II SAB/Po 184/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2025-07-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezczynnośćprzewlekłośćwsparcieniepełnosprawnośćinteres prawnyskarżącyspadkobiercapostępowanie administracyjnesąd administracyjny

WSA w Poznaniu odrzucił skargę syna na bezczynność organu w sprawie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia dla zmarłej matki, stwierdzając brak jego interesu prawnego.

Skarżący J. Ł. wniósł skargę na bezczynność organu w sprawie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia dla jego zmarłej matki K. Ł. Skarga została wniesiona po śmierci matki, która była wnioskodawczynią postępowania. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. Sąd uznał, że decyzja o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia dotyczy ściśle osoby niepełnosprawnej i nie jest prawem zbywalnym ani dziedzicznym, co skutkuje brakiem interesu prawnego skarżącego do wniesienia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę J. Ł. na bezczynność organu w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia dla jego matki, K. Ł. Skarżący podniósł, że wniosek o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia został złożony w lipcu 2024 r. i nie został rozpoznany do dnia złożenia skargi w maju 2025 r. Wskazał również, że jego matka zmarła w lutym 2025 r., a on jest jej jedynym spadkobiercą. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że skarżący nie był stroną postępowania administracyjnego i nie posiada legitymacji do wniesienia skargi. Sąd podzielił stanowisko organu. Analizując przepisy ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, sąd stwierdził, że decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia jest ściśle związana z osobą niepełnosprawną i dotyczy jej indywidualnego interesu prawnego. Podkreślono, że uprawnienia wynikające z takiej decyzji nie są prawami zbywalnymi ani dziedzicznymi, zgodnie z art. 30 § 4 K.p.a. W związku z tym, następca prawny zmarłej osoby nie może skutecznie ubiegać się o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia, ani tym bardziej wnieść skargi na bezczynność organu w tym zakresie. Sąd uznał, że skarżący nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. do wniesienia skargi, ponieważ przedmiot postępowania sądowego odnosi się wyłącznie do praw jego zmarłej matki. Brak jest również przepisów szczególnych, które uprawniałyby następców prawnych do zainicjowania lub udziału w takim postępowaniu. W konsekwencji, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 § 1 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, następca prawny nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na bezczynność organu w postępowaniu o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia dla zmarłej osoby.

Uzasadnienie

Decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia jest ściśle związana z osobą niepełnosprawną i nie stanowi prawa zbywalnego ani dziedzicznego. Brak jest przepisów szczególnych uprawniających następców prawnych do zainicjowania lub udziału w takim postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 6 - inne przyczyny niedopuszczalności skargi

Pomocnicze

k.p.a. art. 30 § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 50 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.r.z.s. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

u.r.z.s. art. 4b § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

u.r.z.s. art. 4b § 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

u.r.z.s. art. 4b § 3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

u.r.z.s. art. 6b

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia jest ściśle związana z osobą niepełnosprawną i nie jest prawem zbywalnym ani dziedzicznym. Brak jest przepisów szczególnych uprawniających następców prawnych do wniesienia skargi na bezczynność organu w postępowaniu o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia.

Godne uwagi sformułowania

Skarga podlegała odrzuceniu. Pojęcie "interesu prawnego" ... ma charakter obiektywny i jego źródła każdorazowo należy upatrywać w przepisach prawa materialnego, ale niekiedy również procesowego czy też nawet ustrojowego. Decyzja ustalająca potrzeby wsparcia jest rozstrzygnięciem ściśle związanym z osobą niepełnosprawną i dotyczącym wyłącznie jej interesu prawnego. Uprawnienia wynikające dla takiej osoby z decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia nie są prawami zbywalnymi lub dziedzicznymi.

Skład orzekający

Tomasz Świstak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska o braku interesu prawnego spadkobiercy w sprawach dotyczących indywidualnych uprawnień zmarłego, które nie mają charakteru dziedzicznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustalaniem poziomu potrzeby wsparcia i świadczeniem wspierającym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z dziedziczeniem praw w postępowaniu administracyjnym, jednak jej specyfika ogranicza szersze zainteresowanie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Po 184/25 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-07-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 30 par. 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 50 par. 1, art. 50 par. 2, art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 44
art. 1 ust. 1, art. 4b ust. 1, art. 4b ust. 2, art. 4b ust. 3, art. 6b
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu 16 lipca 2025 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi J. Ł. na bezczynność Inne w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia, postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
W dniu 2 maja 2025 r. J. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Inne w przedmiocie wydania decyzji o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia dla K. Ł. – matki skarżącego.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż w niosek o wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia dla K. Ł. wniesiony został 11 lipca 2024 r. i nie został rozpoznany do dnia złożenia skargi.
Nadto w skardze wskazano, że K. Ł. zmarła 28 lutego 2025 r., a skarżący jest jej jedynym spadkobiercą. Na potwierdzenie powyższego do skargi dołączono kopię aktu poświadczenia dziedziczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na śmierć K. Ł. i co za tym idzie brak po stronie skarżącego legitymacji do wniesienia skargi na bezczynność, gdyż nie był on stroną postępowania o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała odrzuceniu.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. – dalej: P.p.s.a.), skarga podlega odrzuceniu jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 50 § 1 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Stosownie zaś do art. 50 § 2 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Z przytoczonych regulacji wynika, że skargę może wnieść wyłącznie podmiot, który dysponuje legitymacją skargową (legitymacją do uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego). Pojęcie "interesu prawnego", o którym mowa w art. 50 § 1 P.p.s.a., ma charakter obiektywny i jego źródła każdorazowo należy upatrywać w przepisach prawa materialnego, ale niekiedy również procesowego czy też nawet ustrojowego. W związku z tym istoty interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawną. Istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa, z którego jest możliwość wywiedzenia dla danego podmiotu określonych praw lub obowiązków (por. postanowienie NSA z 12 grudnia 2020 r. I OSK 1553/20).
W niniejszej sprawie skarżący domaga się poddania kontroli postępowania Inne , prowadzonego w sprawie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia dla jego matki K. Ł.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie powyższe wszczęte zostało w następstwie wniosku reprezentowanej przez syna J. Ł. Kazimiery Łakomiec, złożonego w organie w dniu 11 lipca 2024 r. Postępowanie to nie zostało zakończone do dnia śmierci wnioskodawczyni, to jest do 28 lutego 2025 r, zaś skarga na bezczynność organu złożona został przez skarżącego w imieniu własnym w dniu 2 maja 2025 r.
Zagadnienia związane z wydawaniem decyzji o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia uregulowane zostały w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 44 z późn. zm. – dalej: u.r.z.s.). Zgodnie z regulacjami zawartymi w tym akcie prawnym potrzeba wsparcia to następstwo braku lub utraty autonomii fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub sensorycznej (art. 4b ust. 1 u.r.z.s.) i ustala się ją osobom legitymującym się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności (art. 4b ust. 2 w zw. z art. 1 ust. 1 u.r.z.s.). W decyzji właściwy organ ustala poziom potrzeby wsparcia osoby niepełnosprawnej, w wartościach punktowych (art. 6b5 w zw. z art. 4b ust. 3 u.r.z.s.).
Decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia wydaje wojewódzki zespół na wniosek osoby, o której mowa w art. 4b ust. 2, albo na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 6b ust. 1 i 2, dotyczący osoby, o której mowa w art. 4b ust. 2 (art. 6b3 ust. 1 u.r.z.s.), a więc na wniosek osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego, względnie ośrodka pomocy społecznej lub centrum usług społecznych.
Uzyskanie decyzji o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia stanowi warunek wystąpienia przez osobę niepełnosprawną mającą potrzebę wsparcia z wnioskiem o przyznanie świadczenia wspierającego wprowadzonego ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 poz. 1429 ze zm.). Zgodnie z przepisami tej ustawy świadczenie wspierające przysługuje osobie w wieku od ukończenia 18. roku życia posiadającej decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, w której potrzebę wsparcia określono na poziomie od 70 do 100 punktów w skali potrzeby wsparcia, o której mowa w art. 4b ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Z przytoczonych regulacji wynika, że decyzja ustalająca potrzeby wsparcia jest rozstrzygnięciem ściśle związanym z osobą niepełnosprawną i dotycząca wyłącznie jej interesu prawnego.
Uprawnienia wynikające dla takiej osoby z decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia nie są prawami zbywalnymi lub dziedzicznymi w rozumieniu art. 30 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 – dalej: K.p.a.).
Powyższe powoduje, że nie może się o nie skutecznie ubiegać następca prawny zmarłej osoby, dla której poziom wsparcia nie został ustalony w drodze decyzji, mimo złożenia odpowiedniego wniosku.
To zaś przesądza, o tym że skarżący, będący zstępnym zmarłej wnioskodawczyni, nie posiada interesu prawnego (art. 50 § 1 P.p.s.a.) do wniesienia skargi, której przedmiotem jest bezczynność organu w postępowaniu o ustalenie poziomu potrzeb wsparcia jego matki.
Przedmiot postępowania sądowego odnosi się bowiem wyłącznie do praw matki skarżącego. Jednocześnie brak jest przepisów szczególnych, w rozumieniu art. 50 § 2 P.p.s.a., które uprawniałyby następców prawnych osób niepełnosprawnych do skutecznego zainicjowania, względnie brania udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia poziomu potrzeby wsparcia i co za tym idzie także zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego zmierzającego do weryfikacji zgodności z prawem działania organu w tego rodzaju postępowaniu, w tym w szczególności weryfikacji czy doszło w jego toku do bezczynności organu, względnie przewlekłości w prowadzeniu postępowania.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 § 1 P.p.s.a., odrzucił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI