II SAB/Ol 152/23

II SAB/Ol 152/23 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2024-02-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Grzegorz Klimek /sprawozdawca/
Marzenna Glabas
Piotr Chybicki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OZ 195/24 - Postanowienie NSA z 2024-05-17
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, 2, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1, 2, art. 10 ust. 1, 2, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas asesor WSA Grzegorz Klimek (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lutego 2024 r. sprawy ze skargi G. L. i J. G. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w O. w udostępnieniu informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 6 października 2023 r. G.L. i J.G. (dalej jako: skarżący, strony), powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej i orzecznictwo, zwrócili się do Komendy Miejskiej Policji w O. o udzielenie informacji: czy w dniu [...] 2023 r. w miejscowości W. miała miejsce interwencja Policji wobec A.B. i jak się zakończyła ? Jakie decyzje i czynności zostały podjęte przez Policjantów ? Jakie dokumenty zostały sporządzone ? Wnosimy o ich kserokopie. Jaka była przyczyna interwencji ? jaka jest kwalifikacja prawna Policji ? Kto zgłosił ? Czego dotyczyła ? Nadto czy jeżeli takiej interwencji nie było to czy była podjęta wobec innych ? Czy była w ogóle interwencja w tym dniu w W. ? Jaka była jej przyczyna, kto zgłosił, czego dotyczyła i jak się zakończyła, jakie dokumenty Policja sporządziła i jakie działania i czynności podjęła. Wnieśli o kserokopie dokumentów sporządzonych przez Policjantów i podanie czy w ogóle była interwencja Policji w tym dniu i miejscu, jaka kwalifikacja prawna ? Nadto wnieśli o podanie nazwisk i stopni służbowych Policjantów i ich jednostek oraz o uwzględnienie wniosku w ustawowym czasie.
Odpowiadając na powyższy wniosek (pismo z 3 listopada 2023 r.) Zastępca Komendanta Komisariatu Policji w O. poinformował strony, że dane o które się zwrócili nie stanowią informacji publicznej zgodnie z ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Wobec powyższego wniosek nie będzie realizowany.
W dniu 13 listopada 2023 r. G.L. i J.G. wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w O. (organ) w przedmiocie informacji publicznej, polegającej na nieudostępnieniu w terminie 14 dni i w ogóle informacji publicznej żądanej we wniosku złożonym w piśmie z 6 października 2023 r., jak też nie wydanie decyzji odmawiającej udostępnienia rzeczonej informacji. Zarzucili organowi naruszenie art. 10 ust. 1, art. 13 i art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 – u.d.i.p.) oraz art. 61 i 78 Konstytucji RP. Wskazując na powyższe wnieśli o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa i nakazanie Komendantowi Miejskiemu Policji w O. udzielenia żądanej informacji w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz zasądzenie od organu połowy kwoty pięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, o której mowa w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - p.p.s.a.). W uzasadnieniu skargi podnieśli, że organ pozostaje w bezczynności i jak wynika z faktów i dowodów z rozmysłem nie zamierza w ogóle udzielić żądanej informacji publicznej. Tym samym dopuszcza się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Nawet gdyby przyjąć, że zlecił załatwienie sprawy swoim podwładnym z Komisariatu w O. to i tak nic to nie zmienia, bowiem wniosek nie był skierowany do Komisariatu w O., natomiast Komisariat ten w osobie Zastępcy Komendanta tego Komisariatu nie wiadomo do kogo faktycznie skierował swoje pismo, skoro adresował je do kogo innego niż wskazał w piśmie i do kogo innego kierował jego treść, a przede wszystkim błędnie i z naruszeniem ustawy o dostępie do informacji publicznej i art. 61 Konstytucji RP przyjął, że żądane informacje nie są informacją publiczną. Dodali, że nie może ulegać wątpliwości, że żądane informacje także w postaci żądanych dokumentów są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Natomiast organ nie powiadomił ich żadnym pismem jakoby miał nie posiadać żądanych informacji, co każe wnioskować, że manipuluje aby przeciągnąć sprawę w maksymalnie długim czasie.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że konstytucyjne prawo do informacji publicznej, jakkolwiek służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego - tj. jawności działania instytucji publicznych - umożliwiając kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem tych instytucji, to jednak niezależnie od tego, nie może być rozumiane w sposób absolutny, tj. jako prawo obywateli do uzyskiwania nieograniczonego dostępu do każdego bez wyjątku dokumentu czy każdej informacji wytworzonej, odnoszącej się czy będącej w posiadaniu podmiotu publicznego, w tym organu władzy publicznej. Do wprowadzania ograniczeń ww. prawa wyraźnie upoważnia już sam art. 61 Konstytucji, który w ustępie 3 mówi, że ograniczenie może nastąpić "ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa". Istnieją bowiem również inne niż wymienione w tym przepisie ustawowym, wartości, których ochrona uzasadnia - w świetle art. 61 ust. 3 Konstytucji - zastosowanie tego typu ograniczeń. Jedną z przesłanek uzasadniających ograniczenie prawa do informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. jest konieczność ochrony "porządku publicznego" (art. 61 ust. 3 Konstytucji). W pojęciu tym mieści się m.in. postulat zapewnienia organom władzy publicznej prawidłowego funkcjonowania w celu wykonywania ich kompetencji. Zasada ta nakazuje m.in. stworzenie organom władzy publicznej warunków technicznych i proceduralnych sprzyjających możliwości wszechstronnego gromadzenia danych i materiałów, które w ocenie organu są niezbędne do prawidłowego i praworządnego realizowania zadań i kompetencji, z dochowaniem przewidzianych prawem terminów. Nie wszystkie jednak tego typu materiały, tylko z tej racji, że zostały wytworzone czy znalazły się w posiadaniu osób piastujących funkcję organu władzy (czy innych funkcjonariuszy publicznych), stają się z tego powodu informacjami publicznymi. W przedmiotowej sprawie podejmowane przez Policję, czynności miały charakter czynności procesowych w związku z popełnionym przestępstwem naruszenia nietykalności funkcjonariusza, tj. o czyn z art. 222 k.k. Dostęp do akt spraw prowadzonych przed organami państwa pozostaje poza regulacją ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tym znaczeniu akta zakończonego postępowania karnego nie są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Podobne stanowisko wynika również z wyroku NSA z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 1339/17, w którym stwierdzono, że przepisy kodeksu postępowania karnego, które w sposób pełny regulują kwestie dostępu do akt w trakcie trwającego postępowania przygotowawczego, wyłączają w tym zakresie stosowanie trybu i formy z ustawy o dostępie do informacji publicznej. W uregulowaniu kodeksowym zauważalna jest przede wszystkim inna sytuacja stron postępowania przygotowawczego a inna podmiotów takimi stronami niebędącymi. Zatem przyjęcie, że strona postępowania karnego, której żywotnych interesów dotyczy sprawa, uzyskuje dostęp do akt na innych zasadach, bardziej sformalizowanych niż inne osoby działające w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, byłoby naruszeniem zasady równości zapisanej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Stwierdził, że skarga nie jest zasadna, gdyż organ administracji nie pozostaje w bezczynności wobec wniosku skarżących z 6 października 2023 r., gdyż w odpowiedzi na ten wniosek, pismem z dnia 3 listopada 2023 r. udzielono odpowiedzi na wniosek.
W piśmie procesowym z 12 lutego 2023 r. skarżący wskazali, że argumentacja prawna i faktyczna pełnomocnika organu zawarta w odpowiedzi na skargę została użyta dla pozoru i nie odpowiada rzeczywistości. Powoływanie się przez pełnomocnika organu na przepisy kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego jest mataczeniem w sprawie zmierzającym do odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd kontroluje jedynie, czy w sprawie zaistniał stan bezczynności, tzn. czy organ podjął określone czynności i załatwił sprawę na danym etapie postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wedle § 1b art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).
Na zasadzie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Artykuł 21 u.d.i.p. przewiduje stosowanie do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej przepisów p.p.s.a.
Należy zauważyć, że przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak m.in. T. Woś /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 109).
Na gruncie przepisów u.d.i.p. bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ – będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej - nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia tej informacji (art. 10 ust 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.).
W rozstrzyganej sprawie poza sporem jest, że Komendant Miejski Policji, do którego z wnioskiem o udzielenie informacji zwrócili się skarżący jest podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Na gruncie przytoczonej regulacji prawnej obowiązane są do udostępniania informacji publicznej władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. W niniejszej sprawie to, że Komendant generalnie jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej, stanowi okoliczność bezsporną i, w ocenie Sądu, niebudzącą wątpliwości.
Istota sporu sprowadza się natomiast co do kwalifikacji wnioskowanej informacji jako informacji publicznej podlegającej udostępnieniu w trybie wyznaczonym przepisami u.d.i.p. czy też uznania jej – jak wskazuje pełnomocnik organu – jako informacji nie podlegającej udostępnieniu.
W przepisach u.d.i.p. nie została skonstruowana definicja legalna pojęcia "informacji publicznej". Wskazane jedynie zostało w jej art. 1 ust. 1, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Przyjmuje się, że "informację publiczną" stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności".
NSA w wyroku z 6 września 2022 r., III OSK 1588/21 (publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl, CBOSA) podkreślił, że art. 1 ust. 1 u.d.i.p. należy wykładać w powiązaniu z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP przewidującym, że w skład prawa dostępu do informacji publicznej wchodzi m.in. uprawnienie do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to niewątpliwie ma na celu zagwarantowanie jawności życia publicznego oraz transparentności działania organów władzy publicznej. W uchwale z 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 7/13 (CBOSA) NSA ujął to w ten sposób, że transparentność działań organów władzy publicznej i poddanie tych działań kontroli społecznej może przyczynić się do poprawy standardów dotyczących ochrony praw obywatelskich, przestrzegania przepisów prawa, poprawy relacji w stosunkach obywatel - państwo i wreszcie budować zaufanie do organów władzy publicznej. Tym samym treść art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w powiązaniu z normą konstytucyjną przesądzają o przyjęciu szerokiej wykładni pojęcia "informacji publicznej".
Jednocześnie informację publiczną stanowi także dokument urzędowy, na co wyraźnie wskazuje regulacja art. 6 ust. 2 u.d.i.p. Jest nim treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Informację publiczną stanowi zatem treść wszelkiego rodzaju dokumentów, nie tylko bezpośrednio zredagowanych i wytworzonych przez wskazany podmiot. Przymiot taki posiada także treść dokumentów, których podmiot używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Charakter publiczny należy zatem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej decyduje kryterium rzeczowe, a więc treść i charakter informacji (wyrok NSA z 19 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OSK 317/21, CBOSA).
W kontekście wniosku skarżących, w zakresie udostępnienia im wszystkich sporządzonych dokumentów sprawy, wyjaśnić należy, że nie wszystkie działania podmiotów wymienionych w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP będą związane z powstaniem informacji publicznej. Część dokumentów służących jedynie potrzebom podmiotu zobowiązanego, pomimo, że związana jest z jego działalnością, nie jest informacją publiczną i nie podlega ujawnieniu (dokumenty wewnętrzne) (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska. Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 19 i 23). Od "dokumentów urzędowych" w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. – na co wskazał TK w wyroku z 13 listopada 2013 r., P 25/12 - odróżnia się zatem "dokumenty wewnętrzne" służące wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nieprzesądzające o kierunkach działania organu. Można o nich mówić jako wytwarzanych w pewnym stadium na drodze do wytworzenia informacji publicznej. Zatem "dokumenty wewnętrzne" służą wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają o kierunkach działania organu. Dokumenty takie służą wymianie informacji, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk. Nie są jednak wyrazem stanowiska organu, wobec czego nie stanowią informacji publicznej. Również w orzecznictwie sądów administracyjnych reprezentowany jest pogląd, że nie wszystkie dokumenty wewnętrzne stanowią informację publiczną. Część z nich wprawdzie służy realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają one o kierunku działania organu w konkretnej sprawie. Dokumenty, które służą gromadzeniu i wymianie informacji oraz uzgadnianiu stanowisk i poglądów, jednak nie są w żadnej mierze wiążące dla organu, ewentualnie mają jedynie charakter organizacyjny i porządkowy, nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Założeniem ustawy o dostępie do informacji publicznej było zapewnienie w drodze dostępu do informacji publicznej społecznej kontroli nad działalnością m.in. organów administracji publicznej (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 666/12; wyrok NSA z 14 września 2012 r., I OSK 1203/12; wyrok NSA z 17 października 2013 r., I OSK 1105/13; wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2015 r. I OSK 1645/14).
W tym miejscu należy przywołać uchwałę siedmiu sędziów NSA z 9 grudnia 2013 r., I OPS 8/13 (ONSAiWSA z 2014, Nr 3, poz. 38). Wskazano w niej, że u.d.i.p. według założeń ustawodawcy ma być ustawą ustrojową, gdyż rozwijając i precyzując konstytucyjną zasadę, że informacja publiczna jest jawna (a więc i dostępna poza sytuacjami ograniczenia jawności w drodze ustaw lub w związku z ochroną prywatności), wyznacza zakres jawności informacji publicznej oraz prawo dostępu do tej informacji w porządku prawnym Rzeczpospolitej Polskiej. Z ustawy tej wynika jako norma podstawowa zasada domniemania jawności. Istnienie innych zasad czy trybu udostępniania informacji publicznej wyłącza stosowanie u.d.i.p. tylko w zakresie regulowanym wyraźnie tymi szczególnymi ustawami. Przepis art. 1 ust. 2 u.d.i.p. oznacza, że wszędzie tam, gdzie konkretne sprawy dotyczące zasad i trybu dostępu do informacji będącej informacją publiczną uregulowane są inaczej w u.d.i.p., a inaczej w ustawie szczególnej dotyczącej udostępniania informacji i stosowania obu tych ustaw nie da się pogodzić, pierwszeństwo mają przepisy ustawy szczególnej. Tam jednak, gdzie dana sprawa uregulowana jest tylko częściowo lub w ogóle nie jest uregulowana w ustawie szczególnej, zastosowanie mają odpowiednie przepisy u.d.i.p., przy czym w pierwszym przypadku stosowane są uzupełniająco, w drugim zaś stanowią wyłączną regulację prawną w danym zakresie. Wymaga to zatem szczegółowej analizy porównywanych ustaw, przy czym uregulowania wprowadzające odmienne zasady i tryb dostępu winny być, jako wyjątkowe, interpretowane w sposób zwężający. Zatem istota odesłania, o którym mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., dotyczy takiej sytuacji, że to odrębna ustawa precyzuje zarówno zasady, jak i tryb dostępu do informacji publicznej, których zastosowanie wyłączać będzie zasadność ich realizacji na podstawie trybu ogólnego.
W konsekwencji z uwagi na treść art. 1 ust. 2 u.d.i.p. konieczne jest skrupulatne badanie przedmiotu wniosku. W przypadku kolizji ustaw pierwszeństwo nad przepisami u.d.i.p. mają przepisy ustaw szczególnych, ale tylko w przypadku odmiennego uregulowania zasad i trybu dostępu do informacji publicznych. Odrębna regulacja dotyczy tylko tego, co wyraźnie wynika z ustawy szczególnej i nie zawsze wyklucza udzielanie takich informacji. (A. Gryszczyńska, w: G. Szpor (red.), Jawność i jej ograniczenia, t. VI, A. Gryszczyńska (red.), Struktura tajemnic, Warszawa 2015, s. 43). Adresat wniosku, jeżeli nie może udostępnić informacji ze względu na konieczność zastosowania przepisów ustawy szczególnej, powinien o tym fakcie powiadomić wnioskodawcę pismem. Ewentualna kontrola takiego sposobu załatwienia wniosku o uzyskanie dostępu do informacji publicznej odbywa się podczas rozpoznania skargi na bezczynność. (I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska (w:) I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 1.
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik organu podniósł, że podejmowane przez Policję, czynności miały charakter czynności procesowych w związku z popełnionym przestępstwem naruszenia nietykalności funkcjonariusza, tj. o czyn z art. 222 k.k. Dostęp do akt spraw prowadzonych przed organami państwa pozostaje poza regulacją ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tym znaczeniu akta postępowania karnego nie są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Zauważyć zatem należy, że NSA stwierdził, że w odniesieniu do tych dokumentów, które są informacją publiczną i znajdują się w aktach sądowych spraw karnych i aktach trwającego postępowania przygotowawczego, są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., w stosunku do wszystkich, a nie tylko wobec stron postępowania, i nie ma do nich zastosowania u.d.i.p. (uchwała NSA z 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 7/13, CBOSA). Oznacza to, że skoro przepisy k.p.k. w sposób pełny regulują kwestie dostępu do akt, to wyłączają w tym zakresie stosowanie trybu i formy z u.d.i.p. Poza tym kodeks postępowania karnego reguluje odmienne zasady i tryb dostępu do informacji znajdujących się w aktach postępowań niż przepisy u.d.i.p. Przepisy kodeksowe zawierają zamkniętą i zupełną regulację zasad dostępu do akt postępowania karnego i znajdujących się w nich informacji publicznych, tak na etapie postępowania przygotowawczego, jak i sądowego (a wraz z innymi przepisami także do akt postępowania już zakończonego).
Wobec powyższego wniosek skarżących o udostępnienie informacji publicznych nie mógł być uznany za wniosek w rozumieniu art. 10 ust. 1 i 2 u.d.i.p. W rezultacie wniosek o udostępnienie żądanych informacji na podstawie przepisów u.d.i.p. nie mógł być uwzględniony. W takiej sytuacji podmiot zobowiązany zawiadamia jedynie wnioskodawcę pismem, że żądana informacja nie może być udostępniona w trybie przewidzianym w u.d.i.p., co też w niniejszej sprawie organ uczynił.
Ponadto w ocenie Sądu, skarżący zwracając się do Komendanta Miejskiego Policji o udostępnienie informacji publicznych, nie kierowali się troską o sprawy publiczne lecz przyświecał im subiektywny interes do ich otrzymania. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jedynie informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Określenia istoty pojęcia "sprawa publiczna" powinno się dokonywać na podstawie kryterium interesu ogólnego i jednostkowego. Celem bowiem ww. ustawy nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji. W ocenie Sądu, prywatna motywacja w uzyskaniu informacji w trybie u.d.i.p. może też być uznana za przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej. Wykładnia przepisów u.d.i.p. powinna być dokonywana zgodnie z jej celem, a niewątpliwie takim celem nie jest udzielanie informacji służących bezpośrednio subiektywnemu interesowi wnioskodawcy lub pośrednio uzyskiwaniu kontroli wnioskodawcy nad jego własnymi sprawami, lecz wspieraniu transparentności w kontekście wzmacniania kontroli społecznej nad działalnością władzy publicznej. Wolą ustawodawcy było bowiem zapewnienie społecznej kontroli władzy publicznej poprzez umożliwienie obywatelom dostępu do informacji publicznych, a nie publicznego dostępu do każdej informacji w indywidualnych celach. NSA w wyroku z dnia 20 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1359/18 (CBOSA), podkreślił, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny, a nie subiektywny.
Skoro zatem treść wniosku skarżących wprost odnosi się informacji, które mają posłużyć do załatwiania ich indywidualnych spraw, nie zaś do istotnej kontroli społeczeństwa nad organami władzy publicznej, to w tym znaczeniu stanowisko organu również jest prawidłowe. Zauważyć też trzeba, że pytania zawarte we wniosku, które dotyczą podstawy prawnej działania organu niejako w założeniu nie mają charakteru pytań o informację publiczną. Z kolei dokumenty i informacje oraz dane świadków (policjantów), do których zrelatywizowane są dalsze pytania – zostały włączone do postępowania karnego. Z tego też względu zastosowanie mają przepisy procesowe regulujące to postępowanie. Przepisy kodeksu postępowania karnego, co wskazano powyżej, w sposób pełny regulują kwestie dostępu do akt w trakcie trwającego postępowania i wyłączają w tym zakresie stosowanie trybu i formy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, co obligowało do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a.