II SAB/Wa 311/25

II SAB/Wa 311/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-09-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Kania
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par. 1 pkt 1 i 3, art. 149 par. 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 4 ust. 1 i 3, art. 6, art. 13 ust. 2, art. 14 ust. 2, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, Asesor WSA Mateusz Rogala, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2025 r. sprawy ze skargi G. R. na bezczynność Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] z siedzibą w [...] do rozpatrzenia punktu 1 i 2 wniosku G. R. z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Operator Gazociągów Przesyłowych [...] z siedzibą w [...] dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu punktu 3 wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; 3. stwierdza, że bezczynność Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] z siedzibą w [...], o której mowa w punkcie 1 i 2 wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] z siedzibą w [...] na rzecz skarżącego G. R. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
G.R. wnioskiem z dnia [...] lutego 2025 r., złożonym drogą elektroniczną (e-mail), zwrócił się do Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A., na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j-1- Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 ze zm.) o udostępnienie informacji w następującym zakresie:
1) Dla aktualnie prowadzonego przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...]S.A. w [...] woj. [...]) przedsięwzięcia dot. przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN700, m.in. w zakresie przekroczenia rzeki [...] – "proszę o podanie; nazwy przedsięwzięcia, daty jego rozpoczęcia i planowanego zakończenia; numerów wszystkich działek na osiedlu [...] i [...] w [...] na których ma być realizowane przedsięwzięcie wraz z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia. W tym celu do niniejszego wniosku załączam mapy osiedla [...] i [...] stanowiące załączniki do miejscowych planów zagosp. przestrzennego osiedla [...] i [...] w [...] - proszę o zaprezentowanie mapy z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia w pliku PDF; precyzyjne i szczegółowe określenie przedmiotu realizowanego przedsięwzięcia i wszystkich realizowanych i planowanych rodzajów robót na osiedlu [...] i [...] w [...] m.in. z określeniem głębokości wykopów ziemnych każdego rodzaju (pod gazociąg, pod fundamenty konstrukcji przeprawy przez rzekę [...]) - w przypadku zróżnicowania rodzaju i zakresu robót dla poszczególnych odcinków gazociągu i dla poszczególnych działek, proszę o podanie ww informacji oddzielnie dla każdego odcinka gazociągu i każdej działki; czy dla tego przedsięwzięcia wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach? Jeśli tak, to proszę o podanie jaki organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jej znak i datę. Proszę o udostępnienie skanu tejże decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w formie pliku PDF."
2) Wniósł "o podanie wszystkich przedsięwzięć zrealizowanych przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. na terenie osiedla [...] i [...] w [...] w ostatnich 3 latach tj. od początku 2022 roku. Proszę o uwzględnienie wszystkich zrealizowanych przedsięwzięć dla wszystkich rodzajów sieci gazociągowych i rodzajów ciśnienia, w tym także przedsięwzięć dotyczących prac modernizacyjnych, konserwacyjnych i remontowych, m.in. przedsięwzięć zrealizowanych w 2023 roku. Dla ww przedsięwzięć już zrealizowanych proszę o podanie: nazw przedsięwzięć, daty ich rozpoczęcia i zakończenia; numerów wszystkich działek na osiedlu [...] i [...] w [...] na których zostały zrealizowane przedsięwzięcia wraz z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia. W tym celu do niniejszego wniosku załączam mapy osiedla [...] i [...] stanowiące załączniki do miejscowych planów zagosp. przestrzennego osiedla [...] i [...] w [...] - proszę o zaprezentowanie mapy z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego każdego zrealizowanego przedsięwzięcia w pliku PDF; precyzyjne i szczegółowe określenie przedmiotu zrealizowanego przedsięwzięcia i rodzajów zrealizowanych robót m.in. z określeniem głębokości wykopów ziemnych – w przypadku zróżnicowania rodzaju i zakresu robót dla poszczególnych odcinków gazociągu i dla poszczególnych działek, proszę o podanie ww informacji oddzielnie dla każdego odcinka gazociągu i każdej działki; czy dla zrealizowanych przedsięwzięć wydane zostały decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach? Jeśli tak, to proszę o podanie oddzielnie dla każdego zrealizowanego przedsięwzięcia jaki organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jej znak i datę. Proszę o udostępnienie skanu tejże decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w formie pliku PDF."
3) "Czy w kolejnych 3 latach tj. do roku 2028, Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. planuje realizację przedsięwzięć na terenie osiedla [...] i [...] w [...]? Jeśli tak, to proszę o przedstawienie planowanego zakresu terytorialnego w formie graficznej na mapie oraz przedstawienie opisu planowanych inwestycji z charakterystyką planowanych robót, w tym robót ziemnych."
Wnioskodawca, na podstawie art. 14 ust. 1 ww. ustawy, wniósł o udostępnienie powyższych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na papierze firmowym z podpisem osoby upoważnionej do reprezentowania Spółki, przesłanie informacji wyłącznie pocztą elektroniczną w formie skanów w plikach PDF na podany adrese-mail. Do wniosku dołączył mapę osiedla [...] i mapę osiedla [...] stanowiące załączniki do miejscowych planów zagosp. przestrzennego osiedla [...] i [...] w [...].
Organ w odpowiedzi z dnia 11 lutego 2025 r., po przytoczeniu treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz powołaniu się na literaturę wskazał, że sprawą publiczną jest działalność zarówno organów władzy publicznej, organów samorządu gospodarczego i zawodowego oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym. Podał, że sprawami publicznymi nie są jednak konkretne indywidualne sprawy danej osoby, zwłaszcza o charakterze prywatnym. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie. Stosownie bowiem do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. jedynie informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Określenia istoty pojęcia "sprawa publiczna" powinno się dokonywać na podstawie kryterium interesu ogólnego i jednostkowego. Sprawami publicznymi nie będą zatem konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że pisma składane w indywidualnych sprawach, przez podmioty, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, organ stwierdził, iż nie widzi możliwości realizacji wniosku, który nie spełnia dyspozycji zawartych w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Wnioskodawca, reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia 19 lutego 2025 r. wezwał organ do niezwłocznego udzielenia informacji publicznej, o którą wnioskował pismem z dnia [...] lutego 2025 r.
W uzasadnieniu pełnomocnik podniosła, iż wnioskowana informacja dotyczy szeregu publicznych inwestycji zrealizowanych, realizowanych oraz planowanych do realizacji na terenie [...] i jako taka nie mogła być potraktowana jako dotycząca indywidualnej sprawy skoro dotyczy kwestii istotnych dla ogółu i immanentnie wiąże się z działaniami o charakterze publicznym o zdecydowanie ponadjednostkowej skali. Pełnomocnik powołując się na zakreślony 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. wskazała, że na dzień składania niniejszego wezwania ustawowy termin na udzielenie informacji publicznej został przekroczony. Mając powyższe na względzie pełnomocnik zaznaczyła, że brak niezwłocznego udostępnienia informacji w maksymalnym terminie 3 dni od daty odbioru przez organ wezwania skutkować będzie automatycznym złożeniem skargi na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w trybie art. 21 u.d.i.p.
Organ, pismem z dnia 19 lutego 2025 r., podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wskazał, że odpowiedź w zakresie otrzymanego wniosku została udzielona w ustawowym terminie, w związku z powyższym nie można zarzucić organowi bezczynności w działaniu. Ponadto, organ poinformował, że w zakresie realizowanego zadania pn.: "Budowa gazociągu DN700 [...] na odcinku przekroczenia rzeki[...]w m. [...]" Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. uzyskał wszelkie niezbędne decyzje administracyjne umożliwiające jego realizacje w tym: - Decyzja nr [...] z dnia [...].03.2022 r. O ustaleniu lokalizacji Inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...], która po wydaniu przez Wojewodę [...] (jako Informacja ogólnodostępna) została opublikowana pod linkiem [...]; - Decyzja nr [...] z dnia [...].06.2023 r. zatwierdzająca projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektonicznobudowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, która po wydaniu przez Wojewodę [...] (jako informacja ogólnodostępna) została opublikowana pod linkiem: [...].
Dodatkowo organ poinformował, iż w okresie od 2022 r. - 2024 r. Operator Gazociągów Przesyłowych S.A. realizował na terenie Osiedla [...] i [...] w [...] Inwestycję związaną z dostosowaniem do tłokowania i przeprowadzeniem tłokowania gazociągu wysokiego ciśnienia DN700 relacji [...] na odcinku [...]- ETAP I w oparciu o zgłoszenie robót budowlanych o czym informowano wnioskodawcę w korespondencji mailowej z dnia 29 września 2023 r. Ponadto Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. na dzień sporządzania niniejszego pisma nie planuje w bieżącej perspektywie najbliższych lat przedsięwzięć na terenie Osiedla [...] i [...] w [...].
G.R., pismem z dnia 11 marca 2025 r., skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało całkowicie bezzasadną odmową udzielenia informacji publicznej; art. 1 ust. 1 u.d.i.p., poprzez jego błędne zastosowanie i tym samym bezpodstawne przyjęcie, iż wnioskowana p informacja nie stanowi informacji publicznej; art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., poprzez niezastosowanie ww. przepisów w sprawie i tym samym bezpodstawne nieudzielenie mi wnioskowanej informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. i udostępnienia wnioskowanej w nim informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia zobowiązanemu prawomocnego wyroku w sprawie; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych oraz o przeprowadzenie przez Sąd dowodów z dołączonych do skargi dokumentów: wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...].02.2025 r. wraz z mailem przewodnim, pisma Operatora z 11.02.2025 r. oraz pisma reprezentującej skarżącego Kancelarii Adwokackiej z dnia 19.02.2025 r. na okoliczność ustalenia ich treści, w tym w szczególności faktu oraz treści skierowanego przez skarżącego do Operatora wniosku o udostępnienie informacji publicznej, udzielonej na tenże wniosek "odpowiedzi" oraz faktu i treści wystosowanego przez skarżącego monitu w przedmiotowej sprawie.
Skarżący w uzasadnieniu przytoczył przebieg postępowania. Ponadto wskazał m.in., że uprzednio składał już u Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] wnioski o udostępnienie informacji publicznej w sprawie gazociągu DN1000, który wstępnie był planowany do przeprowadzenia przez osiedle [...] i [...] w [...] a ostatecznie ma omijać gminę [...]. Później zwracał się o informację czy istniejący na osiedlu [...] gazociąg DN700 zostanie rozebrany i uzyskał informację, że "aktualnie" trwają prace związane z przebudową gazociągu i przeprawą przez rzekę [...].
W ocenie skarżącego odpowiedź organu z dnia 11 lutego 2025 r. ma charakter pozorny a przywołane w niej stanowisko stanowi próbę uchylania się od obowiązku udostępnienia informacji posiadających walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Skarżący podniósł, iż nie uzyskał od organu odpowiedzi na pismo z dnia 19 lutego 2025 r. wzywające do udzielenia informacji publicznej.
Skarżący wskazał, że Operator Gazociągów Przesyłowych [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] jest podmiotem zobowiązanym do realizacji wniosków o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z informacji zawartych w KRS wynika, że ww. spółka powstała w ramach przekształcenia, jedynym jej akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Dystrybucja gazu i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo gazownicze, ze względu na znaczenie gazu dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP, są "zadaniami publicznymi". Do analogicznych wniosków prowadzą przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, która w myśl art. 1 ust. 1 określa zasady kształtowania polityki energetycznej państwa, zasady i warunki zaopatrzenia i użytkowania paliw i energii, w tym ciepła, oraz działalności przedsiębiorstw energetycznych, a także określa organy właściwe w sprawach gospodarki paliwami i energią. Skarżący powołał się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 35/13.
Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A., reprezentowany przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pełnomocnik w uzasadnieniu wyjaśnił m.in., że skarżący w dniu [...] stycznia 2025 r. 2025 r. drogą mailową zwrócił się do organu z wnioskiem o udzielenie informacji dotyczących procesu inwestycyjnego budowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN1000 relacji [...]. Dnia 9 stycznia 2025 r. drogą mailową została udzielona odpowiedź na zadane pytania. Jeszcze tego samego dnia wnioskodawca (również drogą mailową) wniósł dodatkowe pytania, na które odpowiedź została udzielona dnia 15 stycznia 2025 r. (drogą mailową). Następnie skarżący złożył wniosek z dnia [...] lutego 2025 r. Pełnomocnik przytoczył dalszy przebieg postępowania. Zaznaczył, że pismo z dnia 28 lutego 2025 r. zostało odebrane przez skarżącego w dniu 19 marca 2025 r.
Pełnomocnik mając na względzie ww. pismo z dnia 28 lutego 2025 r. oraz w oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że informacja która została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej przez organ administracji publicznej nie podlega udostępnieniu w trybie wnioskowym. Nie można bowiem żądać udostępnienia w trybie u.d.i.p. informacji, która już została udostępniona. Udostępnienie zatem informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej wyłącza obowiązek ponownego jej udostępnienia na wniosek zainteresowanego.
Pełnomocnik podkreślił, że w zakresie informacji dotyczącej aktualnie prowadzonego przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. przedsięwzięcia dotyczącego przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN700 w [...] m. in. w zakresie przekroczenia rzeki [...], to informacje, które zostały udostępnione w BIP przez organ administracji publicznej - Wojewodę [...] pod wskazanymi w piśmie z dnia [...] lutego 2025 r. znak: [...] linkami zawierają opis przedsięwzięcia, jego zakres, parametry techniczne. Odnośnie przedsięwzięć zrealizowanych w ostatnich 3 latach na terenie Osiedla [...] i [...] w [...], to o ich zakresie poinformowano skarżącego w korespondencji mailowej z dnia 29 września 2023 r. (co zostało również przypomniane w ww. piśmie) oraz w piśmie z dnia [...] lutego 2025 r. znak: [...]. Co się tyczy zaś informacji o planowanych przedsięwzięciach w kolejnych 3 latach, to odpowiedź na to pytanie przynosi ostatni akapit ww. pisma.
Skarżący w piśmie z dnia 28 kwietnia 2025 r. wniósł o przeprowadzenie dowodów z wydruków wiadomości e-mail oraz potwierdzeń nadania i odbioru przesyłek listowych na okoliczności wskazane w treści niniejszego pisma. Podniósł m.in., że pismo organu z dnia 28 lutego 2025 r. zostało nadane w dniu 7 marca 2025 r. (tj. w piątek) po godzinie 17. Pismo to awizowane zostało do odbioru w dniu 11 marca 2025 r. o godz. 13.09, już po nadaniu przez skarżącego skargi inicjującej niniejsze postępowanie (skargę nadał w dniu 11 marca 2025 r. o godz. 10.48). Skarżący powołując się na treść 61 § 1 k.c. stwierdził, iż uznać należy, że odpowiedź (pismo z dnia 28 lutego 2025 r.) została udzielona w dniu odbioru pisma, tj. w dniu 19 marca 2025 r. Skarżący stoi na stanowisku, że przywołanie w ww. piśmie samych decyzji nie może stanowić o realizacji jego wniosku, w którym to domagał się chociażby wskazania faktycznej daty rozpoczęcia prac budowlanych, planowanej daty ich zakończenia, graficznej prezentacji zakresu terytorialnego przedsięwzięcia, szczegółowego określenia planowanych i wykonywanych robót m.in. dla poszczególnych działek czy też przekazania skanów otrzymanej przez Operatora na potrzeby realizacji inwestycji decyzji środowiskowej. Ww. informacji Operator do dnia dzisiejszego nie przekazał zaś dopiero na skutek interwencji Kancelarii podał jedynie dane decyzji, na podstawie których prowadzone są prace, co w istocie nie stanowi odpowiedzi na wniosek w zakresie inwestycji realizowanych aktualnie na osiedlu [...] i [...] w [...]. Skarżący przytoczył fragment wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. oraz fragment odpowiedzi (mailowej) organu z dnia 29 września 2023 r. Wskazał, że ww. mail wystosowany został do niego w związku z tym, że uprzednio przekazał Operatorowi mailem z dnia 28 września 2023 r. informację o wyrzutach sprężonego gazu (o nieznanym składzie chemicznym) do atmosfery w mieście [...] najprawdopodobniej z miejsca, w którym gazociąg przekracza rzekę [...] będąc zawieszonym na pylonach. W ocenie skarżącego wystosowany do niego mail nie miał nic wspólnego z treścią wniosku i nie może zostać tym samym potraktowany jako dotyczący przedmiotu wniosku. Za odpowiedź na wniosek z dnia [...] lutego 2025 r. w zakresie zrealizowanych robót nie może zostać również uznane pismo z dnia 28 lutego 2025 r. albowiem wskazuje ono li tylko, że w okresie od 2022 r. - 2024 r. Operator realizował na terenie osiedla [...] i [...] w [...] inwestycję związaną z dostosowaniem do tłokowania i przeprowadzeniem tłokowania gazociągu wysokiego ciśnienia DN 700 relacji [...] na odcinku [...] ETAP I w oparciu o zgłoszenie robót budowlanych, o czym jak wskazuje się w tymże piśmie miał zostać poinformowany w korespondencji mailowej z dnia 29 września 2023 r. Skarżący wskazał, że oprócz prac konserwacyjnych, o których mowa w piśmie z dnia 28 lutego 2025 r., Operator zrealizował w 2023 r. na terenie osiedli [...] i [...] w [...] inwestycję ziemną polegającą na częściowej wymianie rurociągu położonego w gruncie. Dla tej częściowej wymiany gazociągu skarżący nie uzyskał w 2023 r. ani też później żadnych informacji ze strony Operatora. Skarżący do pisma dołączył jego odpis wraz z załącznikami oraz potwierdzenie daty nadania, awizowania i odbioru pisma z 28.02.2025 r. ze strony Poczty Polskiej, dowód nadania skargi z 11.03.2025 r. wraz z informacją o dacie nadania ze strony Poczty Polskiej, wiadomość e - mail z 29.09.2023 r., wiadomość e - mail z 28.09.2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), zwanej dalej p.p.s.a. Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Natomiast w myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 p.p.s.a. odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Skarga jest dopuszczalna. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (v. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05 LEX nr 236545, postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1382/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym (v. wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OSK 86/21, orzeczenia.nsa.gov.pl) i prezentuje go także Sąd rozpoznający niniejszą sprawę.
Przechodząc do istoty sprawy wskazania wymaga, że przepisy p.p.s.a.
nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak,
że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś,
H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).
Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu
ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie wydania stosownego aktu lub podjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku,
a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Wnioskodawca ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez niego informacje są informacjami publicznymi i powinny być udostępnione w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwana dalej u.d.i.p.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p).
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
W sprawie jest bezsporne, że Spółka Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. w [...] jest podmiotem, który realizuje zadania publiczne, a zatem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 listopada 2017 r. sygn. akt II SAB/Wa 304/17, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 760/13, wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1939/13). Operator Gazociągów Przesyłowych [...] Spółka Akcyjna jest Spółką, w której Skarb Państwa posiada 100 % akcji, a jej podstawowym zadaniem jest transport paliw gazowych siecią przesyłową na terenie całego kraju w celu ich dostarczenia do sieci dystrybucyjnych oraz do odbiorców końcowych podłączonych do sytemu przesyłowego.
W doktrynie i judykaturze wskazuje się, że termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadania władzy publicznej". Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyraźne unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 ustawy zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli.
Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że obowiązkiem władz publicznych jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, przy czym zadanie to jest realizowane zarówno przez organy administracji publicznej, jak i inne podmioty (v. wyrok NSA z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1212/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zadaniami publicznymi w rozumieniu u.d.i.p. są zadania mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotne z punktu widzenia celów państwa (v. wyrok NSA z dnia 25 września 2018 r. sygn. akt I OSK 902/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane jest jednolite stanowisko w kwestii zaliczenia przedsiębiorstw energetycznych, do kategorii podmiotów wykonujących "zadania publiczne" (v. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 25 lipca 2006 r. sygn. P 24/05, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 851/10).
Przechodząc do oceny charakteru żądanej informacji wskazać należy, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.c u.d.i.p.), sposobach przyjmowania i załatwiania spraw (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.d u.d.i.p.), stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.e u.d.i.p.), danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), w tym m.in. treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
W przypadku spółki prawa handlowego, która wykonuje zadania publiczne informację publiczną stanowią te dane, które związane są ściśle z wykonywanymi zadaniami publicznymi (v. wyroki NSA z dnia 2 października 2013 r. sygn. akt I OSK 816/13, z dnia 4 kwietnia 2013 r. I OSK 102/13, z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt I OSK 831/13).
W ocenie Sądu żądana we wniosku informacja stanowi informację publiczną. We wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. skarżący żądał bowiem udostępnienia informacji publicznej w zakresie prowadzonych przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A., tj. przedsięwzięć: 1) Dla aktualnie prowadzonego przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. w [...] (woj. [...]) przedsięwzięcia dot. przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN700, m.in. w zakresie przekroczenia rzeki[...]- prosiło podanie; - nazwy przedsięwzięcia, daty jego rozpoczęcia i planowanego zakończenia; - numerów wszystkich działek na osiedlu [...] i [...] w [...] na których ma być realizowane przedsięwzięcie wraz z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia. W tym celu do niniejszego wniosku załączam mapy osiedla [...] i [...] stanowiące załączniki do miejscowych planów zagosp. przestrzennego osiedla [...] i [...] w [...] - prosił o zaprezentowanie mapy z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia w pliku PDF; - precyzyjne i szczegółowe określenie przedmiotu realizowanego przedsięwzięcia i wszystkich realizowanych i planowanych rodzajów robót na osiedlu [...] i [...] w [...] m.in. z określeniem głębokości wykopów ziemnych każdego rodzaju (pod gazociąg, pod fundamenty konstrukcji przeprawy przez rzekę [...]) - w przypadku zróżnicowania rodzaju i zakresu robót dla poszczególnych odcinków gazociągu i dla poszczególnych działek, proszę o podanie ww informacji oddzielnie dla każdego odcinka gazociągu i każdej działki; - czy dla tego przedsięwzięcia wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach? Jeśli tak, to proszę o podanie jaki organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jej znak i datę. Proszę o udostępnienie skanu tejże decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w formie pliku PDF.
W punkcie 2 wnioskodawca żądał zaś podania wszystkich przedsięwzięć zrealizowanych przez Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. na terenie osiedla [...] i [...] w [...] w ostatnich 3 latach tj. od początku 2022 roku. Proszę o uwzględnienie wszystkich zrealizowanych przedsięwzięć dla wszystkich rodzajów sieci gazociągowych i rodzajów ciśnienia, w tym także przedsięwzięć dotyczących prac modernizacyjnych, konserwacyjnych i remontowych, m.in. przedsięwzięć zrealizowanych w 2023 roku. Dla ww. przedsięwzięć już zrealizowanych wnioskodawca prosił o podanie: - nazw przedsięwzięć, daty ich rozpoczęcia i zakończenia; - numerów wszystkich działek na osiedlu [...] i [...] w [...] na których zostały zrealizowane przedsięwzięcia wraz z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego przedsięwzięcia. W tym celu do niniejszego wniosku załączam mapy osiedla [...] i [...] stanowiące załączniki do miejscowych planów zagosp. przestrzennego osiedla [...] i [...] w [...] - proszę o zaprezentowanie mapy z graficzną prezentacją zakresu terytorialnego każdego zrealizowanego przedsięwzięcia w pliku PDF; - precyzyjne i szczegółowe określenie przedmiotu zrealizowanego przedsięwzięcia i rodzajów zrealizowanych robót m.in. z określeniem głębokości wykopów ziemnych – w przypadku zróżnicowania rodzaju i zakresu robót dla poszczególnych odcinków gazociągu i dla poszczególnych działek, proszę o podanie ww. informacji oddzielnie dla każdego odcinka gazociągu i każdej działki; - czy dla zrealizowanych przedsięwzięć wydane zostały decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach? W przypadku pozytywnej odpowiedzi żądał podania oddzielnie dla każdego zrealizowanego przedsięwzięcia jaki organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jej znaku i daty. Żądał udostępnienia skanu tejże decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w formie pliku PDF.
W punkcie 3 wnioskodawca żądał informacji, czy w kolejnych 3 latach tj. do roku 2028, Operator Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. planuje realizację przedsięwzięć na terenie osiedla [...] i [...] w [...]? Jeśli tak, to prosił o przedstawienie planowanego zakresu terytorialnego w formie graficznej na mapie oraz przedstawienie opisu planowanych inwestycji z charakterystyką planowanych robót, w tym robót ziemnych.
Także to żądanie stanowi żądanie udostępnienia informacji publicznej, albowiem chodzi w nim o fakty dotyczące już zaplanowanych ewentualnych działań, chodzi zatem o plany już skonkretyzowane.
W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, tak jak w niniejszej sprawie, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
W przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, jak wskazane wyżej, strona może zwalczać stan bezczynności w drodze skargi na bezczynność organu w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie wnioskowym na podstawie przepisów u.d.i.p.
Rozpoznając skargę na bezczynność Spółki w przedmiocie rozpatrzenia punktu 1 i 2 wniosku Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Organ nie udostępnił bowiem żądanej w tych punktach informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, jak też nie wydał decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia żądanej informacji, zatem pozostaje w bezczynności.
Podkreślenia wymaga przy tym, że Sąd nie podziela poglądu zaprezentowanego przez Spółkę w pierwszej odpowiedzi skierowanej do wnioskodawcy w piśmie z dnia 11 lutego 2025 r., w którym organ wskazał, że "Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie" i z tego względu organ stwierdził, że nie ma możliwości realizacji wniosku. Spółka nie wykazała, aby w tym przypadku można było mówić o działaniu przez wnioskodawcę we własnej sprawie. Podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1359/18 (nsa.orzeczenia.gov.pl), wyraził pogląd, że "Określenia istoty pojęcia "sprawa publiczna" powinno się dokonywać na podstawie kryterium interesu ogólnego i jednostkowego. Sprawami publicznymi nie będą zatem konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że pisma składane w indywidualnych sprawach, przez podmioty, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej. Ich przedmiotem nie jest problem czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Przedmiotem takiego pisma jest realizacja lub ochrona indywidualnych interesów podmiotu, który pismo to składa. Wobec tego pismo takie nie dotyczy sprawy publicznej i nie powinno być udostępniane w trybie u.d.i.p. (.....). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny a nie subiektywny."
Z wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] lutego 2025 r. nie wynikało, aby wnioskodawca zmierzał do realizacji jakiejkolwiek własnej sprawy. Nie wykazał tego również organ w udzielonej wnioskodawcy odpowiedzi z dnia 11 lutego 2025 r.
Nadto, zwrócić należy uwagę, że w ostatnim czasie w orzecznictwie sądów administracyjnych przeważa stanowisko, w myśl którego brak jest podstaw do utożsamiania treści pojęcia informacji publicznej jako przedmiotu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej z kwestią prawidłowości korzystania z tego prawa. Warto wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 7440/21 (orzeczenia.nsa.gov.pl), wyraził pogląd, zgodnie z którym kryterium "sprawy własnej", rozumianej jako indywidualna sprawa dotycząca wnioskodawcy, jest nieczytelne i w istocie dyskryminujące wnioskodawcę w stosunku do innych osób. Jego przyjęcie prowadzi bowiem do konkluzji, iż - wbrew normatywnie określonemu zakresowi podmiotowemu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej - prawo to nie służy "każdemu", a kwalifikacja określonej informacji jako informacji publicznej będącej przedmiotem tego prawa zależy od tego, kto występuje z wnioskiem o tę informację, co z kolei oznacza, że ta sama informacja raz może mieć charakter informacji publicznej (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot spoza "sprawy własnej"), a innym razem nie (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot w "sprawie własnej"). Pogląd, wedle którego nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie, prowadziłby do absurdalnego wniosku, iż informacja o podejmowanej w takiej sprawie działalności, bezpośrednio ukierunkowanej na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, byłaby dostępna dla "każdego" za wyjątkiem osoby, której ta działalność dotyczy.
Także w wyroku z dnia 17 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 2615/21 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, że dla odkodowania treści pojęcia informacji publicznej, jako informacji o działalności organów wskazanych w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i informacji o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 czy art. 6 ust. 1 u.d.i.p., nie ma znaczenia ocena charakteru interesu w uzyskaniu informacji publicznej przez wnioskodawcę, który jest podmiotem publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, również w powiązaniu z kategorią "sprawy własnej" ani cel, dla jakiego wnioskodawca żąda udostepnienia informacji publicznej. Sposób czynienia użytku z publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, a tym samym i interesu stanowiącego podstawę tego prawa, może być analizowany z perspektywy ewentualnego zjawiska nadużywania tego prawa, a wówczas prowadzić do odmowy jego ochrony.
W doktrynie prawa administracyjnego pojęcie "publiczności", służące m.in. tak podstawowym celom jako definiowanie administracji publicznej czy kategorii interesu publicznego, jest wiązane z działalnością państwa jako przejętego przez nie zadania polegającego na zaspokajaniu zbiorowych i indywidualnych potrzeb obywateli, wynikających ze współżycia ludzi w społecznościach (zob. J. Boć, Pojęcie administracji, [w:] J. Boć [red.], Prawo administracyjne, Wrocław 2004, s. 16; J. Supernat, Pojęcie administracji publicznej - "państwowe", "powszechnie pojemne i ponadczasowe" oraz "pozapaństwowe", [w:] J. Korczak [red.], Układ administracji publicznej, Warszawa 2020, s. 114). Pomimo braku ustawowej definicji, sprawy publiczne to niewątpliwie sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej. Określenie sprawy jako "publicznej" wskazuje, że jest to sprawa ogółu i koresponduje w znacznym stopniu z pojęciem dobra wspólnego (dobra ogółu). Takie rozumienie pojęcia "sprawa publiczna", związane z władzą publiczną i wspólnotą publicznoprawną oraz jej funkcjonowaniem, trafnie akcentuje się w doktrynie i orzecznictwie (zob. H. Izdebski, Samorząd terytorialny. Podstawy ustroju i działalności, Warszawa 2004, s. 209; wyrok NSA z 30 września 2009 r., sygn. akt I OSK 2093/14). Sprawy niezwiązane ze wspólnotą publiczną - określane czasami w piśmiennictwie jako sprawy "sfery prywatnej" (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Warszawa 2016, Lex 2016, t. 4; por. wyrok NSA z 14 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1035/10), tj. dotyczące kwestii prywatnych, osobistych, intymnych (dane osobowe, życie prywatne, rodzinne) związanych z dobrami osobistymi (M. Jabłoński, Udostępnianie informacji publicznej w trybie wnioskowym, Wrocław 2009, s. 151) - nie są sprawami publicznymi, z kolei sprawy wspólnoty publicznej zawsze są sprawami publicznymi.
Warto podkreślić, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowano już pogląd, że "(...) klasyfikacja informacji czy jest ona publiczna czy nie, nie zależy zatem od celu jej uzyskania, czy sposobu jej wykorzystania. Dany fakt czy wiedza albo jest informacją publiczną, albo takiej cechy nie posiada" (v. wyrok NSA Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OSK 548/21, z dnia 20 maja 2020 r.; sygn. akt I OSK 833/19 orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 2 ust. 2 u.d.i.p. nie uprawnia podmiotu zobowiązanego do żądania wykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego lub faktycznego. Przepis ten nie daje też podstaw do poszukiwania przez podmiot zobowiązany po stronie wnioskodawcy jakiegokolwiek interesu, czy to prawnego, czy faktycznego.
Odnosząc się natomiast do odpowiedzi udzielonej przez Spółkę pismem z dnia 28 lutego 2025 r. w odniesieniu do punktu 1 i 2 wniosku, w ocenie Sądu nie można uznać jej za należyte rozpatrzenie tych punktów wniosku z dnia [...] lutego 2025 r., albowiem udzielone odpowiedzi są niepełne. Pismo organu z dnia 28 lutego 2025 r. nie przedstawia wszystkich żądanych informacji. Odpowiedź organu na te dwa punkty wniosku jest lakoniczna. Jeśli organ miał trudności w zgromadzeniu w ustawowym terminie żądanych informacji, to w żaden sposób nie zostało to wskazane wnioskodawcy, nie zastosowano w tym zakresie przepisów u.d.i.p. Udzielenie informacji w innym zakresie niż żądany we wniosku, w tym informacji niepełnych, nie stanowi o właściwym rozpatrzeniu wniosku na gruncie u.d.i.p.
W odniesieniu do punktu 1 wniosku organ w istocie żądanych informacji wnioskodawcy nie udzielił. Nie sposób uznać, że żądanie udostępnienia wskazanych informacji zostało zrealizowane poprzez wskazanie dwóch decyzji administracyjnych wydanych przez Wojewodę [...] a stanowiących podstawę realizacji inwestycji. Organ podał bowiem w piśmie z dnia 28 lutego 2025 r., że decyzja nr [...] z dnia [...].03.2022 r. o ustaleniu lokalizacji Inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...], która po wydaniu przez Wojewodę [...] (jako Informacja ogólnodostępna) została opublikowana pod wskazanym w piśmie linkiem zaś decyzja nr [...] z dnia [...].06.2023 r. zatwierdzająca projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektonicznobudowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, która po wydaniu przez Wojewodę [...] (jako informacja ogólnodostępna) została opublikowana pod wskazanym w piśmie linkiem.
Z powyższego nie wynika, aby organ udostępnił żądane we wniosku w punkcie 1 informacje. Zasadnie skarżący w piśmie procesowym wskazuje, że organ nie udostępnił daty rozpoczęcia inwestycji i planowanego zakończenia; graficznej prezentacji zakresu terytorialnego przedsięwzięcia, określenie przedmiotu realizowanego przedsięwzięcia i wszystkich realizowanych i planowanych rodzajów robót na osiedlu [...] i [...] w [...] m.in. z określeniem głębokości wykopów ziemnych każdego rodzaju (pod gazociąg, pod fundamenty konstrukcji przeprawy przez rzekę [...]) - w przypadku zróżnicowania rodzaju i zakresu robót dla poszczególnych odcinków gazociągu i dla poszczególnych działek informacji oddzielnie dla każdego odcinka gazociągu i każdej działki; informacji, czy dla tego przedsięwzięcia wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, podanie jaki organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jej znak i datę, skanu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Także w odniesieniu do punktu 2 wniosku organ nie wykazał udostępnienia żądanych informacji. Wskazał jedynie, że w okresie od 2022 r. - 2024 r. Operator Gazociągów Przesyłowych S.A. realizował na terenie Osiedla [...] i [...] w [...] inwestycję związaną z dostosowaniem do tłokowania i przeprowadzeniem tłokowania gazociągu wysokiego ciśnienia DN700 relacji [...] na odcinku [...] - ETAP I w oparciu o zgłoszenie robót budowlanych. Organ wskazał, że informował o tym wnioskodawcę w korespondencji mailowej z dnia 29 września 2023 r. Nie sposób uznać, że stanowi to udostępnienie wszystkich żądanych informacji. Jeśli organ nie posiada poszczególnych żądanych przez wnioskodawcę informacji powinien to jednoznacznie wskazać.
Wobec tego, że organ nie udostępnił pełnej informacji żądanej przez wnioskodawcę w punkcie 1 i 2 wniosku w ustawowym terminie (14 dni od dnia wpływu wniosku), jak również nie wydał w tym terminie, a także do dnia orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie, decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia żądanej informacji, Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia punktu 1 i 2 wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W odniesieniu do punktu 3 wniosku wskazać należy, że organ odpowiedział wnioskodawcy pismem z dnia 28 lutego 2025 r., że na dzień sporządzania pisma z dnia 28 lutego 2025 r. nie planuje w bieżącej perspektywie najbliższych lat przedsięwzięć na terenie Osiedla [...] i [...] w [...]. W tym zakresie zatem organ odpowiedział na wniosek. Odpowiedź udzielona została po terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, zatem stwierdzić należało, że organ dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu punktu 3 wniosku.
Podkreślenia wymaga, że skarga na bezczynność w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. (w zakresie punktu 1, 2 i 3) była zasadna na dzień jej wniesienia, albowiem organ nie dokonał przewidzianych u.d.i.p. czynności w ustawowym terminie 14 dni (nie udostępnił żądanych informacji, nie wydał decyzji administracyjnej).
W sprawie tej nie było podstaw do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W sprawie tej nie wystąpiły istotne wątpliwości, o których mowa w art. 106 § 3 P.p.s.a., które wymagałyby wyjaśnienia w drodze uzupełniającego postępowania dowodowego.
Sama okoliczność wysłania do wnioskodawcy pisma z dnia 28 lutego 2025 r. dopiero 7 marca 2025 r., na co wskazał skarżący w piśmie procesowym, nie wpływa na wynik niniejszej sprawy. Powyższe nie zmienia stwierdzenia Sądu, że Spółka naruszyła termin przewidziany w u.d.i.p. na rozpatrzenie wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. i wniosek ten (w zakresie punktu 1 i 2), nie został rozpatrzony w ustawowym terminie 14 dni od dnia jego złożenia i nie został rozpatrzony na dzień orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie, co stanowiło podstawę zobowiązania Spółki do rozpatrzenia tych punktów wniosku. W stanie faktycznym tej sprawy data wniesienia skargi do Sądu nie wpływa na wynik sprawy, skoro organ nie rozpatrzył wniosku w terminie ustawowym, co jest bezsporne. Odpowiedź na punkt 3 wniosku także została udzielona po terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku, co stanowiło podstawę stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w jego rozpatrzeniu.
Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd stwierdził, że bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. (wszystkich trzech punktów) nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ nie pominął milczeniem wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. Organ w ustawowym terminie wystosował do wnioskodawcy pismo z dnia 11 lutego 2025 r. Choć stanowisko organu wyrażone w tym piśmie, wskazujące, że "Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie", nie znajdowało zdaniem Sądu odniesienia do niniejszej sprawy, to nie ma podstaw, aby działanie organu kwalifikować jako rażące naruszenie prawa w niniejszej sprawie. Także późniejsze działania organu w sprawie wniosku strony, w tym udzielenie odpowiedzi pismem z dnia 28 lutego 2025 r. (wysłanym dopiero 7 marca 2025 r.), a zatem 18 dni po upływie ustawowego terminu, nie stanowią w tej sprawie podstawy stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa ujmuje się sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której to naruszenie jest oczywiste (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Jest to stan, w którym naruszenie to jest istotne, a więc niedające się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając charakter bezczynności nie można pominąć więc charakteru sprawy, jak i specyfiki trybu jej załatwienia (wyrok NSA z 18 marca 2015 r., sygn. I OSK 585/15).
W przypadku przekroczenia przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o tym, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie decyduje tylko sam przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym szczególnie czas trwania bezczynności (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 237/15). Bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące tę bezczynność organu (wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., sygn. I OSK 1514/14).
Niewłaściwy sposób zastosowania u.d.i.p. i pierwotne niezasadne stwierdzenie przez organ, że żądania wniosku nie stanowią żądania udostępnienia informacji publicznej ze względu na działanie przez wnioskodawcę we własnej sprawie nie stanowią w tej sprawie przesłanki kwalifikowania bezczynności organu jako rażącego naruszenia prawa. Z treści odpowiedzi organu z dnia 28 lutego 2025 r. nie wynika, aby zmierzano do celowego pozbawienia wnioskodawcy dostępu do informacji publicznej. Sąd nie stwierdził, na podstawie całości akt sprawy, aby można było mówić o celowym działaniu zmierzającym do pozbawienia konstytucyjnego prawa do informacji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 powołanej ustawy. W punkcie 3 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a powołanej ustawy. O kosztach sądowych, jak w punkcie 4 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł.