II SAB/Sz 107/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2009-05-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
żołnierze zawodowinależnościryczałtdojazdysłużba wojskowapostępowanie administracyjnebezczynność organuczynność materialno-techniczna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę żołnierza zawodowego na bezczynność dowódcy jednostki wojskowej w sprawie wypłaty ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu, uznając, że wypłata świadczenia jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną.

Skarżący, żołnierz zawodowy R. P., złożył skargę na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej w przedmiocie należności za dojazdy, twierdząc, że ryczałt jest wypłacany w zaniżonej wysokości od 2007 roku. Sąd uznał, że prawo do należności ustala się decyzją, ale sama wypłata jest czynnością materialno-techniczną, co oznacza, że organ nie pozostawał w bezczynności. Skarga została oddalona.

Sprawa dotyczyła skargi żołnierza zawodowego R. P. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej w przedmiocie należności za dojazdy z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Skarżący domagał się zobowiązania organu do wypłaty świadczenia w pełnej wysokości, zgodnie z pierwotną decyzją, oraz wyjaśnienia przyczyn zaniżania ryczałtu od 2007 roku. Wskazywał, że organ nie wydał decyzji o zmianie sposobu naliczania ryczałtu, a jedynie zmienił jego wysokość w rozkazie dziennym. Dowódca Jednostki Wojskowej w odpowiedzi na skargę argumentował, że sposób naliczania ryczałtu został zmieniony zgodnie z nowelizacją rozporządzenia MON, a wypłata świadczenia jest czynnością materialno-techniczną, nie wymagającą decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, stwierdzając, że prawo do należności ustala się decyzją, ale sama wypłata jest czynnością materialno-techniczną, co oznacza, że organ nie pozostawał w bezczynności. Sąd podkreślił, że spór co do wysokości wypłaconego ryczałtu powinien być rozstrzygnięty w drodze skargi na czynność materialno-techniczną, a nie skargi na bezczynność. Żądanie dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej uznano za wykraczające poza kognicję sądu administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli wypłata świadczenia jest czynnością materialno-techniczną, nawet jeśli skarżący kwestionuje jej wysokość.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił ustalenie prawa do świadczenia (decyzja) od jego wypłaty (czynność materialno-techniczna). Wypłata świadczenia, nawet w spornej wysokości, jest realizacją prawa i nie stanowi bezczynności organu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.s.w.ż.z. art. 86 § ust. 1 i 2

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

rozp. MON art. 3 § ust. 3 i 4

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe

rozp. MON art. 10 § ust. 4 i 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1, 2, 4, 8

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 50 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 52 § § 2, § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 54 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 38

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wypłata świadczenia pieniężnego jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, co wyklucza zarzut bezczynności organu w tym zakresie. Żądania dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej wykraczają poza kognicję sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Organ pozostaje w bezczynności, ponieważ nie wydał decyzji administracyjnej o odmowie wypłaty świadczenia lub o zmianie jego wysokości. Organ jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej w sprawie wysokości ryczałtu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej i rozpatruje również skargi na bezczynność organów... W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i z prawem przewidzianym czasie. Prawo do należności [...] ustala w drodze decyzji jednostki wojskowej [...]. Natomiast określenie wysokości tych świadczeń jest czynnością materialno – techniczną, zatem nie wymaga wydania decyzji i w tym zakresie zarzut jest chybiony. Spór co do kwoty wypłaconego ryczałtu w tym stanie prawnym i faktycznym, mógłby być rozstrzygnięty przez wniesienie skargi na tę czynność materialną – techniczną, po uprzednim wykorzystaniu trybu przewidzianego w art. 52 § 3 P.p.s.a., nie zaś drogą skargi na bezczynność jak to uczynił skarżący.

Skład orzekający

Iwona Tomaszewska

sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

przewodniczący

Grzegorz Jankowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między decyzją administracyjną a czynnością materialno-techniczną w kontekście skargi na bezczynność organu, zwłaszcza w sprawach dotyczących świadczeń pieniężnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy zawodowych i sposobu naliczania ryczałtu za dojazdy, ale zasada rozróżnienia czynności jest szersza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między decyzją administracyjną a czynnością materialno-techniczną, co jest kluczowe dla zrozumienia zakresu kontroli sądów administracyjnych i możliwości zaskarżania działań organów.

Czynność materialno-techniczna zamiast decyzji: kiedy organ nie jest bezczynny?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Sz 107/09 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2009-05-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-03-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Iwona Tomaszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
I OSK 1010/09 - Wyrok NSA z 2010-01-29
Skarżony organ
Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151, art. 3 par 2 pkt 1 i 8, art. 52 par 3, art. 86 ust 1 i 2, art. 86 ust. 1 ustawy z dn. 11.09.2003 o słuzbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2008r. Nr 141 poz. 892 ze zm.)par 10 ust 5, par 10 ust 4, par 3 ust 3 i 4 par 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędzia, NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. sprawy ze skargi R. P. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej w przedmiocie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe oddala skargę
Uzasadnienie
Skarżący [...] R. P. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego Z. T. P., na podstawie art. 3 § 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4, art. 50 § 1, art. 52 § 2, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 154, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 8 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 3 ust. 3 i 4 rozporządzenia MON z dnia 28 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz.U. Nr 140, poz. 1487) złożył skargę na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w Z. i wniósł :
1) o zobowiązanie skarżony organ do zakończenia niniejszej sprawy w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku, które to zakończenie powinno polegać na :
a) wydaniu decyzji w sprawie odmowy wypłacania świadczeń należnych skarżącemu z tytułu ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem (do których przyznano prawo ostateczną decyzją Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia [...]r.) w wysokości wynikającej z przepisów prawa, za miesiące [...]r. we wskazanych kwotach; ewentualnie
b) wypłaceniu tego świadczenia we wskazanej wysokości;
2) o zobowiązanie organu do wyjaśnienia przyczyn oraz do ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz do pociągnięcia ich do odpowiedzialności porządkowej, dyscyplinarnej albo innej odpowiedzialności przewidzianej w przepisach prawa zgodnie z art. 38 k.p.a.,
3) o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych;
4) o rozpoznanie sprawy pod nieobecność skarżącego i jego pełnomocnika.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że R. P. jest żołnierzem zawodowym i pełni służbę w Jednostce Wojskowej nr [...] w Z., a mieszka w W.. Aby dojechać do miejsca pełnienia służby musi pokonać trasę W. – P. – S. – Z. (i z powrotem) wynoszącą [...] km w jedną stronę.
Łączny koszt imiennego biletu na tej trasie w okresie od [...] do [...] [...]r. wynosił [...] zł, a od [...]r. wynosi [...] zł.
Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] decyzją ostateczną z dnia [...]r. uznał, że skarżącemu przysługuje prawo zwrotu kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem.
Za miesiące [...]r. ryczałt został wypłacony zgodnie z przedstawionymi przez stronę zaświadczeniami dotyczącymi ceny biletu. Natomiast od [...]r. ryczałt wypłacany jest w niższej wysokości. W tej sytuacji skarżący zwrócił się do organu z wnioskiem o wyjaśnienie przyczyn takiego stanu rzeczy i uzyskał opinię prawną referenta prawnego podpisaną przez dowódcę jednostki wojskowej.
W ocenie organu, w chwili obecnej nie jest już potrzebne składanie przez żołnierza dokumentu potwierdzającego cenę biletu miesięcznego. Intencją bowiem ustawodawcy było policzenie trasy najbliższą drogą (w tym przypadku odległość po szosie wynosi [...] km), dlatego skarżącemu należy się ryczałt wg stawki kilometrowej PKP.
Skarżący podniósł, że organ nie wydał żadnej decyzji o zmianie sposobu naliczania ryczałtu, tylko w formie punktu w Rozkazie Dziennym ukazała się kwota w nowych stawkach.
W tym stanie sprawy, skarżący wyjaśnił dalej, że nie zgadzając się z powyższą interpretacją organu, skarżący pismem z dnia [...]r. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa.
W dalszej części uzasadnienia skarżący – powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego – wskazał, że sprawy o roszczenia wynikające ze stosunku służbowego żołnierzy zawodowych są to sprawy administracyjne, rozpoznawane na drodze postępowania administracyjnego, zatem nie powinno być wątpliwości co do konieczności podjęcia rozstrzygnięcia, a zastanowić się można co najwyżej o jego formę. Zdaniem strony, w niniejszej sprawie organ powinien wydać decyzję o odmowie wypłaty świadczenia skarżącemu.
W przypadku nie podzielenia tego stanowiska przez Sąd skarżący podniósł, że organ jest zobowiązany do podjęcia innego rodzaju działania w sprawie tj. do podjęcia czynności materialno – technicznej wypłacenia świadczenia.
Podejmowane przez wojskowe organy czynności związane z wypłatą należności żołnierzy zawodowych należy traktować jako czynności o charakterze materialno – technicznym (rachunkowym). Dotyczą one bowiem samego spełnienia roszczenia materialnoprawnego strony, które to roszczenie jest elementem stosunku materialnoprawnego łączącego żołnierza z organem wojskowym. Treść tego stosunku określają : decyzja o przyznaniu prawa do świadczenia, a w części dotyczącej wysokości świadczenia – wprost przepisy prawa materialnego.
W konsekwencji Sąd powinien zbadać prawidłowość działania organu, a w przypadku uznania, że było nieprawidłowe – zobowiązać go do dokonania czynności wypłaty spornej części świadczenia.
Ponadto skarżący wskazał, że organ nie jest uprawniony do wypłacania należnego stronie świadczenia w innej wysokości niż wynika to z przepisów § 3 rozporządzenia. Oznacza to, że ryczałt w przypadku skarżącego powinien być wyliczony w oparciu o cenę biletu PKP na najkrótszej trasie pomiędzy W. a Z., gdyż nie ma krótszej trasy niż prowadząca przez P. i S.
W niniejsze sprawie Dowódca J.W. Nr [...] ustalił wysokość ryczałtu w oparciu o § 4 ust. 2 rozporządzenia, który stanowi, że w przypadku gdy na danej trasie brak jest połączeń kolejowych, cenę biletu ustala się na podstawie tabeli przewoźnika (w tym przypadku PKP) i najkrótszej odległości drogowej pomiędzy dotychczasowym i nowym miejscem zamieszkania żołnierza i jego rodziny. W ocenie strony, takie działanie organu jest niezgodne z prawem, co uzasadnia zobowiązanie organu do podjęcia właściwych działań i wypłacenie skarżącemu należności w pełnej wysokości.
Skarżący do skargi przedłożył :
1) Decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w Z. z dnia [...]., Nr [...] wydaną na podstawie art. 86 ust. 1 i art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003r. w służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (DZ.U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 3 ust. 3 i 4, § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 18 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz.U. Nr 140, poz. 1487 ze zm.) – o ustaleniu [...]. R. P. prawa do zwrotu kosztów przejazdu (ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem od dnia [...]r. na czas pełnienia służby w JW. [...],
2) Rozkaz dzienny nr [...] z dnia [...]r. o przyznaniu ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby za miesiąc [...]r. – za [...] dni w kwocie [...] zł
Rozkaz dzienny Nr [...] z dnia [...]r. o przyznaniu ryczałtu za miesiąc [...]r. – za [...] dni w kwocie [...] zł,
3) Zaświadczenia wydane przez PKP Kasa Biletowa Nr [...] St. Z. – o cenie imiennego biletu miesięcznego, na przejazd publicznymi środkami transportu kolejowego, w II klasie pociągu osobowego, w obie strony na trasie W. – S., S. – W., S. – Z., Z. – S., za miesiące [...]. i [...]r.
4) Wniosek skarżącego z dnia [...]r. skierowany do Dowódcy JW. Nr [...] w Z., o spowodowanie wyjaśnienia niewłaściwego naliczenia kwoty ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pracy i wypłacenia właściwej kwoty.
5) Odpowiedź Dowódcy JW. Nr [...] w Z. z dnia [...]r. na wniosek skarżącego z dnia [...]r. w przedmiocie kwoty ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu do nowego miejsca pełnienia służby.
6) Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...]r. skierowane przez pełnomocnika skarżącego do Dowódcy JW. Nr [...] w Z., a polegające na wypłaceniu ryczałtu w niepełnej wysokości tj. niezgodne z obowiązującymi przepisami i decyzją o przyznaniu prawa do tego świadczenia.
7) Odpowiedź Dowódcy JW. Nr [...] w Z. z dnia[...]r. na pismo z dnia [...]r. – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i pismo z dnia [...]r. – wezwanie do zapłaty.
Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w Z. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wskazał, że skarżący zarzuca, iż od [...]r. przedmiotowy ryczałt wypłacony został niezgodnie z § 3 ust. 3 i 4 rozporządzenia MON z dnia 28 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia służbowe i podróże służbowe w brzmieniu nadanym nowelizacją z dnia 5 października 2007r., oraz że nie została wydana żadna decyzja o zmianie sposobu naliczania ryczałtu od [...]r.
W ocenie organu brak jest podstawy faktycznej i prawnej do uwzględnienia żądania. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 3 cyt. rozporządzenia MON, w brzmieniu nadanym nowelizacją z dnia 5 października 2007r., żołnierzowi przeniesieniem służbowo do miejscowości, do której jest możliwy codzienny dojazd publicznymi środkami transportu, przysługuje zwrot kosztów przejazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, w wysokości udokumentowanej imiennym biletem miesięcznym na przejazd środkiem publicznego transportu kolejowego lub autobusowego. Natomiast zgodnie z § 3 ust. 4 tego rozporządzenia – w przypadku nieprzedłożenia biletu, o którym mowa w ust. 3 żołnierz otrzymuje ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu do nowego miejsca pełnienia służby w wysokości 1/22 ceny imiennego biletu miesięcznego za przejazd w klasie II pociągu osobowego, przewidzianego dla najkrótszej odległości pomiędzy stacją (przystankiem) najbliższą miejsca zamieszkania, a stacją (przystankiem) najbliższą miejsca pełnienia służby.
Przepis ten przewidywał więc wyliczenie wysokości ryczałtu w oparciu o cenę biletu miesięcznego w klasie II pociągu osobowego, lecz nie na najkrótszej trasie kolejowej, a na najkrótszej odległości pomiędzy stacją (przystankiem) najbliższą miejscu zamieszkania a stacją (przystankiem) najbliższą miejscu pełnienia służby.
[...]. R. P. mieszka w W. tj. w miejscowości z której możliwy jest codzienny dojazd publicznym środkiem transportu do Z. – miejscowości pełnienia służby i z powrotem.
Skarżący może realizować swoje prawo do otrzymania zwrotu kosztów przejazdu w dwojaki sposób:
1) może przedłożyć imienny bilet na przejazd publicznym środkiem transportu autobusowego lub kolejowego – w takim przypadku otrzymuje kwotę określoną w tym bilecie;
2) w przypadku nieprzedłożenia imiennego biletu, otrzymuje ryczałt w wysokości 1/22 ceny imiennego biletu miesięcznego na przejazd w klasie II pociągu osobowego, przewidzianego dla najkrótszej odległości pomiędzy stacją (przystankiem) najbliższą miejscu zamieszkania a stacją (przystankiem) najbliższą miejscu pełnienia służby – za każdy dzień wykonywania zadań służbowych.
Skarżący nie przedłożył imiennego biletu miesięcznego, zatem zwrot kosztów dojazdu realizowany był w formie ryczałtu, zgodnie z § 3 ust. 4 cyt. rozporządzenia.
Organ wyjaśnił, że początkowo tj. za miesiące [...]r. żołnierzem zawodowym uprawnionym do ryczałtu za dojazdy, wypłacono ten ryczałt w wysokości 1/22 ceny imiennego biletu miesięcznego na przejazd w kl. II pociągu osobowego przewidzianego dla najkrótszej trasy kolejowej pomiędzy stacją (przystankiem) najbliższą miejscu zamieszkania, a stacją (przystankiem) najbliższą miejscu pełnienia służby za każdy dzień wykonywania zadań służbowych.
Powyższy sposób naliczania ryczałtu okazał się jednak niezgodny z brzmieniem § 3 ust. 4 cyt. rozporządzenia i uniemożliwia realizację tego prawa żołnierzom zawodowym w miejscowościach, do których nie ma połączeń kolejowych, a więc nie ma możliwości ustalenia najkrótszej odległości po trasie kolejowej. Ponadto, taki sposób ustalania najkrótszej odległości okazał się także niezgodny z zasadami współżycia społecznego, gdyż skarżący do wniosku o wypłatę ryczałtu przedłożył rozkład jazdy autobusów, co oznacza, że nie korzysta z połączeń kolejowych. Odległość z m. W. do m. Z. określona na podstawie trasy kolejowej jest o wiele dłuższa od trasy autobusowej i wiedzie tzw. drogę okrężną przez P. i S.
W takiej sytuacji, żołnierze dojeżdżający z tych miejscowości musieliby otrzymywać ryczałt w kwotach niższych niż skarżący, pomimo, że skarżący faktycznie odbywa przejazd trasą krótszą.
Odnosząc się do zarzutu skargi niewydania decyzji o zmianie sposobu naliczania ryczałtu organ podniósł, że zgodnie z § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia prawo do należności, o których mowa w § 3 ust. 4 tj. należności z tytułu zwrotu kosztów przejazdów oraz ryczałtu, ustala się w drodze decyzji. Natomiast określenie wysokości tych świadczeń jest czynnością materialno – techniczną, zatem nie wymaga wydania decyzji i w tym zakresie zarzut jest chybiony.
Ponadto organ podniósł, że żądanie skarżącego dot. zobowiązania do wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz pociągnięcie ich do odpowiedzialności dyscyplinarnej, wykracza poza kognicję sądu administracyjnego określoną w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Wobec powyższego, w ocenie organu nie doszło ani do naruszenia prawa, ani do bezczynności i dlatego skarga nie powinna zostać uwzględniona.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...]r. podtrzymał skargę na bezczynność, gdyż decyzja Dowódcy Jednostki z dnia [...]r. przyznała jedynie prawo do świadczenia i wskazał, że w niniejszej sprawie należałoby zobowiązać Dowódcę JW. Nr [...] w Z. do podjęcia czynności polegającej na wypłacie świadczenia, z jednoczesnym wyjaśnieniem, że interpretacja przepisów dokonana przez organ jest nieprawidłowa, a zatem dotychczas wypłacona kwoty nie zaspakajają całości należnego świadczenia skarżącemu. Decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty świadczenia organ wydać nie mógłby, bo nie ma ku temu podstawy prawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej i rozpatruje również skargi na bezczynność organów w wypadkach określonych w pkt 1 – 4 art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej P.p.s.a. Kontrola Sądu sprowadza się zatem do oceny, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy lub też czy nie pozostają bezczynne.
W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i z prawem przewidzianym czasie. Skarga na bezczynność ma bowiem na celu zdyscyplinowanie organu do podjęcia działań zmierzających do załatwienia sprawy.
W związku z powyższym, dokonując oceny zasadności przedmiotowej skargi Sąd uznał, że nie jest ona zasadna, gdyż nie można zarzucić Dowódcy Jednostki Nr [...] w Z. bezczynności.
Z treści skargi wynika, że jej autor dostrzega, że organy administracji publicznej nie w każdej sprawie mają obowiązek wydawania decyzji administracyjnej i poza decyzjami mogą podejmować akty lub czynności, będące np. czynnościami materialno – technicznymi, z zakresu administracji publicznej.
O tym, czy w określonej, skonkretyzowanej sytuacji organ administracji publicznej będzie wypowiadał się w jednej ze wskazanych wyżej form przejawów działalności publicznej będzie precyzował przepis prawa materialnego, który przesądza, czy określona sprawa może być załatwiona w formie decyzji administracyjnej, czy też w postaci innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Przy czym, poprzez fakt, że organ administracji publicznej w określonej rodzajowo sprawie nie wydaje decyzji administracyjnej lecz w inny sposób załatwia sprawę np. poprzez czynność organu nie oznacza, że te inne przejawy działalności organów administracji pozostawione zostały poza kontrolą sądu administracyjnego.
Stosownie bowiem do art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skargi na inne niż określone w pkt 1 – 3 ustawy akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Jak wynika zatem z powyższych przepisów poza decyzjami administracyjnymi i postanowieniami na które służy zażalenie, na postanowienia kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a.) oraz inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa służy skarga do sądu administracyjnego po wcześniejszym wyczerpaniu trybu przewidzianego w art. 52 § 3 P.p.s.a.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy mieć na względzie, że stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2008r. Nr 141, poz. 892 ze zm.) żołnierzowi zawodowemu przeniesionemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej w innej miejscowości albo skierowanemu do wykonywania zadań służbowych poza miejscem pełnienia służby lub miejscem zamieszkania przysługują należności za przeniesienia i podróże służbowe.
Minister Obrony Narodowej wykonując upoważnienie zawarte w ust. 2 art. 86 tej ustawy, rozporządzeniem z dnia 28 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz.U. Nr 140, poz. 1487 ze zm.), określił wysokość oraz tryb przyznawania należności za przeniesienia i podróże służbowe, z uwzględnieniem sposobu obliczania czasu podróży służbowej oraz należności i sposobu ustalania ich wysokości oraz terminów i trybu wypłaty tych należności.
Zgodnie z § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia – prawo do należności, o których mowa w § 3 ust. 3 i 4 oraz § 7a, ustala w drodze decyzji jednostki wojskowej, o którym mowa w art. 104 ustawy.
Należności, o których mowa w § 3 ust.3 i 4 oraz § 7a wypłaca się do 10 dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni na podstawie zatwierdzonego przez dowódcę jednostki wojskowej wykazu żołnierzy, którzy w danym miesiącu kalendarzowym są uprawnieni do otrzymania tych należności - § 10 ust. 5 rozporządzenia.
Z przytoczonych przepisów wynika zatem, że prawo żołnierza zawodowego przeniesionego służbowo do zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby ustala w drodze decyzji dowódca jednostki wojskowej, natomiast realizacja tego przepisu następuje w formie czynności materialno – technicznej.
Z przedłożonych akt administracyjnych wynika, czego skarżący nie kwestionuje, że Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w Z. decyzją z dnia [...]r. ustalił skarżącemu [...]. R. P. prawo do zwrotu kosztów (ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem od dnia [...]r. na czas pełnienia służby w JW. Nr [...] Z..
Bezsporne jest też, że skarżącemu wypłacono ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby za miesiące : [...]r. oraz [...]r. z tym, że skarżący kwestionuje wysokość wypłaconego mu ryczałtu począwszy od [...]r. Z treści skargi i z pisma procesowego z dnia [...]r. (k – [...] akt sądowych) wynika również, że skarżący bezczynność organu upatruje w jednej z dwóch alternatywnie wskazanych sytuacji. Twierdzi mianowicie, że wypłata ryczałtu w kwocie niższej od oczekiwanej powinna nastąpić po wydaniu decyzji administracyjnej wskazującej obniżoną należność albo w drodze decyzji odmawiającej wypłaty należności w żądanej wysokości. Według skarżącego skoro organ takich decyzji nie wydał, to jest bezczynny, a zatem taki zarzut znajduje oparcie o art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.
Jako ewentualny natomiast skarżący podniósł zarzut bezczynności organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. na wypadek, gdyby Sąd stanął na stanowisku, że organ w formie czynności materialno – technicznej powinien odmówić wypłaty ryczałtu w żądanej wysokości. Zarzucana w tej sytuacji bezczynność organu miałaby polegać na takiej czynności materialno – technicznej, z której wynikałaby odmowa wypłacenia wnioskowanej kwoty ryczałtu.
W ocenie Sądu, w obowiązującym stanie prawnym, żadna z tak zarzucanych bezczynności nie zaistniała. Jak była już o tym mowa wyżej, zgodnie z § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia, prawo żołnierza zawodowego przeniesionego służbowo do należności z tyt. zwrotu kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby określa organ w drodze decyzji, przy czym w decyzji tej nie określa wysokości należnej kwoty. Wypłata należności z tytułu zwrotu kosztów następuje w formie materialno – technicznej i właśnie takiej czynności dokonywał organ wypłacając ryczałt za przejazd w miesiącach od [...] r., a zatem organ ten nie był bezczynny. Natomiast spór co do kwoty wypłaconego ryczałtu w tym stanie prawnym i faktycznym, mógłby być rozstrzygnięty przez wniesienie skargi na tę czynność materialną – techniczną, po uprzednim wykorzystaniu trybu przewidzianego w art. 52 § 3 P.p.s.a., nie zaś drogą skargi na bezczynność jak to uczynił skarżący.
Odnośnie żądania skarżącego o zobowiązanie organu do wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz pociągnięcia ich do odpowiedzialności dyscyplinarnej albo innej odpowiedzialności, Sąd podziela stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, że takie żądanie wykracza poza kognicję sądu administracyjnego.
Reasumując, stwierdzić należy, że Dowódca Jednostki Nr [...] w Z. z przyczyn wskazanych wyżej nie jest bezczynny w sprawie wypłaty skarżącemu ryczałtu na pokrycie kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę na bezczynność organu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI