II SAB/Rz 137/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Rzeszowie zobowiązał Prokuratora Okręgowego do udostępnienia regulaminu pracy, uznając go za informację publiczną, mimo argumentów o jego wewnętrznym charakterze i potencjalnym nadużyciu prawa do informacji.
Skarżący P.D. zwrócił się do Prokuratora Okręgowego o udostępnienie regulaminu pracy asesora. Prokurator odmówił, uznając regulamin za dokument wewnętrzny i zarzucając skarżącemu nadużycie prawa do informacji publicznej w związku z toczącymi się przeciwko niemu postępowaniami. WSA w Rzeszowie uznał jednak, że regulamin pracy jest informacją publiczną, a zarzuty o nadużyciu prawa nie zostały wystarczająco udowodnione, zobowiązując prokuratora do rozpoznania wniosku.
Sprawa dotyczyła wniosku P.D. o udostępnienie regulaminu pracy asesora Prokuratury Rejonowej. Prokurator Okręgowy w Tarnobrzegu odmówił udostępnienia, twierdząc, że regulamin pracy jest dokumentem wewnętrznym i nie stanowi informacji publicznej. Dodatkowo, organ zarzucił skarżącemu nadużycie prawa do informacji publicznej, wskazując na jego wcześniejsze wnioski i postępowania karne, w których występował jako podejrzany. Skarżący wniósł skargę na bezczynność prokuratora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że regulamin pracy, określający zasady organizacji i funkcjonowania jednostki prokuratury, jest informacją publiczną, nawet jeśli zawiera elementy dotyczące indywidualnych praw i obowiązków pracowników. Sąd podkreślił, że kategoria dokumentu wewnętrznego jest ograniczona do aktów niekierowanych na zewnątrz. Odnosząc się do zarzutu nadużycia prawa, sąd stwierdził, że prokurator nie wykazał, iż udostępnienie regulaminu mogłoby negatywnie wpłynąć na funkcjonowanie prokuratury, a prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną i powinno być ograniczane z dużą ostrożnością. W konsekwencji, sąd zobowiązał prokuratora do rozpoznania wniosku, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i zasądził koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, regulamin pracy jest informacją publiczną, ponieważ określa zasady organizacji i funkcjonowania podmiotu publicznego, co ma znaczenie zewnętrzne i jest istotne z punktu widzenia interesu publicznego oraz kontroli społecznej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wewnętrzne akty ustrojowo-organizacyjne, w tym regulamin pracy, są źródłem informacji publicznej dotyczącej zasad organizacji i funkcjonowania podmiotów publicznych. Okoliczność, że akty te mogą zawierać uregulowania dotyczące indywidualnej sytuacji pracownika, nie zmienia ich charakteru jako źródeł informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zobowiązano_do_rozpoznania_wniosku
Przepisy (15)
Główne
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Podmioty publiczne są zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 5 § ust. 2 zd. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Regulamin pracy jest dokumentem urzędowym.
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 2 lit. a-b
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacje o statusie prawnym, formie prawnej i organizacji podmiotów publicznych są informacjami publicznymi.
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 3 lit. a, d, e
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacje o zasadach funkcjonowania podmiotów publicznych, trybie działania władz publicznych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw są informacjami publicznymi.
u.d.i.p. art. 10 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki.
u.d.i.p. art. 13 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Termin na udostępnienie informacji publicznej na wniosek wynosi nie później niż 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Konstytucja RP art. 61 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do uzyskiwania informacji publicznej jest zagwarantowane konstytucyjnie.
Pomocnicze
Prawo o prokuraturze art. 23 § § 3
Ustawa Prawo o prokuraturze
Podstawa do wydania regulaminu wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. art. 56 § ust. 1 pkt. 2
Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury.
k.p.a. art. 107 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi formalne decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada niezwiązania granicami skargi.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku.
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Regulamin pracy jest dokumentem urzędowym i stanowi informację publiczną, ponieważ określa zasady organizacji i funkcjonowania podmiotu publicznego. Organ nie wykazał, że udostępnienie regulaminu pracy mogłoby negatywnie wpłynąć na jego funkcjonowanie, co jest warunkiem ograniczenia prawa do informacji publicznej z powodu nadużycia.
Odrzucone argumenty
Regulamin pracy jest dokumentem wewnętrznym i nie stanowi informacji publicznej. Skarżący dopuścił się nadużycia prawa do informacji publicznej ze względu na toczące się postępowania karne i wcześniejsze wnioski.
Godne uwagi sformułowania
regulamin pracy jest co prawda dokumentem urzędowym, ale stanowi dokument wewnętrzny wytworzony jedynie na potrzeby podmiotu zobowiązanego i nie przedstawia stanowiska na zewnątrz, a jako taki nie stanowi informacji publicznej nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ nie został złożony w celu publicznym, a w celu prywatnym, indywidualnym każdy obywatel ma prawo do informacji czy asesor wykonujący czynności i wydający decyzje dotyczące jego osoby został zatrudniony w urzędzie zgodnie z wszystkimi zasadami i regułami prawa prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo [...] muszą zostać zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych
Skład orzekający
Marcin Kamiński
przewodniczący sprawozdawca
Maria Mikolik
członek
Paweł Zaborniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uznanie regulaminu pracy za informację publiczną oraz ścisłe kryteria oceny nadużycia prawa do informacji publicznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o regulamin pracy, ale zasady interpretacji informacji publicznej i nadużycia prawa mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do informacji publicznej i pokazuje, jak sądy interpretują granice tego prawa w kontekście dokumentów wewnętrznych organów oraz zarzutów o nadużycie prawa przez wnioskodawcę.
“Czy regulamin pracy prokuratury to tajemnica? Sąd wyjaśnia, co jest informacją publiczną.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Rz 137/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2022-11-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Marcin Kamiński /przewodniczący sprawozdawca/ Maria Mikolik Paweł Zaborniak Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Prokurator Treść wyniku zobowiązano do rozpoznania wniosku Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 902 art. 4 ust. 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak AWSA Maria Mikolik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 listopada 2022 r. sprawy ze skargi P. D. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prokuratora Okręgowego w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 9 czerwca 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Skarbu Państwa - Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz skarżącego P. D. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 9 czerwca 2022 r. P. D. (skarżący) zwrócił się do Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu (organ) o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej asesora Prokuratury Rejonowej w [...] K. B., poprzez przesłanie skanu regulaminu pracy, jaki podpisała podejmując zatrudnienie. Skarżący wniósł, aby informację przesłać na wskazany we wniosku adres elektroniczny. Pismem z dnia 14 czerwca 2022 r. nr 3037-4.Ip.13.2022 przesłanym na wskazany we wniosku adres poczty elektronicznej w dniu 15 czerwca 2022 r., Zastępca Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu poinformował skarżącego, że wnioskowana informacja nie zostanie udostępniona, gdyż regulamin pracy jest co prawda dokumentem urzędowym, ale stanowi dokument wewnętrzny wytworzony jedynie na potrzeby podmiotu zobowiązanego i nie przedstawia stanowiska na zewnątrz, a jako taki nie stanowi informacji publicznej. Ponadto Zastępca Prokuratora Okręgowego stwierdził, że przedmiotowy wniosek, podobnie jak poprzednie dotyczące tego asesora, nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ nie został złożony w celu publicznym, a w celu prywatnym, indywidualnym, związanym z czynnościami asesora w postępowaniu przygotowawczym, w którym skarżący występował jako podejrzany, zakończonym skierowaniem aktu oskarżenia do sądu. Zastępca Prokuratora Rejonowego wskazał również, że ilekroć prokurator lub sędzia podejmie czynność niekorzystną dla skarżącego, ten inicjuje kolejne wnioski o udostępnienie informacji publicznej, co świadczy o tym, że występuje z wnioskami nie z chęci działania w celu publicznym dla dobra większej liczby obywateli, a w następstwie swojego niezadowolenia z przebiegu danych postępowań czy czynności i w celu "dokuczenia" osobom pełniącym funkcje publiczne, a podejmującym decyzje w tych sprawach lub przeprowadzające czynności. W dniu 23 czerwca 2022 r. do Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu wpłynęła skarga skarżącego na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w której skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wobec powyższego skarżący wniósł o zobowiązanie Prokuratora Okręgowego do załatwienia wniosku. W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że skoro Prokurator nie wydał decyzji i nie udostępnił żądanych informacji doszło do bezczynności, gdyż termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., po 14 dniach od złożenia wniosku. Skarżący zakwestionował stanowisko Prokuratora, iż regulamin pracy nie stanowi informacji publicznej. Skarżący wskazał, że organ nie jest uprawniony do badania kim jest wnioskodawca, i jaki ma interes w uzyskaniu informacji. Cel wykorzystania żądanej informacji publicznej jest bowiem irrelewantny dla oceny złożonego wniosku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący podkreślił, że każdy obywatel ma prawo do informacji czy asesor wykonujący czynności i wydający decyzje dotyczące jego osoby został zatrudniony w urzędzie zgodnie z wszystkimi zasadami i regułami prawa, czy ma odpowiednią wiedzę, czy jest zdrowy i ma odpowiednie uprawnienia do wykonywania danych czynności. Skarżący stwierdził również, że każda osoba zatrudniająca się w urzędzie i wykonująca funkcje publiczne musi się liczyć z tym, iż będzie niejako narażona na zwiększone zainteresowanie jej osobą w związku z jej pracą i decyzjami które wydaje. Skarżący podkreślił, że jego wniosek dotyczył osoby asesora - pracownika prokuratury i treści regulaminu, który pracownik prokuratury miał obowiązek podpisać przed podjęciem pracy, tak więc Prokurator nie może powoływać się na wcześniejsze wnioski skarżącego i ich treść. Zdaniem skarżącego Sąd nie uwzględniając skargi na bezczynność i tolerując takie zachowanie Prokuratora niejako dałby przyzwolenie na brak poszanowania przestrzegania przepisów w związku z niewydaniem decyzji, na ewentualne nadużycia pracownika - asesora, bezkarność, utajnianie informacji i ewentualnych nadużyć dotyczących pracowników organu w związku z wykonywaną pracą i decyzjami urzędnika asesora dotyczącymi danego obywatela za którą to pracę urzędnika płacą wszyscy obywatele. W związku ze stanowiskiem Prokuratora skarżący wyraził przypuszczenie, że przy zatrudnieniu asesora doszło do nieprawidłowości. Skarżący podkreślił, że prawo do informacji publicznej jest prawem równorzędnym wobec prawa do prywatności. W ocenie skarżącego Prokurator miał obowiązek udzielić żądanych informacji, a jeżeli tego nie zrobił, powinien wydać decyzję o odmowie jej udzielenia. Natomiast pismo z dnia 14 czerwca 2022 r. nie stanowi decyzji gdyż nie posiada w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Pismo to nie zawiera bowiem precyzyjnego rozstrzygnięcia i jego uzasadnienia, a także pouczenia o prawie do zaskarżenia. Skoro zatem Prokurator nie wydał decyzji i nie udzielił informacji, co do których posiada ustawowy obowiązek ich udostępnienia, to nie ulega wątpliwości, że pozostaje on w bezczynności. Asesor bez wątpienia wykonuje funkcje publiczne, więc po anonimizacji danych wrażliwych Prokurator miał obowiązek ujawnienia skanów dokumentów lub informacji z tych dokumentów w formie opisowej. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę z dnia 30 czerwca 2022 r. Zastępca Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu Zastępca Prokuratora Okręgowego wyjaśnił, że asesor Prokuratury Rejonowej w [...], której dotyczy wniosek skarżącego, jak wynika z akt osobowych, nie podpisywała żadnego regulaminu pracy, a jedynie oświadczenie o zapoznaniu się z jego treścią. Organ podtrzymał stanowisko, że regulamin pracy jest co prawda dokumentem urzędowym, ale stanowi dokument wewnętrzny wytworzony jedynie na potrzeby podmiotu zobowiązanego i nie przedstawia stanowiska na zewnątrz, a jako taki nie stanowi informacji publicznej. Natomiast w sytuacji, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, organ nie wydaje decyzji administracyjnej lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym u.d.i.p. Odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu naruszenia art. 61 ust. 1 Konstytucji RP Zastępca Prokuratora Okręgowego zauważył, że przepis ten wiąże pojęcie "prawa do uzyskiwania informacji" z działalnością podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, a nie wyłącznie z samymi podmiotami, w oderwaniu od wykonywanej przez nie działalności. Informacja dotycząca tych podmiotów, lecz wykraczająca poza granice ich działalności nie jest informacją publiczną. Rezultaty wykładni językowej, celowościowej i systemowej art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prowadzą wniosku, że prawo do informacji publicznej to prawo do informacji o działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, tj. o takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych organów, w tym aktywnością związaną z wewnętrzną organizacją funkcjonowania tych podmiotów). Ustanowione w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prawo do uzyskania informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego. Może podlegać ograniczeniu ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób oraz podmiotów gospodarczych i ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Zastępca Prokuratora Okręgowego stwierdził, że do rozpoznania złożonego wniosku z dnia 9 czerwca 2022 r. doszło w terminie. Odnośnie stwierdzenia skarżącego, że istniał obowiązek udzielenia wnioskowanych informacji, a odmowa ich wydania musi przybrać postać decyzji administracyjnej, organ wskazał, że gdy złożony wniosek nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej i nie został złożony w celu publicznym, to odpowiedź na zgłoszony wniosek powinna być udzielona nie w formie decyzji administracyjnej, a w formie zwykłego pisma. Nie stanowią bowiem informacji publicznej dokumenty wewnętrzne, a charakteru informacji publicznej nie mają wnioski w sprawach indywidualnych i wnioski stanowiące ingerencję w działalność organów, a jako taki jawi się wniosek skarżącego z dnia 9 czerwca 2022 r. Twierdzenia skarżącego, że podobne regulaminy pracy były mu już udostępniane przez inne podmioty, nie mają żadnego znaczenia w przedmiotowej sprawie. Na poparcie powyższego stanowiska Zastępca Prokuratora Okręgowego przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych. Zdaniem organu za przyjęciem, że wniosek skarżącego z dnia 9 czerwca 2022 r. (podobnie jak poprzednie) jest wnioskiem złożonym w celu prywatnym, a nie publicznym, przemawiają okoliczności oraz działania podejmowane przez wymienionego na kanwie lub w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem przygotowawczym w Prokuraturze Rejonowej w [...] o sygn. [...]. W dniu 15 grudnia 2021 r. w ramach postępowania przygotowawczego zarejestrowanego w Prokuraturze Rejonowej w [...] pod sygn. [...], asesor której dotyczy wniosek, wykonywała czynności związane z końcowym zaznajomieniem skarżącego z aktami tego postępowania. W sprawie tej skarżący występował jako podejrzany o przestępstwo z art. [...]. W trakcie tej czynności, skarżący nie podważał kompetencji wymienionej. W dniu 21 grudnia 2021 r. skierowano w tej sprawie do sądu akt oskarżenia przeciwko skarżącemu, którego odpis został doręczony skarżącemu w dniu 17 lutego 2022 r. Wnioskiem z dnia 21 lutego 2022 r. skarżący zwrócił się do Prokuratora Rejonowego w [...] o udostępnienie mu dotyczących asesora informacji identycznych, jak w tożsamym wniosku z tej samej daty złożonym do Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu. Zastępca Prokuratora Rejonowego w [...] pismem z dnia 23 lutego 2022 r. poinformował skarżącego, że nie posiada wnioskowanych informacji. Skarżący wnioskiem z dnia 24 kwietnia 2022 r. zwrócił się do Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu o kolejne informacje tym razem dotyczące stanu zdrowia psychicznego i ewentualnych uzależnień asesora, których odmówiono udzielenia, a obecnie wnioskiem z dnia 9 czerwca 2022 r. zwrócił się o kolejne informacje dotyczące tego asesora. W ocenie organu powyższe wskazuje na ścisły związek czasowy wykonywanych przez asesora czynności końcowego zaznajomienia P. D. z aktami postępowania [...], otrzymania przez skarżącego odpisu aktu oskarżenia w tej sprawie, z datą złożenia przez niego wniosku z dnia 21 lutego 2022r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej tego asesora i kolejnymi wnioskami. Okoliczność ta wskazuje, że przedmiotowy wniosek również nie został złożony w celu publicznym, a prywatnym, a tym samym złożono go w ramach nadużycia prawa do informacji publicznej. Ponadto organ wskazał, że skarżący podejmuje co do zasady różne nie mające uzasadnienia działania wobec sędziów i prokuratorów w celu niejako "dokuczenia" im na kanwie różnych postępowań w których występuje, na co wskazuje fakt prowadzenia w okręgu [...] już tylko na przestrzeni ostatnich 3 lat kilkudziesięciu postępowań przygotowawczych niezasadnie zainicjowanych przez skarżącego pod kątem różnych sędziów i prokuratorów, zakończonych odmową wszczęcia postępowania lub jego umorzeniem. Działania te wskazują, że skarżący działa (wbrew twierdzeniom zawartym w skardze) nie z chęci działania w celu publicznym dla dobra większej liczby obywateli, a w następstwie swojego niezadowolenia z przebiegu danych postępowań czy czynności i w celu "dokuczenia" osobom pełniącym funkcje publiczne, a podejmującym decyzje w tych sprawach lub przeprowadzające czynności. Praktycznie każda czynność prokuratora lub sędziego niedogodna powoduje inicjowanie przez niego niezasadnych postępowań karnych lub składanie wniosków o udostępnienie informacji publicznej, co niepotrzebnie angażuje prokuratury i sądy. Następnie organ przytoczył kolejne czynności podjęte przez skarżącego, mające świadczyć o istnieniu podniesionych okoliczności. Nadto o działaniu skarżącego nie w celu publicznym, a w celu "dokuczenia" sędziom i prokuratorom wskazują wyniki postępowań przygotowawczych w Prokuraturze Okręgowej w [...], tj. o sygn. [...] w którym oskarżono wymienionego o dokonanie [...] przestępstw z art. [...] w zw. z art. [...] w zw. z [...] oraz o [...] przestępstw z art. [...] w zw. z art. [...] w zw. z art. [...], a nadto w sprawie o sygn. [...] oskarżono go o dokonanie kilkunastu przestępstw podobnie kwalifikowanych. Ponadto w dniu 15 marca 2022 r. skarżący tym razem już jako dziennikarz [...] i w trybie ustawy Prawo prasowe, złożył kolejny wniosek o udostępnienie mu informacji dotyczących asesora, co świadczy to o tym, że próbuje on w różny sposób i w różnym trybie zdobyć informacje. Organ zauważył, że skarżący twierdzi w skardze, iż wniosek z dnia 9 czerwca 2022 r. złożył w celu publicznym, a nie prywatnym, gdyż chciał poznać wiedzę i kompetencje asesora, ale w żaden sposób okoliczności te nie wynikają z regulaminu pracy. Ponadto z treści skargi jasno wynika, że skarżący działał w celu "dokuczenia" asesorowi w reakcji na wykonywane przez nią czynności w jego sprawie. Zastępca Prokuratora Okręgowego stwierdził, że co do zasady rację ma skarżący, że organ zobowiązany nie bada interesu wnioskodawcy w uzyskaniu informacji, ale to nie oznacza, że złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej w ogóle nie podlega ocenie obejmującej szerszy kontekst, szczególnie pod kątem tego, czy nie stanowi nadużycia tego prawa, a nie tylko pod kątem samego uprawnienia do jej uzyskania. Na poparcie swojego stanowiska organ przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sprawa została rozpoznana i rozstrzygnięta zgodnie z zasadą niezwiązania granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W świetle powyższej zasady Sąd nie jest związany zakresem zaskarżenia, wnioskami skargi, podniesionymi zarzutami oraz powołaną podstawą prawną, kontrolując z urzędu zaskarżone działania lub zaniechania kompetencyjne skarżonego organu oraz sankcjonując je w granicach wyznaczonych w art. 149 p.p.s.a. Przedmiotowa sprawa dotyczy skierowanego do właściwego prokuratora okręgowego wniosku o udzielenie informacji publicznej w przedmiocie treści regulaminu pracy, jaki został podpisany przez zindywidualizowanego asesora prokuratury rejonowej. Spełnienie warunku podmiotowego zastosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej nie budzi wątpliwości (art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p.). Sporne między stronami postępowania jest natomiast zagadnienie kwalifikacji żądanej informacji co do treści regulaminu pracy obowiązującego w skarżonej Prokuraturze Okręgowej oraz w podległych jej prokuratorach rejonowych. W ocenie Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu powyższy regulamin ma charakter dokumentu wewnętrznego i jako taki nie podlega ujawnieniu jako źródło informacji publicznej, a ponadto ze względu na wcześniejsze wnioski oraz zachowania strony skarżącej zachodzą podstawy do uznania, że strona ta dopuściła się nadużycia prawa podmiotowego do informacji publicznej. Strona skarżąca w odpowiedzi na powyższe stanowisko podtrzymała swój pogląd o posiadaniu przez powyższy regulamin statusu informacji publicznej oraz dodatkowo podniosła, że jej żądanie nie ma związku z przebiegiem i zakończeniem postępowań karnych dotyczących jej zachowań oraz prowadzonych przez określone jednostki organizacyjne Prokuratury. Sąd po dokonaniu kompleksowej oceny legalnościowej stanowiska zajętego przez skarżonego prokuratora doszedł do przekonania, że stanowisko to nie może być uznane za prawidłowe. Po pierwsze, nie jest niewadliwa ocena, że wydany przez prokuratora okręgowego na podstawie art. 23 § 3 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze w zw. z § 56 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury akt wewnętrzny w sprawie ustalenia Regulaminu Pracy Prokuratury Okręgowej i Prokuratur Rejonowych Okręgu jest dokumentem urzędowym wewnętrznym, który nie podlega udostępnieniu jako źródło istotnej informacji publicznej. Przede wszystkim już z treści art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a-b) oraz art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a), d), e) u.d.i.p. wynika bezpośrednio, że informacjami publicznymi są w szczególności informacje o podmiotach publicznych (o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), w tym o ich statusie prawnym lub formie prawnej i organizacji, a także informacje o zasadach funkcjonowania powyższych podmiotów, , w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw oraz stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania. Na podstawie akt sprawy przedłożonych przez skarżony organ oraz analizy treści spornego Regulaminu Pracy ustalonego zarządzeniem Nr [...] Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia [...] marca 2019 r. (zmienionego zarządzeniem Nr [...] Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia [...] maja 2021 r.) można stwierdzić, że powyższy akt ma charakter generalny i jest adresowany do prokuratorów, asesorów i urzędników prokuratorskich oraz innych pracowników prokuratury, a jego przedmiotem jest przede wszystkim określenie organizacji i porządku pracy w danej jednostce organizacyjnej prokuratury. Wewnętrzne akty ustrojowo-organizacyjne oraz związane z organizacją, porządkiem lub dyscypliną pracy oraz wymiarem i rozkładem czasu pracy podmiotów publicznych (w tym organów władzy publicznej) są niewątpliwie źródłem informacji publicznej dotyczącej zasad organizacji i funkcjonowania tych podmiotów. Okoliczność, że tego rodzaju akty mogą (jak np. regulamin pracy) zawierać również uregulowania dotyczące obowiązków i uprawnień związanych ściśle z indywidualną sytuacją danego funkcjonariusza (pracownika) publicznego nie zmienia charakteru tych aktów jako źródeł informacji publicznej. Nie można zatem twierdzić, że regulamin pracy danej jednostki organizacyjnej prokuratury jest "dokumentem wewnętrznym", który nie podlega ujawnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej podmiotom zewnętrznym reprezentującym społeczeństwo. Po drugie, za utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych należy uznać stanowisko, że kategoria tzw. dokumentu wewnętrznego, który sam w sobie nie podlega udostępnieniu na podstawie przepisów dostępie do informacji publicznej, jest ograniczona jedynie do tych dokumentów będących w posiadaniu podmiotów publicznych, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., które nie odnoszą się w żaden sposób do podmiotów lub przedmiotów zewnętrznych względem podmiotu publicznego (w sensie szerokim "nie są skierowane na zewnątrz"). Są to przede wszystkim dokumenty przygotowawcze, projektowe, konsultacyjne lub koordynacyjne. Przykładowo dokumenty urzędowe pozbawione charakteru zewnętrznego mogą służyć wymianie informacji w ramach struktury organu, gromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk lub określeniu zasad działania w danych sytuacjach, względnie mogą być one fragmentem przygotowań do powstania aktu będącego formą działalności danego podmiotu (por. np. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2015 r., I OSK 2337/15; wyrok NSA z dnia 17 listopada 2016 r., I OSK 1281/15; wyrok NSA z dnia 3 marca 2017 r., I OSK 1163/15; wyrok NSA z dnia 29 listopada 2019 r., I OSK 1561/18; wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r., III OSK 4561/21). Do tego rodzaju dokumentów urzędowych wewnętrznych nie należy natomiast sporny regulamin pracy jednostek organizacyjnych podległych skarżonej prokuraturze okręgowej. Dokument ten określa bowiem – niezależnie od typowych praw i obowiązków pracowniczych – także zasady organizacji i porządku pracy w jednostkach prokuratury, a te – z racji potencjalnego wpływu na sposób realizacji zadań publicznych oraz załatwiania spraw publicznych – mają już znaczenie zewnętrzne i są istotne z punktu widzenia interesu publicznego oraz kontroli społecznej. Na marginesie należy również stwierdzić, że nie ma w przedmiotowej sprawie znaczenia, że strona skarżąca powiązała swoje żądanie z treścią regulaminu pracy, który został podpisany przez indywidualnie wskazanego (z imienia i nazwiska) asesora prokuratorskiego z danej prokuratury rejonowej. W istocie bowiem prawidłowa odpowiedź skarżonego organu na żądanie udostępnienia informacji publicznej w rozpoznawanej sprawie powinna zostać ograniczona do udostępnienia treści tego regulaminu (z zastrzeżeniem możliwości wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w wypadkach prawem przewidzianych) ze wskazaniem, że indywidualnie wskazany asesor prokuratorski podpisał zgodnie z zakresem swoich obowiązków udostępniany regulamin. Po trzecie, odnosząc się do podniesionego przez skarżonego prokuratora zarzutu, że strona skarżąca dopuściła się nadużycia prawa podmiotowego do informacji publicznej, albowiem w prokuraturze rejonowej, co do której asesora skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej, toczy się przeciwko skarżącemu postępowanie przygotowawcze, które prowadzi ww. asesor, a ponadto skarżący jest osobą, która notorycznie składa wnioski o udostępnienie informacji publicznych dotyczących sędziów lub prokuratorów orzekających w sprawach skarżącego, Sąd przypomina, że "prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej", a zatem "wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo", które "mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych", muszą zostać "zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej" (wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r., III OSK 86/21). Nie kwestionując więc zupełnie wyjątkowej możliwości odmowy udostępnienia informacji publicznej z powodu nadużycia prawa przez wnioskodawcę, należy brać pod uwagę, że pozaustawowy charakter nadużycia prawa do informacji publicznej nakazuje podchodzić do koncepcji nadużycia konstytucyjnego prawa podmiotowego do informacji publicznej z dużą ostrożnością (wyrok NSA z dnia 30 listopada 2021 r., III OSK 4340/21, LEX nr 3263648), a jej zastosowanie powinno zostać ograniczone tylko do sytuacji oczywistych i rażących, które nie tylko niweczą konstytucyjne i ustawowe cele przyznania jednostkom prawa do informacji publicznej, lecz jednocześnie godzą w niezakłócone lub sprawne funkcjonowanie podmiotów publicznych (w tym organów władzy publicznej). W przedmiotowej sprawie skarżony organ nie wykazał, że przesłanie żądanego regulaminu pracy może skutkować tego rodzaju negatywnymi konsekwencjami dla działalności prokuratury. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał skarżony organ w punkcie pierwszym wyroku do rozpoznania i rozstrzygnięcia wniosku skarżącego z dnia 9 czerwca 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. w punkcie drugim wyroku orzeczono, że bezczynność skarżonego organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, albowiem organ ten mógł mieć uzasadnione podstawy do wątpliwości prawnych w zakresie żądania skierowanego przez skarżącego. O kosztach postępowania sądowego, na które złożył się uiszczony wpis, orzeczono w punkcie trzecim wyroku, zasądzając na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. od skarżonego organu reprezentującego Skarb Państwa na rzecz strony skarżącej ich zwrot.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI