II SAB/Wa 476/19

II SAB/Wa 476/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-11-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-07-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Maciejuk
Izabela Głowacka-Klimas /sprawozdawca/
Piotr Borowiecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2407/21 - Wyrok NSA z 2023-03-10
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1429
art. art. 1 ust. 1, 4 ust. 1, 6 ust. 1, 10 ust. 1, 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 listopada 2019 r. sprawy ze skargi K. Sp. k. z siedzibą w W. na bezczynność Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie załącznika nr [...] "T." stanowiącego załącznik do programu funkcjonalno-użytkowego stanowiącego załącznik do umowy nr [...] z dnia [...] września 2018 r. 1. zobowiązuje Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A z siedzibą w K. do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie załącznika nr [...] "T." stanowiącego załącznik do programu funkcjonalno-użytkowego stanowiącego załącznik do umowy nr [...] z dnia [...] września 2018 r., w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 3. zasądza od Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. na rzecz K. Sp. k. z siedzibą w W. kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W dniu [...] kwietnia 2019 roku K. sp.k. z siedzibą w W. (skarżący), za pośrednictwem poczty elektronicznej, złożył wniosek do Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. (Spółka, PSA) o udostępnienie informacji publicznej w zakresie udzielenia odpowiedzi
na pytanie
"Czy spółka Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. z siedzibą w K. w wyniku postępowania o numerze [...] zawarła umowę
o roboty budowlane?",
a w przypadku udzielenia odpowiedzi pozytywnej na w/w pytanie, skarżący wniósł
o udostępnienie zawartej umowy o roboty budowlane, a w szczególności
o udostępnienie programu funkcjonalno-użytkowego (dalej również: "PFU") dotyczącego tej umowy.
W odpowiedzi na cytowany e-mail w dniu [...] kwietnia 2019 r. Spółka przesłała na podany we wniosku do korespondencji adres e-mail skarżącego [...] odpowiedź wraz z wnioskowanymi dokumentami, tj. skan umowy nr [...] z dnia [...] września 2018 r. (dalej również: "Umowa") zawartej pomiędzy Spółką a konsorcjum, którego liderem była E. spółka akcyjna z siedzibą w G. wraz z programem funkcjonalno-użytkowym (dalej: "PFU"). Podała, że wbrew zapatrywaniom skargi Spółka w całości zrealizowała wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2019 r., udostępniając żądaną informację publiczną (wniosek dotyczył Umowy i PFU).
W dniu [...] kwietnia 2019 r. (powtórzony w dniu [...] maja 2019 r.) adwokat M.S. zwrócił się do Spółki z nowym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, wnosząc o udostępnienie kompletu załączników do PFU
(w szczególności: załącznika nr [...] - "T.", który to załącznik nr [...] zwany jest dalej również jako: "Załącznik [...]").
Wniosek ten został w zdecydowanej części przez Spółkę uwzględniony. W dniu [...] maja 2019 r. Spółka przesłała skarżącemu załączniki do PFU, bez Załącznika [...]. W pkt I. pisma z dnia [...] maja 2019 r. Spółka wskazała, że wniosek skarżącego o udostępnienie nie zasługiwał na uwzględnienie, w zakresie w jakim obejmował on żądanie udostępnienia Załącznika [...]. Przedmiotowy Załącznik nie stanowi bowiem "informacji publicznej" w rozumieniu u.d.i.p. Spółka wskazała, że konkretna informacja posiada walor Informacji publicznej musi odnosić się do sfery faktów. Konieczne jest, by informacja taka zawierała dane dotyczące istniejącego już stanu rzeczy i czynności dokonanych już przez dany podmiot. Informacja publiczna nie może odnosić się do sytuacji czysto hipotetycznych, które nie wiadomo, czy zaistnieją. Takie okoliczności nie stanowią faktów, a ewentualnie sferę zamierzeń (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2010 r" sygn. akt I! SAB/Wa 282/10, LEX nr 756227).
Konkludując, Spółka podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie Załącznik [...] zawierający informacje co do przebiegu dwutorowej linii 400 kV O.- S. skonkretyzują się dopiero na etapie realizacji inwestycji. Natomiast żądanie Wniosku dotyczy udostępnienia materiałów, które posłużyły przedstawieniu poglądowego usytuowania ww. linii i pozbawione jest jakiegokolwiek waloru oficjalności, albowiem dotyczy sfery zamierzeń a nie faktów, a tym samym nie może zostać uznane za informację publiczną.
Skarżący wywiódł skargę na bezczynność Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K., zarzucając naruszenie przez ten podmiot art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy
z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i niewydanie decyzji
w przedmiocie udzielenia informacji publicznej i wnosił o:
1) zobowiązanie Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. do rozpatrzenia w całości wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej zawartego w wiadomości e-mail z dnia [...] kwietnia 2019 roku i podtrzymanego w wiadomościach z dnia [...] kwietnia 2019 roku i [...] maja 2019 roku oraz do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt Polskim Sieciom Elektroenergetycznym S.A. prawomocnego wyroku,
2) zasądzenie od Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazano, że pogląd powyższy w odniesieniu do żądanego załącznika nr [...] do programu funkcjonalno-użytkowego, jeśli wyrażony w dobrej wierze, jest całkowicie błędny.
W ocenie skarżącego nie ulega wątpliwości, że informacją publiczną jest Umowa [...]. Umowa ta wymienia - w punkcie 31.3.1 - załączniki, które stanowią jej integralną część. Wśród nich, w podpunkcie (g) wymieniono "[...] ".
Oznacza to, że w przypadku uznania za informację publiczną Umowy [...] (co przecież uczyniono, udostępniając wnioskodawcy skan jej treści, bez załączników), należy udostępnić wnioskodawcy całość umowy, a nie tylko wybrane jej fragmenty.
Skoro załączniki stanowią integralną część umowy, to nie można przekonać się o treści takiej umowy w inny sposób niż poprzez zapoznanie się z całością umowy rozumianej jako sam jej tekst wraz ze wszystkimi załącznikami
(i załącznikami do załączników).
PSE zdają się zaś uznawać, że skoro dany fragment umowy (tutaj: załącznik [...] do PFU), zawiera postanowienia, od których dopuszczone są odstępstwa
(tj. zawiera wytyczony wstępnie przebieg linii elektroenergetycznej), to nie stanowi informacji publicznej bowiem "odnosi się do sytuacji hipotetycznych, które nie wiadomo, czy zaistnieją". Argumentacja ta jest chybiona i to z więcej niż jednego powodu.
Po pierwsze, jak była o tym mowa wyżej, nie mamy tu do czynienia
z hipotetycznym zjawiskiem skoro przedmiotem udostępnienia jest zawarta umowa,
a celem wnioskodawcy: zapoznanie się z jej pełną treścią. Mamy więc do czynienia
z istniejącym już stanem rzeczy: ukształtowaniem stosunków umownych pomiędzy PSE a konsorcjum wykonawczym. Arbitralne uznanie, że część postanowień umowy (a PFU i załączniki do PFU stanowią integralną część umowy) nie jest informacją publiczną jest całkowicie bezpodstawne.
Po drugie, gdyby doprowadzić rozumowanie PSE do logicznej konsekwencji należałoby uznać, że np. postanowienia dotyczące odstąpienia od Umowy [...] "odnoszą się do sytuacji hipotetycznych, które nie wiadomo, czy zaistnieją", a więc należałoby udostępnić treść Umowy [...] z wyłączeniem tych postanowień, skoro od umowy tej jeszcze nikt nie odstąpił.
Po trzecie wreszcie, żądany załącznik nr [...] do PFU, obrazujący planowany przebieg trasy linii elektroenergetycznej ma dużo bardziej wiążący charakter niż twierdzą PSE. Zgodnie bowiem z punktem 2.2 PFU (Trasa linii), "Zamawiający zatoczył trasę linii w postaci cyfrowego pliku wektorowego shapefile (Załącznik
nr [...]). Wykonawca będzie zobowiązany do załatwienia wszelkich spraw formalno - prawnych i uzyskania pozwolenia na budowę dla przekazanej przez Zamawiającego trasy linii. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne będzie zastosowanie odstępstw od przekazanej trasy linii, jednakże każdorazowa zmiana trasy wymagać będzie uzyskania zgody Zamawiającego". Oznacza to, że owa "poglądowość"
i "hipotetyczność" trasy (a więc i żądanego załącznika) jest w pełni uzależniona
od PSE. A zatem uznanie żądanej informacji za niestanowiącą informacji publicznej wiązałoby się z przyznaniem PSE prawa do niepodlegającego kontroli, arbitralnego decydowania o tym co jest, a co nie jest informacją publiczną. Na takie postępowanie nie może być zgody w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej
i konstytucyjnej zasady jawności.
W konsekwencji, żądany przez wnioskodawcę załącznik nr [...] do PFU stanowi informację publiczną.
Jednocześnie, udostępnienie żądanej przez wnioskodawcę informacji publicznej nie podlega ograniczeniom (i) wynikającym z przepisów o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) ani (ii) ograniczeniom w zakresie ich udostępniania ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). PSE bynajmniej nie argumentują odmiennie.
W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o odrzucenie skargi z uwagi na nieopłacenie wpisu ewentualnie oddalenie skargi.
Z daleko posuniętej ostrożności procesowej w sytuacji uwzględnienia przez tut. Sąd skargi w całości lub w części, niniejszym wniosła o:
a) odstąpienie w całości od zasądzenia od Spółki na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, w oparciu
o art. 206 p.p.s.a., z uwagi na fakt, że skarga w imieniu skarżącego została sporządzona i wniesiona przez adwokata M.S., będącego Partnerem Kancelarii Prawnej - skarżącego w niniejszej sprawie (zgodnie z podpisem zawartym w wiadomości e-mail z dnia [...] maja 2019 r., stanowiącej załącznik nr 6 do skargi);
b) stwierdzenie, że bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § la p.p.s.a.);
c) niezastosowanie względem Spółki środków prawnych z art. 149 § 2 p.p.s.a.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę Spółka wskazała, że z zakresu przedmiotowego informacji publicznej wyłączeniu podlegają treści zawarte
w dokumentach wewnętrznych, rozumiane jako informacje o charakterze roboczym (zapiski, notatki, opracowania), które zostały utrwalone w formie tradycyjnej lub elektronicznej i stanowią pewien proces myślowy, proces rozważań, etap wypracowywania finalnej koncepcji, przyjęcia ostatecznego stanowiska przez pojedynczego pracownika lub zespół. Jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny:
w przypadku ww. dokumentów można bowiem mówić o pewnym stadium na drodze do wytworzenia informacji publicznej, samodzielnie jednak owe dokumenty nie mają waloru informacji publicznej (wyrok TK z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt P 25/12, OTK-A z 2013 r. nr 8, poz. 122).
Cytowane powyżej stanowisko Trybunału, do którego Spółka nawiązała
w piśmie do skarżącego z dnia [...] maja 2019 r., jest także utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i literaturze przedmiotu, gdzie zaznacza się, iż: organ,
w procesie podejmowania swoich rozstrzygnięć musi mieć zagwarantowaną pewną sferę swobody i dyskrecji, w ramach której może gromadzić informacje, rozważać różne, często odmienne rozwiązania sporządzać projekty dokumentów czy też
w sposób całkowicie nieoficjalny utrwalać przebieg spotkań i dyskusji nad wyborem najlepszego z rozwiązań. (...) Procesowi podejmowania rozstrzygnięć nie jest konieczna społeczna kontrola na każdym jego etapie. Zasadne wręcz jest twierdzenie, że kontrola taka mogłaby zakłócić jego przebieg, ponieważ każda ze zgłoszonych propozycji podlegałaby społecznemu i przedwczesnemu osądowi (wyrok NSA z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt IOSK 2649/15, CBOSA; wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 marca 2014 r" sygn. akt II SAB/Wa 717/13, CBOSA; I. Kamińska, M. Rozbicka- Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2012, s. 58-59). Organom władzy publicznej niezbędna jest możliwość podejmowania decyzji dopiero po zebraniu zasobu niezbędnych informacji, uzgodnieniu stanowisk i przeanalizowaniu kilku możliwych wariantów danego rozstrzygnięcia. Dlatego od "dokumentów urzędowych" w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. odróżnia się "dokumenty wewnętrzne": służące wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nieprzesądzające o kierunkach działania organu, (zob. wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 430/14, z dnia 27 stycznia 2012 r" sygn. akt I OSK 2130/11 i z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10 - wszystkie dostępne w CBOSA). Argumentuje się, że dokumenty, mające jedynie charakter poznawczy, nie odnoszą się wprost do przyszłych działań i zamierzeń podmiotu zobowiązanego mają jedynie poszerzyć zakres wiedzy i informacji posiadanych przez ten podmiot. Dlatego poddanie tego procesu ścisłej kontroli społecznej byłoby niecelowe i utrudniłoby wewnętrzny proces kształtowania się stanowisk uzgadniania i ścierania się opinii dotyczących istniejącego stanu rzeczy, jego oceny oraz ewentualnej potrzeby zmian (wyrok NSA z 27 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2130/11, CBOSA). W kontekście przedmiotu niniejszego sporu warto uzupełnić powyższe rozważania o stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który orzekł, że przymiotu "informacji publicznej" nie mają ustalenia czynione wewnątrz struktury administracyjnej w jakiejkolwiek formie, jeżeli mają one wyłącznie charakter niewiążących czy roboczych ustaleń, będących w fazie wstępnego planowania, czy też koncepcyjnego ustalania ewentualnych zamierzeń (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SAB/G1 137/15, CBOSA). Zdaniem Spółki, konkluzje płynące ze zreferowanej linii orzeczniczej zachowują aktualność również na gruncie niniejszego sporu.
Spółka podkreśliła, że w jej ocenie nie można stawiać znaku równości pomiędzy odstąpieniem od Umowy (które jest - zgodnie z nauką prawa cywilnego - oświadczeniem woli, prawo kształtującym, prowadzącym do rozwiązania stosunku umownego i rodzącym odpowiedzialność odszkodowawczą) a zgodnym z Umową odstąpieniem od warunków proponowanych w Załączniku. Drugie z ww. zdarzeń nie prowadzi do rozwiązania Umowy ani do odpowiedzialności odszkodowawczej żadnej z jej Stron, a zatem ma zupełnie odmienny charakter normatywny od odstąpienia
od Umowy, której tekst - co niesporne - został wszak przez Spółkę Skarżącemu udostępniony już w odpowiedzi na jego pierwszą wiadomość e-mail z dnia 9 kwietnia 2019 r.
Spółka wskazała, że sam skarżący uwypuklił, że w uzasadnionych przypadkach Strony dopuściły zmianę trasy określonej w Załączniku. Potwierdza to zatem, że ww. Załącznik ma charakter informacji poglądowej, przedstawia jedynie hipotetyczny przebieg, a zatem - w świetle przytoczonego powyżej orzecznictwa - nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p.
Motywując w dalszej kolejności sformułowany w pkt a) petitum niniejszego pisma z ostrożności procesowej - na wypadek uwzględnienia skargi - wniosek
o odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania od Spółki na rzecz skarżącego, Spółka odwołuje się do treści art. 206 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem: Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Spółka pragnie wskazać, że Skarżącym
w niniejszym postępowaniu jest Kancelaria Prawna, zaś zastępującym ją pełnomocnikiem - Partner tej Kancelarii (zgodnie z podpisem zawartym
w wiadomości e-mail z dnia [...] maja 2019 r., stanowiącej załącznik nr 6 do skargi). Przypuszczać zatem można, że w wyniku sporządzenia i wniesienia niniejszej skargi Skarżący nie poniósł dodatkowego kosztu. Według Spółki, opisywana konfiguracja i specyfika wynikająca z przedmiotu działalności Skarżącego powoduje, że można uznać, iż w niniejszej sprawie wystąpił "uzasadniony przypadek", o którym mowa
w art. 206 p.p.s.a.
Jak wskazuje się w orzecznictwie, katalog sytuacji, w których może nastąpić zastosowanie art. 206 p.p.s.a., jest otwarty (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt II SAB/Go 73/17, CBOSA). Ponadto, w ślad za wyrokiem WSA w Gdańsku z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt
II SAB/Gd 77/17, CBOSA należy wskazać: Ponieważ art. 206 p.p.s.a. dotyczy kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, o czym mowa w art. 205p.p.s.a., obejmuje swoim zakresem także miarkowanie wysokości wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika procesowego. Co zaś istotne na kanwie niniejszej sprawy: zastosowanie normy prawnej wynikającej z art. 206 p.p.s.a. może uzasadniać m.in. brak skonkretyzowanej umowy pomiędzy stroną skarżącą a jej pełnomocnikiem (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SAB/Go 39/18, CBOSA).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Z uwagi na to, że przedmiotem skargi jest bezczynność PSE, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a. Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429), dalej u.d.i.p. nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w14-dniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
Określenie terminu, w którym organ administracyjny powinien udostępnić wnioskowaną informację, uzależnione jest od prawidłowego ustalenia momentu stanowiącego początek biegu tego terminu. Moment ten wyznacza, zgodnie z art. 13 u.d.i.p., dzień złożenia wniosku.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż Sąd przyjął, że przedmiotem niniejszej skargi na bezczynność jest zachowanie podmiotu zobowiązanego
w odniesieniu do wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2019 roku i podtrzymanego
w wiadomościach z dnia [...] kwietnia 2019 roku i [...] maja 2019 roku dotyczącego udostępnienia informacji publicznej w zakresie załącznika nr [...] "T.", stanowiącego załącznik do programu funkcjonalno-użytkowego, stanowiącego załącznik do umowy nr [...] z dnia [...] września 2018 r. Wprawdzie w nagłówku skargi pełnomocnik skarżącego podał, że bezczynność organu dotyczy wniosku z dnia
[...] kwietnia 2019 roku i podtrzymanego w wiadomościach z dnia [...] kwietnia
2019 roku i [...] maja 2019 roku, jednakże z uzasadnienia skargi i dalszej korespondencji prowadzonej w niniejszej sprawie wynika, że bezczynność Spółki dotyczy ww. zał. nr [...].
Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ będąc właściwym
w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym w przepisach prawa i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności.
Zatem, aby można było mówić o bezczynności organu, należy przede wszystkim stwierdzić, że ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego - w nakazanym terminie - organ nie wypełnia.
Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że celem skargi na bezczynność organu administracji, jest doprowadzenie do wydania przez ten organ decyzji administracyjnej (lub innego aktu) w sprawie wszczętej żądaniem strony.
Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej "u.d.i.p.", każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
Ustawodawca w przepisie art. 6 ust. 1 u.d.i.p. dokonał przykładowego wyliczenia, jaka informacja stanowi informację publiczną. W orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się w związku z tym, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.
Wspomniany przepis art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna m. in. o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Informacją publiczną jest zatem treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii, ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto walor informacji publicznej posiada treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego takim organem, związanych z nimi bezpośrednio poprzez ich wytworzenie bądź też przez nie niewytworzonych, lecz używanych przy realizacji przewidzianych prawem zadań. Natomiast przepis art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. stanowi, że informacją publiczna są informacje o majątku publicznym.
Z tego względu, należało uznać, że żądana przez skarżącego informacja
w postaci załącznika nr [...] "T." (plik elektroniczny), stanowiącego załącznik do programu funkcjonalno-użytkowego, stanowiącego załącznik do umowy nr [...]
z dnia [...] września 2018 r. stanowiąca podstawę lokalizacji linii elektroenergetycznych na nieruchomościach, jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wskazać również należy, że PSE nie miało wątpliwości, że umowa
nr [...] z dnia [...] września 2018 r. stanowi informacje publiczną.
W niniejszej sprawie doszło do ukształtowaniem stosunków umownych pomiędzy PSE a konsorcjum wykonawczym. Arbitralne uznanie, że część postanowień umowy nie jest informacją publiczną jest całkowicie bezpodstawne, gdyż wszelkie załączniki do umowy stanowią jej integralna część.
W ocenie Sądu, podkreślenia wymaga fakt, że załącznik nr [...] do PFU, obrazujący planowany przebieg trasy linii elektroenergetycznej ma dużo bardziej wiążący charakter niż twierdzą PSE, podkreślając, że ma on jedynie charakter hipotetyczny. Sąd wskazuje, że z punktu 2.2 planu funkcjonalno-użytkowego PFU (Trasa linii) wynika, "Zamawiający zatoczył trasę linii w postaci cyfrowego pliku wektorowego shapefile (Załącznik nr [...]). Wykonawca będzie zobowiązany do załatwienia wszelkich spraw formalno - prawnych i uzyskania pozwolenia na budowę dla przekazanej przez Zamawiającego trasy linii. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne będzie zastosowanie odstępstw od przekazanej trasy linii, jednakże każdorazowa zmiana trasy wymagać będzie uzyskania zgody Zamawiającego". Jak słusznie zauważył skarżący owa "poglądowość" i "hipotetyczność" trasy (a więc
i żądanego załącznika) jest w pełni uzależniona od PSE. A zatem uznanie żądanej informacji za niestanowiącą informacji publicznej wiązałoby się z przyznaniem PSE prawa do niepodlegającego kontroli, arbitralnego decydowania o tym co jest, a co nie jest informacją publiczną. W konsekwencji, w ocenie Sądu, uznać należało, że żądany przez wnioskodawcę załącznik nr [...] PFU stanowi informację publiczną.
Reasumując, spełniona została przesłanka przedmiotowa zastosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie wniosku skarżącego.
W niniejszej sprawie nie zaistniał spór między stronami, co do faktu, że PSE jest zobowiązane do udzielenia informacji publicznej w żądanym zakresie, tak więc wypełnia zakres podmiotowego ustawy.
Na marginesie Sąd wskazuje na treść przepisu art. 4 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie
z którym obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. z siedzibą w K. są w całości własnością Skarbu Państwa, który jest jedynym akcjonariuszem, jak wynika z rubryki 7 odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Spółka jest zatem podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji
w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.
Niezależnie od tego podkreślić należy, że Spółka jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, które cechują się powszechnością i użytecznością dla ogółu.
Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05 (Dz. U. Nr 141, poz. 1012), wskazał, że dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia istnienia społeczeństwa i poszczególnych jednostek, suwerenności i niepodległości państwa – a zatem zapewnienia wolności i praw człowieka i obywatela. Dysponowanie zasobami energetycznymi warunkuje możliwość urzeczywistnienia dobra wspólnego, o którym mówi art. 1 Konstytucji RP.
W dziedzinie gospodarki energetycznej mamy zatem do czynienia
z interferencją różnych wartości i zasad konstytucyjnych, do których należą wolność działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP), ale także bezpieczeństwo obywateli i zasada zrównoważonego rozwoju kraju (art. 5 Konstytucji RP) oraz zasada ochrony środowiska (art. 74 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP).
Obowiązkiem władz publicznych jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, a więc dążenie do zaspokojenia zarówno istniejących, jak
i przewidywanych potrzeb energetycznych w warunkach określonych w art. 74 ust. 1 Konstytucji RP, a więc z uwzględnieniem bezpieczeństwa ekologicznego obecnych
i przyszłych pokoleń. Realizacja tego obowiązku uzasadnia poddanie gospodarki energetycznej ograniczeniom wolności działalności gospodarczej charakterystycznym dla rynku regulowanego i znajdującym oparcie w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wolność działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki może być ograniczona w szczególności ze względu na bezpieczeństwo i ochronę środowiska, ograniczenia te mogą być ustanawiane "tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie", jednakże nie mogą one "naruszać istoty wolności i praw".
Przedsiębiorstwa energetyczne są więc przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne, a w konsekwencji są zobowiązane
do udostępnienia informacji publicznej. Ich działalność dla urzeczywistnienia wskazanych przez Trybunał Konstytucyjny celów wymaga ścisłego współdziałania
z organami władzy publicznej. Sąd w tym względzie podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęte w wyroku z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, dostępnym pod adresem: https://cbois.nsa.gov.pl.
Z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. wynika, że informacja publiczna udzielana jest na wniosek. Na podmiocie zobowiązanym ciąży zatem obowiązek rozpatrzenia konkretnego wniosku. W niniejszej sprawie wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej w zakresie załącznika nr [...] nie został rozpoznany do dnia wdania wyroku w niniejszej sprawie dlatego działając na podstawie art.149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zobowiązał PSE do rozpoznania wniosku skarżącego z dania [...] kwietnia 2018 r. w zakresie załącznika nr [...] "T." (plik elektroniczny), stanowiącego załącznik do programu funkcjonalno-użytkowego, stanowiącego załącznik do umowy nr [...]
z dnia [...] września 2018 r., w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdził, że bezczynność Spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie aspekty sprawy, w tym fakt, że zachowanie Spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy. Ponadto odmienna ocena treści załącznika nr [...] "T." (plik elektroniczny), nie może sama w sobie świadczyć
o rażącym naruszeniem prawa
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2017 r. poz. 1797).