II SAB/Po 27/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu zobowiązał Samorządowe Kolegium Odwoławcze do rozpoznania odwołania skarżącego, stwierdzając jego bezczynność z powodu zignorowania pisemnego odwołania złożonego po odrzuceniu odwołania wniesionego e-mailem.
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy W. o odmowie ustalenia warunków zabudowy. SKO pozostawiło odwołanie wniesione e-mailem bez rozpoznania, uznając je za niedopuszczalne. Sąd uznał jednak, że SKO dopuściło się bezczynności, ponieważ zignorowało drugie odwołanie skarżącego, złożone w formie pisemnej w terminie. Sąd zobowiązał SKO do załatwienia odwołania w terminie 30 dni i zasądził koszty postępowania.
Skarżący H. F. złożył skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Poznaniu, które nie rozpoznało jego odwołania od decyzji Wójta Gminy W. odmawiającej ustalenia warunków zabudowy. Skarżący pierwotnie wniósł odwołanie drogą elektroniczną (e-mail) w ostatnim dniu terminu, a następnie uzupełnił je w formie pisemnej. SKO pozostawiło odwołanie wniesione e-mailem bez rozpoznania, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) dotyczące wnoszenia podań w formie elektronicznej, które nie dopuszczają zwykłych wiadomości e-mail. Sąd administracyjny uznał, że SKO prawidłowo postąpiło odrzucając odwołanie wniesione e-mailem, jednakże stwierdził bezczynność organu z innego powodu – zignorowania przez SKO drugiego odwołania skarżącego, które zostało złożone w formie pisemnej i było ważne. Sąd zobowiązał SKO do rozpoznania pisemnego odwołania w terminie 30 dni, stwierdził bezczynność organu, ale uznał, że nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa. Zasądzono również koszty postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, odwołanie wniesione za pośrednictwem zwykłej poczty elektronicznej (e-mail) nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 63 k.p.a. i powinno zostać pozostawione bez rozpoznania. Skuteczne jest wniesienie podania na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na przepisy k.p.a. i ustawy o doręczeniach elektronicznych, które rozróżniają zwykły adres e-mail od elektronicznej skrzynki podawczej (ePUAP). Zwykły e-mail nie spełnia wymogów formalnych dla skutecznego wniesienia podania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
k.p.a. art. 63 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 3a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 1a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 200
Kodeks postępowania administracyjnego
u.i.d.p.p. art. 3 § 4
Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
u.i.d.p.p. art. 16 § 1a
Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
u.ś.u.d.e. art. 2 § 1
Ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną
u.o.d.e.
Ustawa o doręczeniach elektronicznych
P.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 8 - skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania
P.p.s.a. art. 53 § 2b
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 154 § 6
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ zignorował pisemne odwołanie skarżącego, które zostało złożone w terminie i było ważne.
Odrzucone argumenty
Odwołanie wniesione za pośrednictwem zwykłej poczty elektronicznej (e-mail) jest skuteczne i powinno zostać rozpoznane.
Godne uwagi sformułowania
Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Elektroniczna skrzynka podawcza organu to dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Organ odwoławczy pochylił się jedynie nad odwołaniem wniesionym w formie e-mail, jednak całkowicie pominął drugie z odwołań.
Skład orzekający
Edyta Podrazik
przewodniczący sprawozdawca
Danuta Rzyminiak-Owczarczak
sędzia
Arkadiusz Skomra
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wnoszenia podań w formie elektronicznej (e-mail vs. ePUAP) oraz konsekwencji bezczynności organu w przypadku zignorowania prawidłowo złożonego odwołania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki polskiego prawa administracyjnego i procedur elektronicznych, może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z komunikacją elektroniczną z urzędami i konsekwencje błędów proceduralnych po stronie organów. Jest to ważny temat dla obywateli i prawników.
“Czy wysłanie odwołania e-mailem to strata czasu? Sąd wyjaśnia, kiedy urzędnik musi rozpoznać Twoje pismo!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Po 27/25 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-05-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-01-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Arkadiusz Skomra Danuta Rzyminiak-Owczarczak Edyta Podrazik /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu 658 Hasła tematyczne Przewlekłość postępowania Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Zobowiązano do dokonania czynności Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 7, 35, 36, 37, 63 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 149 par. 1, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 maja 2025 r. sprawy ze skargi H. F. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania w sprawie warunków zabudowy I. zobowiązać Samorządowe Kolegium Odwoławcze do załatwienia odwołania skarżącego z dnia 23 sierpnia 2024 r. wniesionego do organu w dniu 28 sierpnia 2024 r., od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7 sierpnia 2024 r., [...], w przedmiocie warunków zabudowy w terminie 30 dni od dnia doręczenia organowi wyroku ze stwierdzeniem prawomocności i aktami sprawy II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa IV. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100,- zł (sto złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie H. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w zakresie pozostawienia bez rozpoznania złożonego przez skarżącego odwołania od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7 sierpnia 2024 r znak [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], obręb [...] w miejscowości W.. Skarżący wyjaśnił, że wnioskiem z dnia 8 kwietnia 2020 r. zwrócił się do Wójta Gminy W. o ustalenie warunków zabudowy dla ww. inwestycji. Decyzją z dnia 7 sierpnia 2024 r. Wójt Gminy W. odmownie rozpatrzył wniosek skarżącego o ustalenie warunków zabudowy. Decyzja została odebrana w dniu 9 sierpnia 2024 r. Termin na wniesienie odwołania upływał w dniu 23 sierpnia 2024 r. (piątek). Skarżący podał, że z uwagi na chorobę i niemożność wyjścia z domu, skonsultował się telefonicznie z pracownikiem organu co do możliwości wysłania odwołania e-mailem na adres urzędu gminy: [...] uczynił to ostatniego dnia terminu na wniesienie odwołania tj. 23 sierpnia 2024 r. wysyłając e-maila do organu o godzinie 23:58. Następnego dnia roboczego zadzwonił do urzędu gminy upewniając się czy jego odwołanie doszło, wówczas uzyskał informację, że są problemy z wydrukowaniem pisma. Pracownik gminy następnie pouczył skarżącego, że ma przynieść do urzędu podpisane własnoręcznie oryginały wniesionego odwołania, co skarżący uczynił 28 sierpnia 2024 r. W dniu 24 września 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sprawie sygn. akt nr [...] pozostawiło odwołanie skarżącego bez rozpoznania, wskazując że nie jest dopuszczalne na gruncie art. 63 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 poz. 572) wniesienie odwołania za pośrednictwem e-maila. Następnie skarżący wniósł ponaglenie do organu II Instancji, domagając się rozpatrzenia sprawy z odwołania od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7 sierpnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia 5 grudnia 2024 r. poinformowało skarżącego o tym, iż sprawa z odwołania od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7.08.2024 r. została zakończona poprzez pozostawienie odwołania bez rozpoznania co zostało wskazane w piśmie z dnia 24.09.2024 r. Skarżący uważa, że rozstrzygniecie Kolegium o pozostawieniu wniesionego przez niego odwołania jest niezgodne z prawem. Skarżący działał zgodnie z pouczeniem wskazanym w decyzji i pouczeniem telefonicznym urzędnika gminy. Skarżący nie może ponosić negatywnych konsekwencji w związku z udzielonym mu nieprawidłowym pouczeniem o sposobie wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącego odwołanie zostało złożone w terminie, a organ winien ewentualnie wezwać go do uzupełnienia braków formalnych pisma. Kolegium w żaden sposób nie wyjaśniło dlaczego nie przyjmuje odwołania w formie e-mail i pozostawiło sprawę skarżącego bez rozpoznania. Skarżący zwrócił uwagę, że w pouczeniu od decyzji organu I instancji wskazano jedynie, że odwołanie przysługuje od decyzji i wnosi się je do Kolegium za pośrednictwem organu I instancji w terminie 14 dni. Natomiast nie było pouczenia co do formy tego odwołania. Wobec tego skarżący uważa, że złożył skutecznie odwołanie od decyzji. Skarżący powołał dwa orzeczenia NSA - z dnia 29 lutego 2024 r. sygn. akt IOSK153/23 oraz z dnia 27 kwietnia 2023 r .sygn. I OZ 116/23 (orzeczenia dost. w CBOSA) - w których wskazano że udostępnienie adresu, na który należało wnieść skargę w formie papierowej (tradycyjnej), jak i adresu swojej elektronicznej skrzynki podawczej na platformie ePUAP, na stronie internetowej organu nie zwalniało organu z obowiązku każdoczesnego, prawidłowego, pełnego pouczenia strony o przysługującym jej prawie do wniesienia odwołania, jak i trybie, sposobach i terminie W tej sytuacji - wobec braku podstawowych danych, jak chociażby dopuszczalność wniesienia skargi za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej na platformie ePUAP czy adresu skrytki - trudno było oczekiwać od skarżącego prawidłowego wniesienia skargi drogą elektroniczną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium wskazało, że w uwagi na wpływ odwołania H. F. od decyzji organu I instancji w formie wiadomości e-mail organ rozpoznał przedmiotowe podanie poprzez przesłanie w dniu 24 września 2024 r. skarżącemu informacji o pozostawieniu żądania bez rozpatrzenia (Nr [...]). Kolegium podkreśliło, że na gruncie obecnie obowiązujących przepisów k.p.a. dotyczących sposobu wnoszenia podania (art. 63 § 1-3a k.p.a.) nie jest dopuszczalne wniesienie odwołania na adres e-mail organu, z pominięciem wymogów określonych w art. 63 § 3a k.p.a. Adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 63 § 1 k.p.a. nie jest tożsamy z adresem e-mail organu. W konsekwencji organy publiczne nie mogą - w świetle k.p.a. - rozpatrywać odwołania przesłanego zwykłym e-mailem. Wobec tego odwołanie skarżącego wniesione e-mailem organ pozostawił bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna lecz z innych przyczyn niż w niej podniesione. Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, a kontrola ta polega na orzekaniu w sprawach skarg na, między innymi, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd, uwzględniając taką skargę: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a.). Jednocześnie sąd stwierdza – co wynika z art. 149 § 1a P.p.s.a., czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłość, może ponadto orzec z urzędu lub na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Rozpoznana sprawa dotyczy skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w rozpatrzeniu odwołania H. F. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7 sierpnia 2024 r. nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w miejscowości [...] na części działki nr [...], obr. [...], gmina W.. Zgodnie z art. 53 § 2b P.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Stosownie zaś do art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.), stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Skarżący dopełnił powyższy wymóg składając przed wniesieniem skargi ponaglenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, domagając się w nim rozpoznania wywiedzionego przez niego odwołania od decyzji organu I instancji. Skarga podlegała więc merytorycznemu rozpoznaniu. Co do zasady postępowanie administracyjne – zarówno przed pierwszą, jak i drugą instancją, może zostać zainicjowane na skutek podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej jaką jest skuteczne złożenie podania, tj. takiego, które spełnia określone przez ustawodawcę wymogi formalne. Podaniem takim, zgodnie z art. 63 § 1 k.p.a., jest m.in. odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Wprawdzie z art. 127 k.p.a., który reguluje kwestie wnoszenia odwołania nie wynika, aby środek ten miał spełniać szczególne wymogi, co jest wyrazem zasady ograniczonego formalizmu, to jednak nie oznacza to całkowitego odstąpienia od wymagań formalnych odwołania. Nadal bowiem środek ten, jako podanie, winien spełniać ogólne wymogi ustalone przez ustawodawcę w art. 63 k.p.a. Zgodnie z art. 63 § 1 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Forma złożenia podania w postaci elektronicznej jest zatem dopuszczalna. Niewątpliwe art. 63 § 3a k.p.a. wskazuje przy tym – na co zwróciło uwagę Kolegium w piśmie z dnia 24 września 2024 r. - że podanie wniesione na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej zawiera dane w ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że poczta elektroniczna (adres e-mail) stanowi bez wątpienia środek komunikacji elektronicznej i jest objęta definicją w art. 3 pkt 4 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, nie jest jednak tożsama z pojęciem elektronicznej skrzynki podawczej, która stanowi dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej i służy do przekazywania dokumentu elektronicznego. Pojęcie elektronicznej skrzynki podawczej nie jest więc tożsame z adresem e-mail, choćby ten drugi był dostępny w przestrzeni publicznej (por. postanowienia NSA: z 23 listopada 2022 r., III FZ 276/22, z 15 czerwca 2021 r., III OSK 4856/21; z 27 kwietnia 2022 r., I OZ 134/22 a także WSA w Gliwicach z 20 listopada 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 576/22, wszystkie przytaczane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie: publ. baza, CBOSA). Podkreślenia wymaga, że przy okazji nowelizacji art. 63 k.p.a., oprócz zmiany treści podyktowanej wprowadzeniem ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 569 ze zm., dalej jako ustawa o e-doręczeniach), ustawodawca zdecydował się także na doprecyzowanie kwestii wnoszenia podań na adres poczty elektronicznej organu, tj. w formie "zwykłej" wiadomości e-mail, przesłanej z prywatnego adresu poczty elektronicznej na adres poczty elektronicznej organu, nie będący specjalnym adresem do doręczeń elektronicznych (elektroniczną skrzynką podawczą organu) – jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie (zob. W. Szafrańska "O wnoszeniu podań na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej (o problemie "zwykłego" e-maila)", Studia Prawnoustrojowe UWM, s. 57 i nast.). W obecnym stanie prawnym ustawodawca w art. 63 § 1 k.p.a. wyraźnie wskazuje więc, że podania wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych, który nie jest tożsamy z adresem e-mail organu. W konsekwencji organy publiczne nie mogą - w świetle k.p.a. - rozpatrywać odwołania przesłanego zwykłym e-mailem. Elektroniczna skrzynka podawcza organu to dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego - art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 57, z późn. zm.). Zgodnie z art. 16 ust. 1a tej ustawy, podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, spełniającą standardy określone i opublikowane na e-PUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji oraz zapewnia jej obsługę, natomiast zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t. j. Dz.U. z 2020 r. poz. 344) przez adres elektroniczny rozumieć należy oznaczenie systemu teleinformatycznego umożliwiające porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności poczty elektronicznej. Elektroniczna skrzynka podawcza, wymagająca spełnienia standardów określonych i opublikowanych na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji nie jest zatem tożsama z jakimkolwiek adresem elektronicznym, czy "urzędową skrzynką mailową", a funkcjonalność elektronicznej skrzynki podawczej zasadniczo wiąże się z dostarczaniem dokumentów do tzw. podmiotu publicznego. Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 180), minister właściwy do spraw informatyzacji umożliwia podmiotom publicznym tworzenie elektronicznych skrzynek podawczych na ePUAP (skrót nazwy Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej - system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci Internet w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne). Utworzenie elektronicznej skrzynki podawczej na e-PUAP oznacza upoważnienie ministra do obsługi doręczeń za pomocą e-PUAP do pomiotów, o których mowa w ust. 1, i doręczeń realizowanych przez te podmioty (§ 8 ust. 2). Doręczenia dokonywane za pomocą e-PUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na e-PUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Za pomocą e-PUAP możliwe jest przekazywanie doręczanych podmiotowi publicznemu dokumentów elektronicznych do jego systemu teleinformatycznego (§ 8 ust. 3). Należy też podkreślić, że w przypadku odebrania dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą podmiotu publicznego, poświadczenie przedłożenia jest automatycznie tworzone i udostępniane nadawcy tego dokumentu przez system teleinformatyczny służący do obsługi doręczeń (§ 13 ust. 1 rozporządzenia). Jeżeli zatem pismo (podanie, wniosek, skarga) zostało przesłane drogą elektroniczną do podmiotu publicznego, zgodnie z warunkami korzystania z platformy e-PUAP, to automatyczne wygenerowanie poświadczenia przedłożenia pozwala przyjąć przez nadawcę, że dokument ten wpłynął do urzędu. Standardów takich nie spełnia "zwykła" skrzynka mailowa. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że H. F. za pośrednictwem poczty e-mail złożył odwołanie od decyzji Wójta Gminy W., czyniąc do w dniu 23 sierpnia 2024 r. o godzinie 23:58 (wydruk e-maila w aktach sprawy). Odwołanie wniesione w formie mailowej nie czyni zadość wymogom formalnym podania wskazanym w art. 63 k.p.a. Prawidłowo więc Kolegium pozostawiło je bez rozpoznania. Wbrew argumentacji skargi na gruncie przepisów k.p.a. od dnia 5 października 2021 r. organ jest zobowiązany do pozostawienia pisma bez rozpoznania, jeśli strona wniosła je do organu zwykłym e-mailem, a nie za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym (art. 61 pkt 17 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych) bądź na adres do doręczeń elektronicznych (zmiana wprowadzona na podstawie art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 czerwca 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu automatyzacji załatwiania niektórych spraw przez Krajową Administrację Skarbową). Co jednak zdecydowało o uwzględnieniu skargi H. F., to pominięta przez Kolegium okoliczność wniesienia przez skarżącego "drugiego odwołania" – także z datą 23 sierpnia 2024 r. – w formie pisemnej, osobiście do siedziby organu, w dniu 28 sierpnia 2024 r. Odwołanie to znajduje się w aktach sprawy, jest własnoręcznie podpisane przez skarżącego, zawiera jego dane, dane organu do którego jest kierowane oraz wyraża treść żądania. Odwołanie opatrzone zostało prezentatą Urzędu Gminy w W. , z datą wpływu w dniu 28 sierpnia 2024 r. i numerem [...]. Z akt sprawy i odpowiedzi na skargę wynika, że organ odwoławczy pochylił się jedynie nad odwołaniem wniesionym w formie e-mail, jednak całkowicie pominął drugie z odwołań. Należy wskazać, że po wniesieniu odwołania organ odwoławczy winien w pierwszej kolejności poddać ten środek odwoławczy badaniu wstępnemu pod kątem spełniania wymogów formalnych, ale też weryfikacji terminowości wniesionego środka. W rozpoznawanej sprawie Kolegium tym obowiązkom nie sprostało, ignorując drugie z odwołań H. F.. Kierując się powyższym, Sąd rozpoznając niniejszą sprawę uznał, że organ dopuścił się więc bezczynności w rozpoznaniu drugiego z odwołań skarżącego. Należy przy tym podkreślić, że postępowanie odwoławcze stanowi jednolite postępowanie obejmujące załatwienie wszystkich wniesionych odwołań. Zauważyć należy, że zgodnie z ustanowioną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2). W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Przyjęta zasada ogólna szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.) na pierwszym miejscu wymienia obowiązek działania wnikliwie, a to znaczy z poszanowaniem zasady ogólnej prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz przepisów szczególnych regulujących postępowanie dowodowe. Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku (podania, odwołania), a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu podania, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Wobec powyższego Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się zarzucanej w skardze bezczynności, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku) W pkt I sentencji wyroku Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zobowiązał Kolegium do załatwienia odwołania skarżącego z dnia 23 sierpnia 2024 r., wniesionego do organu w dniu 28 sierpnia 2024 r. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 7 sierpnia 2024 r. nr [...] Jednocześnie, zdaniem Sądu, stwierdzona bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie miała charakteru rażącego. W orzecznictwie wskazuje się, że rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a P.p.s.a., pozostaje stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Taka kwalifikacja będzie więc zasadna wtedy, gdy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są oczywiste i nie dają się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezczynność Kolegium nie wynikała ze złej woli organu wobec skarżącego, lecz z błędnego przekonania o wystarczającym sposobie załatwienia sprawy z odwołania skarżącego wniesionego e-mailem. Tym samym nie sposób przypisać zaistniałej po stronie Kolegium bezczynności w prowadzeniu postępowania charakteru rażącego (pkt III sentencji wyroku). W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. Na zasądzone koszty złożył się wpis sądowy w wysokości 100 zł (pkt IV sentencji wyroku).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI