II SAB/Sz 19/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na bezczynność organu w sprawie ustalenia odszkodowania za szkodę związaną z planem miejscowym, uznając sprawę za cywilnoprawną.
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w sprawie ustalenia odszkodowania za szkodę spowodowaną uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że roszczenie o odszkodowanie ma charakter cywilnoprawny i należy do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę M. P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie ustalenia odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca domagała się odszkodowania za niemożność wybudowania pawilonu handlowo-usługowego na swojej działce. Burmistrz wskazał, że roszczenie to ma charakter cywilnoprawny, co potwierdziło również Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Sąd administracyjny, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że sprawa nie mieści się w jego właściwości rzeczowej. Stwierdzono, że obowiązek wydania decyzji administracyjnej musi wynikać z przepisu prawa materialnego, a w tym przypadku roszczenie o odszkodowanie jest uregulowane w Kodeksie cywilnym i należy do właściwości sądów powszechnych. W związku z tym skarga na bezczynność została odrzucona jako niedopuszczalna.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na bezczynność organu w sprawie ustalenia odszkodowania za szkodę związaną z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Roszczenie o odszkodowanie za szkodę poniesioną w związku z uchwaleniem planu miejscowego ma charakter cywilnoprawny i jest rozstrzygane przez sądy powszechne, a nie sądy administracyjne. Sądy administracyjne orzekają w sprawach bezczynności organów tylko w przypadkach określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a., a sprawa ta nie należy do tych przypadków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1-4a, pkt 8 i 9
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na decyzje, postanowienia, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, akty prawa miejscowego, akty organów jednostek samorządu terytorialnego, akty nadzoru, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w określonych przypadkach. Sprawa ustalenia odszkodowania cywilnoprawnego nie mieści się w tych kategoriach.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1, § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga podlegająca odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (np. z powodu niedopuszczalności).
u.p.z.p. art. 37 § ust. 10
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Spory w sprawach odszkodowań związanych z planowaniem przestrzennym rozstrzygają sądy powszechne.
Pomocnicze
k.p.a. art. 1 § pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Sprawa ustalenia odszkodowania cywilnoprawnego nie jest sprawą administracyjną.
k.p.a. art. 104 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie administracyjne podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej. Wniosek o ustalenie odszkodowania cywilnoprawnego nie wszczyna postępowania administracyjnego.
u.p.z.p. art. 36 § ust. 1-3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepisy dotyczące ustalenia odszkodowania w związku z planem miejscowym.
k.c. art. 222-231
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące roszczeń cywilnoprawnych, w tym odszkodowawczych.
p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1, § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do zwrotu wpisu sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o odszkodowanie za szkodę związaną z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma charakter cywilnoprawny i należy do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych.
Godne uwagi sformułowania
Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego. Niniejsza skarga dotycząca bezczynności w ustaleniu odszkodowania dotyczy roszczenia cywilnoprawnego uregulowanego w art. 222-231 Kodeksu cywilnego. Spory w sprawach, o których mowa jest w art. 36 ust. 1-3 rozstrzygają sądy powszechne.
Skład orzekający
Krzysztof Szydłowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących odszkodowań związanych z planowaniem przestrzennym."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów dotyczących planowania przestrzennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje częsty problem z określeniem właściwości sądu w sprawach odszkodowawczych związanych z planowaniem przestrzennym, co jest istotne dla praktyków.
“Kiedy sąd administracyjny nie jest właściwy? Sprawa odszkodowania za plan miejscowy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Sz 19/23 - Postanowienie WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2023-03-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-02-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Krzysztof Szydłowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 658 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Burmistrz Miasta i Gminy Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 259 art. 58 par 1 pkt 1, par 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Dnia 3 marca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie ustalenia odszkodowania p o s t a n a w i a I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącej kwotę [...](słownie: [...]) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi Uzasadnienie Pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. M. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy polegającą na nie rozpoznaniu Jej wniosku z dnia [...] czerwca 2019 r., o ustalenie w drodze decyzji, odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę spowodowaną uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego m. in. działkę nr [...] przy ul. [...] w C., na której skarżąca zamierzała wybudować pawilon handlowo-usługowy, co plan uniemożliwił. Burmistrz Miasta i Gminy w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że w odpowiedzi na wniosek zaproponował skarżącej odkupienie jej działki, jednak skarżąca pisma nie odebrała. Organ wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] października 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie uznało ponaglenie skarżącej na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy za nieuzasadnione wskazując, że roszczenie o odszkodowanie za poniesioną szkodę w związku z uchwaleniem planu miejscowego ma charakter cywilnoprawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, zważył co następuje. Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej "p.p.s.a.". Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Skarga na bezczynność dopuszczana jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innego aktu albo podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracyjnej w terminie określonym w k.p.a., lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej, kontrola sądu administracyjnego sprowadza się przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność podlega załatwieniu przez ten organ na drodze aktu administracyjnego (wyrok NSA 13 grudnia 2001 r. r., sygn. akt IV SA 961/99; LEX nr 78938). W niniejszej sprawie skarżąca przedmiotem skargi uczyniła bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w rozpoznaniu wniosku o ustalenie odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jako podstawę roszczenia wskazała przepis art. 36 i 37 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r., poz. 503). - dalej powoływanej jako "u.p.z.p.". Zauważyć w pierwszej kolejności należy, że stosownie do treści powołanych wyżej przepisów, sąd administracyjny uprawniony jest do orzekania w sprawie bezczynności organu jedynie w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Wobec powyższego, istotą sprawy jest zatem ocena, czy na organie, tj. na Burmistrzu Miasta i Gminy ciążył obowiązek wydania w niniejszej sprawie decyzji administracyjnej, postanowienia na które służy zażalenie, kończącego postępowanie, albo rozstrzygającego sprawę co do istoty, lub też innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu, skarżony organ - Burmistrz Miasta i Gminy - nie jest w niniejszej sprawie zobowiązany do wydania władczego rozstrzygnięcia administracyjnego w niniejszej sprawie, a zatem nie można mówić w tym wypadku o bezczynności organu administracji publicznej. Niniejsza skarga dotycząca bezczynności w ustaleniu odszkodowania dotyczy roszczenia cywilnoprawnego uregulowanego w art. 222-231 Kodeksu cywilnego. Wynika to wprost z brzmienia art. 37 ust. 10 u.p.z.p., który przewiduje, że spory w sprawach, o których mowa jest w art. 36 ust. 1-3 rozstrzygają sądy powszechne. Oznacza to, że sprawa ta należy do właściwości sądu powszechnego. Nie mają więc do niej zastosowania przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Należy mieć bowiem na uwadze, że zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a., Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Sprawa ustalenia odszkodowania w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest załatwiana w drodze indywidualnej decyzji administracyjnej, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Brak jest podstawy prawnej do wydania takiej decyzji (postanowienia bądź innego aktu lub czynności) w trybie administracyjnym. Obowiązek zaś wydania aktu administracyjnego musi wynikać z konkretnego przepisu prawa materialnego, na podstawie którego strona żąda spełnienia czynności. Tym samym złożenie przez skarżącą wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania nie spowodowało wszczęcia postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 104 § 1 k.p.a. podlega załatwieniu w drodze władczego jednostronnego rozstrzygnięcia organu w formie decyzji administracyjnej. Skoro zaś postępowanie administracyjne nie zostało wszczęte nie można mówić o bezczynności w załatwieniu sprawy. Skargę na bezczynność należało zatem odrzucić, uznając, że zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność organu nie mieści się w granicach przepisu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., a tym samym skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. postanowił jak w pkt. I sentencji. Orzeczenie w przedmiocie zwrotu wpisu wydano na podstawie art. 232 § 1pkt 1 i § 2 tej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI