II SAB/WA 276/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie zobowiązał Rzecznika Praw Pacjenta do rozpoznania części wniosku o udostępnienie informacji publicznej, oddalając skargę w pozostałym zakresie.
Skarżący J. J. złożył skargę na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Sąd administracyjny podzielił skargę na trzy części i rozpoznał tę dotyczącą wniosku z lutego 2024 r. WSA zobowiązał Rzecznika do rozpoznania części pytań (dotyczących kosztów kampanii, szkoleń, studiów, abonamentów medycznych, telepracy), uznając je za informację publiczną. Skargę oddalono w zakresie pytań wymagających subiektywnej oceny organu (dotyczących doświadczenia w branży hotelarskiej i jakości hoteli).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. J. na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga dotyczyła wniosku z lutego 2024 r. Sąd podzielił skargę na trzy odrębne sprawy, a niniejsza dotyczyła konkretnego wniosku. Sąd zobowiązał Rzecznika Praw Pacjenta do rozpoznania punktów 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku w terminie 14 dni, uznając te pytania za dotyczące informacji publicznej (koszty kampanii, szkoleń, studiów, abonamentów medycznych, telepracy). Jednocześnie Sąd oddalił skargę w zakresie punktów 2 i 5, ponieważ dotyczyły one subiektywnej oceny i nie stanowiły informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a organ nie powinien był odmawiać udostępnienia informacji na podstawie zarzutu nadużycia prawa w piśmie, lecz powinien był wydać decyzję odmowną. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, pytania dotyczące kosztów kampanii, szkoleń, studiów, abonamentów medycznych i telepracy mieszczą się w definicji informacji publicznej i organ jest zobowiązany do ich rozpatrzenia.
Uzasadnienie
Informacje dotyczące sposobu funkcjonowania władzy publicznej, wydatkowanych środków publicznych, warunków zatrudnienia i organizowanych szkoleń mieszczą się w katalogu informacji publicznej zawartym w art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (14)
Główne
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt.1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Rzecznik Praw Pacjenta jako podmiot wykonujący zadania publiczne jest zobowiązany do udzielania informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, ich organizacji, przedmiocie działalności, kompetencjach, zasadach funkcjonowania, danych publicznych, majątku publicznym.
u.d.i.p. art. 13 § ust. 1 i 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Udostępnianie informacji publicznej następuje bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni; w przypadku opóźnienia należy powiadomić o powodach i nowym terminie (nie dłuższym niż 2 miesiące).
u.d.i.p. art. 15 § ust. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Organ może poinformować o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie lub konieczności przekształcenia informacji.
u.d.i.p. art. 16 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej lub umorzenie postępowania następuje w drodze decyzji.
Pomocnicze
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
p.p.s.a. art. 57 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarządzenie rozdzielenia skarg, jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 205 § § 2 w zw. z art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4 w związku z art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pytania dotyczące kosztów kampanii, szkoleń, studiów, abonamentów medycznych i telepracy mieszczą się w definicji informacji publicznej. Organ nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej w piśmie na podstawie zarzutu nadużycia prawa; powinien wydać decyzję administracyjną.
Odrzucone argumenty
Pytania dotyczące doświadczenia w branży hotelarskiej i jakości hoteli nie stanowią informacji publicznej, ponieważ wymagają subiektywnej oceny. Bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Godne uwagi sformułowania
informacja publiczna musi dotyczyć sfery faktów nadużycie prawa do informacji publicznej nie może być przedmiotem badania w sprawie bezczynności organu bezczynność organu nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącego do uzyskania żądanej informacji publicznej, lecz wynikała z mylnej wykładni przepisów
Skład orzekający
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
przewodniczący
Joanna Kruszewska-Grońska
sędzia
Mateusz Rogala
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej, zasady rozpatrywania wniosków o udostępnienie informacji publicznej, procedury w przypadku zarzutu nadużycia prawa do informacji publicznej, ocena rażącego naruszenia prawa w kontekście bezczynności organu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej skierowanego do Rzecznika Praw Pacjenta, ale ogólne zasady interpretacji ustawy o dostępie do informacji publicznej są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej i pokazuje, jak organy mogą błędnie interpretować przepisy, a także jakie pytania można, a jakich nie można zadawać w ramach tego prawa.
“Czy Rzecznik Praw Pacjenta musi ujawnić koszty szkoleń i abonamentów medycznych? Sąd rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Wa 276/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-01-29 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-05-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Joanna Kruszewska-Grońska Karolina Kisielewicz-Sierakowska /przewodniczący/ Mateusz Rogala /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Inne Treść wyniku Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 902 art. 4 ust. 1 pkt.1, art. 1 ust. 1, art. 6, art. 6 ust. 1, art. 13 ust 1 i 2, art. 15 ust. 2, art. 16 ust. 1, Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi J. J. na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Rzecznika Praw Pacjenta do rozpoznania punktów: 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku J. J. z dnia [...] lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie określonym w punkcie 1. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Rzecznika Praw Pacjenta na rzecz skarżącego J. J. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie W piśmie z dnia 22 kwietnia 2024 r. J. J. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta w rozpoznaniu trzech wniosków o udostępnienie informacji publicznej, tj. wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r., z dnia [...] lutego 2024 r. oraz z dnia [...] lutego 2024 r. We wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. skarżący zwrócił się do organu o udzielenie następujących informacji: 1. ile kosztuje kampania w mediach społecznościowych "[...]"? 2. w związku z tą kampanią i porównaniem jakości w ochronie zdrowia do jakości w branży hotelarsko-gastronomicznej, czy Rzecznik Praw Pacjenta ma jakiekolwiek doświadczenie w branży hotelarsko-gastronomicznej, a zwłaszcza w przedmiocie jakości; 3. czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta kiedykolwiek organizowało szkolenia wyjazdowe dla swoich pracowników w hotelach - jeżeli tak to ile kosztowały i w "ilu gwiazdkowych" hotelach były organizowane; 4. czy Rzecznik Praw Pacjenta uczestniczy w wyjazdowych szkoleniach lub konferencjach, a jak tak, to w "ilu gwiazdkowych" hotelach kwaterował - chodzi o jakość hoteli i cenę za nocleg; 5. porównanie kosztu osobodnia pobytu w hotelu dobrej jakości z dobrym wyżywieniem do środków jakie przekazuje NFZ za osobodzień w np.: Oddziale [...], Oddziale [...], Oddziale [...], Oddziale [...]; czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta może ten koszt zestawić i porównać jakość finansowania w ochronie zdrowia z jakością w branży hotelarsko-gastronomicznej - na filmie promującym w [...] nie ma takiego zestawienia; 6. Rzecznik Praw Pacjenta i Dyrektor Generalny Biura Rzecznika Praw Pacjenta tytułuje się między innymi MBA - czy studia MBA zostały opłacone ze środków prywatnych czy publicznych a jeżeli tak to ile kosztowały; 7. czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta finansuje koszty studiów podyplomowych i szkoleń dla pracowników? 8. czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta finansuje abonamenty medyczne - pakiety medyczne dla pracowników - jeżeli tak to w jakiej kwocie i co obejmuje zakres takiego abonamentu, jaka firma jest dostawcą? 9. czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta oferuje bezpłatnie lub z częściową odpłatnością karty typu multisport lub podobne? 10. czy Biuro Rzecznika Praw Pacjenta zapewnia pracownikom możliwość pracy w domu – tzw. telepraca? W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w związku z doniesieniami prasowymi o nielegalnym obiegu prawnym i przekraczaniu uprawnień przez urzędników Biura Rzecznika Praw Pacjenta oraz wątpliwymi pod względem legalności działaniami w kierunku podmiotów leczniczych i personelu medycznego zatrudnionego w podmiotach leczniczych zainteresował się jakością pracy tego urzędu i osobiście zwrócił się do Biura Rzecznika Praw Pacjenta z pytaniami w przedmiocie obowiązujących procedur stosowanych w tym urzędzie, z pytaniami dotyczącymi kwalifikacji i doświadczania pracowników, kosztów i celowości działań urzędu, zasad zatrudniania, warunków pracy, statystyk w przedmiocie efektów działalności, współpracy z innymi instytucjami, współpracy z członkami tzw. rady ekspertów przy Rzeczniku Praw Pacjenta. Nie uzyskał odpowiedzi na te pytania pomimo zapewnień samego Rzecznika Praw Pacjenta, że na wszystkie pytania urząd odpowie, ale w terminie przedłużonym ze względu na dużą liczbę pytań. Po długim oczekiwaniu i ponagleniu uzyskał odpowiedź, że jego celem jest zdestabilizowanie pracy urzędu i ma osobiste animozje do urzędników Biura Rzecznika Praw Pacjenta i w związku z tym nie uzyska odpowiedzi na zadane pytania. Zdaniem skarżącego, fakt, że organ prowadził postępowanie w sprawie dotyczącej skarżącego nie może być podstawą do odmowy odpowiedzi na pytania w trybie dostępu do informacji publicznej zwłaszcza, że Biuro Rzecznika Praw Pacjenta poinformowało go, że nie jest stroną w żadnym postępowaniu z Biurem Rzecznika Praw Pacjenta. W związku z tym skarżący wniósł, aby Sąd nakazał organowi, by postępował zgodnie z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym i odpowiadał na pytania obywateli w przedmiocie jakości pracy i poddał się kontroli obywatelskiej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ przedstawił okoliczności związane z prowadzonym przez Rzecznika Praw Pacjenta postępowaniem wyjaśniającym, w którym stwierdzono naruszenie praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością oraz do poszanowania intymności i godności przez podmiot leczniczy, w związku z działaniami skarżącego. Zdaniem organu, skarżący w reakcji na to postępowanie zaczął składać do organu wnioski o udostępnienie informacji publicznej. Wnioski te stanowią nieudolną próbę niejako ukarania Rzecznika Praw Pacjenta za to, że podjął postępowanie w sprawie pacjenta i wydał niekorzystne dla skarżącego rozstrzygnięcie, które spowodowało po jego stronie stratę finansową w postaci kary umownej nałożonej na niego przez szpital. Organ w piśmie z dnia 29 lutego 2024 r. organ poinformował skarżącego, że jego prawo do dostępu do informacji publicznej nie zasługuje na realizację, ponieważ złożone wnioski stanowią nadużycie prawa do informacji publicznej. W związku z tym, że przedmiotem skargi J. J. z dnia 22 kwietnia 2024 r. była bezczynność organu w zakresie trzech wniosków o udostępnienie informacji publicznej, zarządzeniem z dnia 11 maja 2024 r. Przewodniczący Wydziału II, działając na podstawie art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), rozdzielił skargi J. J.: w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2024 r. (sygn. akt II SAB/Wa 275/24), w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. (sygn. akt II SAB/Wa 276/24) oraz w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. (sygn. akt II SAB/Wa 277/24). W piśmie procesowym z dnia 28 czerwca 2024 r. skarżący wniósł o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W pismach procesowych z dnia 3 lipca 2024 r., 8 lipca 2024 r., 15 lipca 2024 r., 22 lipca 2024 r., 2 września 2024 r., 26 września 2024 r. oraz z dnia 29 października 2024 r. skarżący przedstawił okoliczności związane z prowadzonym w jego sprawie postępowaniem wyjaśniającym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że postępowanie przed sądem administracyjnym inicjowane jest skargą uprawnionego podmiotu, a granice orzekania wyznaczone są przez wnoszącego skargę, który określa przedmiot zaskarżenia, tj. wskazuje który akt lub czynność (lub też bezczynność w zakresie rozpoznania którego wniosku) ma zostać poddany kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W przypadku skargi na bezczynność organu granice sprawy określa co do zasady wniosek inicjujący postępowanie administracyjne. W skardze z dnia 22 kwietnia 2024 r. skarżący wskazał w sposób niebudzący wątpliwości (załączając odpisy wniosków o udostępnienie informacji publicznej), że skarży bezczynność organu w zakresie trzech wniosków o udostępnienie informacji publicznej, tj. wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r., wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. oraz wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. Jak wynika z akt administracyjnych, ww. wnioski zostały złożone do organu odrębnie i z tej przyczyny każdy z nich winien być rozpatrzony przez organ (zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej) w oddzielnym postępowaniu. Z tej przyczyny sąd, działając na podstawie art. 57 § 3 p.p.s.a., rozdzielił te trzy skargi. W myśl bowiem tego przepisu, jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przewodniczący zarządza rozdzielenie tych skarg. Taka sytuacja, w ocenie Sądu, wystąpiła w tej sprawie. W konsekwencji przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie była jedynie bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. Rozpoznając skargę w tak określonym przedmiocie, Sąd uznał, że skarga na bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia punktów 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. zasługuje na uwzględnienie. W pozostałym zakresie, tj. w części dotyczącej punktów 2 i 5 ww. wniosku skarga okazała się niezasadna. Jak wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie budzi zatem wątpliwości (i nie jest kwestionowane przez strony), że Rzecznik Praw Pacjenta – jako podmiot wykonujący zadania publiczne na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2024 r., poz. 581) – jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej będącej w jego posiadaniu wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Przedmiotem kontroli Sądu było zatem, czy organ zrealizował obowiązki nałożone na niego przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przechodząc do oceny charakteru informacji żądanej we wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. należy podkreślić, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. W art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wskazano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o: organizacji, przedmiocie działalności i kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b, c, d u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania, (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a, d, e u.d.i.p.); danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, a także stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego oraz treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, b, c u.d.i.p.), a także o majątku publicznym, w tym o majątku Skarbu Państwa i majątku jednostek samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. a u.d.i.p.). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy zauważyć, że punkty 2 i 5 wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. nie dotyczyły informacji publicznej. Skarżący domagał się w nich dokonania przez organ oceny rzeczywistości z punktu widzenia przyjętego kryterium: "czy Rzecznik Praw Pacjenta ma jakiekolwiek doświadczenie w branży hotelarsko-gastronomicznej, a zwłaszcza w przedmiocie jakości" (pkt 2) oraz "kosztu osobodnia pobytu w hotelu dobrej jakości z dobrym wyżywieniem" (pkt 5). Tak sformułowane pytania nie dotyczą sfery faktów, lecz wymagają od organu zajęcia subiektywnego stanowiska co do określonych nieostrych pojęć takich jak "doświadczenie w branży" lub "hotel dobrej jakości". Tymczasem, jak podkreśla się w doktrynie, informacja publiczna musi dotyczyć sfery faktów (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28–29). Tego rodzaju faktem będzie niewątpliwie przedstawienie sposobu funkcjonowania władzy publicznej oraz innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Nie można natomiast domagać się od organu (tak jak czyni to skarżący w zacytowanych fragmentach wniosku), by dokonywał (w ramach rozpatrywania wniosku o udostępnienie informacji publicznej) próby wyjaśnienia wnioskodawcy pewnego fragmentu rzeczywistości lub jego oceny. Nie ulega wątpliwości, że taka ocena będzie miała charakter subiektywny, zależny od osoby udzielającej odpowiedzi i w istocie nieweryfikowalny. Z tej przyczyny Sad uznał, że punkty 2 i 5 wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2024 r. nie dotyczyły informacji publicznej, a w związku z tym, organ nie był zobowiązany do rozpatrzenia wniosku w tej części zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. W konsekwencji nie można skutecznie zarzucić organowi bezczynności w tym zakresie, a skarga w części dotyczącej ww. punktów wniosku również podlegała oddaleniu. Sąd uznał natomiast, że organ nie udzielił skarżącemu odpowiedzi na pytania dotyczące informacji publicznej w wyżej przedstawionym rozumieniu, zawarte w punktach 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. i z tej przyczyny zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego w tym zakresie. Analiza treści pytań zawartych w ww. punktach wniosku wskazuje, że dotyczą one działalności Rzecznika Praw Pacjenta jako podmiotu publicznego, wydatkowanych środków publicznych, warunków zatrudnienia oraz organizowanych szkoleń. Tego rodzaju informacje mieszczą się w wyżej przytoczonym katalogu zawartym w art. 6 ust. 1 u.d.i.p., a w konsekwencji wniosek skarżącego w zakresie tych punktów winien być rozpatrzony zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak wynika z akt administracyjnych, organ w piśmie z dnia 29 lutego 2024 r. poinformował skarżącego, że jego wniosek z dnia [...] lutego 2024 r. nie może zostać uwzględniony, ponieważ żądanie skarżącego stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. W związku z tym stanowiskiem organu należy zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2025 r. sygn. akt III OSK 1077/23, wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), że z charakteru konstrukcji nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również publicznego prawa dostępu do informacji publicznej, wynika, że zachowanie mające cechy nadużywania prawa nie powinno korzystać z ochrony prawnej (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r. sygn. akt I OSK 799/12). Odmowa ochrony nie następuje jednak przez zakwestionowanie przedmiotu określonego prawa, lecz wiąże się z odmową realizacji roszczenia, które z niego wynika, co w przypadku prawa dostępu do informacji publicznej powinno następować przez wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Nadużycie prawa do informacji publicznej może bowiem zachodzić dopiero, gdy takie prawo do dostępu do konkretnej informacji publicznej wnioskodawcy przysługuje. Zatem w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy żądana informacja jest informacją publiczną. Dopiero w następnej kolejności należy wykazać, że żądanie jej udostępnienia stanowi nadużycie prawa. Jednak odmowa udostępnienia informacji publicznej z powodu nadużycia prawa może nastąpić w formie decyzji wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Podobne stanowisko prezentowane jest w licznych judykatach Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyroki NSA z dnia 12 lipca 2024 r. sygn. akt. III OSK 2604/23, z dnia 2 sierpnia 2024 r. sygn. akt III OSK 3136/23, z dnia 2 października 2024 r. sygn. akt III OSK 92/23, z dnia 10 października 2024 r. sygn. akt: III OSK 89/24, III OSK 1087/24 i III OSK 311/24). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w całości wyrażone w tych wyrokach stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że kwestia nadużycia prawa do informacji publicznej nie może być przedmiotem badania w sprawie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej. W postępowaniu sądowoadministracyjnym w przedmiocie bezczynności organu ustaleniu winien natomiast podlegać charakter żądanej informacji. Na tym etapie postępowania argumentacja organu związana z nadużyciem przez wnioskodawcę prawa do informacji nie może zatem być uznana za skuteczną. Sformułowana przez organ w piśmie z dnia 29 lutego 2024 r. odpowiedź nie stanowi zatem prawidłowej realizacji obowiązków organu wynikających z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ewentualne stwierdzenie, że skarżący nadużył prawa do uzyskania informacji publicznej winno znaleźć odzwierciedlenie w wydanej przez organ decyzji administracyjnej odmawiającej udostępnienia żądanej informacji. W konsekwencji, należało stwierdzić, że organ w dalszym ciągu pozostaje w bezczynności w zakresie punktów 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2). W przypadkach przewidzianych w ustawie organ może również poinformować wnioskodawcę o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), powiadomić o wysokości opłaty związanej ze sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Jak wynika z akt sprawy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do Rzecznika Praw Pacjenta w dniu [...] lutego 2024 r. (wniosek został złożony drogą elektroniczną). Organ był zatem zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji do dnia [...] lutego 2024 r., czego jednak, w ocenie Sądu, nie uczynił w zakresie punktów 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku. Organ udzielił wprawdzie odpowiedzi w piśmie z dnia 29 lutego 2024 r., jednak udzielona odpowiedź, jak już wskazano, nie czyni zadość obowiązkom organu wynikającym z ww. przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Do dnia wydania wyroku w tej sprawie organ nie udostępnił żądanych informacji ani nie wydał decyzji o odmowie ich udostępnienia. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że Rzecznik Praw Pacjenta pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu punktów 1, 3, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 wniosku skarżącego. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. w omawianej części w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Zgodnie z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych, organ po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej udzielił odpowiedzi na ten wniosek, częściowo udostępniając żądaną informację, zaś w pozostałym zakresie udzielając odpowiedzi, że wniosek nie może zostać zrealizowany z powodu nadużycia prawa do informacji publicznej. Powyższe świadczy o tym, że bezczynność organu nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącego do uzyskania żądanej informacji publicznej, lecz wynikała z mylnej wykładni przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej w przypadku stwierdzenia przez organ, że wnioskodawca nadużywa przysługującego mu prawa. W związku z powyższym Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał w pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie, tj. dotyczącym punktów 2 i 5 wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. z przyczyn wyżej wskazanych, tj. uznając, że ww. punkty nie dotyczyły informacji publicznej. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. Oddalenie skargi w pozostałym zakresie w pkt 3 sentencji nastąpiło na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach w punkcie 4 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Koszty te stanowi uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w wysokości 100 zł. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI