więc nastąpić m.in. w drodze ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na wniosek, o czym stanowi art. 10 u.d.i.p. Na podstawie art. 10 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek (ust. 1). Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku (ust. 2). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że takie dokumenty jak faktury, rachunki i inne dokumenty, które stanowiły podstawę do wydatkowania ze środków publicznych, w tym z majątku jednostek samorządu terytorialnego, stanowią informację o sprawie publicznej (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2157/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd zauważa, że Organ jest organem jednostki samorządu terytorialnego i dysponuje w realizacji swoich zadań środkami publicznymi. Choć żądany we wniosku dokument (faktura) nie został wytworzony przez organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, to stanowił podstawę rozliczenia środków publicznych i co istotne - organ zobowiązany nim dysponował. Omawiane faktury, mimo że nie są dokumentem urzędowym, stanowią zatem informację o sprawie publicznej. Informację publiczną stanowią bowiem nie tylko dokumenty wytworzone bezpośrednio przez organ, ale także te, których organ używa do realizowania powierzonych zadań. Wskazać należy, że przepisy u.d.i.p. przewidują własne, krótsze od powszechnie obowiązujących, terminy do podejmowania rozstrzygnięć w wypadku wystąpienia do organu zobowiązanego ze stosownym wnioskiem o udostępnienie informacji. Stanowią one lex specialis w stosunku do przepisów k.p.a. kształtujących terminy załatwienia sprawy (art. 35 k.p.a.). Celem u.d.i.p. jest zagwarantowanie wnioskodawcy dostępu do informacji w określonym przez tę ustawę terminie. Sąd wskazuje, że zasadą jest, że po otrzymaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej podmiot zobowiązany winien: 1) zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p.), udostępnić wnioskodawcy żądaną informację publiczną; 2) ewentualnie w tym terminie wydać – zgodnie z art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p. - decyzję o odmowie jej udostępnienia, jeśli uzna, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p.; 3) albo jeżeli podmiot nie dysponuje informacją publiczną wskazaną w skierowanym do niego wniosku lub gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, by nie pozostawać w stanie bezczynności lub przewlekłości, winien w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomić o tym fakcie wnioskodawcę na piśmie, przy czym informacja taka nie wymaga formy decyzji administracyjnej, o jakiej stanowi art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3297/21). Wyjaśnić należy, że bezczynność w sprawie dotyczącej udostępnienia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy żądaniem wniosku jest objęta informacja mająca walor informacji publicznej, a podmiot zobowiązany nie podejmuje w ustawowym 14-dniowym terminie stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, nie powiadamia wnioskodawcy o niemożności udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie i o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w sprawie, nie informuje o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie, ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że danej informacji nie posiada bądź, że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt III OSK 567/21). Przechodząc do oceny zasadności wywiedzionej skargi należy przypomnieć, że badanie przez sąd administracyjny bezczynności organów na gruncie u.d.i.p., poprzedzone musi być oceną czy żądanie domagającego się udzielenia informacji podmiotu mieści się w jej obszarze. Przesądzenie powyższego, a więc że skarga jest dopuszczalna, pozwala bowiem dopiero na przejście do drugiego etapu kontroli, to jest do rozstrzygnięcia, czy w sprawie występuje bezczynność (por. postanowienia NSA z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1475/12; z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 392/12; z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt OSK 1377/12). W tym zakresie Sąd Administracyjny ocenia, czy organ podjął jakiekolwiek działanie, czy dokonał tego w prawem wymaganej formie, a jeśli udzielił żądanej informacji, czy została ona udzielona w pełni, a więc, czy wykonany został obowiązek działań wymaganych w u.d.i.p.. W analizowanej sprawie pozostaje poza sporem między stronami, że adresat wniosku, tj. Organ należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielania takich informacji, o których mowa w art. 4 ust.1 u.d.i.p. W ocenie Sądu nie budzi też wątpliwości, że co do zasady informacje, których udostępnienia domagał się Skarżący we wniosku mają charakter informacji publicznej, bowiem dotyczą środków publicznych, którymi podmiot ten dysponuje (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f i pkt .5 u.d.i.p.). Należy mieć zatem na uwadze, że dane na temat sposobu wydatkowania środków publicznych będą mieściły się w ramach informacji o sprawach publicznych. Warto podkreślić, że z tych środków finansowane są m.in. usługi świadczone na podstawie umów cywilnoprawnych wykonywane przez podmioty obowiązane do udostępniania informacji publicznej, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.. W konsekwencji adresat wniosku w tym zakresie zobowiązany był do załatwienia wniosku Skarżącego w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p.. Sąd podkreśla, że zasadnicze sposoby (tryby) udzielania informacji publicznej, a także ograniczenia w jej udostępnianiu, normują przepisy u.d.i.p. I tak przyjmuje się, że udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej, natomiast powiadomienie o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną "zwykłym" pismem. Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział w takich przypadkach, gdy żądana informacja jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia bądź zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), tj. gdy istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p), bądź przeszkody do jej udostępnienia w określony sposób lub w określonej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Rzeczą organu zobowiązanego, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p.. Tym samym dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. Sąd zwraca uwagę, że w przypadku gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot zobowiązany mimo istnienia ustawowego obowiązku nie podjął stosownej czynności, ma miejsce bezczynność. Jako bezczynność należy również zakwalifikować takie działanie organu, które nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach, inaczej mówiąc za bezczynność należy uznać nie tylko brak działania organu, ale również działanie, które zostało podjęte w sposób nieprawidłowy, na przykład organ zamiast przekazać dokument faktury uznał, że nie jest do tego zobowiązany. Stosownie do art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, tj. od dnia [...] marca 2023 r. Organ w tym czasie udzielił Skarżącemu błędniej odpowiedzi. Strona żądała przedstawienia jej kopii faktur. W myśl art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Sąd zatem w pełni uznaje, że Organ zobowiązany, co wniosku pozostawał w bezczynności. W niniejszej sprawie Organ, będąc zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, w zakresie wyżej wskazanym, nie udzielił jej w formie żądanej przez Stronę (nie przedłożył kopii faktur). Dalej Sąd zobowiązany jest do dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a.. W świetle powyższych okoliczności, Sąd stwierdził, że w postępowaniu prowadzonym przez Organ wystąpiła bezczynność, która nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa mówimy przede wszystkim, jeżeli bezczynność jest wynikiem lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Ponadto, rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Organ zobowiązany udzielił odpowiedzi Skarżącemu w ciągu 14 dni, więc uczynił to bez naruszenia przepisów ustawy ale informacja była błędna więc okoliczności sprawy nie pozwalają na uznanie, że nastąpiło to z rażącym naruszeniem prawa. W rezultacie przedmiotem sprawy na bezczynność było tylko to czy organ dopuścił się bezczynności. Wobec wszystkich powyższych okoliczności, zdaniem Sądu w związku z nie ustaniem bezczynności na dzień rozpatrywania skargi, i z uwagi na to, że informacja publiczna w zakresie i formie wskazanej we wniosku z dnia [...] marca 2023 r. nie, została Skarżącemu udostępniona, należało na podstawie art. 149 § 1 pkt.1 p.p.s.a. zobowiązać Organ do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt o czym Sąd orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku. W pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt.1 p.p.s.a. stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W pkt.3 sentencji wyroku zasądził od Burmistrza [...] na rzecz skarżącego J. R. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI