II SAB/Wa 69/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-05-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organuustawa o dostępie do informacji publicznejPKPochrona dworcawniosek o udostępnienie informacjiterminy WSA Warszawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził bezczynność Polskich Kolei Państwowych S.A. w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, uznając jednak, że nie nastąpiła ona z rażącym naruszeniem prawa.

Skarżący K. O. złożył wniosek do Polskich Kolei Państwowych S.A. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej zgłoszeń pobić i przekroczenia uprawnień przez pracowników ochrony. Po długotrwałej zwłoce i niejasnych odpowiedziach ze strony Spółki, skarżący wniósł skargę na bezczynność. WSA w Warszawie uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność Spółki w rozpoznaniu wniosku, ale jednocześnie uznał, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa.

Sprawa dotyczyła skargi K. O. na bezczynność Polskich Kolei Państwowych S.A. (Spółki) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zwrócił się o dane dotyczące zgłoszeń pobić i przekroczenia uprawnień przez pracowników ochrony na dworcu kolejowym, a także o informacje o konsekwencjach wobec sprawców i wpływie na zdrowie poszkodowanych. Spółka wielokrotnie przedłużała termin odpowiedzi, powołując się na uzgodnienia wewnętrzne, a ostatecznie udzieliła odpowiedzi jedynie na pierwsze pytanie, uznając pozostałe za bezprzedmiotowe. Skarżący zarzucił Spółce bezczynność, naruszenie przepisów KPA i u.d.i.p. oraz potencjalne fałszerstwo intelektualne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, stwierdził bezczynność Spółki w rozpoznaniu wniosku, uznając, że nie dochowała ona terminów określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Sąd podkreślił, że Spółka jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej w zakresie wykonywanych zadań publicznych. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ nie stwierdzono oczywistego braku woli do załatwienia sprawy ani ewidentnego niestosowania przepisów. Sąd zasądził od Spółki na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, Spółka dopuściła się bezczynności, ponieważ nie dochowała terminów określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej na udzielenie odpowiedzi lub powiadomienie o przyczynach opóźnienia.

Uzasadnienie

Spółka nie udzieliła odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie 14 dni, ani nie powiadomiła o przedłużeniu terminu w ciągu tych 14 dni. Udzielenie odpowiedzi po upływie terminu nie mogło być uznane za skuteczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_bezczynność

Przepisy (23)

Główne

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 i 3

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

P.p.s.a. art. 149 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 149 § § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 1 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 3 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 14 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 17 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

k.k. art. 156

Kodeks karny

k.k. art. 271 § § 1

Kodeks karny

k.p.a. art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 154 § § 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez niedochowanie ustawowych terminów. Spółka jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące rażącego naruszenia prawa. Zarzuty dotyczące fałszerstwa intelektualnego. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w kontekście oceny merytorycznej odpowiedzi.

Godne uwagi sformułowania

Sąd wyjaśnia, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie była bezczynność ww. Spółki w zakresie wniosku Skarżącego z [...] kwietnia 2023r. o udostępnienie informacji publicznej Brak podjęcia przez podmiot obowiązany któregokolwiek z ww. działań, uzasadnia podniesienie przez wnioskodawcę zarzutu bezczynności. W ocenie Sądu w sprawie nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, gdyż zachodzi ono wówczas, gdy wadliwość działania organu ma szczególnie duży ciężar gatunkowy i ma miejsce w razie oczywistego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa.

Skład orzekający

Ewa Radziszewska-Krupa

sprawozdawca

Łukasz Krzycki

przewodniczący

Mateusz Rogala

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia bezczynności organu w kontekście ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz kryteriów rażącego naruszenia prawa. Potwierdzenie statusu PKP S.A. jako podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego wniosku i specyfiki działania PKP S.A. Ocena rażącego naruszenia prawa jest każdorazowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego prawa obywatelskiego do informacji publicznej i pokazuje, jak sądy administracyjne reagują na bezczynność instytucji. Jest to istotne dla prawników zajmujących się tym obszarem prawa.

PKP S.A. przed sądem za milczenie w sprawie wniosku o informacje publiczne. Czy instytucje państwowe mogą ignorować obywateli?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Wa 69/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-05-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Radziszewska-Krupa /sprawozdawca/
Łukasz Krzycki /przewodniczący/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Minister Infrastruktury
Treść wyniku
Stwierdzono bezczynność postępowania i że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 5; art. 13; art. 4 ust. 1 i 3; art. 1 ust. 2; art. 14 ust. 2; art. 16; art. 17 ust. 1; art. 3 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 maja 2024 r. sprawy ze skargi K. O. na bezczynność Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza bezczynność Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w [...] w rozpoznaniu wniosku K. O. z dnia [...] listopada 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w [...] na rzecz skarżącego K. O. kwotę 100 (słownie sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. K. O. (zwany dalej "Skarżącym") wnioskiem z [...] listopada 2023r. (wpływ [...] listopada 2023r.) zwrócił się, na podstawie ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, zwanej dalej "u.d.i.p.") do Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w [...] (zwana dalej "Spółką") o udzielenie odpowiedzi na pytania:
1) czy w przeciągu ostatnich 3 lat były kierowane do Zarządcy Dworca Kolejowego PKP PLK S.A. w [...] zgłoszenia dotyczące przypadków pobić oraz przekraczania uprawnień przez pracowników ochrony fizycznej zatrudnianych przez prywatne spółki ([...], następnie [...]) na dworcu kolejowym w [...] (do incydentów dochodziło w tym nieokamerowanym korytarzu za Pocztą Polską, tam jak się wychodzi na obszar kolejowy należący do zarządu PKP PLK)? Jeżeli tak, to ile tych zgłoszeń było i proszę też o podanie dokładnych dat;
2) czy którekolwiek ze zgłoszonych nieprawidłowości doprowadziło do ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w rozumieniu artykułu 156 Kodeksu Karnego?
3) jakie konsekwencje pracownicze wyciągnęli przedstawiciele Spółki wobec sprawców opisywanych deliktów?
Skarżący wniósł o przesłanie przez Spółkę odpowiedzi w terminie 14 dni i zastrzegł, że nieudzielenie odpowiedzi w terminie spowoduje złożenie skargi do Sądu administracyjnego i zawiadomienie Prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa określonego w art. 23 u.d.i.p.
2. Spółka pismem z [...] grudnia 2023r. poinformowała Skarżącego, że z uwagi na uzgodnienia wewnętrzne – odpowiedź w sprawie informacji dotyczących pobić oraz przekraczania uprawnień przez pracowników ochrony firmy [...], następnie [...] na ww. dworcu kolejowym, stanowiąca przedmiot wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, zostanie udzielona Skarżącemu w terminie do [...] grudnia 2023r.
3. Skarżący pismem z [...] grudnia 2023r. poinformował Spółkę, że zakres wniosku dotyczył art. 4 ust. 1 pkt 4 i art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.d.i.p. i był spełniony. Sprawa bezpieczeństwa w obiekcie użyteczności publicznej jest sprawą publiczną, a Spółka nie może zasłonić się tajemnicą przedsiębiorcy, bo zgodnie z art. 5 ust. 2 zd. drugie u.d.i.p. – ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach mających związek z pełnieniem funkcji publicznych, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania zadań. Jakkolwiek pracownik ochrony w publicznym obiekcie nie jest funkcjonariuszem publicznym, to wykonuje zadania i posiada kompetencje, które charakterem i sposobem działania są co najmniej złożone (lub nawet tożsame) z ustawowymi zadaniami czy uprawnieniami Policji i Straży Ochrony Kolei. Wewnętrzne służby ochrony współpracują z Policją i z innymi służbami państwowymi. W związku z tym nie ma podstaw do odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej.
4. Spółka pismem z [...] grudnia 2023r., działając na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wezwała Skarżącego do wykazania, w terminie 14 dni od doręczenia wezwania, że udostępnienie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
5. Skarżący w odpowiedzi z [...] grudnia 2023r., doręczonej Spółce [...] grudnia 2023r., wykazał, że sprawa pobić została zgłoszona organom ścigania, ale Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] umorzył postępowanie w sprawie, wobec braku danych dostatecznie uzasadniających popełnienie przestępstwa. Postępowanie te może być podjęte na nowo, więc istnieje zatem szczególnie uzasadniony interes w udostępnieniu żądanej informacji, które umożliwią Prokuraturze podjęcie na nowo dochodzenia. Zadania tej instytucji będą więc mogły być lepiej realizowane. To urzeczywistni funkcję ochronną prawa karnego. Pociągnięcie sprawców zagrożenia do odpowiedzialności i wyeliminowanie ich z życia publicznego pozwoli na zwiększenie poziomu ochrony bezpieczeństwa publicznego na dworcu PKP. Sprawa ta jest ważna zatem dla szerszego kręgu odbiorców. Ponadto społeczeństwo ma prawo wiedzieć czy usługi ochroniarskie finansowane ze Skarbu Państwa w ogólnodostępnym obiekcie publicznym są wykonywane w sposób prawidłowy czy też uzasadnione jest poczucie zagrożenia dla potencjalnego użytkownika ze strony pracowników ochrony fizycznej (pkt 1 wniosku), jeżeli tak, to jakiej natury jest to zagrożenie oraz jakimi konsekwencjami może skutkować świadome lub nieświadome, umyślne lub nieumyślne, narażenie się na to zagrożenie (pkt 2 wniosku) oraz w jaki sposób państwowa osoba prawna, jaką jest Spółka, reaguje na zgłaszane w tym zakresie nieprawidłowości oraz jakie działania podejmuje ona w celu zminimalizowania takiego zagrożenia na przyszłość (pkt 3 wniosku).
6. Skarżący pismem z [...] grudnia 2023r. złożył do Spółki ponaglenie w sprawie rozpoznania ww. wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
7. Spółka w piśmie z [...] stycznia 2024r. poinformowała Skarżącego, że z uwagi na dalsze uzgodnienia wewnętrzne – odpowiedź na ww. wniosek o udostępnienie informacji publicznej zostanie wysłana do [...] stycznia 2024r.
8. Skarżący w pismem z [...] stycznia 2024r. wskazał Spółce podstawy prawne w zakresie prawa dostępu do informacji publicznej, podkreślając, że niedopełnienie obowiązków może wypełniać znamiona przestępstwa z art. 23 u.d.i.p. oraz powodować podjęcie kroków prawnych przez Skarżącego.
9. Spółka pismem z [...] stycznia 2024r. udzieliła Skarżącemu odpowiedzi na punkt 1 ww. wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wskazując, że w przeciągu ostatnich trzech lat do Zarządu Dworca Kolejowego Spółki w [...] nie były kierowane zgłoszenia dotyczące przypadków pobić i przekroczenia uprawnień przez pracowników ochrony fizycznej zatrudnionych przez spółki wskazane w ww. wniosku Skarżącego o udzielenie informacji publicznej. W związku z tym Spółka uznała, że odpowiedź na pytanie 2 i 3 wniosku jest bezprzedmiotowa.
10. Skarżący pismem z [...] stycznia 2024r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Spółki w przedmiocie rozpoznania ww. wniosku z [...] listopada 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając, że:
a) Spółka załatwiła sprawę w drodze czynności materialno-technicznej, choć strony postępowania w dorozumiany sposób przyjęły, że postępowanie zmierza w kierunku wydania decyzji odmownej, co powoduje, że zachowanie się Spółki winno podlegać reżimowi k.p.a. O poczynieniu takiego założenia świadczy m.in. wezwania przez Spółkę do wykazania istnienia po stronie Skarżącego szczególnie istotnego interesu publicznego, złożenie przez Skarżącego ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. oraz dwukrotne zasłanianie się przez Spółkę bliżej niedookreślonymi "uzgodnieniami wewnętrznymi";
b) prowadzenie postępowanie dłużej niż to niezbędne do załatwienia sprawy i brak reakcji Spółki na ponaglenie;
c) zakończenie postępowanie czynnością materialno-techniczną, wypełniającą znamiona przestępstwa fałszerstwa intelektualnego stypizowanego w art. 271 § 1 k.k., bo oczywistym jest, że treść udzielonej odpowiedzi poświadcza nieprawdę, gdy nie istniały racjonalne powody ku temu, żeby Spółka przez blisko dwa miesiące stosowała permanentną obstrukcję i przewrotnie przyznawała żądanej informacji status informacji przetworzonej, jeżeli prawdziwym miałoby być twierdzenie, jakoby rzeczone zgłoszenia odnośnie pobić przez ochroniarzy nie miały w rzeczywistości w ogóle miejsca. Wniosek Skarżącego zrealizowano z rażącym naruszeniem prawa, więc zachodzi przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
d) naruszenie art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - przez przeciąganie przez dwa miesiące udzielenia stosownej odpowiedzi w formie czynności faktycznej, skoro Spółka nie otrzymywała żadnych zgłoszeń, to wystarczyło w terminie 14 dni odpowiedzieć.
Skarżący wniósł o: stwierdzenie przez Sąd bezczynności Spółki, rażącego naruszenia prawa oraz nakazania Spółce ponownego rozpatrzenia sprawy.
11. Spółka w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie w całości, rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
12. Skarżący w jednym z pism z [...] lutego 2024r. zawnioskował o zażądanie od Spółki dziennika zmian, w którym odnotowywane są wszystkie interwencje ochrony na ww. dworcu kolejowym, na którego pracochłonną analizę powoływała się Spółka oraz kopii dokumentów stanowiących zgłoszenia osób drugich w zakresie pobić przez ochronę ww. dworca lub odnoszących się do takich zgłoszeń, a w razie braku takich dokumentów o złożenie pisemnego oświadczenia w tym przedmiocie przez Dyrektora Oddziału.
13. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 15 maja 2024r. odmówił dopuszczenia dowodów z niezałączonych dokumentów, wymienionych w piśmie Skarżącego z [...] lutego 2024r.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga jest uzasadniona, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty mogły być uznane za zasadne.
2. Sąd na wstępie zauważa, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022r., poz. 2492) i art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023r., poz. 1634 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a.") Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
3. Należy też wyjaśnić, że istota kontroli sądowoadministracyjnej sprowadza się do kontroli na podstawie akt (art. 133 § 1 P.p.s.a). Odstępstwem od tej reguły jest możliwość przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z dokumentu na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki: jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Rolą Skarżącego, który składa wniosek, na mocy art. 106 § 3 P.p.s.a., jest więc przedłożenie Sądowi tegoż dowodu, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsce. Nie można zatem przyjąć, że zaszły ww. przesłanki wynikające z art. 106 § 3 P.p.s.a. W związku z tym zasadne było wydanie przez Sąd ww. postanowienia z 15 maja 2024r.
4. Sąd wyjaśnia, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie była bezczynność ww. Spółki w zakresie wniosku Skarżącego z [...] kwietnia 2023r. o udostępnienie informacji publicznej w postaci: 1) czy w przeciągu ostatnich 3 lat były kierowane do Zarządcy Dworca Kolejowego PKP PLK S.A. w [...] zgłoszenia dotyczące przypadków pobić oraz przekraczania uprawnień przez pracowników ochrony fizycznej zatrudnianych przez prywatne spółki ([...], następnie [...]) na dworcu kolejowym w [...] (do incydentów dochodziło w tym nieokamerowanym korytarzu za Pocztą Polską, tam jak się wychodzi na obszar kolejowy należący do zarządu PKP PLK)? Jeżeli tak, to ile tych zgłoszeń było i proszę też o podanie dokładnych dat; 2) czy którekolwiek ze zgłoszonych nieprawidłowości doprowadziło do ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w rozumieniu artykułu 156 Kodeksu Karnego? 3) jakie konsekwencje pracownicze wyciągnęli przedstawiciele Spółki wobec sprawców opisywanych deliktów?
Sąd w związku z tym stwierdza, że w przypadku złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej jego adresat może:
(1) udostępnić informację publiczną, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą przesłanki wyłączające jej udostępnienie określone w art. 5 ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, zwana dalej "u.d.i.p."); podmiot obowiązany dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (art. 13 u.d.i.p.);
(2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach u.d.i.p., gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej; wskazać, że podmiot zobowiązany nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje odrębny tryb udzielenia informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.);
(3) odmówić udostępnienia informacji publicznej z powodu ograniczeń wymienionych w art. 5 u.d.i.p. (bądź umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) stosownie do art. 16 u.d.i.p. w związku z art. 17 ust. 1 u.d.i.p., czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;
(4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę przesłanki "szczególnej istotności dla interesu publicznego" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Organ winien ponadto podjąć ww. działania w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Brak podjęcia przez podmiot obowiązany któregokolwiek z ww. działań, uzasadnia podniesienie przez wnioskodawcę zarzutu bezczynności. Przepis ten określając termin realizacji kompetencji podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej i jednocześnie gwarantując szybkość realizacji prawa wnioskodawcy do uzyskania informacji publicznej w określonej procedurze ma zarówno aspekty materialnoprawne, jak i procesowe.
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się Skarżący, jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
5. Zdaniem Sądu w świetle powyższych rozważań należało uznać, że Spółka jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., wykonuje bowiem zadania publiczne. Termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadań władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym, bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne", użyte w art. 4 u.d.i.p., zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej", użytego w art. 61 Konstytucji RP, ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji RP lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli (vide prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 13 listopada 2020r. sygn. akt II SAB/Wa 121/20 i aprobujący go wyrok NSA z 21 października 2022r. sygn. akt III OSK 4468/21 - dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl). Spółka, na co prawidłowo wskazano w odpowiedzi na skargę, wykonuje zadania publiczne związane z przewozem pasażerów, które polegają w szczególności na utrzymaniu budynków dworcowych w należytym stanie technicznym (prowadzeniu remontów i modernizacji), dostosowaniem ich do potrzeb osób niepełnosprawnych, zapewnieniem pasażerom bezpieczeństwa na dworcach.
Sąd tym samym uznał, że Spółka była podmiotem zobowiązanym do stosowania u.d.i.p. w związku z ww. wnioskiem Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Spółka była ponadto zobowiązana do prawidłowego stosowania art. 13 ust. 1 u.d.i.p., czemu jednak nie sprostała i w terminie przewidzianym w art. 13 u.d.i.p. nie poinformowała Skarżącego, że nie posiada żądanych przez Niego informacji. Świadczy o tym zestawienie daty ww. wniosku ([...] listopada 2023r., który wpłynął do Spółki [...] listopada 2023r.) z datą udzielonej Skarżącemu przez Spółkę odpowiedzi z [...] stycznia 2024r.
Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. wynika, że jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Sąd wskazuje, że jakkolwiek Spółka w terminie 14 dni od daty wpływu ww. wniosku, czyli [...] grudnia 2023r., poinformowała Skarżącego, że z uwagi na uzgodnienia wewnętrzne – odpowiedź w sprawie informacji dotyczących pobić oraz przekraczania uprawnień przez pracowników ochrony firmy [...], następnie [...] na ww. dworcu kolejowym, stanowiąca przedmiot wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, zostanie udzielona Skarżącemu w terminie do [...] grudnia 2023r. - tym niemniej Spółka nie dochowała tego terminu. Skarżącego bowiem nie poinformowano w terminie do [...] grudnia 2023r. o dalszym przedłużeniu terminu oraz o przyczynach zwłoki w udostępnieniu żądanej przez Skarżącego informacji. Poinformowanie Skarżącego po upływie wyznaczonego terminu ([...] grudnia 2023r.) przez Spółkę pismem z [...] stycznia 2024r. o konieczności przedłużenia terminu na udzielenie informacji – nie mogło być uznane za skuteczne.
6. Sąd, z tego względu uznał, że Spółka dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu ww. wniosku Skarżącego z [...] listopada 2023r. i w związku z tym zasadne było wydanie orzeczenia zawartego w punkcie pierwszym sentencji wyroku, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd wskazuje jednak, że nie weryfikuje prawdziwości danych podanych w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej o nieposiadaniu żądanych przez Skarżącego informacji, badając jedynie, czy Spółka rozpoznała sprawę zgodnie z przepisami u.d.i.p. W tym kontekście zarzuty podnoszone w skardze nie mogły być uwzględnione.
Sąd. według art. 149 § 1 P.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b P.p.s.a.). Przepis art. 149 § 2 P.p.s.a. stanowi, że sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W ocenie Sądu w sprawie nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, gdyż zachodzi ono wówczas, gdy wadliwość działania organu ma szczególnie duży ciężar gatunkowy i ma miejsce w razie oczywistego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Okoliczności te w sprawie nie zachodziły. W judykaturze podkreśla się ponadto, że do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyroki NSA z: 24 lipca 2015r. sygn. akt II OSK 3237/14, publ. LEX nr 1803268; 21 czerwca 2012r. sygn. akt I OSK 675/12 - dostępne na www.nsa.gov.pl). Tym samym zasadne było wydanie orzeczenia zawartego w punkcie drugim sentencji wyroku, na mocy art. 149 § 1a P.p.s.a.
Sąd wskazuje ponadto, że postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych – zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego wpisu sądowego od skargi (punkt trzeci wyroku) wydano stosownie do art. 200 i art. 209 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI