II SAB/Wa 165/24

II SAB/Wa 165/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-07-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-03-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Mateusz Rogala
Piotr Borowiecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2801/24 - Wyrok NSA z 2025-12-12
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art. 1, art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 oraz art. 16
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 lipca 2024 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku R. K. z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rzecz R. K. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wnioskiem e-mail z dnia [...] września 2023 r. R. K. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") zwrócił się do [...] sp. z o. o. z siedzibą w [...] (dalej: "organ", "spółka") z wnioskiem, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, o udostępnienie danych dotyczących wszystkich wydatków związanych z obsługą prawną spraw dotyczących jego i portalu [...]. Wniósł o podział na wydatki związane z poszczególnymi kancelariami i wydatki związane z wewnętrznymi kosztami oraz podział na poszczególne lata i ew. sprawy sądowe czy żądania publikacji sprostowań, o dokładne przypisanie kosztów do danej kancelarii prawnej i sprawy oraz o wszystkie dane począwszy od 2020 roku do dnia przesłania odpowiedzi na jego zapytanie.
Organ w odpowiedzi e-mail z dnia [...] września 2023 r. poinformował skarżacego, że wnioskowane informacje nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Informacje tego rodzaju stanowią nadużycie praw do informacji publicznej, a także stanowią informację przetworzoną. Ponadto wnioskowane informacje związane są ściśle z działalnością, którą prowadzi oraz relacją w jakiej pozostaje z organem.
Pismem z dnia [...] marca 2024 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność [...] sp. z o. o. z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Zarzucił naruszenie:
1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie, a przez to prowadzenie postępowania w sposób uniemożliwiający uzyskanie informacji o wydatkach organu, a w konsekwencji cenzurę debaty publicznej dotyczącej zasadności i gospodarności wydatkowania publicznych środków,
2) art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2, w zakresie w jakim z Konwencji wynika, iż każdemu przysługuje prawo do otrzymywania i przekazywania informacji, bez ingerencji władz publicznych i bez względu na granice państwowe, poprzez jego niezastosowanie, polegające na zaniechaniu udostępnienia informacji o wydatkowaniu publicznych środków, a w konsekwencji władcze i nieuzasadnione ograniczenie debaty publicznej o działaniach Organu,
3) Art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (dalej jako: Konstytucja RP) i Art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako: k.p.a.) w zakresie w jakim z przepisów tych wynika obowiązek działania organów administracji na podstawie przepisów prawa, poprzez ich niezastosowanie, polegające na ograniczeniu prawa do informacji przy zastosowaniu pozaustawowej instytucji,
4) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez jego niezastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji, nieuzasadnione ograniczenie debaty publicznej oraz uniemożliwienie poddania działań Organu społecznej kontroli,
5) art. 32 Konstytucji RP, w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władzę oraz zakazuje dyskryminacji z jakiejkolwiek przyczyny, poprzez jego niezastosowanie, polegające na odmówieniu prawa do informacji, w oparciu wyłącznie o indywidualne cechy wnioskodawcy,
6) art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji przysługuje każdemu, poprzez jego niezastosowanie, polegające na odmowie udostępnienia informacji, wyłącznie w oparciu o indywidualne cechy wnioskodawcy,
7) art. 2 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że od osoby wykonującej prawo do informacji nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego, poprzez jego niezastosowanie, polegające na kwestionowaniu interesu wnioskodawcy oraz motywów jakimi kierował się zwracając o udostępnienie informacji,
8) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.Lp. w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez jego niezastosowanie, polegający na nieudostępnieniu wnioskowanej informacji,
9) art. 3 ust 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten ustanawia instytucję informacji przetworzonej, poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że wnioskowane przeze mnie informacje stanowią informację przetworzoną,
10) art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten stanowi, że odmowa udostępnienia informacji następuje w formie decyzji administracyjnej, poprzez jego niezastosowanie, polegające na odmowie udostępnienia informacji w formie czynności materialno-technicznej.
Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] września 2023 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazał m.in., że organ bezpodstawnie dokonał ustalenia i oceny intencji jakie stały za złożonym wnioskiem oraz bezpodstawnie zarzucił "nadużycie" prawa do informacji. Ponadto błędnie zakwalifikował informacje jako przetworzone. Nie zachował także wymaganej prawem formy decyzji administracyjnej. Powyższe okoliczności świadczą o tym, że dopuścił się bezczynności, co czyni niniejszą skargę słuszną i zasadną. Działanie Spółki jest pozbawione podstaw prawnych i faktycznych, a naruszenie przez niego prawa ma charakter oczywisty zarówno z merytorycznego, jak i formalnego punktu widzenia. Uzasadnia to stwierdzenie, że bezczynność ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
[...] sp. z o. o. z siedzibą w [...], reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Pełnomocnik podniósł m.in., że określony wnioskiem z [...] września 2023 r. przedmiot skarżącego pozostaje ściśle związany z jego osobą. Wynika z tego logicznie, że to prywatny, partykularny i subiektywny interes samego skarżącego ma zostać realizacją przedmiotowego wniosku zaspokojony. To zaś wystarcza by rozpoznać w sprawie przypadek nadużycia prawa do informacji publicznej. Jak to zostało zakomunikowane skarżącemu w odpowiedzi na wniosek, Spółka nie dostrzega realizacji dobra ogólnej natury w udostępnieniu informacji sprecyzowanej w taki sposób, że odnosić się ona będzie do wycinka relacji z samym wnioskodawcą. Trudno tym samym upatrywać w sprawie działania skarżącego dla interesu publicznego.
Dalej pełnomocnik zaznaczył, że jednym z uznanych w orzecznictwie przypadków nadużycia prawa do informacji publicznej jest właśnie wnioskowanie o jej udostępnienie dla własnego prywatnego celu. Dotyczy to sytuacji, gdy wniosek co do zasady ze względu na sam tylko rodzaj objętej nim informacji, dotyczy informacji publicznej. Niemniej nadużywający nie może wówczas korzystać z narzędzia przewidzianego ustawą o dostępie do informacji publicznej, tj. przypadki takie, choć formalnie informacji publicznej dotyczą, nie są ustawą o dostępie do informacji publicznej objęte. Zdaniem pełnomocnika ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie, gdyż zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. jedynie informacja w sprawach publicznych stanowi informację publiczną, podlegającą udostępnieniu. Sprawami publicznymi w tym zakresie nie są natomiast indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. Właściwym celem wniosku o dostęp do informacji publicznej nie jest realizacja lub ochrona indywidualnych interesów podmiotu, który wniosek składa lecz uzyskanie informacji, która ma znaczenie dla większej liczby osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa.
Pełnomocnik powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, stwierdził, że w przypadku nadużycia prawa do informacji publicznej, organ nie jest obowiązany wydać decyzję odmowną (por. przykładowo wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 20 marca 2019r., II SAB/Ke 6/19). Organ powinien w takiej sytuacji natomiast poinformować osobę, która wystąpiła z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej, że okoliczności złożenia wniosku, w tym jego treść, zakres i podmiot składający wniosek, nakazują przyjąć, że wniosek ten stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej a tym samym nie podlega załatwieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. jedynie odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. W tej sytuacji nie miała w sprawie miejsca zarzucona bezczynność. W szczególności w odpowiedzi z [...] września 2023 r. organ wskazał skarżącemu, że objęta jego wystąpieniem informacja publiczna nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej ze względu na to, że owo wystąpienie stanowi przejaw nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej. Żądana informacja - jeśliby ujawnieniu w trybie ustawy w ogóle podlegała - miałaby charakter informacji przetworzonej. Owa cecha informacji objętej wnioskiem, logicznie rzecz ujmując, nie może rozstrzygać jednak o obowiązku wydania decyzji administracyjnej w myśl ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdy ze - względu na nadużycie prawa - informacja ta, niezależnie od jej postaci i charakteru - ustawie tej w ogóle nie podlega.
Dodatkowo pełnomocnik wskazał, że informacja określona we wniosku skarżącego ma charakter informacji przetworzonej skoro jej udzielenie wymaga dopiero agregacji wg całego szeregu sprecyzowanych przez skarżącego kryteriów ta rodzajowych jak i czasowych. Innymi słowy udzielenie skarżącemu pożądanej informacji wymagałoby dopiero jej stworzenia w postaci zestawienia, które aktualnie nie istnieje. To zaś musiałoby odbyć się z dodatkowym wysiłkiem osoby lub osób, które organ musiałby do tych czynności oddelegować - kosztem realizacji ich zasadniczych obowiązków pracowniczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest dopuszczalna. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (v. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05 LEX nr 236545, postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1382/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym (v. wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OSK 86/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie wydania stosownego aktu lub podjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Wnioskodawca ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez niego informacje są informacjami publicznymi i powinny być udostępnione w trybie u.d.i.p.
Ustawa ta służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p).
W ocenie Sądu, sprawa niniejsza mieści się zarówno w zakresie podmiotowym, jak i przedmiotowym u.d.i.p.
Przepis art. 4 u.d.i.p. zobowiązuje do udostępnienia informacji publicznej władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, których szczegółowe wyliczenie zawarto w ust.1, nadto organizacje związkowe i pracodawców, partie polityczne wymienione w ust. 2. W art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. wskazano też podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W orzecznictwie NSA wskazuje się, że w zakresie podmiotowym, jest to specyficzna regulacja prawna, niezwykle przy tym pojemna (v. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 914/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). Obejmuje ona swym zakresem różne podmioty wykonujące zadania publiczne lub gospodarujące mieniem publicznym. Pojęcie "jednostki organizacyjnej", o jakiej mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., nie jest tożsame z tym pojęciem użytym w Kodeksie postępowania administracyjnego czy w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. określający podmioty obowiązane do udostępniania informacji publicznej przewiduje dwa alternatywne kryteria, tj. wykonywanie "zadań publicznych" lub "dysponowanie majątkiem publicznym", dające podstawę do zakwalifikowania określonych podmiotów do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej.
[...] sp. z o. o. jest podmiotem zobowiązanym, albowiem wykonuje zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., założycielem Spółki jest Skarb Państwa. Jest to Spółka z udziałem Skarbu Państwa, o istotnym znaczeniu dla gospodarki. Przedmiotem działalności Spółki jest m.in. działalność związana z obsługą hoteli, działalność wydawnicza, poligrafia, produkcja maszyn biurowych i komputerów, produkcja maszyn i aparatury elektrycznej, produkcja pojazdów mechanicznych, przyczep i naczep, budownictwo, hotele i restauracje, obsługa nieruchomości, wynajem maszyn i urządzeń, wynajem i dzierżawa, produkcja artykułów spożywczych oraz działalność rozrywkowa i rekreacyjna. Znaczna część działalności Spółki ma zatem znaczenie z punktu widzenia zarówno poszczególnych jednostek, jak i całego społeczeństwa.
Zadaniami publicznymi w rozumieniu u.d.i.p. są zadania mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotne z punktu widzenia celów państwa (v. wyrok NSA z dnia 25 września 2018 r. sygn. akt I OSK 902/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zadania publiczne to zadania, które służą zaspokajaniu potrzeb zbiorowych i realizują interes publiczny. Termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadania władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te wiążą się przede wszystkim z zakresem podmiotowym, bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne unormowania ustawowe. Pojęcie "zadania publiczne" użyte w art. 4 u.d.i.p. zamiast pojęcia "zadania władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP, ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności ustawowego przekazywania tych zadań (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2013 r., I OSK 1858/13, Lex nr 140498).
Zadania publiczne, o których mowa w u.d.i.p. cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawach (wyrok NSA z 19 stycznia 2021 r., III OSK 2667/21).
Jednocześnie, w ocenie Sądu, informacje żądane we wniosku z dnia [...] września 2023 r. stanowią informację publiczną.
Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona nie tylko do władz publicznych, ale także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących zadania publiczne. Informacja publiczna musi dotyczyć sfery istniejących faktów i danych.
Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.
Żądania zawarte we wniosku z dnia [...] września 2023 r. dotyczą faktów ściśle związanych z działalnością spółki objętej nadzorem właścicielskim Ministra Aktywów Państwowych oraz Prezesa Rady Ministrów. Pytania wniosku dotyczą informacji o wszystkich wydatkach związanych z obsługą prawną spraw dotyczących skarżącego i portalu [...]z poszczególnych kancelarii. Wydatki związane z wewnętrznymi kosztami oraz podział na poszczególne lata i przypisanie kosztów do danej kancelarii prawnej i sprawy. Chodzi zatem o informacje o dysponowaniu majątkiem publicznym, które stosownie do art. 6 u.d.i.p. podlegają udostepnieniu (v. wyrok NSA z 16 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 1932/16, wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 stycznia 2019 r. sygn. akt II SAB/Wa 689/18, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. informacją publiczną jest informacja o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzących z zadysponowania majątkiem o którym mowa w lit. a)-c) oraz o pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach.
W sytuacji, gdy żądanie wniosku dotyczy informacji będącej informacją publiczną, tak jak w niniejszej sprawie, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
W przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, jak wskazane wyżej, strona może zwalczać stan bezczynności w drodze skargi na bezczynność organu w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie wnioskowym na podstawie przepisów u.d.i.p.
W sprawie niniejszej spółka mimo, że nie kwestionowała tego, że jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p., nie zastosowała właściwie u.d.i.p.
Rozpatrując skargę na bezczynność [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej Sąd stwierdził, że Spółka pozostawała w bezczynności na gruncie u.d.i.p. na dzień wniesienia niniejszej skargi, jak również pozostaje w bezczynności na dzień orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie.
Spółka nie udostępniła bowiem żądanej we wniosku informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku do organu, jak też nie wydała decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia żądanej informacji. Spółka wskazała wprawdzie w wiadomości e-mail z dnia [...] września 2023 r. m.in., że wnioskowane informacje nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, nie mniej jednak w tym samym piśmie spółka wskazała również, że informacja, której udostępnienia skarżący się domaga ma ze swej natury charakter informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
W świetle powyższego nie było podstaw, aby przyjąć, że Spółka udostępniła żądaną informację w sposób określony we wniosku z dnia [...] września 2023 r.
Ustawodawca jednoznacznie wskazał zatem, że w przypadku podmiotów takich, jak [...] sp. z o. o., zastosowanie odpowiednie znajduje art. 16 u.d.i.p., a tym samym do decyzji stosuje się przepisy k.p.a.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, który podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, że "jeżeli w przestrzeni prawa administracyjnego dochodzi do jakiegokolwiek "tworzenia prawa w postaci indywidualnej", to konieczne jest nadanie temu procesowi kształtu realizującego standardy demokratycznego państwa prawnego, w tym uwzględniającego władztwo podmiotów administrujących i słabszą – bo podporządkowaną władztwu - pozycję podmiotów administrowanych oraz potrzebę zapewnienia gwarancji poszanowania interesów i praw podmiotów słabszych w relacjach wyznaczonych kategorią stosunku administracyjnoprawnego, tj. podmiotów administrowanych, a także realną możliwość kontroli działania podmiotów silniejszych w tych relacjach, tj. organów administracji publicznej. Oznacza to, że każda jurysdykcja potrzebuje adekwatnej obudowy procesowej (...)" (v. wyrok NSA z dnia 22 września 2023 r. sygn.. akt III OSK 5312/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rolę takiej obudowy procesowej w tym przypadku spełnia k.p.a., którego Spółka w sprawie niniejszej nie zastosowała. Trafnie skarżący wnosząc skargę na bezczynność zarzucił, że podmiot zobowiązany, tj. [...] sp. z o. o. odmawiając udostępnienia informacji publicznej nie zachował formy decyzji administracyjnej, o której jest mowa w art. 16 u.d.i.p. Bezczynności tej nie usprawiedliwia przy tym fakt złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej w formie e-maila. Wnioskodawca zwrócił się o udzielenie informacji na podany przez siebie adres e-mail. Nie było zatem przeszkód, aby we wskazany we wniosku sposób zrealizować wniosek poprzez dokonanie czynności materialno-technicznej udostępnienia żądanej informacji. Udostępnienie informacji publicznej ma bowiem ze swej istoty swojej charakter oświadczenia wiedzy i nie stanowi konkretyzacji normy prawa materialnego. Samo udostępnienie informacji publicznej nie stanowi zatem aktu stosowania prawa w znaczeniu, jakie temu pojęciu nadaje się w teorii prawa. Udostępnienie informacji publicznej nie następuje zatem w ramach jurysdykcji administracyjnej w jej ścisłym znaczeniu i nie przybiera formy decyzji administracyjnej.
Jednakże, w sytuacji, gdy spółka w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] września 2023 r. wskazała m. in., że żądana informacja przez skarżącego stanowi informację przetworzoną, należało w pierwszej kolejności zwrócić się do wnioskodawcy o nadesłanie podpisanego wniosku oraz wezwać skarżącego do wykazania, że udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Mając powyższe na uwadze Sąd zobowiązał Spółkę do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2023 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność Spółki w rozpatrzeniu wniosku nie miała w tej sprawie miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Spółka nie pozostawiła wniosku bez odpowiedzi. Spółka podjęła w tej sprawie działanie w ustawowym terminie i choć nie było ono prawidłowe na gruncie u.d.i.p., to nie ma podstaw, aby bezczynności spółki przypisać charakter rażącego naruszenia prawa. Niewłaściwy sposób zastosowania u.d.i.p. nie stanowi w tej sprawie przesłanki kwalifikowania bezczynności jako rażącego naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 119 pkt 4, art. 120 i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania sądowego, Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł.