II SAB/Op 45/20

II SAB/Op 45/20 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2020-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-08-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Daria Sachanbińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6269 Inne o symbolu podstawowym 626
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. H. na bezczynność Starosty Głubczyckiego w przedmiocie rozpatrzenia interpelacji radnego postanawia odrzucić skargę.
Uzasadnienie
K. H. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Starosty Głubczyckiego, w której wskazał, że w dniu 4 maja 2020 r., jako radny Powiatu Głubczyckiego, wystąpił do Starosty Powiatu Głubczyckiego z interpelacją dotyczącą działań podejmowanych w powiecie Głubczyckim w związku z koronawirusem SARS-CoV-2. W interpelacji tej zadał pytania w kwestii zabezpieczenia medycznego oraz bezpieczeństwa w placówkach, nad którymi kontrolę lub nadzór sprawuje Starostwo Powiatowe w Głubczycach. Zdaniem skarżącego, udzielone mu na piśmie odpowiedzi były niepełne i wymijające, co jest równoznaczne z nieudzieleniem odpowiedzi. Wobec tego skarżący złożył drugą interpelację, prosząc o sprostowanie niektórych przekazanych już informacji i udzielenie pełnych odpowiedzi na pytania. Zadał również pytania nowe. W odpowiedzi uzyskał informację, że odpowiedzi na jego pytania zostały już udzielone, co - według skarżącego - nie jest prawdą. Ze względu na ponowną bezczynność organu w sprawie, postanowił skierować do Starosty Głubczyckiego ponaglenie, uznając, że stanowisko Starosty zawarte w udzielnych odpowiedziach stoi w sprzeczności z art. 21 ust. 12 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 920), zwanej dalej "u.s.p".
W odpowiedzi na skargę Starosta Głubczycki wniósł o odrzucenie skargi w całości, jako niedopuszczalnej, oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniósł, że skarżący kierował swoje pytania w trybie interpelacji, określonym w art. 21 ust. 9-13 u.s.p. Jednocześnie wszystkie wniesione przez skarżącego interpelacje wraz z udzielonymi odpowiedziami oraz ponagleniem zostały udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej. Skarżący, składając opisane w skardze interpelacje, działał na podstawie normy prawnej zawartej w art. 21 ust. 9 u.s.p. W trakcie tych czynności stosował procedurę dedykowaną do powyższego trybu uzyskiwania informacji przez radnych powiatowych, czyli kierował pytania za pośrednictwem Przewodniczącego Rady Powiatu Głubczyckiego. Sam skarżący wskazał, że kierował pytania w formie interpelacji. Organ natomiast udzielał mu odpowiedzi w przewidzianym w u.s.p. terminie, przy czym nie miał wątpliwości, że żądania skarżącego nie stanowią wniosku o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429, z późn. zm.). Skarżący wprost powołał się na swój status radnego oraz nazwał pisma interpelacjami, a także nie zaznaczył, że oczekuje rozpoznania swojego żądania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności Sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzą przesłanki do jej odrzucenia, wymienione w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Jedną z przesłanek podlegających badaniu jest właściwość sądu administracyjnego (pkt 1).
W myśl art. 1 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których przepisy P.p.s.a. stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne).
Zgodnie z art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, zaś § 2 tego artykułu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...), postępowań o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (...), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających,
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Oprócz kontroli działalności administracji publicznej w sprawach skarg wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a P.p.s.a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
Z przytoczonych przepisów wynika, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały w nich wymienione. Dodać jeszcze trzeba, że przewidziana w tych przepisach skarga na bezczynność jest pochodną skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. W konsekwencji, skarga na bezczynność organów zasadna może być tylko w tych przypadkach, w których organy zobowiązane do wydania decyzji i postanowień bądź do dokonania określonej czynności nie wywiążą się z ustawowego obowiązku w określonym terminie, a także wówczas, gdy skargę składa uprawniony do tego podmiot. Skarga na bezczynność organu jest więc dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, przypomnieć trzeba, że K. H., będący radnym Powiatu Głubczyckiego, wniósł skargę na bezczynność Starosty Głubczyckiego w zakresie rozpatrzenia złożonych przez niego interpelacji, zawartych w pismach z dnia 4 i 18 maja 2020 r. Przy czym nie może być wątpliwości, że wskazane pisma stanowiły interpelację radnego w rozumieniu art. 21 ust. 9 u.s.p. Świadczy o tym zarówno ich nazwa, treść, oznaczenie nadawcy i adresata, jak i powołane podstawy prawne. Ponadto sam skarżący argumentował, że jako radny Powiatu ma uprawnienia do składania interpelacji i zapytań do Starosty. W związku z tym wskazać należy, że art. 21 ust. 12 u.s.p. określa termin i formę udzielenia odpowiedzi na zgłoszone zapytania lub interpelacje. Zgodnie z tym przepisem, interpelacje i zapytania składane są na piśmie do przewodniczącego rady, który przekazuje je niezwłocznie staroście. Starosta lub osoba przez niego wyznaczona jest zobowiązana udzielić odpowiedzi na piśmie nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania interpelacji lub zapytania. Przepis art. 21 u.s.p. nie wskazuje żadnej sankcji w przypadku, gdyby starosta ten termin naruszył. Jest to zatem termin o charakterze instrukcyjnym.
W okolicznościach sprawy skarżący otrzymał pisemne odpowiedzi na zgłoszone interpelacje w terminie przewidzianym ustawą o samorządzie powiatowym, lecz udzielone odpowiedzi uznał za niepełne i wymijające. W takim działaniu upatrywał bezczynności organu, która powinna zostać oceniona przez sąd administracyjny. Natomiast, jak już wskazano wcześniej, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Skarga na bezczynność jest więc dopuszczalna tylko wówczas, gdy istnieje przepis prawa zobowiązujący organ do wydania określonego aktu lub podjęcia czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a., bądź określonego zachowania w postępowaniu administracyjnym czy podatkowym (o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.), zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tymczasem skarga K. H. nie mieści się w granicach właściwości sądów administracyjnych określonej w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. W szczególności interpelacja radnego nie podlega rozstrzygnięciu w formach przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. Mianowicie, na interpelację odpowiada się pismem, zatem jej rozpatrzenie nie wymaga wydania władczego rozstrzygnięcia w postaci decyzji administracyjnej czy postanowienia, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1-3 P.p.s.a., lub podjęcia innego aktu czy czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.). Odnośnie do wskazanych "innych aktów lub czynności" podlegających kontroli sądu administracyjnego trafnie podnosi się w orzecznictwie, że muszą one spełniać następujące warunki: nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, winny mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ten ostatnio wymieniony warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (tak: NSA w postanowieniu z 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 265/07, dostępnym na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powyższego wynika, że pisma Starosty stanowiące odpowiedź na interpelacje radnego, jako że w swej treści nie przyznają adresatowi uprawnień i nie nakładają na niego żadnych obowiązków oraz nie są wyrazem władczego działania organu, a mają jedynie walor informacyjny, nie stanowią czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Skoro do skarg na interpelacje radnego nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej, to również skargę na bezczynność organów w tym zakresie uznać należy za niedopuszczalną.
W konsekwencji powiedzianego wyżej Sąd uznał, że skarga K. H. nie należy do właściwości sądu administracyjnego i dlatego podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.