II SAB/Wa 642/20

II SAB/Wa 642/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-04-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Kube /przewodniczący/
Karolina Kisielewicz
Tomasz Szmydt /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 6186/21 - Wyrok NSA z 2023-11-10
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2176
art. 5 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2, art. 16 ust. 1 pkt 5 lit. a i d
Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S. A. z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S. A. z siedzibą w [...] do rozpatrzenia wniosku M. B. z dnia [...] lipca 2020 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S. A. z siedzibą w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S. A. z siedzibą w [...] na rzecz skarżącej M. B. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
M. B. wniosła skargę na bezczynność firmy Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-SYSTEM S.A. w sprawie wniosku z dnia [...] lipca 2020r.w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Skarżąca pismem z dnia [...] lipca 2020 r. otrzymanym przez spółkę Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-SYSTEM S.A. z siedzibą w [...] (dalej "Spółka", "organ") drogą mailową w dniu [...] lipca 2020 r., wystąpiła o udostępnienie informacji na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 i 2, art. 4 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, w zakresie: "udostępnienie ofert złożonych przez wszystkich wykonawców w postępowaniu niepublicznym prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego którego przedmiotem jest "Zakup usług telekomunikacyjnych GSM przez okres 24 miesięcy dla GAZSYSTEM oraz Polskie LNG (postępowanie wspólnej nr postępowania: [...] wraz ze wszystkimi załącznikami i ewentualnymi uzupełnieniami lub wyjaśnianiami". Jednocześnie Skarżąca wniosła o udostępnienie wskazanych informacji poprzez przesłanie informacji pocztą elektroniczna na adres: [...].
W odpowiedzi na powyższy wniosek Spółka pismem z dnia [...] lipca 2020 r., przesłanym w dniu 27 lipca 2020 r. na podany do prowadzenia korespondencji adres poczty elektronicznej poinformowała skarżącą, iż ww. informacja żądana przez wnioskodawcę nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z2019 r., poz. 1429). W uzasadnieniu zostało wskazane, iż żądana informacja nie może zostać udostępniona w trybie wskazanym w wystąpieniu, gdy nie ma waloru informacji publicznej. Nadto zapytanie dotyczy ofert złożonych w postępowaniu, które nie jest publicznym, co wyklucza zastosowanie w tym przypadku reżimu wynikającego z ustawy Prawo zamówień publicznych (w zakresie umów), zaś przedmiotem postępowania było nabycie przez Spółkę usług telekomunikacyjnych GSM, niezaznanych z wykonywaniem zadań publicznych przez GAZ-SYSTEM. Informacją publiczną jest zaś taka informacja (dokument), która wyczerpuje dyspozycję art. 6 Ustawy, i która używana jest do realizowania powierzonych prawem zadań publicznych, zatem zadań dotyczących podmiotu wykonującego funkcje publicznoprawne bezpośrednio. Natomiast w tym przypadku celem nabycia usług telekomunikacyjnych GSM jest interes gospodarczy Spółki, nie zaś realizacja zadań publicznych, co wyklucza uznanie, że mamy do czynienia z informacją publiczną. Skoro zaś określona informacja nie mieści się w katalogu informacji publicznych, lecz jest informacją prywatną, nie podlega udostępnieniu.
Dodatkowo w celu wyjaśnienia swojego stanowiska Spółka przedstawiła argumentację dotyczącą pozycji prawej GAZ-SYSTEM, zakresu wykonywanych zadań i ich charakteru oraz statusu majątku należącego do Spółki. W ocenie Spółki w sprawie nie może być kwestią przesądzającą, iż jedynym akcjonariuszem spółki jest Skarb Państwa, a spółka powstała w wyniku przekształcenia. GAZ-SYSTEM powstał w wyniku przekształcenia, ale było to przekształcenie w trybie Kodeksu spółek handlowych poprzez przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową (ze spółki z o.o. w akcyjną). Żadna z powyższych spółek nie powstała w wyniku komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego. Dlatego też okoliczność, iż spółka powstała w wyniku przekształcenie nie przesądza o statusie prawnym GAZ-SYSTEM i jego obowiązkach. Podobnie jak fakt, iż spółka znajdowała się w wykazie zawartym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 października 2010 r. w sprawie określenia przedsiębiorstw państwowych oraz jednoosobowych spółek Skarbu Państwa o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa, który jest aktem prawnym uchylonym. Informację publiczną stanowi bowiem informacja wytworzona lub odnosząca się do podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania majątkiem publicznym. Spółka niewątpliwie do takich podmiotów nie należy.
Ponadto, w ocenie Spółki informacją publiczną jest taka informacja (dokument), która wyczerpuje dyspozycję art. 6 u.d.i.p. i która używana jest do realizowania powierzonych prawem zadań publicznych, zatem zadań dotyczących podmiotu wykonującego funkcje publicznoprawne bezpośrednio. Tymczasem informacja żądana przez Skarżącą nie są związane z wykonywaniem przez GAZ-SYSTEM bezpośrednio, czy nawet pośrednio, władzy publicznej lub jakichkolwiek funkcji publicznych. Nabywanie przez usług telekomunikacyjnych GSM zaliczyć należy wyłącznie do sfery interesów gospodarczych Spółki, nie dotyczy zaś sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Spółka wskazywała, iż poza tym niezrozumiałe jest oczekiwanie przez skarżącą udostępnienia wszystkich ofert złożonych w postępowaniu. Przecież wydatkowaniu środków finansowych nastąpi w wyniku zawarcia umowy z jednym z oferentów, a nie każdym z nich. Otrzymanie ofert złożonych w postępowaniu stanowi czynność dokonaną zgodnie z wewnętrzny procedurami. Te zaś nie stanowią informacji publicznej.
M. B. wniosła skargę na bezczynność firmy Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-SYSTEM S.A. w sprawie wniosku z dnia [...] lipca 2020r.w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Skarżąca zarzucała naruszenie art. 61 ust. 1 i ust, 2 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1, art. 13 ust 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej wskazanej we wniosku Skarżącej z dnia [...] lipca 2020 r. oraz brak wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze wnosiła o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art.154 §6 p.p.s.a. oraz przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Skarżąca podnosiła, że z odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że spółka Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-System S.A. w [...] powstała w ramach przekształcenia a jedynym jej akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Gaz - System jest podmiotem, który realizuje zadania publiczne, a zatem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (tak m.in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 760/13).
Skarżąca podnosiła, iż informacja o mieniu spółki należącej de facto do Skarbu Państwa oraz o sposobie, w jaki wydatkuje ona środki stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wynika to wprost z treści art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. a) i d) u.d.i.p., zgodnie z którymi informacja publiczną jest m.in. informacja o majątku spółki należącej do Skarbu Państwa, w tym również informacja o pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach. Powyższa norma koresponduje z treścią art. 61 ust. 1 Konstytucji RP: "Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, o także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa." Zgodnie z Konstytucją RP informacja o sposobie gospodarowania majątkiem Skarbu Państwa (a więc informacja objęta wnioskiem Skarżącej) stanowi informację publiczną, bez spełniania jakichkolwiek dodatkowych przesłanek. Informacja objęta wnioskiem stanowi informację publiczną niezależnie od tego, czy dotyczy bezpośrednio realizacji zadań publicznych spółki. Informacja dotycząca majątku przeznaczonego na zapewnienie funkcjonowania spółki stanowi informację publiczną ze względu na jej odniesienie do gospodarowania mieniem publicznym. Udostępnienie informacji objętej wnioskiem umożliwi określenie, która ze złożonych w postępowaniu oferta posiadała najniższą cenę oraz która z ofert została wybrana jako najkorzystniejsza, a zatem jakie środki zostały przeznaczone na realizację usługi będącej przedmiotem postępowania. Ponadto, informacja objęta wnioskiem umożliwi ocenę czy dokonana przez organ czynność zadysponowania majątkiem (dochodami) została dokonana zgodnie z odpowiednimi procedurami takimi, jak wewnętrzne regulaminy oraz w sposób zgodny z zasadami legalności oraz gospodarności.
Spółka wnosiła o odrzucenie, ewentualnie oddalenie skargi.
Organ wskazywał, iż w sądach administracyjnych brak jest jednolitego stanowiska dotyczącego sposobu zakończenia postępowania w sytuacji, w której skarga na bezczynność okazała się bezzasadna, z tego powodu, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. W takiej sytuacji część składów orzekających przyjmuje, że skarga jest niedopuszczalna i ją odrzuca - pozostała część natomiast zakłada, że sąd administracyjny powinien wypowiedzieć się merytorycznie - oddalając skargę. W ocenie Spółki należy przychylić się do pierwszego z zaprezentowanych poglądów tj. odrzucenia skargi, ponieważ żądana przez skarżącą informacja nie mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej, co czyni przedmiotową skargę niedopuszczalną. W zakresie wniosku o oddalenie skargi Spółka podtrzymywała wskazaną wyżej argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, prawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przy czym zgoda stron na rozpatrzenie skargi w trybie uproszczonym nie jest wymagana. Z uwagi na to, że przedmiotem złożonej skargi jest bezczynność organu Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żądnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).
Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnych lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
Oczywiście zakres stosowania ustawy wytycza tylko dostęp do informacji publicznej, nie zaś publiczny dostęp do wszelkich informacji. Oznacza to, że ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy.
W przedmiotowej sprawie podstawową kwestię jest ustalenie czy Spółka należy do podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej. Przy pozytywnej odpowiedzi na to zagadnienie należy kolejno zbadać, czy żądana informacja jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy.
Wskazać, należy że w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązane do udostępnienie informacji publicznej są też podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Niespornym jest, iż z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że spółka Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-System S.A. w [...] powstała w ramach przekształcenia a jedynym jej akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Spółka jest zatem podmiotem, który realizuje zadania publiczne, a zatem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (tak m.in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 760/13, NSA w wyroku z dnia 13 grudnia 2013r., I OSK 1939/13). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 26 kwietnia 2013r. sygn. II SAB/Kr 35/13 wskazał, że: "(...) dystrybucja gazu i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo gazownicze, ze względu na znaczenie gazu dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, są "zadaniami publicznymi". Do analogicznych wniosków prowadzą przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne ( tekst jednol. Dz.U. z 2012 r. , poz. 1059 z późn. zm. ), która w myśl art. 1 ust. 1 określa zasady kształtowania polityki energetycznej państwa, zasady i warunki zaopatrzenia i użytkowania paliw i energii, w tym ciepła, oraz działalności przedsiębiorstw energetycznych, a także określa organy właściwe w sprawach gospodarki paliwami i energią. Celem ustawy, stosownie do art. 1 ust. 2, jest tworzenie warunków do zrównoważonego rozwoju kraju, zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego, oszczędnego i racjonalnego użytkowania paliw i energii, rozwoju konkurencji, przeciwdziałania negatywnym skutkom naturalnych monopoli, uwzględniania wymogów ochrony środowiska, zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych oraz równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców paliw i energii. Budowę i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń ustawodawca uznaje za cel publiczny ( art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, t. j. Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.)."
Spółka Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-System S.A. w [...] realizuje zadania publiczne a jedynym jej akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Podmiot ten jest zatem zobowiązany do udzielenia informacji publicznej zgodnie z ustawą.
Skarżąca wnosiła o: "udostępnienie ofert złożonych przez wszystkich wykonawców w postępowaniu niepublicznym prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego którego przedmiotem jest "Zakup usług telekomunikacyjnych GSM przez okres 24 miesięcy dla GAZSYSTEM oraz Polskie LNG (postępowanie wspólnej nr postępowania: [...] wraz ze wszystkimi załącznikami i ewentualnymi uzupełnieniami lub wyjaśnianiami".
Należy tu zgodzić się, ze Spółką, iż przedmiot wniosku nie dotyczy podstawowego zakresu działalności Spółki, tym nie mnie powyższe nie zwalnia podmiotu od udzielnie informacji publicznej w żądanym zakresie.
Do informacji o majątku, którym dysponują podmioty zobowiązane do udostępniania informacji, należy zaliczyć informacje o nieruchomościach, rzeczach ruchomych oraz innych prawach majątkowych, a także prawa na dobrach niematerialnych, ukształtowane jako prawa bezwzględne albo względne zobowiązania. Do takich informacji zaliczyć należy np. treść umów cywilnoprawnych dotyczących wykonywania władztwa nad majątkiem państwowej osoby prawnej (tak m.in. WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 176/17). Wskazać przy tym należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów.
Należy przyznać rację skarżącej, iż informacja o mieniu spółki, której jedynym udziałowcem jest Skarb Państwa oraz o sposobie, w jaki wydatkuje ona środki stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wynika to wprost z treści art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. a) i d) u.d.i.p. Powyższa norma koresponduje z treścią art. 61 ust. 1 Konstytucji RP: "Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, o także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. " Zatem, jak słusznie wskazała skarżąca zgodnie z Konstytucją RP informacja o sposobie gospodarowania majątkiem Skarbu Państwa (a więc informacja objęta wnioskiem Skarżącej) stanowi informację publiczną, bez spełniania jakichkolwiek dodatkowych przesłanek.
Takim sposobem gospodarowania jest niewątpliwie zakup usług telekomunikacyjnych GSM dla Spółki. Wniosek o "udostępnienie ofert złożonych przez wszystkich wykonawców w postępowaniu niepublicznym prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego którego przedmiotem jest "Zakup usług telekomunikacyjnych GSM przez okres 24 miesięcy dla GAZSYSTEM oraz Polskie LNG (postępowanie wspólnej nr postępowania: [...] wraz ze wszystkimi załącznikami i ewentualnymi uzupełnieniami lub wyjaśnianiami" należało zatem uznać za dopuszczalny i znajdujący swoje podstawy prawne w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Spółka, co do zasady zobowiązana była do udzielenia informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem. Warto przy tym wskazać, iż orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd o konieczności udostępniania informacji publicznej w postaci umów cywilnoprawnych wraz z danymi osobowymi podmiotów otrzymujących zapłatę ze środków publicznych. Uzasadniając takie stanowisko, sądy wskazują, że jawność i związany z nią dostęp do informacji publicznej mają wymuszać transparentność, uczciwość oraz legalność działania władzy publicznej i zapewnić społeczną kontrolę nad działaniami organów administracji publicznej i podmiotami gospodarującymi mieniem publicznym (zob. wyroki NSA z 11 września 2012 r., I OSK 916/12, LEX nr 1394107 oraz z 11 grudnia 2014 r., I OSK 213/14). Wniosek złożony w przedmiotowej sprawie miał na celu zapewnienie właśnie takiej transparentności w działaniach podmiotu, którego jedynym udziałowcem jest Skarb Państwa.
W tym miejscu należy jednocześnie zaznaczyć, iż artykuł 5 ust. 1 u.d.i.p. ogranicza prawo do informacji publicznej ze względu na inne akty prawne chroniące wskazane w nich tajemnice. Z brzmienia przepisu wynika, że akt taki musi mieć rangę ustawy, wobec czego do katalogu tajemnic, o których mowa we wskazanym wyżej przepisie, nie można skutecznie zaliczyć tajemnic ujętych w aktach niższej rangi, np. w rozporządzeniu czy zarządzeniu. Podobne ograniczenia znajdujemy w kolejnych częściach art. 5 u.d.i.p. O ile takie ograniczenia występują organ winien wydać decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej. Problematyka ta została tutaj jedynie zasygnalizowana bowiem w przedmiotowej sprawie Sąd ocenia czy wystąpiła bezczynność organu.
Należy w tym miejscu przypomnieć, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żądnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
W przedmiotowej sprawie Spółka była zobowiązana do udzielania informacji publicznej. Takie informacji jednak nie udzieliła, nie wydała też decyzji w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Stosownie do art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. samo udostępnienie informacji następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku. Wobec nie uczynienia zadość temu obowiązkowi, w pkt I sentencji wyroku Sąd uznając, iż skarżony organ dopuścił się bezczynności zobowiązał go na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. do wydania aktu lub dokonania czynności w zakresie wniosku z dnia [...] lipca 2020 r.,
Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące" to "ponad miarę", "niewątpliwe" , "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być zatem dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie polegała na jego milczeniu wobec wniosku skarżącej, a polegała na jego błędnym przekonaniu, że nie jest organem zobowiązanym do udzielenia odpowiedzi oraz błędnym przekonaniu, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej. Działanie Spółki nie nosi znamion celowego negatywnego dla wnioskodawczyni działania, wskazuje natomiast na błędną interpretacje obowiązujących przepisów.
Z powyższych względów Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej o przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. Użycie w ww. przepisie sformułowania "może" oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wymierzenia grzywny lub przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania ww. instytucji zgodnie z wnioskiem skarżącej i w tym zakresie skargę oddalił.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a., jak w punkcie 3 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., jak w punkcie 4 sentencji wyroku.