II SAB/LU 22/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2023-04-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organuspór indywidualnyinteres prawnyPGE Dystrybucjaprawo własnościlinia elektroenergetyczna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na bezczynność spółki energetycznej, uznając, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczył prywatnego sporu, a nie sprawy publicznej.

Skarżąca zwróciła się do PGE Dystrybucja S.A. o udostępnienie dokumentacji dotyczącej budowy linii elektroenergetycznej, twierdząc, że słupy zostały posadowione na jej działce bezprawnie. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, uznając wniosek za próbę uzyskania dowodów w indywidualnym sporze. WSA w Lublinie oddalił skargę na bezczynność, stwierdzając, że wniosek nie dotyczył informacji publicznej, a jedynie prywatnego interesu skarżącej.

Skarżąca A. F. wniosła skargę na bezczynność PGE Dystrybucja S.A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej budowy linii elektroenergetycznej, w tym umów i korespondencji związanych z posadowieniem słupów na jej prywatnej działce. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, argumentując, że wniosek służy wyłącznie realizacji indywidualnego interesu prawnego skarżącej w toczącym się od lat sporze o przebieg linii. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko spółki. Sąd uznał, że PGE Dystrybucja S.A. nie dopuściła się bezczynności, ponieważ żądana informacja nie miała charakteru informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Sąd podkreślił, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana do pozyskiwania dowodów w indywidualnych sporach cywilnych, a wniosek skarżącej miał na celu wyłącznie ochronę jej prywatnego interesu i naruszonego prawa własności. W związku z tym, spółka miała obowiązek jedynie poinformować skarżącą o braku waloru informacji publicznej, co uczyniła.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek nie dotyczy informacji publicznej, a stanowi próbę wykorzystania ustawy o dostępie do informacji publicznej do celów prywatnych i realizacji indywidualnego interesu prawnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawa o dostępie do informacji publicznej służy ujawnianiu spraw publicznych, a nie zaspokajaniu indywidualnych potrzeb w ramach prywatnych sporów. Wniosek skarżącej, dotyczący dokumentacji związanej z budową linii elektroenergetycznej na jej działce, był ściśle powiązany z jej osobistym sporem z PGE Dystrybucja S.A. i miał na celu pozyskanie dowodów w tej sprawie, a nie realizację interesu publicznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu.

u.d.i.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Prawo dostępu do informacji publicznej gwarantuje każdemu.

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 5

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Udostępnienie informacji publicznej jest niezależne od interesu prawnego lub faktycznego.

u.d.i.p. art. 5

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa przesłanki wyłączające udostępnienie informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa termin 14 dni na udostępnienie informacji.

u.d.i.p. art. 13 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa możliwość wskazania innego terminu udostępnienia informacji.

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa możliwość wydania decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Prawo energetyczne art. 9c § ust. 3

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne

Określa obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego.

Konstytucja RP art. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa Rzeczpospolitą Polską jako dobro wspólne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy indywidualnego sporu skarżącej i nie ma charakteru sprawy publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana do pozyskiwania dowodów w prywatnych sporach.

Odrzucone argumenty

PGE Dystrybucja S.A. dopuściła się bezczynności w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Prawo dostępu do informacji publicznej ma zakotwiczenie konstytucyjne i gwarantuje je każdemu, niezależnie od interesu.

Godne uwagi sformułowania

nie można uznać, że żądane informacje dotyczą sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. nie można przy pomocy ustawy o dostępie do informacji publicznej starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów bezpośrednio dotyczą, nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana z czysto prywatnych sprawach

Skład orzekający

Jerzy Parchomiuk

przewodniczący

Grzegorz Grymuza

sędzia

Bartłomiej Pastucha

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'sprawa publiczna' w kontekście wniosków o dostęp do informacji publicznej składanych w indywidualnych sporach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której wniosek o informację publiczną jest ściśle powiązany z toczącym się sporem cywilnym między wnioskodawcą a podmiotem zobowiązanym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak prawo dostępu do informacji publicznej może być nadużywane do celów prywatnych, co jest istotne dla zrozumienia granic tego prawa.

Czy można wykorzystać ustawę o dostępie do informacji, by wygrać prywatny spór? Sąd wyjaśnia.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Lu 22/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-04-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bartłomiej Pastucha /sprawozdawca/
Grzegorz Grymuza
Jerzy Parchomiuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2508/23 - Wyrok NSA z 2025-01-09
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 2 ust.1; art. 5; art. 13; art.16; art. 4 ust.1; art1. ust.1;
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność PGE Dystrybucja Spółki Akcyjnej z siedzibą w Lublinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
We wniosku z dnia 30 października 2022 r. A. F. (dalej także jako "wnioskodawczyni" lub "skarżąca"), zwróciła się do PGE Dystrybucja S.A. w Lublinie (dalej także jako "Spółka" lub "organ"), na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako "u.d.i.p."), o udostepnienie informacji w zakresie dokumentacji dotyczącej budowy elektroenergetycznej linii kablowej i napowietrznej niskiego napięcia we wsi C. W., gmina K. L., na działce nr [...] (a błędnie posadowionych słupów energetycznych na działce nr [...]), w tym kopii:
- umowy z wykonawcą wraz ewentualnymi aneksami,
- raportu z realizacji zamówienia, notatek, korespondencji lub innych stosownych dokumentów dotyczących zgłoszonych problemów z związku z realizacją przedmiotowego zamówienia oraz ewentualnych wyciągniętych z tego konsekwencji (w szczególności dotyczących faktu posadowienia dwóch słupów energetycznych na prywatnej działce nr [...] wbrew zakazowi wejścia na nią i konieczności poniesienia kosztów związanych z przestawieniem ich na działkę gminną nr [...], a także dokonania przez wykonawcę zniszczeń terenu i zieleni znajdującej się na działce prywatnej nr [...] i zobowiązania wykonawcy do uprzątnięcia terenu).
W odpowiedzi na powyższe żądanie Spółka w piśmie z dnia 17 listopada 2022 r. stwierdziła, że treść złożonego wniosku, w szczególności zawarte w nim twierdzenie o "błędnie posadowionych słupach energetycznych na działce nr [...]", bezsprzecznie wskazuje na związek złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej z korespondencją, jaką wnioskodawczyni prowadzi z PGE Dystrybucja S.A. w zakresie realizacji inwestycji związanych z modernizacją sieci elektroenergetycznej we wsi C. W.. Potwierdzeniem tego jest ostatnie pismo wnioskodawczyni w tej sprawie, datowane na 31 października 2022 r., zawierające kolejne wezwanie do usunięcia urządzeń elektroenergetycznych (słupów energetycznych), jako naruszających prawo własności wnioskodawczyni. Skoro zaś celem wnioskodawczyni jest uzyskanie informacji w jej indywidualnej sprawie, wiążącej się ze sporem prowadzonym z PGE Dystrybucja S.A., to - zdaniem Spółki - nie można uznać, że żądane informacje dotyczą sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem wyrażonym w powyższym piśmie, A. F. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność PGE Dystrybucja S.A. w Lublinie w sprawie wniosku z dnia 30 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. W skardze skarżąca zwróciła się o stwierdzenie, że Spółka dopuściła się bezczynności, a także o zobowiązanie Spółki do udostępnienia informacji publicznej wskazanej w przedmiotowym wniosku. Ponadto wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że prawo dostępu do informacji publicznej ma zakotwiczenie konstytucyjne (art. 61 Konstytucji RP), a art. 2 ust. 1 u.d.i.p. gwarantuje je, w sposób literalny, "każdemu", o ile nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 5 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest przy tym niezależne od interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.), a skoro tak, to a maiori ad minus wnioskodawca może posiadać interes prawny i faktyczny w uzyskaniu informacji. W ocenie skarżącej, argumentacja organu prowadzi do wniosku, że gdyby żądana informacja nie dotyczyła jej indywidualnej sprawy, to by ją udostępnił. To zaś prowadzi do pozanormatywnego ograniczenia prawa do informacji publicznej.
Skarżąca stwierdziła, że nie ulega wątpliwości, iż PGE Dystrybucja S.A. jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Żądana informacja jest zaś informacją publiczną, a przy tym nie jest informacją przetworzoną. Wnioskowane informacje, w szczególności umowa i ewentualne aneksy (będące wszak integralną częścią umowy), związane są z realizacją publicznych zadań. Dalsze wnioskowane informacje są zaś pochodną umowy i jej prawidłowej/wadliwej realizacji. Są one o tyle istotne, że wywołują skutki finansowe, co znów, w sposób oczywisty, jest sprawą publiczną. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że w sprawie nie zaszły okoliczności wyłączające udostępnienie informacji publicznej, w tym określone w art. 5 u.d.i.p. Nie doszło też do podnoszonego przez część doktryny i orzecznictwa nadużycia prawa, które - w przekonaniu skarżącej - jest konstrukcją pozanormatywną na gruncie u.d.i.p.
Podsumowując skarżąca wskazała, że Spółka nie udostępniła w przewidzianym terminie informacji publicznej, do czego jest obowiązana, a tym samym pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę PGE Dystrybucja S.A. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w piśmie z dnia 17 listopada 2022 r., skierowanym do skarżącej w odpowiedzi na jej wniosek. Uzupełniając tę ocenę Spółka wskazała, że skarżąca poprzez powołanie się na u.d.i.p., zmierza do uzyskania argumentów w swojej własnej sprawie, tj. sporze, który od wielu lat prowadzi z PGE Dystrybucja S.A. Zakres przedmiotowy wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 30 października 2022 r. pokrywa się w całości z przedmiotem sporu pomiędzy stronami. Pozyskane informacje, zdaniem organu, mają więc służyć zgromadzeniu materiału dowodowego mogącego zostać wykorzystanym w ramach ewentualnego postępowania cywilnego, co dodatkowo potwierdza korespondencja skarżącej kierowana do Spółki już po wystosowaniu odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji. Skarżąca w piśmie z dnia 13 grudnia 2022 r. ponownie bowiem domagała się od Spółki zmiany projektu ułożenia linii elektroenergetycznej tak, aby nie przecinała ona jej działki o numerze [...], co umożliwi polubowne załatwienie sprawy. Alternatywnie wniosła o okablowanie linii (tak jak na sąsiedniej działce), co umożliwi usunięcie spornych słupów energetycznych.
W ocenie organu, złożenie przez skarżącą wniosku o udzielenie informacji z powołaniem się na dostęp do informacji publicznej, w sposób bezsprzeczny związane jest więc z trwającym sporem o przebieg linii energetycznej. Żądana informacja nie posiada zatem cech informacji publicznej. W takiej sytuacji organ nie wydaje zaś decyzji administracyjnej, a jedynie powiadamia wnioskodawcę o dokonanych ustaleniach, które uniemożliwiają realizację wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna. PGE Dystrybucja S.A. w Lublinie nie dopuściła się bowiem zarzucanej jej bezczynności w sprawie wniosku skarżącej z dnia 22 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Na wstępie należy wskazać, że ze względu na przedmiot skargi w niniejszej sprawie, jakim jest bezczynność, Sąd skorzystał z uprawnienia przewidzianego w art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 239 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") i rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Podkreślenia wymaga, że w przypadku skargi na bezczynność decyzja o rozpoznaniu sprawy w tym trybie pozostawiona jest sądowi i nie jest zależna ani od złożenia przez którąkolwiek ze stron wniosku w tym przedmiocie, ani też od ewentualnego żądania przez którąkolwiek ze stron przeprowadzenia rozprawy.
W świetle poglądów orzecznictwa i doktryny, o bezczynności na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) można mówić wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji w określonym w art. 13 ust. 1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, oraz przyczynach niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16 u.d.i.p.).
Podjęcie powyższych czynności uzależnione jest jednak od stwierdzenia w pierwszej kolejności, że wniosek o udostępnienie informacji został skierowany do podmiotu objętego obowiązkiem informacyjnym (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.) oraz, że dotyczy informacji mającej charakter informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Oczywiste jest, że skierowanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej do podmiotu, na którym obowiązek taki nie ciążący, nie wszczyna postępowania na gruncie u.d.i.p. Nadto, jeżeli wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego na gruncie art. 4 ust. 1 u.d.i.p., lecz nie dotyczy informacji publicznej, jego adresat również nie jest zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji.
Dla oceny, czy w niniejszej sprawie zaistniała bezczynność, istotne jest więc ustalenie w pierwszym rzędzie tego, czy PGE Dystrybucja S.A. może być zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej oraz, czy żądanie skarżącej dotyczy informacji publicznej. Według bowiem powszechnie akceptowanego poglądu, dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (por. P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego 2012, nr 6, s. 75 i nast. wraz z powołanym orzecznictwem).
W sprawie bezsporne jest, że PGE Dystrybucja S.A. w Lublinie należy do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Interpretując zawarte w tym przepisie pojęcie podmiotu realizującego zadania publiczne uznać należy, że do tak rozumianych zadań publicznych należą zadania postawione przed przedsiębiorstwami energetycznymi w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1385 ze zm.). Nie tylko obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienione w art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego, ale także dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwa energetyczne, ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP, (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) są zadaniami publicznymi. Tak rozumiane dysponowanie zasobami energetycznymi państwa jest wykonywaniem zadania publicznego (por. wyrok TK z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05, OTK-A 2006/7/87; wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10; z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 102/13). Spółka jest takim przedsiębiorcą energetycznym, należy zatem zaliczyć ją do podmiotów wykonujących zadania publiczne, a co za tym idzie do podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych.
Jak już wskazano na wstępie, z faktu, iż Spółka wykonuje zadania publiczne, nie wynika jednak automatycznie, że jest zobowiązana do udostępnienia informacji na każde żądanie. Aby taki obowiązek powstał trzeba w warunkach konkretnej sprawy ustalić, czy żądana przez dany podmiot informacja ma charakter informacji publicznej.
To właśnie na tle kryterium przedmiotowego dostępu do informacji publicznej powstał spór prawny w rozpoznawanej sprawie. W ocenie organu, uwzględniając treść wniosku skarżącej i okoliczności sprawy, należy uznać, że wniosek ten nie dotyczy sprawy publicznej, a intencją skarżącej jest w istocie uzyskanie informacji związanych z realizacją własnego, indywidualnego interesu prawnego.
Argumentacja organu nawiązuje tym samym do powszechnie znanej w orzecznictwie i literaturze koncepcji nadużycia prawa do informacji publicznej, którego jedną z postaci jest wykorzystywanie u.d.i.p. jako instrumentu służącego pozyskiwaniu informacji służących wyłącznie celom partykularnym, realizacji interesu indywidualnego wnioskodawcy, nie mających żadnego związku z dbałością o sprawy publiczne. W koncepcji tej podkreśla się, że celem u.d.i.p. nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie. Stosownie bowiem do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. jedynie informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że pisma składane w indywidualnych sprawach, przez podmioty, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej. Ich przedmiotem nie jest problem czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Przedmiotem takiego pisma jest realizacja lub ochrona indywidualnych interesów podmiotu, który pismo to składa. Wobec tego pismo takie nie dotyczy sprawy publicznej i nie powinno być udostępniane w trybie u.d.i.p. Podobnie nie można przy pomocy ustawy o dostępie do informacji publicznej starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie (por. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej, w: Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, red. J. Góral, R. Hauser, J. Trzciński, Warszawa 2005, s. 146, 147; podobnie: W. Jakimowicz: Nadużycie publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, w: Antywartości w prawie administracyjnym, red. A. Błaś, Warszawa 2016, s. 163-170; J. Parchomiuk, Nadużycie prawa w prawie administracyjnym, Warszawa 2018, s. 548-551; wyroki NSA: z dnia 28 października 2009 r., sygn. akt I OSK 545/09; z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 947/09; z dnia 9 października 2010 r., sygn. akt I OSK 173/09; z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 2265/11; z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 769/12; z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 846/12; z dnia 10 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1500/12; z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1284/11; z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1696/12; z dnia 18 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 2267/19; z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1601/19; z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 2817/19; z dnia 25 września 2020 r., sygn. akt I OSK 404/20; z dnia 8 października 2020 r., sygn. akt I OSK 2055/18; wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 sierpnia 2020 r., sygn. akt II SAB/Kr 90/20; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 8 września 2020 r., sygn. akt IV SAB/Wr 239/20; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II SAB/Bd 55/20; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 27 października 2020 r., sygn. akt III SAB/Gl 176/20; wyrok WSA w Kielcach z dnia 12 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Ke 780/20; wyroki WSA w Warszawie z dnia 13 listopada 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 141/20 i z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 453/20; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt II SAB/Rz 80/20; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 grudnia 2020 r., sygn. akt II SAB/Ol 94/20; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 stycznia 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 115/20; wyroki WSA w Lublinie: z dnia 28 grudnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Lu 124/21; z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Lu 143/22; z dnia 24 lutego 2022 r., sygn. akt II SAB/Lu 12/22). Z zastosowania koncepcji nadużycia prawa do informacji płynie konkluzja, że wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów bezpośrednio dotyczą, nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 848/19).
Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela opisane wyżej stanowisko orzecznictwa i doktryny, przyjmujące koncepcję nadużycia prawa do informacji publicznej wynikającego z wykorzystywania tego prawa do celów sprzecznych z intencją ustawodawcy, jako podstawy do ograniczenia dostępu do informacji publicznej. Jakkolwiek koncepcja ta opiera się na ocenie motywów działania wnioskodawcy, w ocenie Sądu, nie jest sprzeczna z zawartym w art. 2 ust. 2 u.d.i.p. zakazem żądania od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej wykazania interesu prawnego, ale nawet faktycznego. Zakaz ten nie wyklucza bowiem słuszności założenia, że konkretne żądanie udzielenia informacji winno podlegać ocenie pod kątem tego, czy mamy do czynienia z informacją o sprawach publicznych ważnych i interesujących dla ogółu. Wymaga to od podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji obiektywizacji treści wniosku, natomiast podmiot wnioskujący o udzielenie informacji powinien wykazać obiektywny, a nie subiektywny interes w jej uzyskaniu (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wydanie 2, Warszawa 2012, str. 43). Wszakże u.d.i.p. nie może być wykorzystywana z czysto prywatnych sprawach (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2019 r., sygn. akt I OSK 2817/19).
Zastosowanie koncepcji nadużycia prawa do informacji publicznej niewątpliwie wymaga jednoznacznego ustalenia, w oparciu o obiektywnie dostrzegalne i weryfikowalne okoliczności sprawy, że wnioskodawca dąży do osiągnięcia celu sprzecznego z intencjami prawodawcy, tj. do uzyskania informacji związanych z jego konkretnym, indywidualnym interesem prawnym. Tylko w takim przypadku można mówić, że wniosek nie dotyczy informacji o sprawach publicznych, a zatem nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p.
W niniejszej sprawie takie okoliczności w sposób oczywisty jednak zachodzą, dlatego też, zdaniem Sądu, nieudzielenie skarżącej przez Spółkę informacji żądanych we wniosku z dnia 30 października 2022 r. z powołaniem się na zakwalifikowanie tego żądania jako przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej, było uzasadnione i tym samym nie może zostać zakwalifikowane jako bezczynność.
Korespondencja między skarżącą a Spółką, zawarta w przekazanych Sądowi aktach sprawy, jednoznacznie wskazuje, że wniosek skarżącej z dnia 30 października 2022 r. został złożony celem uzyskania informacji i dowodów w jej indywidualnej sprawie, służących jej prywatnemu interesowi i niemających nic wspólnego ze sprawą publiczną. Materiał dowodowy potwierdza wyjaśnienia Spółki, iż skarżącą, pozostaje z nią od co najmniej dziesięciu lat w sporze odnośnie do prawidłowości realizacji przez Spółkę inwestycji związanej z modernizacją sieci elektroenergetycznej we wsi C. W.. Istota tego sporu sprowadza się do kwestionowania przez skarżącą legalności posadowienia na nieruchomości będącej jej własnością (działce nr ewid. [...] we wsi C. W.) urządzań elektroenergetycznych (słupów energetycznych i linii przesyłowych). Skarżąca zarzucając, że posadowienie tych urządzeń na jej nieruchomości odbyło się bez jej zgody i tym samym narusza jej prawo własności, domaga się od Spółki ich usunięcia (przeniesienia), co potwierdzają jej liczne pisma skierowane do Spółki, zawarte w aktach sprawy (zob. wezwania z: 6 lutego 2012 r., 17 września 2020 r., 31 października 2022 r. oraz 13 grudnia 2022 r.). Wystąpienie przez skarżąca – w ramach prowadzonej ze Spółką w zakresie powyższego sporu korespondencji – z żądaniem udostępnienia w trybie dostępu do informacji publicznej dokumentacji bezpośrednio związanej z posadowieniem na nieruchomości skarżącej spornych urządzeń elektroenergetycznych, w sposób ewidentny świadczy o tym, że żądanie to służy wyłącznie prywatnemu interesowi skarżącej, albowiem zmierza to pozyskania dowodów potwierdzających zasadność jej zarzutów wskazujących na naruszenie przez Spółkę jej prawa własności, które to dowody mogłyby zostać wykorzystane przez skarżącą w razie przeniesienia jej sporu ze Spółką na drogę postępowania sądowego. Okoliczność, iż wniosek skarżącej został złożony w czysto prywatnym interesie, a przy tym sprzecznym z interesem Spółki, nie budzi zatem żadnych wątpliwości. W tej sytuacji informacja żądana przez skarżącą nie może być uznana za informację o sprawie publicznej, a więc informację publiczną. W konsekwencji Spółka nie miała obowiązku jej udostępnienia, a także nie była zobowiązana do wydania decyzji odmownej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Forma ta zastrzeżona jest bowiem wyłącznie dla informacji mających charakter informacji publicznej, które jednak nie mogą zostać udostępnione na wniosek (np. ze względu na ograniczenia przewidziane w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Jedynym obowiązkiem organu w odniesieniu do żądania skarżącej, było poinformowanie jej na piśmie, że przedmiotowa informacja nie posiada waloru informacji publicznej. Obowiązek ten organ prawidłowo natomiast wykonał doręczając skarżącej pismo z dnia 17 listopada 2022 r.
Z tych wszystkich względów skarga na bezczynność organu, jako bezzasadna, podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI