II SAB/Wa 108/25

II SAB/Wa 108/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-09-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-02-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski.
Ewa Radziszewska-Krupa
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par. 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120, art. 149 par. 1a, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 13 ust. 1, art. 6,
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 61 ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 września 2025 r. sprawy ze skargi G. S. na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostepnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej do rozpatrzenia wniosku skarżącego G. S. z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącego G. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
G.S. wnioskiem z dnia [...] grudnia 2024 r. (drogą elektroniczną e-mail) zwrócił się do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, na podstawie art. 6 w związku z art. 7 oraz art. 1 i 2, a także 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 r. o udostępnienie informacji publicznej poprzez "udzielenie dokumentu stanowiącego interpretację dokonaną w ramach Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą definicji "organu publicznego" zawartej w art. 2 pkt. 6 ustawy o ochronie sygnalistów w kontekście obowiązków wynikających z ww. ustawy (dotyczy wprowadzenia procedury dot. sygnalistów przez Rady gminy)". Wnioskodawca wniósł o przesłanie dokumentu w formie skanu na adres poczty elektronicznej, z którego wysłano wniosek, w terminie 14 dni od daty otrzymania przedmiotowego wniosku, stosownie do treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
Organ, pismem z dnia [...] grudnia 2024 r. poinformował, że stanowisko będące przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy nie może zostać przekazane, gdyż inny podmiot jest jego adresatem. Dysponentem tego pisma jest jego adresat i tylko on może decydować o jego udostępnieniu osobom trzecim. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie wydaje powszechnie obowiązującej wykładni prawa i wyraża swoje poglądy tylko w odpowiedzi na zapytania konkretnych podmiotów (np. obywateli lub dziennikarzy). Organ podkreślił, że odpowiedzi Ministerstwa na pytania osób fizycznych lub prawnych (także dziennikarzy) - dotyczące przedstawionych przez nie stanów faktycznych - nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. W tym kontekście przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2020 r. (II SAB/Wa 86/20), zgodnie z którym pojęcie informacji publicznej należy odnosić do sfery faktów. Wyjaśnianie podstawy prawnej działań organu nie jest informacją o sprawach publicznych, nie należy bowiem do sfery faktów, tylko do kwestii prawnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się ponadto, że domaganie się informacji o obowiązującym prawie nie nosi znamion informacji publicznej i nie znajduje do niej zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej. Także wykładnia przepisów prawa, tak też ocena ich zastosowania, czyli swego rodzaju opinia prawna, nie stanowi informacji publicznej. W literaturze wskazuje się analogicznie, że "w kategorii informacji publicznej nie mieści się (...) ubieganie się o poradę prawną, wyjaśnienie charakteru i istoty przepisów prawnych, domaganie się instruktażu (wykładni), jak należy rozumieć i stosować w praktyce określone przepisy prawa". Organ powołując się na orzecznictwo wskazał, że celem ustawy nie jest zatem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb, w postaci uzyskiwania informacji dotyczących wprawdzie kwestii publicznych, lecz przeznaczonych dla celów handlowych, edukacyjnych, zawodowych, czy też na potrzeby toczących się postępowań sądowych. U.d.i.p. ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji, związanemu z funkcjonowaniem struktur państwowych i publicznych. Wykorzystanie u.d.i.p. nie może mieć na celu zaspokajania indywidualnych potrzeb poprzez uzyskiwanie informacji, dotyczących własnych interesów i spraw wnioskodawcy, albo informacji wprawdzie dotyczących kwestii publicznych, ale z przeznaczeniem ich wykorzystania wyłącznie dla własnych, prywatnych celów wnioskodawcy.".
Organ zaznaczył, iż niezależnie od powyższego, odnosząc się do kwestii uznania danego podmiotu do kategorii organu publicznego zdefiniowanego w art. 2 pkt 6 ustawy należy dokonać oceny, czy dany podmiot jest w stanie podjąć działania następcze w zakresie przedmiotowym wyszczególnionym w art. 3 ust 1 ustawy. Wskazał, że w skład zakresu przedmiotowego wchodzą następujące dziedziny: 1) korupcja; 2) zamówienia publiczne; 3) usługi, produkty i rynki finansowe; 4) przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu; 5) bezpieczeństwo produktów i ich zgodności z wymogami; 6) bezpieczeństwo transportu; ochrona środowiska; 7) ochrona radiologiczna i bezpieczeństwo jądrowe; 8) bezpieczeństwo żywności i pasz; 9) zdrowie i dobrostan zwierząt; 10) zdrowie publiczne; 11) ochrona konsumentów; 12) ochrona prywatności i danych osobowych; 13) bezpieczeństwo sieci i systemów teleinformatycznych; 14) interesy finansowe Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej, jednostek samorządu terytorialnego oraz Unii Europejskiej; 15) rynek wewnętrzny Unii Europejskiej, w tym publicznoprawne zasady konkurencji i pomocy państwa oraz opodatkowanie osób prawnych; 17) konstytucyjne wolności i prawa człowieka i obywatela - występujące w stosunkach jednostki z organami władzy publicznej i niezwiązane z dziedzinami wskazanymi w pkt 1-16. Organ wskazał, że ustawa wyszczególnia dwa organy jako właściwe do przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych. Prezes Rady Ministrów albo Minister - Koordynator Służb Specjalnych, w przypadku jego powołania, są właściwi do przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych dotyczących naruszeń prawa przez służby specjalne, o których mowa w art. 11 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Rzecznik Praw Obywatelskich jest organem publicznym właściwym do przyjmowania zgłoszeń z dziedziny określonej w art. 3 ust. 1 pkt 17 ustawy. Natomiast pozostałe organy powinny ustalić swoją kwalifikację jako organu publicznego w rozumieniu ustawy - jeżeli dany organ może prowadzić działania następcze w zakresie przedmiotowym wskazanym w ustawie, to wydaje się, że powinien wprowadzić procedurę zgłoszeń zewnętrznych. W zakresie ochrony danych osobowych sygnalistów ustawa nie różnicuje poziomu ochrony w zależności od charakterystyki danego organu przyjmującego zgłoszenie. Każdy organ publiczny powinien zapewnić poziom ochrony określony w ustawie. Organ poinformował, że dodatkowe informacje w zakresie tematyki związanej z ustawą o ochronie sygnalistów można uzyskać na stronie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w zakładce "Ochrona Sygnalistów" (adres: https://www.gov.pl/web/rodzina/ochronasygnalistow). Ponadto wyjaśnił, że Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie jest uprawnione do dokonywania powszechnie obowiązującej wykładni przepisów prawa, jak również do analizowania oraz rozstrzygania konkretnych stanów faktycznych powstałych na gruncie ich stosowania, a wyrażane przez komórkę merytoryczną Ministerstwa poglądy prawne nie są wiążące dla stron konkretnych stosunków pracy, organów kontrolnych oraz sądów.
G.S., pismem z dnia [...] stycznia 2025 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r, o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi konstytucyjną podstawę prawa obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz art. 61 ust. 3 Konstytucji w zakresie, w jakim przepis ten dopuszcza ograniczenie konstytucyjnego prawa do informacji poprzez ich niezastosowanie i odmowę rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej z powołaniem się przez organ na okoliczności, które nie stanowią podstawy do ograniczenia uprawnienia wnioskodawcy; art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że udostępnieniu na zasadach i w trybie u.d.i.p. podlega każda informacja o sprawach publicznych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązek organu do udostępnienia informacji publicznej doznaje ograniczenia z uwagi na cel złożenia wniosku, podczas, gdy takie ograniczenie nie wynika z żadnego obowiązującego przepisu prawa; art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że udostępnieniu na zasadach i w trybie u.d.i.p. podlega każda informacja o sprawach publicznych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązek organu do udostępnienia informacji publicznej doznaje ograniczenia poprzez uznanie, że skierowanie wytworzonego przez organ dokumentu do podmiotu trzeciego eliminuje rzeczony dokument jako pochodzący od organu publicznego i wyłącza jego udostępnienie wnioskującemu; art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie.
Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżący w uzasadnieniu przytoczył przebieg postępowania. Zaznaczył, że organ nie udostępnił wnioskowanej informacji. Skarżący podniósł, że organ nie neguje okoliczność powstania w ramach organu wnioskowanego dokumentu i jego posiadania. Podaje jedynie, że adresatem tego dokumentu był inny podmiot. Skarżący zaznaczył, że dla możliwości udostępnienia informacji istotne znaczenie ma m.in. to, kto wytworzył dokument będący przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji. Przyjmuje się, że dokumenty wytworzone przez lub na zlecenie organu administracji publicznej podlegają udostępnieniu. Skarżący powołując się na orzecznictwo podniósł, iż ogólnym argumentem przemawiającym za udostępnieniem tego typu materiałów jest fakt wydatkowania środków publicznych na ich powstanie, co może być przedmiotem zainteresowania obywateli, dlatego dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez organ władzy stanowią informację publiczną. Podstawowe znaczenie dla ustalenia, że określony dokument może zostać zakwalifikowany jako nośnik informacji publicznej jest stwierdzenie, że dokument ten służy realizacji zadań publicznych i jednocześnie został przez organ wytworzony bezpośrednio lub jego wytworzenie zostało przez ten organ zlecone.
Skarżący podkreślił, że przedmiotem wniosku nie było wnioskowanie o dokonanie przez organ wykładni prawa czy też zadanie pytania o pogląd w danej sprawie, ale o udzielnie dokumentu, zawierającego konkretną treść. W konsekwencji żądane przez skarżącego informacje stanowią informacje publiczną (czego organ wydaje się nie kwestionować), a tym samym, w myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Skarżący zwrócił uwagę, że w treści samego wniosku nie został wyrażony cel ani przesłanka na potrzeby jakie informacja jest wnioskowana, jednakże żaden obowiązujący przepis ustawy nie stanowi o wyłączeniu stosowania u.d.i.p. w sytuacji, gdy wnioskodawca wnioskuje o udostępnienie informacji będącej informacją publiczną w celu innym niż interes publiczny. Brak jest również przepisów szczególnych względem u.d.i.p., które w określonym wyżej przypadku znajdowałyby zastosowanie w miejsce u.d.i.p., wyznaczając tym samym inny tryb udzielenia informacji. Podobnie żaden przepis u.d.i.p. nie ogranicza uprawnienia do uzyskania informacji publicznej z uwagi na cel, jakim kierował się wnioskodawca składając wniosek. Ponadto organ nie wskazał przepisu, z którego takie ograniczenie miałoby wynikać. Skarżący na poparcie swojego stanowiska przywołał liczne orzecznictwo sądów administracyjnych oraz odwołał się do treści art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji RP.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, reprezentowany przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, a na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Minister w uzasadnieniu wskazał, że pismem z dnia [...] grudnia 2024 r. udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w której bez wątpienia przedstawił żądaną wykładnię. Minister podtrzymał stanowisko wyrażone ww. piśmie, że interpretacja objęta wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o udostępnieniu informacji publicznej, ale jest wystąpieniem o przedstawienie wykładni obowiązującego prawa. Wskazuje na to wprost sformułowanie takiego żądania:,,...udzielenie dokumentu stanowiącego interpretację dokonaną w ramach Ministerstwa...", który nie powoduje zmiany charakteru tego żądania. Minister podkreślił, iż nie ma uprawnień do wydawania wiążących interpretacji w zakresie ustawy o ochronie sygnalistów. Minister wyjaśnił, że twierdzenie iż nie jest adresatem wniosku wynikało z faktu, że w ówczesnym czasie do organu napływało bardzo dużo wystąpień w dotyczących wykładni art. 2 pkt 6 ustawy o ochronie sygnalistów w kontekście obowiązku wprowadzenia procedury zgłoszeń zewnętrznych przez organy stanowiące samorządu terytorialnego. Organ uznał, że wniosek dotyczy udostępnienia odpowiedzi na jedno z takich wystąpień, co nie byłoby możliwe na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ zaznaczył, że w przedmiotowej sprawie nie dopuścił się bezczynności z uwagi na fakt, iż w odpowiedzi organu z dnia [...] grudnia 2024 r. stwierdzono, że wymagana informacja nie może być udzielona, co stanowi jednoznaczną odmowę udostępnienia informacji. Minister, na poparcie swojego stanowiska, przywołał liczne orzecznictwo sądów administracyjnych.
Minister, pismem z dnia [...] września 2025 r., w odpowiedzi na wezwanie Sądu do nadesłania dokumentu stanowiącego przedmiot wniosku o udostępnienie informacji publicznej, podtrzymał dotychczasowe stanowisko, że interpretacja objęta wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o udostępnieniu informacji publicznej, ale jest wystąpieniem o przedstawienie wykładni obowiązującego prawa. Wskazuje na to wprost sformułowanie takiego żądania:"...udzielenie dokumentu stanowiącego interpretację dokonaną w ramach Ministerstwa...", który nie powoduje zmiany charakteru tego żądania. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazał m.in., że nie ma uprawnień do wydawania wiążących interpretacji w zakresie ustawy o ochronie sygnalistów. Organ wskazał też m.in., że w kwestii uznania danego podmiotu do kategorii organu publicznego zdefiniowanego w art. 2 pkt 6 ustawy należy dokonać oceny, czy dany podmiot jest w stanie podjąć działania następcze w zakresie przedmiotowym wyszczególnionym w art. 3 ust. 1 ustawy.
Organ w odpowiedzi na informację Sądu, że powyższe pismo procesowe organu nie stanowi wykonania wezwania Sądu do nadesłania dokumentu żądanego przez wnioskodawcę, pismem z dnia [...] września 2025 r. poinformował, że organ nie jest w posiadaniu takich dokumentów. Organ wskazał, że takie dokumenty po prostu nie istnieją.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej jest dopuszczalna. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (v. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05 LEX nr 236545, postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1382/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym i prezentuje go także Sąd rozpoznający niniejszą sprawę (v. wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OSK 86/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935),zwanej dalej także p.p.s.a. Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Natomiast w myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk,
M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).
Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu
ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie wydania stosownego aktu lub podjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku,
a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Wnioskodawca ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez niego informacje są informacjami publicznymi i powinny być udostępnione w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej u.d.i.p.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p).
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p.
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
W sprawie niniejszej nie ma wątpliwości, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na gruncie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił natomiast w art. 1 ust. 1
i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja
o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.c u.d.i.p.), sposobach przyjmowania i załatwiania spraw (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.d u.d.i.p.), stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.e u.d.i.p.), danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności m.in. treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). W przypadku dokumentów urzędowych chodzi o dokumenty podpisane przez funkcjonariuszy publicznych - treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwaloną i podpisaną w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowaną do innego podmiotu lub złożoną do akt sprawy (art. 6 ust. 2 u.d.i.p.).
W sprawie niniejszej wnioskodawca żądał we wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. udostępnienia dokumentu "stanowiącego interpretację dokonaną w ramach Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą definicji "organu publicznego" zawartej w art. 2 pkt. 6 ustawy o ochronie sygnalistów w kontekście obowiązków wynikających z ww. ustawy (dotyczy wprowadzenia procedury dot. sygnalistów przez Rady gminy)".
Organ w odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2024 r. skierowanej do wnioskodawcy poinformował m.in., że "Stanowisko będące przedmiotem zainteresowania Wnioskodawcy nie może zostać przekazane, gdyż inny podmiot jest jego adresatem. Dysponentem tego pisma jest jego adresat i tylko on może decydować o jego udostępnieniu osobom trzecim. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie wydaje powszechnie obowiązującej wykładni prawa i wyraża swoje poglądy tylko w odpowiedzi na zapytania konkretnych podmiotów (np. obywateli lub dziennikarzy)." Organ wskazał też wnioskodawcy, że "(...) odpowiedzi Ministerstwa na pytania osób fizycznych lub prawnych (także dziennikarzy) - dotyczące przedstawionych przez nie stanów faktycznych - nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U z 2022 r poz. 902)." Organ powołał się też na poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wskazując, że zgodnie z nimi pojęcie informacji publicznej należy odnosić do sfery faktów. Wskazano, że wyjaśnianie podstawy prawnej działań organu nie jest informacją o sprawach publicznych, nie należy bowiem do sfery faktów, tylko do kwestii prawnych. Organ wskazał też w tej odpowiedzi m.in., że "Co więcej, celem ustawy nie jest zatem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb, w postaci uzyskiwania informacji dotyczących wprawdzie kwestii publicznych, lecz przeznaczonych dla celów handlowych, edukacyjnych, zawodowych, czy też na potrzeby toczących się postępowań sądowych. U.d.i.p. ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. NSA w wyroku z 4 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 430/14, wskazał, że u.d.i.p. ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu, związanemu z funkcjonowaniem struktur państwowych i publicznych.", treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 524/20."
Skarżący podkreślił w skardze do Sądu, że we wniosku nie wnosił o dokonanie wykładni, ale o udostępnienie dokumentu stanowiącego interpretację dokonaną w ramach Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą definicji "organu publicznego" zawartej w art. 2 pkt. 6 ustawy o ochronie sygnalistów w kontekście obowiązków wynikających z ww. ustawy (dotyczy wprowadzenia procedury dot. sygnalistów przez Rady gminy).
W ocenie Sądu skarżący zasadnie w skardze podnosi, że organ w udzielonej na wniosek odpowiedzi nie neguje okoliczności powstania "w ramach organu wnioskowanego dokumentu i jego posiadania przez organ". Skarżący trafnie zauważa, że organ w przedstawionej wnioskodawcy odpowiedzi "Podaje jedynie, że adresatem tego dokumentu był inny podmiot. Konsekwentnie przyjmuje organ, że okolicznością wyłączającą jego udostępnienie jest ustalenie w nim konkretnego adresata którym nie jest skarżący".
Zasadnie skarżący wskazuje też w skardze, że organ "Uznaje (...), że dysponentem tego pisma jest jego adresat - nie organ - i tylko adresat może decydować o jego udostępnieniu osobom trzecim (...)".
Sąd podziela twierdzenie skarżącego, że przedmiotem wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej nie było w niniejszej sprawie wnioskowanie o dokonanie przez Ministra wykładni prawa czy też zadanie pytania o pogląd Ministra w danej sprawie, ale żądanie udostępnienia dokumentu, w którym organ zaprezentował swoje stanowisko w sprawie wskazanej we wniosku.
Organ wezwany przez Sąd do nadesłania żądanej we wniosku informacji publicznej, tj. żądanego przez wnioskodawcę dokumentu, nie nadesłał go (pismo procesowe organu z dnia [...] września 2025 r. i z dnia [...] września 2025 r.). Organ poinformował Sąd ostatecznie, że nie jest w posiadaniu takich dokumentów, wskazano, że "takie dokumenty po prostu nie istnieją".
Mając na uwadze wszystkie przedstawione przez organ w niniejszej sprawie informacje, w tym informacje przedstawione wnioskodawcy w odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2024 r. na wniosek, w odpowiedzi na skargę i zawarte w piśmie organu z dnia [...] września 2025 r. Sąd stwierdził, że zachodzą podstawy do zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Przede wszystkim podkreślić należy, na co Sąd zwrócił uwagę już wyżej, że żądanie wniosku nie dotyczyło dokonania przez organ jakiejkolwiek wykładni prawa, a udostępnienia dokumentu (pisma), w którym organ takiej wykładni dokonał w sprawie wskazanej we wniosku.
Z odpowiedzi organu z dnia [...] grudnia 2024 r. skierowanej do wnioskodawcy wynikało, że dokument taki istnieje i został wytworzony przez organ. Organ wskazał bowiem wnioskodawcy wprost, że "Stanowisko będące przedmiotem zainteresowania Wnioskodawcy nie może zostać przekazane, gdyż inny podmiot jest jego adresatem. Dysponentem tego pisma jest jego adresat i tylko on może decydować o jego udostępnieniu osobom trzecim. (...)". Organ w skierowanej do wnioskodawcy odpowiedzi sugerował zatem, że choć sporządził pismo skierowane do podmiotu zewnętrznego, to nie udostępni go wnioskodawcy, albowiem to nie wnioskodawca jest jego adresatem.
Wskazania wymaga, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Organ w odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2024 r. skierowanej do wnioskodawcy stwierdził, że (...) odpowiedzi Ministerstwa na pytania osób fizycznych lub prawnych (także dziennikarzy) - dotyczące przedstawionych przez nie stanów faktycznych - nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902)".
Organ nie przedstawił Sądowi pisma (dokumentu) żądanego przez wnioskodawcę stąd też Sąd nie miał możliwości dokonania pełnej oceny i kwalifikacji żądanego pisma (dokumentu) jako informacji publicznej. Okoliczność, że wykładnia przepisów prawa nie stanowi informacji publicznej (v. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 8/11 i cytowane tam orzecznictwo) nie zmienia stanowiska Sądu w tej sprawie, albowiem wnioskodawca nie żądał we wniosku dokonania przez organ wykładni prawa, a pisma (dokumentu) skierowanego przez organ do zewnętrznego odbiorcy (we wniosku skarżący wskazał, że dokument ten dotyczy wprowadzenia procedury dot. Sygnalistów przez Rady gminy).
Nie może być wątpliwości, że gdy mowa o informacji publicznej to należy ją odnosić do informacji o takiej aktywności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, która jest bezpośrednio ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych celów publicznych. Podkreślenia wymaga, że sprawy publiczne to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej, odnoszące się do pojęcia dobra wspólnego (dobra ogółu). Takie rozumienie pojęcia "sprawa publiczna" związane właśnie z władzą publiczną i wspólnotą publicznoprawną oraz jej funkcjonowaniem trafnie akcentuje się w doktrynie i orzecznictwie (zob.: H. Izdebski: Samorząd terytorialny. Podstawy ustroju i działalności, Warszawa 2004, s. 209; wyrok NSA z dnia 30 września 2009 r., sygn. akt I OSK 2093/14). W pojęciu informacji publicznej mieści się zarówno treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i tych, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego (por. Prof. Marek Chmaj /w:/ M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wydanie 3, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2018 i powołane tam orzecznictwo).
Przykładowe rodzaje informacji publicznych wymienia art. 6 ust. 1 u.d.i.p.stanowiąc w pkt 4, że informacją publiczną jest w szczególności: informacja o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających (lit. a, tiret drugie), stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego (lit. b), treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej (lit. c).
Przepis art. 6 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy.
Jak wskazano już wyżej, organ w odpowiedzi do wnioskodawcy z dnia [...] grudnia 2024 r. nie zaprzeczał istnieniu żądanego pisma (dokumentu). Także odpowiedź organu na skargę wskazuje na podtrzymanie tego stanowiska. Organ wskazał bowiem, że żądane stanowisko nie może zostać przekazane wnioskodawcy, gdyż inny podmiot jest jego adresatem. "Takie stwierdzenie wynika z faktu, iż w ówczesnym czasie do Organu napływało bardzo dużo wystąpień w dotyczących wykładni art. 2 pkt 6 ustawy o ochronie sygnalistów w kontekście obowiązku wprowadzenia procedury zgłoszeń zewnętrznych przez organy stanowiące samorządu terytorialnego. Organ uznał, że wniosek dotyczy udostępnienia odpowiedzi na jedno z takich wystąpień, co nie byłoby możliwe na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej".
Na gruncie u.d.i.p., zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. udostępnieniu podlega m.in. treść i postać dokumentów urzędowych. Podkreślenia wymaga, że nie każdy dokument będący w posiadaniu czy też wytworzony przez podmiot publiczny ma charakter dokumentu urzędowego. Za dokument taki nie uznaje się skierowanego do organu administracji dokumentu prywatnego, czy też wytworzonego przez podmiot publiczny dokumentu roboczego, koncepcyjnego, wytworzonego tylko na potrzeby danego podmiotu (v. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2022 r. sygn. akt III OSK 1361/21, wyrok NSA z dnia 21 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 3307/19, LEX nr 3020891).
Biorąc pod uwagę, że organ nie nadesłał do Sądu żądanego we wniosku dokumentu (pisma) Sąd nie miał możliwości dokonania oceny jego charakteru, tj. stwierdzenia, czy stanowi on informację publiczną. Jednocześnie organ poinformował Sąd w piśmie z dnia [...] września 2025 r., że nie jest w posiadaniu żądanego przez wnioskodawcę dokumentu, wskazano, że takie dokumenty nie istnieją, co pozostaje w sprzeczności z wcześniejszymi twierdzeniami organu przedstawionymi wnioskodawcy w piśmie z dnia [...] grudnia 2024 r. Stanowisko organu jest niespójne i budzi wątpliwości co do faktów.
Organ winien zweryfikować swoje stanowisko i jeśli nie dysponuje żądanym przez wnioskodawcę dokumentem, winien poinformować o tym wnioskodawcę pismem z uprawdopodobnieniem tego.
Jeśli zaś organ dysponuje żądanym pismem (dokumentem), Sąd wskazuje, że każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub tylko odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych stanowi informację o sprawie publicznej.
Dodatkowo jedynie wskazania wymaga, że tylko dokument, który nie jest skierowany do podmiotu zewnętrznego może być kwalifikowany jako "dokument wewnętrzny", jednakże przy spełnieniu określonych warunków, tj. np. gdy służy wymianie informacji między pracownikami danego podmiotu, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk, mogą określać zasady działania pracowników w określonych sytuacjach, mogą też być fragmentem przygotowań do powstania aktu będącego formą działalności danego podmiotu. Dokumenty takie mogą mieć dowolną formę, nie są wiążące co do sposobu załatwienia sprawy, nie są w związku z tym wyrazem oficjalnego stanowiska organu, a zatem nie stanowią informacji publicznej (v. m.in. wyroki NSA: z 25 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 2320/13; z 4 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 430/14; z 12 kwietnia 2016r., sygn. akt I OSK 1599/15; z 5 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2693/15; z 26 października 2018 r., sygn. akt I OSK 2678/16; z 8 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1669/18; z 28 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 3211/18; z 7 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3154/21; z 15 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3335/21; z 15 lipca 2022 r. sygn. akt III OSK 1361/21, orzeczenia.nsa.gov.pl). Organ winien zatem zweryfikować swoje stanowisko w sprawie.
W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
Na gruncie tej sprawy podkreślić należy, że przedstawienie informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, jak też udzielenie informacji niepełnej, wymijającej, czy nieadekwatnej do treści żądania, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co narusza regulację prawną zawartą w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (v. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2569/12, wyrok NSA z dnia 10 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 13/16 orzeczenia.nsa.gov.pl). Bez wątpienia odpowiedź udzielona wnioskodawcy w zakresie żądania zawartego we wniosku nie była odpowiedzią jednoznaczną.
Z tych wszystkich względów uzasadniony jest zarzut bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej nie polega bowiem wyłącznie na całkowitym milczeniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, ale także na udzieleniu informacji wymijającej.
W świetle powyższego Sąd, rozpoznając skargę na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, stwierdził, że organ pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku na dzień wniesienia niniejszej skargi, jak również pozostaje w bezczynności na dzień orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie.
Z tych względów Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia
[...] grudnia 2024 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sposób rozpatrzenia wniosku na gruncie u.d.i.p. organ winien uzależnić od dokonanych ustaleń, po pierwsze, w zakresie posiadania bądź nieposiadania żądanego dokumentu (pisma), a następnie od oceny w zakresie charakteru żądanego przez wnioskodawcę pisma (dokumentu) jako informacji publicznej, z uwzględnieniem przedstawionych wyżej rozważań Sądu. W przypadku, gdy organ nie jest w posiadaniu żądanego dokumentu należy o tym poinformować wnioskodawcę pismem z uprawdopodobnieniem powyższego. Jeśli organ dokument posiada, należy dokonać oceny jego charakteru, z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny, i możliwości jego udostępnienia na gruncie u.d.i.p. Na tym etapie sprawy – w świetle przedstawionych przez organ informacji - Sąd nie ma możliwości dokonania wiążącej oceny przedmiotu wniosku.
Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku nie miała w tej sprawie miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ podjął w tej sprawie działanie w ustawowym terminie i choć działanie to nie było w ocenie Sądu prawidłowe na gruncie u.d.i.p., albowiem nie wyjaśniało w pełni i jednoznacznie stanowiska organu, to powyższe nie daje podstaw do przypisania bezczynności organu charakteru rażącego naruszenia prawa.
Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa ujmuje się sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której to naruszenie jest oczywiste (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Jest to stan, w którym naruszenie to jest istotne, a więc niedające się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając charakter bezczynności nie można pominąć więc charakteru sprawy, jak i specyfiki trybu jej załatwienia (wyrok NSA z 18 marca 2015 r., sygn. I OSK 585/15). W przypadku przekroczenia przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o tym, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie decyduje tylko sam przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym szczególnie czas trwania bezczynności (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 237/15). Bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące tę bezczynność organu (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. I OSK 1514/14).
Niewłaściwy sposób zastosowania u.d.i.p. nie stanowi w tej sprawie przesłanki kwalifikowania bezczynności organu jako rażącego naruszenia prawa. Z treści odpowiedzi organu do wnioskodawcy nie wynika, aby zmierzano do celowego pozbawienia wnioskodawcy dostępu do informacji publicznej, a raczej z niezrozumienia żądania zawartego we wniosku.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a powołanej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, jak w punkcie 3 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł.