II SAB/Ol 166/25

II SAB/Ol 166/25 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2026-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący/
Grzegorz Klimek /sprawozdawca/
Katarzyna Matczak
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Minister Zdrowia
Treść wyniku
Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1,  art. 4 ust. 1, art. 14 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2026 poz 143
art. 149  par. 1 i  par. 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak asesor WSA Grzegorz Klimek (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 lutego 2026 r. sprawy ze skargi Ogólnopolskiego Związku Zawodowego P. w O. na bezczynność Szpitala Powiatowego im. J. w B. w udostępnieniu informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie bezczynności organu; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Szpitala Powiatowego im. J. w B. na rzecz Ogólnopolskiego Związku Zawodowego P. w O. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 6 czerwca 2025 r. uzupełnionym wnioskiem z 17 lipca 2025 r. Ogólnopolski Związek Zawodowy Pielęgniarek i Położnych Międzyzakładowa Organizacja Związkowa przy Wojewódzkim Szpitalu [...] (dalej jako: "skarżący", "strona" zwrócił się do Dyrektora Szpitala Powiatowego [...] (dalej jako: "Szpital" lub "organ") o udostępnienie informacji publicznej w przedmiocie: "danych kadrowo - płacowych, które Szpital Powiatowy [...] przekazał do AOTMIT dotyczących struktury zatrudnienia z podziałem na grupy zawodowe i kategorie personelu oraz danych dotyczących struktury przychodów i kosztów prowadzonej działalności jak również informacji na temat średnich jednostkowych kosztów wytwarzania procedur realizowanych przez świadczeniodawcę. Dane o wynagrodzeniach należy podać za luty 2025 r. i powinny obejmować.
a) wszystkich zatrudnionych pracowników, niezależnie od formy zatrudnienia, zaangażowanych w realizację świadczeń finansowanych ze środków publicznych, w tym dotyczących grupy zawodowej lekarzy, ratowników medycznych, fizjoterapeutów i rehabilitantów, opiekunów medycznych, laborantów i diagnostów medycznych, fizjoterapeutów i rehabilitantów, opiekunów medycznych, laborantów i diagnostów medycznych, pracowników administracji i obsługi.
b) wybrane podstawowe dane finansowe dotyczące funkcjonowania Podmiotu za okresy, styczeń-grudzień 2024 i styczeń-luty 2025".
Decyzją z dnia 29 lipca 2025 r. organ odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji w części dotyczącej personelu innego niż pielęgniarski. Wcześniej w dniu 8 lipca 2025 r. organ przekazał część danych, ograniczając właśnie przekazane informacje do grupy pielęgniarek i położnych zatrudnionych w Szpitalu.
Pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy przez organ.
Pismem zaś z 21 listopada 2025 r. skarżący wywiódł skargę na bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 13 ust. 1 i 2 oraz 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej poprzez niewydanie decyzji na skutek złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i tym samym nieudzielenie skarżącej informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżący wniósł o:
1) zobowiązanie Dyrektora Szpitala do rozpatrzenia wniosku strony o ponowne rozpoznanie sprawy w zakresie udzielenia informacji publicznej,
2) stwierdzenie, że bezczynność Szpitala nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,
3) zasądzenie od Szpitala na rzecz skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że pomimo upływu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej terminu, zobowiązującego organ do udostępnienia informacji publicznej w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, organ, pomimo uprzedniego złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nie udzielił stronie wnioskowanej informacji. Skarżący nie otrzymał również żadnej informacji od organu, która wskazywałaby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi jej udostępnienie. Co więcej, nie wydano decyzji odmownej w zakresie udostępnienia takiej informacji. W związku z tym organ w ocenie strony dopuścił się rażącego naruszenia wskazanych w skardze przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i dopuścił się bezczynności w tym zakresie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł m.in. o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego jako bezprzedmiotowego. Organ przyznał, że w ustawowym terminie nie wydano rozstrzygnięcia w sprawie ponownego rozpatrzenia wniosku. Bezczynność ta wynikała z ludzkiego przeoczenia. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wpłynął drogą mailową, zawierającą załącznik w postacie tegoż wniosku. Pośród innych maili został on niezauważony. Po otrzymaniu skargi organ niezwłocznie podjął czynności zmierzające do dokonania merytorycznego rozpoznania wniosku.
W szczególności przeprowadzono ponowną analizę akt sprawy, zgromadzonego materiału dowodowego oraz zakresu żądanej informacji publicznej. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ wydał decyzję z dnia 27.11.2025 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia 29.07.2025 r. Z uwagi na to, że żądanie skargi - zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - zostało już zrealizowane, skarga stała się bezprzedmiotowa. W aktualnym stanie sprawy nie istnieje już przedmiot zaskarżenia, a zatem postępowanie sądowoadministracyjne w tej części powinno zostać umorzone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. sądowa kontrola administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność. Pojęcie bezczynności wiąże się z sytuacją, gdy organ będąc właściwym i zobowiązanym do załatwienia sprawy, nie czyni tego w terminie określonym przepisami prawa.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Oznacza to, że w przypadku takiej skargi w obecnym stanie prawnym skierowanie jej do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Przechodząc do meritum sprawy należy podnieść, że strona skarżąca domagała się udostępnienia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przez "informację publiczną" rozumie się każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Informacją publiczną jest więc informacja o aktywności podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie celów publicznych (por. wyroki NSA: z 22 czerwca 2018 r. sygn. akt I OSK 218/18, z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14, dostępne w CBOSA). Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
W świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.o.p. nie ulega wątpliwości, że adresat wniosku – szpital - jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Stwierdzić także należy, że żądana informacja stanowi informację publiczną.
Wobec tego, że obie przesłanki udostępnienia informacji publicznej zostały w sprawie spełnione organ, do którego skierowano wniosek, winien był podjąć działania prawem przewidziane w celu jego załatwienia. Ustawodawca przewidział, że jeżeli adresat wniosku dysponował żądaną informacją, winien on - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują.
Organ pozostaje zatem w bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, jeśli nie podejmuje jednej z wyżej określonych form działania. Przy czym bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej może mieć miejsce również w przypadku udzielenia informacji niezgodnej z wnioskiem, niepełnej czy też niejasnej (por. P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielania informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, "Przegląd Prawa Publicznego", 2012, nr 6, s. 75, a także wyroki NSA z: 7 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1737/10; 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2569/12; 10 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 13/16; 28 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 1432/17, dostępne w CBOSA).
Jak wynika z akt niniejszej sprawy strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w dniu 6 czerwca 2025 r., który został uzupełniony wnioskiem z 17 lipca 2025 r. Decyzją z dnia 29 lipca 2025 r. organ odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji w części dotyczącej personelu innego niż pielęgniarski. Wcześniej w dniu 8 lipca 2025 r. organ przekazał część danych, ograniczając przekazane informacje do grupy pielęgniarek i położnych zatrudnionych w Szpitalu. Pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy przez organ. Z kolei pismem z 21 listopada 2025 r. skarżący wywiódł skargę na bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Natomiast decyzją z 27 listopada 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie udostępnienia stronie wnioskowanej informacji publicznej.
W momencie zatem orzekania przez Sąd organ nie pozostawał już w bezczynności, ponieważ załatwił sprawę wydając decyzję. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest zaś stan faktyczny z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności przez organ (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, dostępne w CBOSA). Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeżeli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej wykonania (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2017r., sygn. akt I OSK 1789/16, CBOSA).
Skoro zatem na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności, ale stan bezczynność organu ustał przed rozpatrzeniem skargi przez Sąd, to orzekanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. W związku z tym Sąd umorzył postępowanie w zakresie bezczynności organu (pkt I sentencji wyroku).
W tym miejscu należy jednak podkreślić, że w przedmiotowej sprawie Sąd orzekał wyłącznie w zakresie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej. Natomiast Sąd nie był uprawniony do oceny prawidłowości decyzji z dnia 27 listopada 2025 r. o odmowie udostepnienia informacji publicznej, gdyż nie stanowiło ono przedmiotu skargi.
Stosownie do obowiązku wynikającego z treści art. 149 § 1 i § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II sentencji wyroku). Nie każde bowiem naruszenie prawa wskutek bezczynności organu będzie naruszeniem rażącym. Jak wskazuje się w orzecznictwie rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, dostępne w CBOSA). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W ocenie Sądu okoliczności faktyczne stwierdzonej w niniejszej sprawie bezczynności organu nie przejawiają cech naruszenia prawa o szczególnym stopniu kwalifikacji. Zachowanie podmiotu zobowiązanego w kontrolowanej sprawie związane było z niedopatrzeniem, jednak nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą u.d.i.p, jaskrawego braku woli załatwienia sprawy, czy ewidentnego niestosowania przepisów prawa.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi, wysokość opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa oraz wysokość wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego, będącego radcą prawnym.