II SAB/Rz 54/24

II SAB/Rz 54/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-06-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Kłoda-Szeliga /sprawozdawca/
Karina Gniewek-Berezowska
Maria Mikolik /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
zobowiązano do rozpoznania wniosku
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2 pkt 8, art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maria Mikolik Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi W. D. na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego W. D. z dnia 19 marca 2024 r. w zakresie punktów 2 i 4, w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałym zakresie; IV. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] na rzecz skarżącego W. D. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi W.D. (dalej: Skarżący) jest bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) (dalej KWP bądź Komendant) dotycząca udostępnienia informacji publicznej.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskiem z 19 marca 2024r. W.D. wystąpił do Komendanta o udostępnienie informacji publicznej w zakresie podania :
1. Imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie skargi L.dz. As-133/26/2021, stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Kontroli KWP w (...), jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych;
2. Imienia i nazwiska, stopnia policjanta, pełniącego funkcje koordynatora skargowego, który złożył podpis na sprawozdaniu kończącym postępowanie wyjaśniające skargi 1.dz. As-133/26/2021;
3. Imienia i nazwiska, stopnia policjanta, który prowadził czynności wyjaśniające w sprawie L.dz. As-133/38/2021, stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Kontroli KWP w (...), jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych;
4. Imienia i nazwiska, stopnia policjanta, pełniącego funkcje koordynatora skargowego, który złożył podpis na sprawozdaniu kończącym postępowanie wyjaśniające skargi 1.dz. As-133/38/2021;
5. Imienia i nazwiska, stopnia rzecznika dyscyplinarnego, który prowadził czynności wyjaśniające L.dz. K-573/22 stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, komórki organizacyjnej w której pełni służbę, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych.
W odpowiedzi na wniosek KWP, pismem z 2 kwietnia 2024r. podał, że wnioskowane przez Skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej, zatem wniosek nie może być zrealizowany w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.).
Wyjaśnił, że zasady dostępu do informacji zawartych w sprawozdaniu z postępowania skargowego, w tym również danych jego referenta i koordynatora skargowego, którego dotyczy pkt 1 – 4 wniosku, są uregulowane w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.) oraz aktach prawa powszechnie obowiązującego i stanowią odrębne od unormowań u.d.i.p. tryby postępowań.
W zakresie natomiast pkt 5 wniosku zastosowanie ma ustawa o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1882 ze zm., dalej: u.oP.). Obowiązująca w tym zakresie procedura wskazuje zakres uprawnień przysługujących określonej grupie osób i nie przewiduje możliwości udostępniania kopii sprawozdania kończącego czynności wyjaśniające, o których mowa w art. 134i ust. 4 u.oP, a które zostało sporządzone w zgodzie z obowiązującymi przepisami. Z tego względu dane rzecznika dyscyplinarnego prowadzącego przedmiotowe postepowania nie podlegają regulacjom u.d.i.p.
Komendant, powołując się na art. 1 ust. 2 u.d.i.p. wskazał na prymat ustaw szczególnych regulujących odrębny od u.d.i.p. tryb dostępu do informacji publicznej tj. K.p.a. oraz u.oP. i podkreśli, że w sytuacji gdy istnieją odmienne regulacje udostępniania konkretnych danych, mają one pierwszeństwo zastosowania z wyłączeniem stosowania u.d.i.p. Dodał również, że dane dotyczące referenta w sprawach L.dz. As-133/26/2021 i L.dz. As-133/38/2021, a także rzecznika dyscyplinarnego w sprawie K-573/22 były już przedmiotem rozpoznania w sprawie zakończonej wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 26 października 2022r. II SAB/Rz 140/22, w którym sąd podzielił stanowisko KWP, że zarówno postępowanie skargowe jak i wyjaśniające stanowią odrębne od unormowań u.d.i.p. tryby postępowań, objęte odpowiednio przepisami K.p.a oraz u.oP. Skoro zatem z pism Skarżącego wynika, że był on stroną w tych postępowaniach, o których przebiegu i wynikach – stosownie do wskazanych przepisów K.p.a i ustawy o Policji - został poinformowany to – mimo że przebieg i rezultat tych postępowań pozostaje dla Skarżącego niesatysfakcjonujący – w ramach dostępu do informacji publicznej nie może się on skutecznie domagać dodatkowych informacji związanych ze wskazanymi postępowaniami skargowymi i wyjaśniającym, gdyż w istocie stanowiłoby to nieuprawnione obejście regulujących tę materię przepisów, a także jednoczesne naruszenie art. 1 ust. 2 u.d.i.p.
Komendant wskazał również, że wniosek Skarżącego w zakresie punktów 1, 3 i 5 jest tożsamy w treści z uprzednio składanymi przez Skarżącego wnioskami, na które otrzymał on odpowiedź w dniach 25 maja 2022r., 15 czerwca 2022r. oraz 24 kwietnia 2023r.
W treści skargi, wskazując na bezczynność KWP w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej i wnosząc o zobowiązanie Komendanta do załatwienia wniosku, Skarżący zarzucił naruszenie:
1. art. 61 ust. 1 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek,
2. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, poprzez niezasadne uznanie, iż przedmiotem wniosku nie jest udostępnienie informacji publicznej, a w konsekwencji nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek.
W odpowiedzi na skargę KWP wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Sąd orzekał w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi pozostaje bezczynność KWP w (...), dotycząca udostępnienia informacji publicznej wskazanej we wniosku z dnia 19 marca 2024r., na który KWP w (...) udzielił odpowiedzi -pismem z 2 kwietnia 2024r. przesyłanym zgodnie z żądaniem wnioskodawcy na wskazany adres e- mail – zawierającej stwierdzenie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej oraz odwołanie do wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 26 października sygn. akt II SAB/Rz 140/22.
Sąd podzielił stanowisko KWP w (...) w części dotyczącej punktów 1, 3 i 5 wniosku oraz stwierdził bezczynność tego organu w zakresie udzielenia informacji publicznej w punktach 2 i 4.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie udzielił żądanej informacji publicznej albo prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu. Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy.
Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że Komendant na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., jest co do zasady, podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.
W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej – art. 1 ust 1 u.d.i.p., zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku - art. 4 ust. 1 tej u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie w niej określonym. Zakres przedmiotowy tej informacji określa art. 6 ust. 1 u.d.i.p., wymieniając rodzaje spraw, jakich może ona dotyczyć (nie jest to wyliczenie wyczerpujące, o czym świadczy zwrot "w szczególności"). Obejmują one m.in. informację o zasadach funkcjonowania podmiotów o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych oraz sposobach przyjmowania i załatwiania spraw (pkt 3a i 3d), a także informację o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych (pkt 4 a). Do informacji publicznych art. 6 u.d.i.p. zalicza także informacje o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach.
W doktrynie oraz orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że funkcjonariuszem publicznym jest każda osoba, której uprawnienia i obowiązki w zakresie działalności publicznej są określone lub uznane przez ustawę lub wiążącą RP umowę międzynarodową (por. wyrok NSA z dnia 20.11.2019 r., I OSK 4342/18).
W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że Komendant Wojewódzki Policji w (...) jako podmiot wykonujący zadania publiczne był zobowiązany do udostępnienia będącej w jego posiadaniu informacji publicznej.
W zakresie pojęcia osoby pełniącej funkcje publiczne sądy wypowiadały się w licznych orzeczeniach, w których zwracały uwagę na konieczność szerokiej wykładni w tym przedmiocie. Osobą taką nie jest więc tylko funkcjonariusz publiczny w rozumieniu kodeksu karnego, lecz każda osoba mająca związek z realizacją zadań publicznych. Funkcja publiczna to bowiem funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań publicznych [np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4.02.2020 r. I OSK 2634/18 (NSA), wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20.03.2006 r., K 17/05]. Podkreślenia wymaga, że w przypadku osób pełniących funkcje publiczne ograniczenie w dostępie do informacji publicznej ze względu na ich prywatność nie występuje, o ile informacje te mają ścisły związek z pełnieniem tych funkcji.
Niewątpliwie policjant należy do kategorii osób pełniących funkcje publiczne i co do zasady informacje dotyczące podejmowanych przez niego w ramach obowiązków służbowych działań - mieszczących się w ustawowych kompetencjach Policji - są informacją publiczną. Konsekwencją natomiast takiego rozumienia funkcjonariusza publicznego oraz wykonywanych zadań publicznych, a także związku żądanej informacji o osobie pełniącej funkcję publiczną z pełnieniem tej funkcji jest uznanie, że informacje na temat posiadanego wykształcenia i doświadczenia zawodowego, przebiegu kariery zawodowej oraz stanu zdrowia, dające obraz kompetencji (kwalifikacji i predyspozycji) do pracy na określonym stanowisku, stanowią informację publiczną. Z wykładni art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wynika wprost, że udostępnieniu podlega informacja o osobach pełniących funkcje publiczne, mająca związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji.
W przedmiotowej sprawie wniosek o informację publiczną zawierał pięć różnych punktów. Punkty 1, 3 i 5 stanowiły powtórzenie wniosków już wcześniej kierowanych do KWP, w kwestii których zapadło prawomocne orzeczenie WSA w Rzeszowie z dnia 26 października 2022r. sygn. akt. II SAB 14/22. Punkty 2 i 4 dotyczyły imienia i nazwiska i stopnia policjanta, pełniącego funkcje koordynatora skargowego. Policjant, którego dotyczył wniosek o informację publiczną został zidentyfikowany przez wnioskodawcę przy pomocy danych spraw, które prowadził tj. numerów pod którymi zarejestrowano sprawy.
W ocenie Sądu, taki sposób identyfikowania policjanta nie odbiera wyżej wskazanym danym charakteru informacji publicznej. Sąd nie podziela zatem argumentów KWP zwartych w piśmie z dnia 2 kwietnia 2024r., co do tego, że wyżej wskazany wniosek w pkt 2 i 4 stanowi wniosek o udzielenie informacji dostępnych w innych trybach postępowania tj. na podstawie K.p.a. bądź u.oP. Z treści wniosku nie wynika bowiem, aby wnioskodawca żądał dostępu do jakichkolwiek materiałów z akt postępowania, w tym dostępu do sprawozdania z postępowania skarbowego, czy też udostępnienia kopii sprawozdania kończącego czynności wyjaśniające w jakichkolwiek sprawach, jak zasugerowano w piśmie z 2 kwietnia 2024r.
Przeciwnie, żądanie wnioskodawcy ograniczone zostało do podstawowych danych funkcjonariusza takich jak imię nazwisko i stopień, a przytoczenie w treści wniosku numerów spraw prowadzonych przez tego funkcjonariusza, stanowiło jedynie sposób identyfikacji osoby, a nie wniosek o dostęp do materiałów spraw prowadzonych przez tego funkcjonariusza.
Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że informacja żądana przez wnioskodawcę w pkt. 2 i 4 przedmiotowego wniosku jest informacją publiczną i zobowiązał KWP do jej udostępnienia w ścisłe określonym terminie. W rozpoznawanej bowiem sprawie do dnia wniesienia skargi nie udostępniono żądanej informacji (w żądanej formie), nie została też wydana wspomniana wyżej decyzja, co oznacza pozostawanie Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) w bezczynności.
Jednocześnie, na mocy art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd uznał, że zaistniała bezczynność nie miała charakteru rażąco naruszającej prawo. Organ udzielił bowiem informacji na zgłoszony wniosek w ustawowym terminie, pozostając przy tym w błędnym, aczkolwiek uzasadnionym okolicznościami przekonaniu, co do zakresu informacji publicznej podlegającej udzieleniu w trybie u.d.i.p.
O oddaleniu skargi w pozostałej części przesądził fakt, że złożony w przedmiotowej sprawie wniosek o informację publiczną w pkt 1, 3 i 5 jest tożsamy w swej treści z częścią uprzednio złożonego przez Skarżącego wniosku, który stał się podstawą do wydania prawomocnego wyroku WSA w Rzeszowie z 26 października 2022r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Rz 140/22. W uzasadnieniu tego wyroku sąd przyjął, że powołanie się przez wnioskodawcę na przepisy u.d.i.p. nie zawsze będzie się wiązało z udostępnieniem informacji publicznej w trybie tej ustawy. W sytuacji bowiem, w której wnioskodawca ma zapewniony dostęp do żądanych informacji w innym trybie (Skarżący był stroną postępowań prowadzonych na podstawie K.p.a. i u.oP., w odniesieniu do których domagał się udostępnienia materiałów oraz danych funkcjonariuszy), wyłączone będzie stosowanie trybu z u.d.i.p., gdyż byłoby to sprzeczne z celem tej ustawy. Przepisy u.d.i.p. nie mogą służyć realizacji celów, dla których właściwe są inne tryby postępowań.
W powołanym wyroku podkreślono, że postępowanie skargowe jak i wyjaśniające stanowią odrębne od unormowań u.d.i.p. tryby postępowań. Skoro zatem Skarżący był stroną w tych postępowaniach, o których przebiegu i wynikach został poinformowany, to mimo że przebieg i rezultat tych postępowań pozostaje dla Skarżącego niesatysfakcjonujący, nie może się on skutecznie domagać się dodatkowych informacji związanych ze wskazanymi postępowaniami skargowymi i wyjaśniającym, w ramach dostępu do informacji publicznej, gdyż w istocie stanowiłoby to nieuprawnione obejście regulujących tę materię przepisów.
Wobec prawomocnego rozstrzygnięcia przedmiotowej kwestii powołanym wyżej wyrokiem, a także tożsamości obu wniosków - nie sposób stwierdzić bezczynność KWP w sprawie udzielenia Skarżącemu informacji publicznej w odpowiedzi na pkt 1, 3 i 5. Organ ten dysponuje bowiem prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego stwierdzającym, że określone we wniosku dane nie podlegają udzieleniu w trybie u.d.i.p.
O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200 P.p.s.a. w z zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. i art. 210 § 2 P.p.s.a.