II SAB/WA 199/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej, uznając, że wniosek dotyczył prywatnych interesów skarżącego, a nie sprawy publicznej.
Skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznej dotyczącej czynności PINB w sprawie niespełnienia przez budynek wymagań bezpieczeństwa pożarowego oraz użycia niezgodnych materiałów. PINB odmówił, uznając wniosek za próbę obejścia przepisów KPA i uzyskania informacji w sprawie nie będącej sprawą publiczną, służącej prywatnym interesom. WSA oddalił skargę na bezczynność, podzielając stanowisko organu, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana do załatwiania indywidualnych spraw wnioskodawcy, a jedynie do kontroli społecznej nad organami władzy.
Skarżący, S. G., wniósł o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej czynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w sprawie niespełnienia przez budynek wymagań bezpieczeństwa pożarowego i użycia niezgodnych materiałów budowlanych, a także o udostępnienie kopii pism wydanych w tej sprawie. PINB odmówił udostępnienia informacji, uznając, że żądanie nie mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej, a jego celem jest zaspokojenie prywatnych potrzeb wnioskodawcy, który był wykonawcą robót budowlanych i nie był stroną postępowania. Organ powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA, zgodnie z którym wnioski dotyczące prywatnych interesów nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, a ich składanie stanowi nadużycie prawa. Skarżący wniósł skargę na bezczynność PINB, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i Konstytucji RP. Wskazał, że wnioskowane informacje dotyczą działalności organu władzy publicznej i są informacjami publicznymi. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko PINB. Sąd uznał, że ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji prawa do wiedzy o funkcjonowaniu organów władzy publicznej i nie może być wykorzystywana do załatwiania indywidualnych spraw wnioskodawcy. Skoro wniosek dotyczył ściśle interesów wnioskującego, a nie kontroli społecznej nad organami, organ zasadnie przyjął, że nie stanowi on wniosku o udzielenie informacji publicznej, a tym samym brak było podstaw do przypisania organowi bezczynności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, taki wniosek nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej, jeśli dotyczy ściśle interesów wnioskodawcy, a nie kontroli społecznej nad organami władzy publicznej.
Uzasadnienie
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy dobru powszechnemu i kontroli społecznej nad organami władzy, a nie zaspokajaniu indywidualnych, prywatnych potrzeb wnioskodawcy. W sytuacji, gdy wnioskodawca był wykonawcą robót budowlanych i spór dotyczy jego indywidualnej sprawy, wniosek nie odnosi się do 'sprawy publicznej' i stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 3 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 16 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Konstytucja RP art. 61 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy prywatnych interesów skarżącego, a nie sprawy publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana do załatwiania indywidualnych spraw wnioskodawcy. Organ zasadnie poinformował o braku podstaw do udostępnienia informacji, zamiast wydawać decyzję odmowną.
Odrzucone argumenty
Wniosek dotyczy informacji publicznej, ponieważ odnosi się do działalności organu władzy publicznej. Organ dopuścił się bezczynności, nie udostępniając informacji w terminie 14 dni. Spór między skarżącym a inwestorem nie wyłącza prawa do informacji publicznej.
Godne uwagi sformułowania
Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb wnioskodawcy. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. Nadużywanie publicznego prawa podmiotowego ma miejsce wówczas, gdy podejmuje się próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny a nie subiektywny. U.d.i.p. nie może być podstawą do otrzymywania informacji we własnej sprawie.
Skład orzekający
Iwona Maciejuk
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Góraj
sędzia
Joanna Kruszewska-Grońska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'informacja publiczna' w kontekście prywatnych interesów wnioskodawcy oraz nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której wnioskodawca był wykonawcą robót budowlanych i jego wniosek dotyczył sprawy związanej z jego działalnością, a nie ogólnej kontroli społecznej nad organem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną granicę między prawem do informacji publicznej a ochroną przed nadużywaniem tego prawa w celach prywatnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy Twoje żądanie informacji publicznej to troska o dobro wspólne, czy prywatny interes?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Wa 199/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-05-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kruszewska-Grońska
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2499/22 - Wyrok NSA z 2024-09-10
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151, art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2022 r. sprawy ze skargi S. G. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2021 r. S. G. prowadzący działalność gospodarczą "[...]", reprezentowany przez radcę prawnego wniósł do Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] o udostępnienie informacji publicznej w trybie dostępu do informacji publicznej:
- o czynnościach jakie zostały podjęte przez PINB [...] w prowadzonej sprawie niespełnienia przez budynek [...] położony przy ul. [...] w [...] wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego oraz użyciu materiałów niezgodnych z przepisami prawa budowlanego; - udostępnienie kopii wszystkich pism, które zostały dotychczas wydane w tej sprawie przez PINB w ramach w/w sprawy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. w odpowiedzi udzielonej na wymieniony wniosek wskazał, że ww. żądanie nie mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej. Podał, że pismem z dnia [...].11.2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] poinformował S. G., iż na wniosek z dnia [...].11.2021 r. z prośbą o udzielenie informacji o czynnościach podjętych przez organ w sprawie niespełnienia przez budynek [...] położony przy ul. [...] w [...] wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego oraz użyciu materiałów nie zgodnych z przepisami prawa budowlanego, nie uzyska informacji, gdyż nie został uznany za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Z przedłożonych przez S. G. dokumentów wynika bowiem, że w ramach prowadzonej firmy [...] był wykonawcą robót budowlanych przy ww. budynku na podstawie podpisanej z inwestorem umowy cywilnoprawnej, w ramach której był wykonawcą badanych przez organ elementów budynku i nie jest uczestnikiem procesu budowlanego w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu wniosek z dnia [...].12.2021 r., jest próbą ominięcia przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego i uzyskanie informacji w sprawie nie będącej sprawą publiczną. Wskazać przy tym należy, iż pomiędzy S. G. a inwestorem przedmiotowego budynku istnieje konflikt, czego skutkiem był spór cywilny zakończony wyrokiem Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w [...].
Organ wskazał, że Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb wnioskodawcy. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych, utrwalił się wobec tego pogląd, iż wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów dotyczą nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, nie odnoszą się bowiem do "sprawy publicznej". Powyższe stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie (I OSK 2777/16 - Wyrok NSA). Stanowisko takie zostało zaprezentowane m.in. w wyroku NSA w sprawach o sygn. I OSK 430/14, I OSK 1696/12, I OSK 617/14, I OSK 769/12, I OSK 1797/10, I OSK 545/09, I OSK 1035/10. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego sytuacja taka jest określana jako nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej. Nadużywanie publicznego prawa podmiotowego ma miejsce wówczas, gdy podejmuje się próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów {vide: J. Drachal, "Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej" (w;) J. Góral, R. Hauser i J. Trzciński, "Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich" 1980-2005, Naczelny Sąd Administracyjny, W-wa, 2005 r, s. 146-147; wyrok NSA z dnia 16 października 2015 r. sygn. akt I OSK 1992/14; wyrok NSA z dnia 23 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1601/15; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2017 r, sygn. akt l OSK 2642/16). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny a nie subiektywny. Skoro zatem ze zgromadzonych przez organ dokumentów, wprost wynika, że wniosek z dnia [...].12.2021 r. odnosi się do informacji, które mają posłużyć do załatwiania indywidualnej sprawy osoby składającej wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nie zaś do istotnej kontroli społeczeństwa nad organami władzy publicznej i podmiotami wykonującymi zadania publiczne, to uznać należy, iż nie odnosi się on do informacji publicznej. W związku z powyższym w ocenie organu żądany zakres informacji nie mieści się w ustawowym katalogu pojęcia informacji publicznej, wobec czego, biorąc pod uwagę orzecznictwo sądowo-administracyjne (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14.01.2011 sygn. akt II SA/Wa 1766/10); "jeżeli żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić podmiot żądający udostępnienia informacji pismem, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa", co niniejszym czyni.
Pismem z dnia 7 marca 2022 r. S. G., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. Pełnomocnik wniósł o zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] do udostępnienia w terminie 14 dni informacji publicznej w zakresie określonym we wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r.; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzucił, że organ pozostając w bezczynności dopuścił się naruszenia art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędne uznanie, że wniosek skarżącego z dnia [...] grudnia 2021 r. nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej, podczas gdy informacje o których udostępnienie wniósł skarżący dotyczą sprawy publicznej i są informacjami publicznymi w rozumieniu ww. ustawy, bowiem odnoszą się do działalności organu władzy publicznej tj. Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] i są przez Organ przechowywane; art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji w zw. z art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez brak udostępnienia informacji publicznej w zakresie określonym we wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r., na skutek błędnego uznania, że przedmiotowy wniosek stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej, podczas gdy wniosek jest istotny dla interesu publicznego i stanowi wyraz konstytucyjnego prawa obywateli do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej; art. 3 ust. 2 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez brak niezwłocznego - nie później niż w terminie 14 dni - rozpoznania przez organ wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. i udostępnienia informacji publicznej w żądanym zakresie lub wydania odpowiedniej decyzji w przedmiocie odmowy udzielenia takiej informacji, a przez to bezczynność organu; art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez odmowę udostępnienia informacji publicznej w zakresie określonym we wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. i jednoczesny brak wydania odpowiedniej decyzji w tym przedmiocie.
W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał m.in., że pismem z dnia [...] grudnia 2021 r., skarżący wniósł o udostępnienie informacji publicznej w trybie dostępu do informacji publicznej, do Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w zakresie: - czynności jakie zostały podjęte przez PINB w prowadzonej sprawie niespełnienia przez budynek [...] położony przy ul. [...] w [...] wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego oraz użyciu materiałów niezgodnych z przepisami prawa budowlanego; - udostępnienia kopii wszystkich pism, które zostały dotychczas wydane w tej sprawie przez PINB w ramach w/w sprawy.
Pełnomocnik skarżącego wskazał, że w odpowiedzi na wniosek, PINB poinformował pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. o odmowie udostępnia żądanych informacji. Jak podkreślił PINB żądanie skarżącego nie mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej. Zdaniem PINB wniosek skarżącego zmierza do obejścia prawa a jego celem jest zaspokojenie prywatnych potrzeb wnioskodawcy, bowiem nie służy uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. PINB zwrócił także uwagę, że pomiędzy skarżącym a inwestorem budynku przy ul. [...] istnieje spór, co również przemawia za uznaniem, że wniosek zmierza do nadużycia prawa do udostępnienia informacji publicznej.
Pełnomocnik skarżącego wskazał, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został jak dotąd rozpatrzony w trybie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Zdaniem pełnomocnika, organ stoi na błędnym stanowisku, jakoby wniosek skarżącego nie odnosił się do sprawy publicznej. Informacje o których udostępnienie wniósł skarżący stanowią informacje publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pełnomocnik wskazał m.in., że zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit a) ww. ustawy " udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o: treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: - treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, - dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających". Podkreślił, że informacje o których udostępnienie wnosił skarżący odnoszą się do działalności organu władzy publicznej tj. PINB i są przez przedmiotowy organ przechowywane. Co więcej informacja ta obejmuje dokumenty o których mowa w ww. art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tym samym wnioskowane przez skarżącego informacje stanowią informacje publiczne a co za tym idzie wniosek skarżącego dotyczy sprawy publicznej. W takim stanie rzeczy PINB powinien uwzględnić wniosek skarżącego i udostępnić informacje w zakresie określonym we wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. PINB stoi na błędnym niczym nieuzasadnionym stanowisku, zgodnie z którym wniosek skarżącego zmierza do obejścia prawa a jego celem jest zaspokojenie prywatnych potrzeb wnioskodawcy, bowiem nie służy uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. Pełnomocnik wskazał też m.in., że budynek [...] położony przy ul. [...] w [...] stanowi centrum biuro-usługowe, z dostępem publicznym w centrum [...]. Wszczęte przez PINB postępowanie ma na celu ustalenie, czy budynek [...] spełnia wymagania w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego oraz czy użyte przy jego konstrukcji materiały są niezgodne z przepisami prawa budowlanego. Z tego względu w interesie publicznym jest, aby działania PINB podjęte w ramach prowadzonego postępowania były ogólnodostępne i w pełni transparentne oraz podjęte bez zbędnej zwłoki. Działania te bezpośrednio odnoszą się bowiem do bezpieczeństwa użytkowania obiektu budowlanego, w szczególności ustalenia czy obiekt spełnia wymagania przeciwpożarowe.
Pełnomocnik podkreślił też m.in., że stanowisko PINB zgodnie z którym za nadużyciem prawa przez skarżącego przemawia spór istniejący pomiędzy Skarżącym a inwestorem budynku przy ul. [...] jest bezzasadne. Przedmiotowy spór zakończył się bowiem wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] października 2019 r. Niezależnie od powyższego, z daleko idącej ostrożności podkreślił, że interes prywatny wnioskodawcy nie wyłącza jego prawa do informacji publicznej. Przywołał poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Pełnomocnik podniósł też, że pojęcie nadużywania prawa do informacji nie ma charakteru normatywnego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podniósł m.in., że po rozpatrzeniu w/w wniosku, pismem z dnia [...].01.2022 r. poinformowano S. G. o tym, iż jego żądanie nie mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej. W piśmie tym wskazano, że w ocenie organu wniosek z dnia [...].12.2021 r. jest próbą ominięcia przepisów ustawy -Kodeks postępowania administracyjnego i uzyskania informacji w sprawie nie będącej sprawą publiczną oraz że odnosi się do informacji, które mają posłużyć do załatwiania indywidualnej sprawy osoby składającej wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nie zaś do istotnej kontroli społeczeństwa nad organami władzy publicznej i podmiotami wykonującymi zadania publiczne. Poinformowano również S. G., że w sytuacji gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną, to zgodnie z orzecznictwem sądowo administracyjnym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14.01.2011 sygn. akt II SA/Wa 1766/10): "jeżeli żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić podmiot żądający udostępnienia informacji pismem, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa", organ udziela odpowiedzi pismem. Następnie w dniu [...].01.2022 r. do PINB wpłynęło kolejne pismo S. G. reprezentowanego przez radcę prawnego, wskazujące, że odmowa udzielenia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji powinna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej a nie pisma. W udzielonej dnia [...].02.2022 r. odpowiedzi na to wystąpienie wskazano skarżącemu, że pismem z dnia [...].01.2022 r. organ nie stwierdził braku podstaw do udzielenia informacji publicznej na jego wniosek z dnia [...].12.2021 r., lecz wskazał, że żądany zakres informacji nie mieści się w ustawowym katalogu pojęcia informacji publicznej wskazanej w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej i podtrzymano stanowisko zawarte w udzielonej w dniu [...].01.2022 r. odpowiedzi.
Odnosząc się do powołanych w skardze wyroków sądów administracyjnych organ wskazał, że zapadły one w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla PINB [...]. Organ wskazał jednocześnie, powołując się na wymienione w odpowiedzi na skargę wyroki NSA, że orzecznictwo sądów jest niejednolite i stanowisko Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] zawarte w w/w pismach potwierdza orzecznictwo Naczelnego Sadu Administracyjnego dotyczące wniosków o udostępnienie informacji publicznej składanych przez podmioty, których interesów dotyczą, wskazujące, że nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, nie odnoszą się bowiem do "sprawy publicznej".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie podlegała uwzględnieniu.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (v. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05 LEX nr 236545, postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1382/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym.
Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu
ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie wydania stosownego aktu lub podjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Wnioskodawca ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez niego informacje są informacjami publicznymi i powinny być udostępnione w trybie u.d.i.p.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2020 r. poz. 2176), zwanej dalej u.d.i.p., służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 ustawy pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p).
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., albowiem wykonuje zadania publiczne.
Odnosząc się zaś do drugiej przesłanki wskazania wymaga, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie pojęcie informacji publicznej uznając za informację publiczną każdą wiadomość, dotyczącą faktów i danych, wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji (v. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r. sygn. akt II SA 1956/02, LEX nr 78062, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1774/10, orzeczenia. nsa.gov.pl).
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów dotyczą nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej (v. wyrok NSA z dnia 11 maja 2017 r. sygn.. akt I OSK 2777/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe stanowisko, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, jest ugruntowane w orzecznictwie (zob. wyrok NSA z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1696/12; wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 617/14; wyrok NSA z dnia 4 lutego 2015 r., sygn.. akt I OSK 430/14; wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 918/14; wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2496/14; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 769/12) i literaturze (por. P. Szustakiewicz, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1638/14, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2016, nr 4, s. 171 i nast.; I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 25, 68; M. Jabłoński, Udostępnianie informacji publicznej w trybie wnioskowym, Wrocław 2009, s. 151).
Zasadnie organ w sprawie tej przyjął, biorąc pod uwagę treść wniosku skarżącego oraz wskazaną w piśmie organu z dnia [...] stycznia 2022 r. okoliczność, że wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej był "wykonawcą robót budowlanych przy ww. budynku na podstawie podpisanej z inwestorem umowy cywilnoprawnej, w ramach której był wykonawcą badanych przez organ elementów budynku (...)", że żądanie wniosku z dnia [...] grudnia 2021 r. dotyczyło ściśle interesów wnioskującego.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 września 2018 r. sygn. akt I OSK 1359/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym u.d.i.p. nie może być podstawą do otrzymywania informacji we własnej sprawie.
W świetle powyższego zasadnie organ przyjął, że żądanie wniosku nie może być rozstrzygane na gruncie u.d.i.p. Skoro wniosek nie służy usprawnieniu funkcjonowania organu władzy publicznej, a dotyczy kwestii związanych z wnioskodawcą, to należało przyjąć, że nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma służyć bowiem uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. W tych okolicznościach sprawy brak było podstaw do przypisania organowi bezczynności na gruncie u.d.i.p.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w wyroku.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI