II SAB/Sz 133/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Stowarzyszenia A. na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie udostępnienia informacji publicznej z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.
Stowarzyszenie A. złożyło skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Sąd wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych poprzez nadesłanie aktualnej listy członków Stowarzyszenia wraz z adresami zamieszkania. Stowarzyszenie nie uzupełniło braków, argumentując brak podstawy prawnej do żądania takich danych. Sąd, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zdolności sądowej stowarzyszeń zwykłych, odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia formalnych wymogów.
Stowarzyszenie A. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Prezydenta Miasta w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Sąd, wzywając do uzupełnienia braków formalnych, zażądał od strony skarżącej przedstawienia aktualnej listy wszystkich członków Stowarzyszenia wraz z adresami ich zamieszkania, pod rygorem odrzucenia skargi. Prezes Stowarzyszenia M. Ł. wniósł o prowadzenie postępowania, kwestionując zasadność żądania przedstawienia listy członków i ich adresów, wskazując na spełnienie wymogów formalnych poprzez załączenie regulaminu i potwierdzenia wpisu do rejestru. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę, podkreślił, że badanie dopuszczalności skargi poprzedza merytoryczne rozpoznanie. Sąd wskazał, że stowarzyszenia zwykłe, nieposiadające osobowości prawnej, mają zdolność sądową, ale legitymację procesową posiadają wszyscy ich członkowie jako podmioty praw i obowiązków. Powołując się na orzecznictwo NSA, sąd stwierdził, że w przypadku stowarzyszeń zwykłych konieczne jest zweryfikowanie, czy osoby podpisane pod skargą są członkami uprawnionymi do jej złożenia. Ponieważ strona skarżąca nie uzupełniła wezwania do nadesłania wykazu wszystkich członków wraz z adresami zamieszkania, mimo prawidłowego pouczenia o skutkach, sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., odrzucił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, stowarzyszenia zwykłe posiadają zdolność sądową, jednak legitymację procesową w postępowaniu sądowoadministracyjnym posiadają wszyscy ich członkowie jako podmioty praw i obowiązków.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo NSA, które potwierdzają, że stowarzyszenia zwykłe, mimo braku osobowości prawnej, mogą występować jako strony w postępowaniu, ale ich legitymacja procesowa opiera się na legitymacji wszystkich członków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odrzucenie skargi następuje w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych w wyznaczonym terminie.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 49 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych.
Prawo o stowarzyszeniach art. 40 § 2
Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach
Określenie nazwy, celu, terenu, środków działania, siedziby oraz przedstawiciela stowarzyszenia zwykłego.
Prawo o stowarzyszeniach art. 2 § 2
Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach
Stowarzyszenie zwykłe musi określać w regulaminie przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie.
p.p.s.a. art. 25 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zdolność sądowa stowarzyszeń zwykłych.
p.p.s.a. art. 25 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zdolność sądowa organizacji społecznych, które nie posiadają osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uzupełnienia przez stronę skarżącą wezwania do nadesłania wykazu wszystkich członków Stowarzyszenia wraz z adresami ich zamieszkania.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Stowarzyszenia o braku podstawy prawnej do żądania przedstawienia listy członków i ich adresów.
Godne uwagi sformułowania
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Stwierdzenie braku którejś z wyżej wymienionych przesłanek dopuszczalności skargi uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Konsekwencją braku osobowości prawnej stowarzyszenia zwykłego jest brak zdolności do czynności prawnych i brak własnego majątku. Stowarzyszeniom zwykłym przysługuje zdolność sądowa tj. zdolność do występowania w postępowaniu jako strona np. w postępowaniu soądowoadministracyjnym. Skoro stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej, to w postępowaniu sądowoadministracyjnym legitymację procesową posiadają wszyscy członkowie tego stowarzyszenia, jako podmioty praw i obowiązków.
Skład orzekający
Grzegorz Jankowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie legitymacji procesowej stowarzyszeń zwykłych w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz konsekwencji nieuzupełnienia braków formalnych dotyczących wykazu członków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji stowarzyszeń zwykłych i ich reprezentacji w postępowaniu administracyjnosądowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z legitymacją procesową stowarzyszeń zwykłych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy skarga stowarzyszenia zwykłego może zostać odrzucona? Kluczowe znaczenie listy członków.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Sz 133/14 - Postanowienie WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2014-12-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2014-11-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Grzegorz Jankowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 648 Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego 658 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Odrzucenie skargi Sygn. powiązane I OSK 803/15 - Postanowienie NSA z 2015-05-29 Skarżony organ Prezydent Miasta Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 58 par 1 pkt 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a odrzucić skargę Uzasadnienie Pismem z dnia [...] r. Stowarzyszenie z siedzibą w [...] łożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zarządzeniem z dnia [..]. r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez nadesłanie aktualnej listy wszystkich członków Stowarzyszenia oraz wskazania adresów ich zamieszkania. Pismem z dnia [...] r. prezes Stowarzyszenia M. Ł. wniósł o prowadzenie postępowania zgodnie ze skargą wskazując, że brak podstawy prawnej do żądania przedłożenia aktualnej listy wszystkich członków Stowarzyszenia oraz podania adresów ich zamieszkania. Zdaniem wnioskodawcy, strona skarżąca spełniła wszystkie wymogi formalno-prawne załączając do skargi regulamin Stowarzyszenia oraz potwierdzenie wpisu do rejestru stowarzyszeń ze wskazaniem osoby upoważnionej do reprezentowania Stowarzyszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wyżej wymienionych przesłanek dopuszczalności skargi uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Skarżące stowarzyszenie jest stowarzyszeniem zwykłym. Zgodnie z treścią art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 855 ze zm.) osoby w liczbie co najmniej trzech, pragnące założyć stowarzyszenie zwykłe, uchwalają regulamin działalności, określając w szczególności jego nazwę, cel, teren i środki działania, siedzibę oraz przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. Stowarzyszenie zwykłe jest uproszczoną formą stowarzyszenia, nieposiadającą osobowości prawnej. Prostsza forma stowarzyszeń zwykłych wyraża się po pierwsze - w obniżeniu minimalnej liczby osób uprawnionych do ich założenia (z 15 do 3 osób), po drugie - w zastąpieniu wymogu uchwalania statutu mającego rozbudowaną treść wymogiem uchwalania znacznie bardziej uproszczonego regulaminu i po trzecie - w zastąpieniu wniosku do sądu o rejestrację w KRS wnioskiem do organu nadzorującego, informującym o utworzeniu stowarzyszenia zwykłego. Do stowarzyszeń zwykłych nie stosuje się m.in. art. 10 i art. 11 Prawa o stowarzyszeniach, co oznacza że stowarzyszenie takie nie może mieć organów, niemniej posiada ono wewnętrzną strukturę organizacyjną (art. 2 ust. 2 ww. ustawy) i musi określać w regulaminie przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie (niebędącego jednak organem). Konsekwencją braku osobowości prawnej stowarzyszenia zwykłego jest brak zdolności do czynności prawnych i brak własnego majątku. Stowarzyszeniom zwykłym przysługuje zdolność sądowa tj. zdolność do występowania w postępowaniu jako strona np. w postępowaniu soądowoadministracyjnym (art. 25 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej p.p.s.a.). Zdolność sądowa organizacji społecznych, zarówno posiadających osobowość prawną, jak i niemających takiej osobowości, w zakresie ich statutowej działalności, jest także konsekwencją przyznania takim organizacjom w prawie publicznym prawa do udziału w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. Do takich sytuacji odnosi się art. 25 § 4 p.p.s.a. (wyrok NSA z dnia 20 listopada 2012 r., sygn. II OSK 1308/11). Przepis ten stanowi, że zdolność sądową mają organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. W postanowieniu z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 114/13, NSA wyjaśnił, odwołując się do wyroku SN z dnia 14 grudnia 2012 r., sygn. akt I CSK 234/12 (Lex nr 1307997), że ze względu na nieprzysługiwanie stowarzyszeniom zwykłym osobowości prawnej i niestosowanie do nich przepisów o osobach prawnych, podmiotem praw i obowiązków w stosunkach cywilnoprawnych związanych z działalnością stowarzyszeń zwykłych, nie mogą być same te stowarzyszenia, lecz tylko ich członkowie. A zatem tylko wszyscy członkowie stowarzyszenia zwykłego mogą stać się podmiotami określonych praw i obowiązków w razie dokonania czynności prawnej przez nich wszystkich lub przez ustanowionego przez nich przedstawiciela, działającego w granicach umocowania. NSA stwierdził, ze skoro stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej, to w postępowaniu sądowoadministracyjnym legitymację procesową posiadają wszyscy członkowie tego stowarzyszenia, jako podmioty praw i obowiązków. W postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2014r., sygn. akt II OSK 2687/12 NSA wskazał, że konieczne jest zweryfikowanie przez sąd w oparciu o przedłożone dokumenty, że osoby podpisane pod skargą były założycielami czy też są członkami stowarzyszenia uprawnionymi do złożenia skargi. W związku z powyższym, na zasadzie art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. strona skarżąca została wezwana do nadesłania wykazu wszystkich członków Stowarzyszenia wraz ze wskazaniem adresów ich zamieszkania. Mimo prawidłowo doręczonego wezwania oraz zawartego w nim pouczenia o skutkach zaniedbania nałożonego obowiązku wyznaczony termin upłynął bezskutecznie. Okoliczność ta obliguje Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., wobec nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI