II SAB/WA 607/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza Policji na bezczynność Komendanta CBŚP w sprawie rozliczenia nadgodzin, uznając, że organ udzielił wyczerpującej odpowiedzi w ustawowym terminie.
Funkcjonariusz Policji R. T. złożył skargę na bezczynność Komendanta CBŚP w sprawie rozliczenia nadgodzin, zarzucając nieprawidłowości w ewidencji i wypłacie rekompensat. Komendant CBŚP wyjaśnił, że podróże służbowe nie są traktowane jako czas pracy, a ewidencja nadgodzin odbywa się zgodnie z obowiązującymi przepisami i poleceniami przełożonych. Sąd uznał, że organ nie pozostawał w bezczynności, ponieważ udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi na jego raport w ciągu 23 dni od wpływu.
Skarżący, funkcjonariusz Policji R. T., wystąpił do Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (CBŚP) z wnioskiem o rozliczenie czasu służby za ostatnie 3 lata, domagając się uwzględnienia nadgodzin, które jego zdaniem nie zostały prawidłowo ewidencjonowane i rozliczone. Zarzucił organowi naruszenie przepisów ustawy o Policji, wskazując na niedoszacowanie liczby nadgodzin i problemy z wypłatą rekompensat. Komendant CBŚP w odpowiedzi poinformował, że ewidencja czasu służby prowadzona jest przez przełożonych, a czas podróży służbowych, co do zasady, nie jest wliczany do czasu pracy, chyba że w tym czasie wykonywana jest praca. Organ powołał się na dominujący pogląd doktryny i orzecznictwa, zgodnie z którym sama podróż służbowa nie stanowi wykonywania pracy. Wskazał również na obowiązujące procedury dokumentowania przedłużonego czasu pracy i zatwierdzania raportów przez przełożonych. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu, którą Sąd potraktował jako ponaglenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że Komendant CBŚP nie pozostawał w bezczynności, gdyż udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi na jego raport w ciągu 23 dni od jego wpływu. Sąd podkreślił, że jeśli skarżący nie zgadza się z wyjaśnieniami, powinien złożyć nowy, precyzyjnie sformułowany wniosek.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli udzieli wyczerpującej odpowiedzi w ustawowym terminie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Komendant CBŚP nie pozostawał w bezczynności, ponieważ udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi na jego raport w ciągu 23 dni od jego wpływu, co mieści się w terminach określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.P. art. 33 § ust. 3
Ustawa o Policji
W zamian za czas służby przekraczający normę policjantowi przysługuje czas wolny lub rekompensata pieniężna.
k.p.a. art. 35 § par. 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Sprawy wymagające postępowania wyjaśniającego powinny być załatwiane w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane w ciągu dwóch miesięcy.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.
Pomocnicze
u.P. art. 33 § ust. 3d
Ustawa o Policji
u.P. art. 132 § ust. 3 pkt 2
Ustawa o Policji
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Bezczynność organu występuje, gdy przekracza terminy określone w art. 35.
k.p.a. art. 37 § § 3 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie.
u.P. art. 107 § ust. 1
Ustawa o Policji
Roszczenia policjanta z tytułu uposażenia i innych świadczeń pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat.
u.P. art. 108 § ust. 1 pkt 4a
Ustawa o Policji
Katalog świadczeń pieniężnych przysługujących policjantowi zawiera rekompensatę pieniężną w zamian za czas służby przekraczający normę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi na raport w ustawowym terminie. Czas podróży służbowej, co do zasady, nie jest czasem służby, jeśli nie wykonuje się w jej trakcie pracy. Procedury dotyczące rozliczania nadgodzin i wypłaty rekompensat zostały zachowane.
Odrzucone argumenty
Zarzut bezczynności organu administracji publicznej. Zarzut nieprawidłowego rozliczenia nadgodzin i podróży służbowych.
Godne uwagi sformułowania
Sama podróż służbowa nie stanowi wykonywania pracy/pełnienia służby, jednakże jej odbywanie w normalnych godzinach służby jest równoznaczne z wykonywaniem/pełnieniem w tym czasie służby, ale nie odwrotnie. O bezczynności organu można mówić wówczas, gdy pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia sprawy w określonej formie i w określonym czasie, będąc do tego właściwym i zobowiązanym z mocy stosownych przepisów.
Skład orzekający
Joanna Kruszewska-Grońska
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Kube
członek
Waldemar Śledzik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących czasu służby policjantów, rozliczania nadgodzin, podróży służbowych oraz pojęcia bezczynności organu administracji publicznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki służby w Policji i może wymagać adaptacji do innych służb mundurowych lub cywilnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczania nadgodzin w służbach mundurowych, co może być interesujące dla funkcjonariuszy i ich prawników.
“Czy podróż służbowa to nadgodziny? Sąd rozstrzyga spór policjanta z przełożonymi.”
Sektor
służby mundurowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Wa 607/21 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2022-06-21 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2021-09-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Joanna Kruszewska-Grońska /przewodniczący sprawozdawca/ Joanna Kube Waldemar Śledzik Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji 658 Hasła tematyczne Policja Sygn. powiązane III OSK 73/23 - Wyrok NSA z 2024-10-02 III OSK 73/22 - Wyrok NSA z 2025-05-20 II SA/Łd 320/21 - Wyrok WSA w Łodzi z 2021-09-16 Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1882 art. 33 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Dz.U. 2021 poz 735 art. 35 par. 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi R. T. na bezczynność Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2020 r. w sprawie rozliczenia nadgodzin oddala skargę Uzasadnienie Raportem z [...] sierpnia 2020 r. R. T.(dalej: "skarżący") wystąpił do Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (dalej: "Komendant CBŚP", "organ") o rozliczenie czasu jego służby za okres ostatnich 3 lat, ponieważ nie wszystkie wykonywane przez niego czynności służbowe lub bezpośrednio związane ze służbą, były uwzględniane jako ponadnormatywny czas pełnienia służby, czyli nadgodziny. W raporcie tym skarżący powołał się na korespondencję z czerwca 2020 r. prowadzoną z jego bezpośrednim przełożonym, tj. Naczelnikiem Wydziału do Zwalczania Zorganizowanej [...] Zarządu w K. Centralnego Biura Śledczego Policji (dalej: "Naczelnik"). Podniósł, że wcześniej skutecznie uniemożliwiano mu i odmawiano prawidłowego rozliczania nadgodzin w okresach trzymiesięcznych. Tymczasem, jak wynika z raportu Naczelnika z [...] czerwca 2019 r. dotyczącego nadgodzin skarżącego wypracowanych [...] czerwca 2019 r., istnieje możliwość ewidencjonowania, a tym samym rozliczenia godzin służby co do minuty. W ocenie skarżącego, prawdopodobnie dochodzi do ukrycia rzeczywistego czasu jego służby, a być może w tym celu zablokowano mu wejście na teren Zarządu w K. Centralnego Biura Śledczego Policji (posiada niedziałającą kartę dostępu). O zaniżaniu liczby posiadanych przez niego nadgodzin mogą też świadczyć odliczenia od [...] do [...] godzin za "wcześniejsze wychodzenie", ponieważ każdego dnia na dojazd do miejsca pełnienia służby i powrót do domu poświęca co najmniej 3 godziny, podczas gdy takie zwolnienia odbywały się na wyraźne dyspozycje Naczelnika i innych przełożonych, np. ze względu na wysokie temperatury w pomieszczeniach biurowych czy też przy świętach, a skarżący zawsze pytał, czy będą odliczane mu godziny, zaś w przypadku odpowiedzi twierdzącej, pozostawał w służbie. Dodał, iż nieopłacalne jest dla niego wykorzystywanie pojedynczych godzin; czynił tak sporadycznie. Podsumowując, skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 33 i art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2021 r., poz. 1882 r. ze zm.; dalej: "u.P."). Według niego, co najmniej 27 godzin nie zostało zaewidencjonowanych (w tym wynikające ze zwrócenia rekompensaty za okres od [...] lipca 2019 r. do [...] grudnia 2019 r.), a ma to bezpośrednie przełożenie na kwestię finansową (ich zwrot w tym samym wymiarze lub rekompensata pieniężna w wysokości co najmniej 1.060 zł brutto). Opisany wyżej raport wpłynął do organu [...] września 2020 r. W odpowiedzi na ww. raport skarżącego, Komendant CBŚP w piśmie z [...] września 2020 r. poinformował, że zgodnie z § 5 jego decyzji nr [...] z [...] października 2014 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów pełniących służbę w Centralnym Biurze Śledczym Policji oraz upoważnienia kierowników komórek organizacyjnych do ustalania indywidualnego rozkładu czasu służby, a także wyznaczania do pełnienia dyżuru domowego, ewidencja czasu służby policjantów Centralnego Biura Śledczego Policji prowadzona jest przy pomocy kierowników komórek organizacyjnych w stosunku do podległych policjantów, w przypadku skarżącego – przez Naczelnika. Organ stwierdził, iż zasadnie Naczelnik odmówił skarżącemu wydania wydruków elektronicznej ewidencji wejścia/wyjścia do budynku, w którym pełni służbę, gdyż – podobnie jak ewidencja pobranych kluczy - nie stanowią one dokumentu potwierdzającego przedłużony czas służby. Nadgodziny to czas pracy/służby ponad obowiązujące normy czasu pracy, wykonywany na polecenie przełożonego. W kwestii rozliczenia podróży służbowych, Komendant CBŚP powołał się na dominujący w doktrynie i orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym podróż służbowa z reguły nie jest czasem pracy, jeżeli w tej sprawie pracownik nie wykonuje pracy; czas podróży służbowej, przypadającej w godzinach pracy danego pracownika, traktuje się jako czas pracy z prawem do wynagrodzenia, natomiast czas podróży odbywanej poza normalnymi godzinami pracy nie jest traktowany jako czas pracy i nie przysługuje za ten czas wynagrodzenie, o ile pracownik nie wykonuje jednocześnie pracy. Czasu podróży służbowej nie zalicza się do czasu pracy również w przypadku podróży odbywanej w dniu wolnym od pracy, z wyjątkiem przypadków, gdy podczas przejazdu pracownik wykonuje pracę. Takie stanowisko (wyrażone przez Sąd Najwyższy w wyroku z 23 czerwca 2005 r., sygn. akt II PK 265/04, publ. OSNP 2006, nr 5-6, poz. 76) znajduje zastosowanie także w odniesieniu do podróży służbowych policjantów, co podkreślają w swoich orzeczeniach sądy administracyjne. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 1976/13, niedopuszczalne jest wliczanie do czasu służby całego okresu przybywania w delegacji (podróży służbowej) – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl. Nadto Sąd Najwyższy stwierdził, iż sama podróż służbowa nie stanowi wykonywania pracy/pełnienia służby, jednakże jej odbywanie w normalnych godzinach służby jest równoznaczne z wykonywaniem/pełnieniem w tym czasie służby, ale nie odwrotnie. Oznacza to, że odbywanie podróży służbowej poza czasem służby nie przekształca podróży w służbę. Przy rozliczaniu czasu służby (podobnie jak czasu pracy) obowiązuje zasada, iż dojazd do miejsca wykonywania zadania wynikającego z podróży służbowej oraz powrotu nie jest wliczany do czasu służby. Przeprowadzona na polecenie Naczelnika analiza w zakresie nadpracowanych nadgodzin (m.in. wynikających z delegacji służbowych) nie potwierdziła innych wypracowanych nadgodzin skarżącego, które nie zostały zawarte w ewidencji czasu służby. Organ przypomniał, iż od [...] kwietnia 2016 r. obowiązuje polecenie służbowe Naczelnika z [...] marca 2016 r. nr [...] dotyczące dokumentowania informacji o przedłużonym czasie pracy w karcie przedłużonego czasu pracy na podstawie przedkładanych raportów policjantów zatwierdzonych przez przełożonych w terminie do dwóch tygodni - od momentu wypracowania. Z powyższym zarządzeniem skarżący zapoznał się [...] kwietnia 2016 r., co potwierdza jego podpis złożony na karcie zapoznania. Ponadto zgodność ewidencji czasu służby skarżącego potwierdzili kolejno w notatkach służbowych: Zastępca Naczelnika ([...] czerwca 2020 r.) oraz Naczelnik Wydziału Wywiadu Kryminalnego Zarządu w K. Centralnego Biura Śledczego Policji ([...]czerwca 2020 r.). Komendant CBŚP zwrócił też uwagę, że skarżący, zapoznając się z zaświadczeniami potwierdzającymi wypracowane nadgodziny, nie wnosił do nich uwag. Odnosząc się do żądania "zwrócenia rekompensaty za okres 01.07.2019 - 31.12.2019 r." organ wyjaśnił, iż nie ma możliwości zwrócenia wypłaconej rekompensaty. Powołał się na przepisy art. 33 ust. 3 i ust. 3d u.P. Dalej organ wskazał, że pismem z [...] stycznia 2020 r. Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia Centralnego Biura Śledczego Policji, skierowanym do Naczelników Zarządu/Wydziału Centralnego Biura Śledczego Policji, przypomniał, iż do dnia [...] stycznia 2020 r. policjanci mogą występować z wnioskiem/raportem o udzielenie czasu wolnego od służby w tym samym wymiarze. W przypadku braku takiego wniosku/raportu policjantowi zostanie wypłacona rekompensata pieniężna, która jest czynnością materialno-techniczną i realizowaną przypadku skarżącego przez Wydział Finansów Komendy Wojewódzkiej Policji w K. na podstawie przekazanych informacji o rozliczeniach czasu służby funkcjonariuszy Zarządu w K. Centralnego Biura Śledczego Policji. Komendant CBŚP zaznaczył, że z wnioskiem o udzielenie czasu wolnego za wypracowane nadgodziny skarżący może wystąpić w kolejnym okresie rozliczeniowym. Jednocześnie organ nadmienił, iż [...] września 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 września 2020 r. w sprawie czasu służby policjantów (Dz. U. 2020 r., poz. 1574). W myśl § 8 tego aktu, czasu wolnego od służby w zamian za czas służby przekraczający normę, o której mowa w art. 33 ust. 2 u.P., w tym za służbę pełnioną w dniu wolnym od służby, udziela się w tym samym wymiarze w dniach, godzinach lub minutach. Wzmiankowana przez skarżącego możliwość "rozliczania godzin służby co do minuty" została uregulowana w ww. przepisie. Następnie skarżący raportem z [...] grudnia 2020 r. zwrócił się do Komendanta Głównego Policji (za pośrednictwem Komendanta CBŚP) o zrealizowanie jego wcześniejszych raportów i rozliczenia czasu jego służby za okres ostatnich 3 lat. Natomiast pismem z [...] lipca 2021 r. (sprecyzowanym pismem z [...] stycznia 2022 r.), skarżący (reprezentowany przez małżonkę E. T.) wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie obszerną skargę m.in. na bezczynność Komendanta CBŚP w przedmiocie rozpoznania jego wniosku (raportu) z [...] sierpnia 2020 r. w sprawie rozliczenia nadgodzin. W skardze tej skarżący opisał szereg okoliczności związanych z jego służbą na stanowisku eksperta w Wydziale do Zwalczania [...], w tym te odnoszące się do rozliczania nadgodzin. W odpowiedzi na skargę Komendant CBŚP wniósł o oddalenie skargi, akcentując, że pismem z [...] września 2020 r. udzielił szczegółowego wyjaśnienia na raport skarżącego z [...] sierpnia 2020 r., który wpłynął do niego [...] września 2020 r. Zdaniem organu, nie można mówić o bezczynności czy przewlekłości, skoro odpowiedź na raport skarżącego została udzielona w ciągu 23 dni. Komendant CBŚP w sposób zrozumiały wyjaśnił skarżącemu przyczyny nieuwzględnienia - jako nadgodzin w jego rozliczeniu - czasu, który spędzał w podróżach służbowych, jak również podał okoliczności, na podstawie których jest ewidencjonowany ponadnormatywny czas służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym w oparciu o art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Tut. Sąd potraktował ww. pismo skarżącego z [...] grudnia 2020 r. jako ponaglenie, co umożliwiło merytoryczne rozpoznanie jego skargi. Stosownie bowiem do treści art. 52 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Według art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Z kolei art. 52 § 2 p.p.s.a. stanowi, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z powyższych przepisów wynika, iż warunkiem formalnym wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność lub przewlekłość organu administracji publicznej jest złożenie ponaglenia w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej: "k.p.a."). Zdaniem Sądu, treść raportu skarżącego z 20 grudnia 2020 r., skierowanego do Komendanta Głównego Policji za pośrednictwem Komendanta CBŚP, pozwala uznać je za ponaglenie. Przepis art. 37 § 3 pkt 1 k.p.a. wskazuje, iż ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie, zaś Komendant CBŚP jest organem Policji podległym Komendantowi Głównemu Policji. Bezczynność organu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. ma miejsce wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje on czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podejmuje wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów nie podjęto określonego aktu lub nie wykonano czynności, a w szczególności czy jest to następstwem zawinionej lub niezawinionej opieszałości organu w ich podjęciu lub dokonaniu (tak: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Wobec wprowadzonej przez prawodawcę do k.p.a. regulacji art. 37 § 1 w nowym brzmieniu, stan bezczynności dotyczy sytuacji, gdy organ przekracza terminy, określone w art. 35 bądź inne - wskazane przezeń, w myśl art. 36 k.p.a. (tak art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). O ile natomiast organ mieści się w tych terminach, ewentualna zwłoka w załatwieniu sprawy może być oceniana jedynie w ramach zarzutu przewlekłości postępowania (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Stosownie do art. 35 § 3 k.p.a., załatwienie sprawy, wymagającej postępowania wyjaśniającego, powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w określonym w art. 35 k.p.a. terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin jej załatwienia (art. 36 k.p.a.). Samo sprostanie tej powinności nie wyłącza możliwości uznania, że organ pozostaje w zwłoce, lecz w trybie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Celem skargi na bezczynność czy przewlekłość organu administracji jest zwalczanie braku działania lub też zwłoki w załatwianiu sprawy administracyjnej, a także - jeśli organ administracji nadal pozostaje w bezczynności bądź przewlekle prowadzi postępowanie - wymuszenie załatwienia sprawy. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") w wyroku z 3 września 2013 r., sygn. akt II OSK 891/13, o bezczynności organu można mówić wówczas, gdy pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia sprawy w określonej formie i w określonym czasie, będąc do tego właściwym i zobowiązanym z mocy stosownych przepisów. W ocenie tut. Sądu, w realiach niniejszej sprawy nie można skutecznie zarzucić Komendantowi CBŚP bezczynności bądź przewlekłości postępowania. Po otrzymaniu w dniu [...] września 2020 r. raportu skarżącego, opatrzonego datą [...] sierpnia 2020 r., organ w ciągu 23 dni udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi w zakresie rozliczenia nadgodzin. Sporządzenie tej odpowiedzi wymagało zapoznania się z obszernym materiałem dowodowym, w tym bardzo licznymi pismami skarżącego, które składał od 2018 r. i w których poruszał wiele różnych kwestii, zarzucając przełożonym przekroczenie uprawnień oraz nieprzestrzeganie zasad etyki zawodowej, a także popełnianie deliktów takich jak (m.in.) mobbing i dyskryminacja. Sprawy zakwalifikowane przez skarżącego jako przestępstwa zostały przekazane, według właściwości, do Biura Spraw Wewnętrznych Policji w celu oceny karnoprawnej oraz dalszego procedowania. Inne wystąpienia skarżącego przekazano, zgodnie z jego intencją, Pełnomocnikowi Komendanta Głównego Policji ds. Ochrony Praw Człowieka oraz Pełnomocnikowi Komendanta CBŚP ds. Ochrony Praw Człowieka. Przepisy u.P. nie zawierają definicji czasu służby. W doktrynie prezentowany jest pogląd, że czas służby można określić jako czas pozostawania do dyspozycji przełożonego w miejscu pełnienia służby lub innym miejscu do tego przeznaczonym (vide A. Leszczyńska, I. Sierocka Czas służby i odpoczynku funkcjonariusza Policji [w:] Czas pracy, red. L. Florek, Warszawa 2011, s. 250). Jak wskazuje art. 33 ust. 1 u.P., czas służby jest określony wymiarem obowiązków policjanta, z uwzględnieniem prawa do wypoczynku. Wedle art. 33 ust. 3 u.P., w zamian za czas służby przekraczający normę określoną w ust. 2 policjantowi przysługuje w okresie rozliczeniowym czas wolny od służby w tym samym wymiarze albo po zakończeniu okresu rozliczeniowego rekompensata pieniężna, o ile w terminie 10 dni od zakończenia okresu rozliczeniowego nie wystąpi z wnioskiem o udzielenie czasu wolnego od służby w tym samym wymiarze. Wymiar tej rekompensaty określa art. 33 ust. 3a u.P. - przyznaje się ją w wysokości 1/172 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na stanowisku zajmowanym w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego za każdą godzinę służby przekraczającą normę określoną w ust. 2. Łączny czas służby przekraczający normę w danym okresie rozliczeniowym zaokrągla się w górę do pełnej godziny. Natomiast termin wypłaty rekompensaty normuje art. 33 ust. 3d u.P. - wypłaca się ją do końca kwartału następującego po okresie rozliczeniowym, o którym mowa w art. 33 ust. 2, lecz nie później niż w dniu zwolnienia ze służby (pkt 1). Ponadto zagadnienie czasu służby policjantów – na dzień wniesienia przez skarżącego raportu z [...] sierpnia 2020 r. – było szczegółowo uregulowane w obowiązującym wówczas rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1471 ze zm.), wydanym na podstawie delegacji ustawowej (art. 33 ust. 6 u.P.), które utraciło moc z dniem 11 września 2020 r. Przepis § 9 ust. 6 ww. rozporządzenia nakładał na przełożonego właściwego w sprawach osobowych obowiązek prowadzenia ewidencji czasu służby policjantów przy pomocy wskazanych przez niego kierowników komórek organizacyjnych. Ewidencję czasu służby udostępnia się policjantowi na jego żądanie. Od [...] października 2014 r. do czasu służby wlicza się czas na bezpośrednie przygotowanie do służby i jej zdanie, a w szczególności na przyjęcie lub zdanie dokumentacji z przebiegu służby, uzbrojenia i wyposażenia. Czas ten nie powinien być dłuższy niż 30 minut (§ 11 ww. rozporządzenia). W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych roszczenia finansowe funkcjonariuszy Policji związane ze stosunkiem służby mogą być dochodzone na drodze administracyjnej i sądowoadministracyjnej. Niewątpliwym jest też prawo do zaskarżenia bezczynności lub przewlekłego działania organu Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie i wypłatę ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby. Przyjęcie stanowiska odmiennego prowadziłoby w istocie do pozbawienia funkcjonariuszy Policji, w tym też zwolnionych ze służby, ochrony prawnej w dochodzeniu ich roszczeń ze stosunku służbowego, który jest stosunkiem administracyjnoprawnym i do którego nie stosuje się przepisów prawa pracy i brak jest możliwości realizacji tego rodzaju roszczeń przed sądem powszechnym. Na tle przepisów u.P. ukształtował się również pogląd, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop przyznawany jest w drodze czynności materialno-technicznej (tj. przez wypłatę), zaś odmowa przyznania tego świadczenia powinna przybrać formę decyzji administracyjnej. Stanowisko to należy odnieść także do należności związanych z rozliczeniem nadpracowanych godzin i przysługującym w zamian za to czasem wolnym (vide wyrok NSA z 13 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 260/20 oraz postanowienie NSA z 23 lutego 2021 r., sygn. akt III OSK 3570/21). Z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby skarżący został zwolniony ze służby w Policji, przy czym – jak wzmiankował organ w odpowiedzi na skargę – w odniesieniu do skarżącego prowadzone są postępowania tak dyscyplinarne, jak i administracyjne, w tym w przedmiocie rozwiązania z nim stosunku służbowego. Dlatego odnotować wypada, iż zgodnie z art. 107 ust. 1 u.P., roszczenia policjanta z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Katalog świadczeń pieniężnych przysługujących policjantowi zawiera art. 108 ust. 1 u.P. Mieści się w nim rekompensata pieniężna w zamian za czas służby przekraczający normę określoną w art. 33 ust. 2 u.P. (vide art. 108 ust. 1 pkt 4a u.P.). Skarżący przyznał w skardze, że w dniu [...] marca 2020 r. wypłacono mu za drugie półrocze 2019 r. rekompensatę za 84 nadgodziny w kwocie 2.740,96 zł netto. Po tej wypłacie pracownik cywilny Zarządu w K. Centralnego Biura Śledczego Policji Magdalena Poniedziałek poinformowała go telefonicznie, iż wyliczając ww. rekompensatę, ujęła do wypłaty za dużo o 9 godzin, które zostały wypracowane jeszcze przed [...] lipca 2019 r. i rekompensata nie była za nie należna. Skarżący nie kwestionował tego, jednak zbulwersował go fakt, iż otrzymał pismo Naczelnika z [...] kwietnia 2020 r. z dyspozycją podpisania i odesłania "Oświadczenia o uznaniu roszczenia z tytułu wyrządzenia szkody wraz ze zobowiązaniem do naprawienia szkody w całości", które odnosiło się do protokołu szkody nr [...] z [...] kwietnia 2020 r. w postaci nadpłaty za godziny nadliczbowe w wysokości 353,89 zł. Skarżący podniósł, że on nie wyrządził żadnej szkody, dlatego nie podpisał i nie odesłał ww. oświadczenia, zobowiązując się (w skierowanym do Naczelnika piśmie z [...] kwietnia 2020 r.) do zwrotu błędnie wyliczonej rekompensaty, lecz w wysokości 293,67 zł netto. Tymczasem z wynagrodzenia za czerwiec 2020 r. dokonano mu potrącenia kwoty 353,89 zł, a nie kwoty 293,67 zł netto, jaką otrzymał na rachunek bankowy, czyli "dodatkowo zabrano około 60,00 zł". Wprawdzie pismem z [...] lutego 2021 r. Główny Księgowy Komendy Wojewódzkiej Policji w K. poinformował skarżącego o dokonaniu stosownej korekty w kartotece podatkowej za 2020 r., jednak, aby uzyskać zwrot kwoty 60,00 zł, skarżący musi wypełnić zeznanie roczne. Zdaniem skarżącego, w sytuacji zaboru ww. kwoty, osoba odpowiedzialna za to powinna zostać pociągnięta do odpowiedzialności co najmniej dyscyplinarnej. Dalej skarżący podniósł w skardze, że w ostatnim zaświadczeniu za okres od [...] stycznia 2020 r. do [...] maja 2020 r. wykazano mu 9 nadgodzin, z którym to wyliczeniem się zgodził. Wypłata rekompensaty za te nadgodziny w wysokości 313,98 zł netto nastąpiła [...] września 2020 r. Z treści skargi wynika, iż skarżący uważa, że do rozliczenia nadal pozostało 9 godzin wypracowanych poza normatywnym czasem służby, a także nadgodziny wynikające z delegacji. Jego stanowisku przeczą ustalenia przełożonych, iż wypracowane i odebrane przez skarżącego nadgodziny zostały prawidłowo wyliczone i zaewidencjonowane. Na gruncie niniejszej sprawy tut. Sąd nie dopatrzył się bezczynności - skarżący domagał się w raporcie z [...] sierpnia 2020 r. rozliczenia nadgodzin i wyjaśnienia w tej kwestii zostały mu przedstawione w ciągu 23 dni od wpływu ww. raportu do organu. Jeżeli skarżący z tymi wyjaśnieniami się nie zgadza, powinien wystąpić do Komendanta CBŚP z jasno i zwięźle sformułowanym wnioskiem za ile konkretnie nadgodzin żąda rekompensaty oraz kiedy i w jakich okolicznościach zostały one wypracowane. Dopiero taki klarowny wniosek – w przypadku jego nieuwzględnienia – powinien implikować wydanie decyzji administracyjnej. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI