II SAB/WA 111/06

II SAB/Wa 111/06 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Mierzejewska /przewodniczący sprawozdawca/
Sławomir Antoniuk
Stanisław Marek Pietras
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
I OSK 1173/07 - Wyrok NSA z 2008-04-25
Skarżony organ
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant Joanna Cygan, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi W.P. na Bezczynność Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku z dnia 2 marca 2004 r. p o s t a n a w i a odrzucić skargę
Uzasadnienie
W. P. 2 marca 2004 r. zwrócił się z wnioskiem do Wojskowego Biura Emerytalnego w W. o wypłatę niedopłaconego uposażenia tj. części dodatku specjalnego w uposażeniu za okres 12 miesięcy po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, z dniem [...].kwietnia 2000 r., decyzją nr [...]..
W uzasadnieniu wniosku podał, że wobec zmiany przepisów uposażeniowych, a zwłaszcza z wejściem w życie § 36 Rozporządzenia MON z dnia 10 października 2000 r., który nie obowiązywał w dacie wydania decyzji przez WBE, konieczne jest wydanie nowej decyzji.
Pismem z dnia [...]. marca 2004 r. Wojskowe Biuro Emerytalne udzieliło w/w odpowiedzi na pismo z 2 marca 2004 r. i wskazało, że zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz.U. z 2004 r., Nr 8, poz. 66) podstawę wymiaru emerytury lub renty dla żołnierzy zawodowych przeniesionych w stan nieczynny lub skierowanych do służby za granicą stanowi uposażenie należne na stanowisku służbowym zajmowanym ostatnio w wojsku lub przed skierowaniem do służby za granicą według stawek obowiązujących w dniu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Natomiast przepisy Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego (Dz.U. z 2000 r., Nr 90, poz. 1005), które weszło w życie od dnia 26.10.2000 r., nie będą miały zastosowania do żołnierzy zawodowych, którzy od momentu obowiązywania przedmiotowego rozporządzenia złożyli wypowiedzenie stosunku służbowego albo w stosunku do których została wydana decyzja o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej najpóźniej w terminie do 31.12.2000 r. Poinformował, że wobec tego, iż Pan W. P. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w dniu [...]. kwietnia 2000 r., a więc przed datą wejścia w życie rozporządzenia, nie był ponownie powołany do służby ani nie pozostawał w okresie wypowiedzenia w dniu wejścia w życie w/w rozporządzenia MON, brak było podstaw do pozytywnego rozpatrzenia odwołania.
Podkreślił również, że zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 17.12.1974 r. o uposażeniu żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2002 r., Nr 76, poz. 693 ze zm.) wydanie decyzji administracyjnej dotyczy roszczeń przysługujących z tytułu prawa do uposażenia i innych należności pieniężnych przysługujących żołnierzom w trakcie trwania czynnej służby wojskowej, a więc nie obliguje Wojskowego Biura Emerytalnego do wydania decyzji w tym zakresie.
Uznając pismo za decyzję, Pan W. P. w dniu 26 kwietnia 2006 r. złożył od niego odwołanie do Ministra Obrony Narodowej.
Minister Obrony Narodowej, pismem z dnia [...].czerwca 2004 r. udzielił w/w odpowiedzi i podtrzymał stanowisko organu emerytalnego.
W dniu 14 czerwca w/w wniósł do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Obrony Narodowej.
Wyrokiem z 15 listopada 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Ministra Obrony Narodowej do rozpatrzenia odwołania skarżącego i podniósł, iż skoro w ocenie skarżącego pismo organu emerytalnego miało charakter decyzji, a odwołanie zostało przekazane do organu wyższego stopnia należało rozważyć wydanie postanowienia o niedopuszczalności odwołania.
Minister Obrony Narodowej postanowieniem nr [...]. z dnia[...].maja 2006 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania od pisma dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z [...] marca 2004 r., którego nie można uznać za decyzję administracyjną.
Pismem z dnia 30 maja 2006 r. W.P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego i wniósł o zobowiązanie w/w do rozpatrzenia wniosku z dnia 2 marca 2004 r. o wypłatę nieopłaconego uposażenia należnego z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu skargi podkreślił, że z bezczynnością organu mamy do czynienia, gdy w prawem ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji lub postanowienia lub nie podjął stosownej czynności. Wskazał, że załatwienie sprawy w rozumieniu art. 35 kpa obejmuje nie tylko wydanie decyzji, lecz także załatwienie jej w innej formie, określonej w kpa, w tym przez wydanie postanowienie, od którego przysługuje zażalenie do organu wyższego stopnia.
Podkreślił, że fakt dokonania wypłaty przez daną jednostkę budżetową, np. organ emerytalny, nie pozbawia organu administracji – w tym wypadku jej dyrektora – kompetencji do rozpoznawania spraw spornych w drodze decyzji administracyjnych, jeżeli taką formę prawną przewidują przepisy prawa materialnego.
W konkluzji wskazał, że wobec wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2005 r. sygnatura akt II SAB/Wa 25/05 skarga jest zasadna.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podkreślił, iż zgodnie z orzeczeniem Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 19.01.2006 r. sygnatura akt I OSK 162/05, wojskowy organ emerytalny na podstawie art. 31 ust. 1 wojskowej ustawy emerytalnej (Dz.U. z 2002 r., Nr 11, poz. 108 ze zm.) uprawniony jest do wydawania decyzji w zakresie ustalania prawa do zaopatrzenia emerytalnego, nie jest natomiast uprawniony do wydawania decyzji w zakresie uposażenia o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. z 2002 r., Nr 76, poz. 693 ze zm.) i jest wyłącznie płatnikiem tego uposażenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, lecz pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Należy zauważyć, że dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności, z jakich określone rozstrzygnięcie nie zostało podjęte lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu była wynikiem zawinionej lub niezawinionej opieszałości organu czy też spowodowana była jego przeświadczeniem, że stosowny akt czy czynność w ogóle nie powinien być wydany, zaś czynność dokonana, wyrażająca się na przykład w odmowie wydania decyzji, w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest że skarżący W. P. w swoim wniosku skierowanym do Wojskowego Biura Emerytalnego w W. zażądał jej załatwienia w formie decyzji, zaś organ załatwił sprawę w formie pisma, w którym ustosunkował się do powyższego wniosku.
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że Pan W. P. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem[...].kwietnia 2000 r., natomiast przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz.U. Nr 90, poz. 1005 ze zm.), zgodnie z § 39 mają zastosowanie do dodatków do uposażenia żołnierzy od dnia 1 lipca 2000 r., a więc mogłyby mieć zastosowanie, gdyby skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w dniu 1 lipca 2000 r. lub po tej dacie.
W tym miejscu wskazać również należy, że przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. Nr 90, poz. 1005 ze zm.), które obowiązywały do dnia 30 czerwca 2004 r., nie przewidywały wydawania decyzji w przedmiocie ustalenia wysokości dodatku specjalnego w podstawie wymiaru świadczeń pieniężnych przysługujących żołnierzowi z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
Sąd podziela pogląd zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2006 r. w sprawie sygnatura ATK I OSK 16/05 oraz Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie 12 lutego 2005 r. sygnatura akt II SA/Wa 1115/05, z którymi polemizuje skarżący, a który wywodzi, że wojskowy organ emerytalny nie jest właściwy do wydawania decyzji w sprawach dotyczących ustalania prawa bądź jego braku do uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym.
Nie można również zgodzić się ze skarżącym, że postanowieniem w trybie art. 65 kpa Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w W. powinien przekazać sprawę do załatwienia do organu właściwego, ponieważ Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17 grudnia 2004 r. sygn. akt II SA/Wa 206/04 z którego wynika że niedopuszczalne jest na podstawie art. 17 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy wydanie decyzji ustalającej wysokość składników podstawy naliczenia odprawy. Na podstawie powołanego przepisu możliwe jest jedynie kwestionowanie jej wysokości.
Z powyższego wynika, że wniosek skarżącego nie podlega załatwieniu w formie przewidzianej przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
W tym miejscu podkreślić należy, że w literaturze przyjmuje się, iż nie jest prawidłowe przyjęcie założenia, że postanowienie wydaje się wówczas, gdy kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje wydania decyzji. Katalog prawnych form działania administracji jest rozbudowany i stwierdzenie, że organ nie jest uprawniony do wydania decyzji nie przesądza o konieczności zastosowania formy postanowienia.
W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie skarga w istocie sprowadza się do wymuszenia przez stronę na organie podjęcia rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie. Jak już wyżej wskazano z bezczynnością mamy do czynienia wtedy, gdy organ uchyla się od wydania decyzji, postanowienia czy też nie podejmuje innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Wynika to z przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga jest zatem dopuszczalna, o ile dotyczy jednej z wyżej wymienionych form działania organu administracji publicznej.
Wobec tego, że Sąd stwierdził, iż przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. z 2002 r., Nr 76, poz. 693 ze zm.), które obowiązywały do dnia 30 czerwca 2004 r., nie przewidywały dla ustalenia dodatku specjalnego w podstawie wymiaru świadczeń pieniężnych przysługujących żołnierzowi z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, formy decyzji administracyjnej ani innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, to konsekwencją tego toku rozumowania jest stwierdzenie, że skarga na bezczynność jest niedopuszczalna, gdyż nie dotyczy żadnej z wyżej wymienionych form działania organu administracji publicznej.
Obowiązek administracyjny do działania wyznaczony jest normami administracyjnymi, jeżeli organ nie ma kompetencji do określonego działania, to nie można takiemu organowi zarzucić bezczynności.
Na marginesie wskazać należy, że w orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że organ może rozstrzygać sprawę w formie decyzji administracyjnej tylko wówczas, gdy wynika ona z przepisów w sposób wyraźny lub dorozumiany (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2000).
Jednocześnie podkreśla się, że decyzja administracyjna w sprawie, w której załatwienia w formie decyzji przepisy nie przewidują, podlega stwierdzeniu nieważności jako wydana bez podstawy prawnej.
Reasumując bezczynność organu administracji publicznej nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w zakresie braku kompetencji do działania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia.