II SAB/Ol 35/11

II SAB/Ol 35/11 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2011-09-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-04-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Alicja Jaszczak-Sikora
Hanna Raszkowska /sprawozdawca/
S. Beata Jezielska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OZ 1067/11 - Postanowienie NSA z 2011-12-21
I OZ 315/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-11
I OZ 531/11 - Postanowienie NSA z 2011-07-20
I OZ 607/12 - Postanowienie NSA z 2012-08-30
Skarżony organ
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku
Zobowiązano organ do dokonania czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3 par. 1 pkt 8,  art. 56, art. 149 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 35, art. 36, art. 104, art. 154
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 27 września 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2011 roku sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w rozpoznaniu wniosku z dnia 29 lipca 2010 roku 1/ zobowiązuje Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej do załatwienia wniosku A. Z. z dnia 29 lipca 2010 roku w sprawie uchylenia decyzji administracyjnej Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia "[...]" nr "[...]" w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych sprawy; 2/ stwierdza, że bezczynność w rozpoznaniu wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Decyzją personalną nr "[...]" z dnia 22 maja 2009 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w B. zwolnił A.Z. ze Służby Więziennej z dniem 23 maja 2009 r., gdyż funkcjonariuszowi wymierzona została kara dyscyplinarna wydalenia ze służby.
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w O. decyzją z dnia 7 lipca 2009 r.,
po rozpoznaniu odwołania zwolnionego funkcjonariusza, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W dniu 18 listopada 2010 r. do organu drugiej instancji wpłynął wniosek A.Z. (z dnia 29 lipca 2010 r.) o uchylenie powyższej decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w B. w trybie art. 154 § 2 K.p.a. Zdaniem wnioskodawcy, w sprawie zaistniały przesłanki słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony.
Pismem z dnia 23 listopada 2010 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
w O. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia 22 maja 2009 r. i o możliwości zapoznania się z aktami tej sprawy. Następnie organ administracji poinformował wnioskodawcę pismem z dnia 30 grudnia 2010 r., że pozostawia jego wniosek bez rozpoznania. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej podniósł, że strona złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję tego organu administracji z dnia 7 lipca 2009 r. i sprawa zawisła przed sądem.
W złożonej skardze A.Z. zarzucił, że Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej pozostaje w bezczynności w sprawie z jego wniosku z dnia 29 lipca 2010 r., gdyż nie podjął wnioskowanej czynności procesowej, ani nie wydał aktu administracyjnego o odmowie rozpoznania sprawy.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu przedstawił przebieg dotychczasowych czynności procesowych podjętych w sprawie. Ponadto podał, że pismem z dnia 24 stycznia 2011 r. ustosunkował się do twierdzeń skarżącego, podniesionych we wniesionym do Dyrektora Generalnego Służby Więziennej w Warszawie zażaleniu na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej, wywodząc, że zarzut ten jest bezzasadny. Następnie pismem z dnia 7 lutego 2011 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej ponownie podtrzymał swoje stanowisko
w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako p.p.s.a.), jak również na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1 - 4a art. 3 § 2 p.p.s.a., gdy organ w ustalonym w przepisach prawa terminie nie wydał decyzji administracyjnej lub postanowienia, bądź innego aktu albo nie podjął innej czynności z zakresu administracji publicznej.
Uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2
pkt 1-4a, sąd administracyjny, na mocy art. 149 § 1 p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W przypadku skargi na bezczynność Sąd sprawdza więc czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy.
Przypomnieć należy, że w art. 35 § 1 - § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, ze zm.), dalej jako K.p.a., ustawodawca zobowiązał organy administracji do załatwienia sprawy administracyjnej bez zbędnej zwłoki. Zastrzeżono, że niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu jednego miesiąca, natomiast w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej czas ten nie może przekroczyć dwóch miesięcy. Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno zaś nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.
Do tych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania i okresów opóźnień spowodowanych z winy strony, czy powstałych z przyczyn niezależnych od organu (§ 5
art. 35 K.p.a.). Jeżeli natomiast sprawy nie można załatwić w powyższych terminach organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony o tym fakcie, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.).
Bezczynność organu administracji publicznej będzie miała zatem miejsce, gdy
w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednak mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu. Podkreślić należy, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność bez znaczenia jest, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2004 r., sygn. akt I SAB 287/03, LEX nr 156902 oraz T. Woś [w:] T. Woś,
H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie administracyjne, Warszawa 2004,
s. 84).
W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest czy Dyrektor Okręgowy SW pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 29 lipca 2010 r. We wniosku tym skarżący wniósł o uchylenie decyzji personalnej nr "[...]" Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia 22 maja 2009 r. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby, w trybie art. 154 § 2 K.p.a.
Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych wynika, że po złożeniu wniosku przez skarżącego organ administracji zawiadomił go o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Natomiast nie wydał decyzji administracyjnej, lecz prowadził korespondencję ze skarżącym, czego nie można uznać za załatwienie sprawy. Co do zasady bowiem organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy Kodeksu stanowią inaczej (art. 104 K.p.a.). Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.
Skoro zatem wniosek skarżącego nie został załatwiony zgodnie z prawem, to należało zobowiązać organ administracji do rozpatrzenia, w zakreślonym terminie, wniosku skarżącego z dnia 29 lipca 2010 r.
Rozpatrując skargę na bezczynność organu administracji publicznej, Sąd nie przesądza o treści i formie rozstrzygnięcia, które ma wydać organ administracji, lecz zobowiązuje jedynie do jego wydania.
Stosownie do art. 149 § 1 zd. drugie p.p.s.a., Sąd zbadał czy w rozpoznawanej sprawie bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uwzględnił fakt, że organ administracji nie kończył postępowania w sprawie z uwagi na wniesienie przez stronę w dniu 31 lipca 2009 r. skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia 23 maja 2009 r., o zmianę której wnioskował skarżący. Weryfikacja decyzji ostatecznej na drodze administracyjnej i w postępowaniu sądowoadministracyjnym oparta jest na zasadzie konkurencyjności, co wynika z art. 56 p.p.s.a. Jednostka ma prawo wyboru drogi obrony swojego interesu prawnego. W kontrolowanej sprawie zaistniał jednak zbieg trybów weryfikacji ostatecznej decyzji, gdyż po wszczęciu postępowania ądowoadministracyjnego, skarżący złożył wniosek o zmianę decyzji w trybie art. 154 K.p.a. Jednakże wyrokiem z dnia 14 czerwca 2011 r. Sąd oddalił skargę A.Z. na decyzję Dyrektora Okręgowy Służby Więziennej w O. z dnia 7 lipca 2009 r. Powyższe przemawia za uznaniem, że zaistniała bezczynność, która jednak nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w O. pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 29 lipca 2010 r., a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z tego względu na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak
w sentencji wyroku.