II SAB/Lu 184/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2024-01-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
planowanie przestrzenneinwestycje mieszkaniowespecustawa mieszkaniowabezczynność organuuchwała rady gminysamorząd gminnyinteres prawny radnegopostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę spółki na bezczynność Rady Miasta Zamość w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, uznając, że przeszkody w podjęciu uchwały wynikały z działań samej spółki.

Spółka P. sp. z o.o. złożyła skargę na bezczynność Rady Miasta Zamość w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, zarzucając jej wielokrotne niepodjęcie uchwały mimo wcześniejszych wyroków sądów stwierdzających nieważność uchwał odmownych. Rada Miasta argumentowała, że nie mogła podjąć uchwały z powodu wniosku spółki o wyłączenie 13 radnych od głosowania, co uniemożliwiłoby uzyskanie kworum, a także z powodu potencjalnego konfliktu interesów tych radnych w związku z toczącym się postępowaniem o odszkodowanie. Sąd uznał te argumenty za zasadne, stwierdzając brak bezczynności organu.

Spółka P. sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność Rady Miasta Zamość w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej i towarzyszącej. Spółka podnosiła, że Rada Miasta czterokrotnie podejmowała uchwały odmowne, które następnie były stwierdzane przez WSA w Lublinie jako nieważne z powodu tych samych nieprawidłowości. Po ostatnim wyroku Sądu, Rada Miasta nie podjęła uchwały o lokalizacji, mimo odbytych sesji, co spółka uznała za bezczynność. Rada Miasta w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, wyjaśniając, że nie mogła podjąć uchwały z powodu wniosku spółki o wyłączenie 13 radnych od głosowania, powołując się na art. 25a ustawy o samorządzie gminnym. Rada argumentowała, że wyłączenie większości radnych uniemożliwiłoby uzyskanie kworum do podjęcia uchwały. Ponadto, Rada podniosła, że udział tych radnych w głosowaniu mógłby naruszać zasadę bezstronności, zwłaszcza w kontekście toczącego się postępowania o odszkodowanie przeciwko nim. Sąd uznał argumentację Rady za zasadną, stwierdzając, że przeszkody w podjęciu uchwały wynikały z działań samej spółki (wniosek o wyłączenie radnych, pozew o odszkodowanie). Sąd podkreślił, że Rada nie mogła podjąć uchwały z uzasadnionych powodów niezależnych od niej, a także wskazał na braki we wniosku spółki dotyczące parametrów drogi przeciwpożarowej, które wymagały uzupełnienia przez organ wykonawczy. Wobec braku bezczynności, Sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Rada Miasta Zamość nie dopuściła się bezczynności, ponieważ istniały uzasadnione przeszkody niezależne od niej, wynikające z działań samej spółki, które uniemożliwiły podjęcie uchwały.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka sama stworzyła przeszkody do podjęcia uchwały poprzez wniosek o wyłączenie większości radnych od głosowania, co uniemożliwiłoby uzyskanie kworum i mogłoby prowadzić do nieważności uchwały. Dodatkowo, toczące się postępowanie o odszkodowanie przeciwko radnym mogło wpływać na ich bezstronność. Brak możliwości podjęcia uchwały z tych przyczyn zwalnia Radę z zarzutu bezczynności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

specustawa art. 7 § 4

Ustawa o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących

Rada gminy podejmuje uchwałę o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub odmowie ustalenia lokalizacji w terminie 60 dni od dnia złożenia wniosku.

u.s.g. art. 25a

Ustawa o samorządzie gminnym

Radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności i stwierdza bezczynność.

Pomocnicze

specustawa art. 14

Ustawa o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących

Do spraw w zakresie przygotowania i realizacji inwestycji mieszkaniowych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

u.s.g. art. 14 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Uchwały rady gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym.

u.s.g. art. 17 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa liczbę radnych w składzie rady gminy w zależności od liczby mieszkańców.

k.p.a. art. 35 § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Do terminów załatwiania spraw nie wlicza się okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych, w tym skargę na bezczynność.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przeszkody w podjęciu uchwały przez Radę Miasta wynikały z działań samej spółki (wniosek o wyłączenie radnych, pozew o odszkodowanie). Udział radnych objętych wnioskiem o wyłączenie mógł naruszać zasadę bezstronności i prowadzić do nieważności uchwały. Wyłączenie większości radnych uniemożliwiłoby uzyskanie kworum do podjęcia uchwały. Istniały braki we wniosku spółki dotyczące parametrów drogi przeciwpożarowej, które wymagały uzupełnienia przez organ wykonawczy.

Odrzucone argumenty

Zarzut bezczynności Rady Miasta Zamość w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej.

Godne uwagi sformułowania

nie można zarzucić jej bezczynności, jeśli nie podejmuje uchwały z przyczyn od niej niezależnych już sama tylko możliwość niezachowania bezstronności tych radnych przy podejmowaniu spornej uchwały, stanowiła przesłankę wyłączenia się przez nich od udziału w głosowaniu Rada Miasta nie może być obecnie obarczana niekonsekwentnymi działaniami samej Spółki

Skład orzekający

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Czaja

sędzia

Brygida Myszyńska-Guziur

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności organów w kontekście specustawy mieszkaniowej, znaczenie wniosku o wyłączenie radnych i jego wpływ na możliwość podjęcia uchwały, a także zasada bezstronności radnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z wnioskiem o wyłączenie radnych i toczącym się postępowaniem o odszkodowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak działania inwestora (wniosek o wyłączenie radnych, pozew o odszkodowanie) mogą wpływać na proces decyzyjny organów gminy i prowadzić do sporów sądowych, nawet w kontekście specustawy mającej przyspieszyć inwestycje.

Jak wniosek o wyłączenie radnych sparaliżował decyzję o budowie mieszkań?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Lu 184/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-01-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Brygida Myszyńska-Guziur
Jacek Czaja
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
658
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1538
art. 7, art. 14
Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących - t.j.
Dz.U. 2023 poz 40
art. 25a, art. 14
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 149
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Asesor sądowy Brygida Myszyńska – Guziur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 stycznia 2024r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Rady Miasta Zamość w przedmiocie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Spółka P. sp. z o. o. z siedzibą w K. wniosła w dniu 16 listopada 2023r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Rady Miasta Zamość (dalej jako "Rada"/"Rada Miasta") dotyczącą jej wniosku z dnia 16 listopada 2020r. o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej oraz inwestycji towarzyszącej na działkach oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], położonych przy ul. [...] w Z..
Podniosła, że Rada Miasta już czterokrotnie podejmowała uchwały odmowne (tj. w dniu 22 lutego 2021r., 29 listopada 2021r., 31 sierpnia 2022r. i 27 lutego 2023r.) - a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdzał ich nieważność wytykając Radzie te same nieprawidłowości (kolejno wyroki: z 29 lipca 2021r., sygn. akt II SA/Lu 326/21, z 21 kwietnia 2022r., sygn. akt II SA/Lu 45/22, z 22 grudnia 2022r., sygn. akt II SA/Lu 688/22 i z 22 czerwca 2023r., sygn. akt II SA/Lu 335/23).
Obecnie Spółka zarzuca, że po ostatnim wyroku Sądu, Rada Miasta nie podjęła uchwały o lokalizacji inwestycji, choć odbywała sesje; nie poinformowała też Spółki o powodach opóźnienia, tym samym dopuściła się naruszenia art. 7 ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 5 lipca 2018r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2021r., poz. 1538 ze zm., dalej jako "specustawa").
Sprawa dotycząca wniosku Spółki była zdejmowana z porządku obrad bez żadnego wiarygodnego uzasadnienia.
Wyjaśniła, że skargę na bezczynność poprzedziła ponagleniem wniesionym do Wojewody Lubelskiego w dniu 2 października 2023r.
W związku z tym - na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023r., poz.1634, dalej jako "p.p.s.a.") – domaga się:
I. stwierdzenia, że Rada Miasta dopuściła się bezczynności w warunkach rażącego naruszenia przepisów;
II. zobowiązania Rady do załatwienia sprawy poprzez niezwłoczne wyznaczenie sesji celem rozpoznania wniosku skarżącej Spółki w terminie 14 dni od dnia wydania orzeczenia w niniejszej sprawie;
II. wymierzenia Radzie grzywny w wysokości 50 000 zł oraz przyznanie od Rady na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 25 000 zł;
III. orzeczenia o kosztach postępowania, w tym kosztach zastępstwa procesowego.
Zdaniem Spółki, bezczynność Rady Miasta ma charakter rażąco naganny, gdyż narusza nie tylko finansowy interes Spółki, ale także interes mieszkańców Zamościa, którzy oczekują rozwoju inwestycji mieszkaniowych w regionie.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Zamość wniosła o jej oddalenie.
Wyjaśniła, że w dniu 19 września 2023r. wpłynął wniosek Spółki P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. o wyłączenie trzynastu wskazanych radnych od głosowania w sprawie dotyczącej podjęcia uchwały w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej na wniosek Spółki. Wskazani radni zadeklarowali, że w razie ewentualnego głosowania nad tą uchwałą opuszczą salę obrad Rady Miasta, co sparaliżowałoby pracę Rady z uwagi na brak kworum. Radni, objęci wnioskiem o wyłączenie z głosowania obawiają się, że w przypadku wzięcia przez nich udziału w głosowaniu, uchwała podjęta z ich udziałem zostałaby obarczona wadą prawną powodującą jej nieważność. Mając na uwadze oświadczenia radnych, Rada Miasta zdejmowała z porządku kolejnych obrad projekt ww. uchwały. Podczas sesji w dniu 30 października 2023r. Rada wskazała ponadto, że jeszcze nie zakończyła się sprawa zawisła przed Sądem Rejonowym w Z. pod sygn. akt I Co [...], na którą wskazała Spółka argumentując wniosek z 19 września 2023 r. o wyłączenie radnych. Z akt wynika, że jest to sprawa z powództwa Spółki o odszkodowanie przeciwko m.in. wskazanym trzynastu radnym z tytułu niepodjęcia uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej zgodnie z wnioskiem Spółki.
Rada Miasta Zamość w odpowiedzi na skargę podniosła ponadto, że w wyroku z 22 czerwca 2023 r., sygn. akt: II SA/Lu 335/23 Sąd dostrzegł, że "Skarżąca spółka we wniosku wskazała, że teren inwestycji będzie miał dostęp do drogi publicznej przez projektowany odcinek dróg wewnętrznych na działkach nr: [...], [...], [...], [...]. Jednocześnie dla potrzeb zapewnienia drogi pożarowej projektowanego budynku przewiduje się rozbudowę projektowanej drogi również na działkach nr: [...], [...], [...] i [...]" (pkt II.6.G. wniosku). Zdaniem Sądu, z powyższego nie wynika, czy parametry drogi wewnętrznej zapewniają wymagania dotyczące ochrony przeciwpożarowej, określone w przepisach odrębnych i czy minimalna szerokość drogi jest nie mniejsza niż 6 m. Trzeba jednak zważyć, że w myśl art. 7 ust. 9 specustawy, w przypadku, gdy wniosek nie spełnia wymogów, o których mowa w ust. 7 i 8, organ wykonawczy gminy wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych, wskazując termin na ich usunięcie, nie dłuższy jednak niż 14 dni, pouczając jednocześnie, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania".
Zdaniem Rady Miasta, nie jest więc możliwe podjęcie spornej uchwały bez uprzedniego wezwania Spółki przez organ wykonawczy Gminy do uzupełnienia wniosku w powyższym zakresie.
Tym bardziej nie ma podstaw do wymierzenia Radzie grzywny i przyznanie na rzecz Spółki wskazanej sumy pieniężnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ Radzie Miasta Zamość nie można zarzucić bezczynności.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądowym i literaturze prawniczej wypracowano pogląd, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09).
Aktualnie pojęcie "bezczynność" zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. – oznacza ona stan, gdy "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1". Natomiast w świetle przepisu art. 14 specustawy – "do spraw w zakresie przygotowania i realizacji inwestycji mieszkaniowych nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...)". W orzecznictwie sądowym wyrażono jednak pogląd, że mimo to, w przypadku braku działania organu gminy (w trybie specustawy) nie można pozbawić strony konstytucyjnej ochrony sądowej. W związku z tym przyjęto, że w takiej sytuacji stronie przysługuje zarówno skarga na bezczynność organu, jak i skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 i art. 184 Konstytucji RP (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 lutego 2022r., sygn. akt II SAB/Łd 228/21 oraz wyrok NSA z 20 sierpnia 2020r., sygn. akt II OSK 1491/20).
Szczegółowy tryb załatwiania wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej został określony w art. 7 specustawy. Obejmuje ona dwa etapy: wstępny (to sprawdzanie wniosku pod względem formalnym przez organ wykonawczy gminy – wójta/burmistrza/prezydenta) oraz merytoryczny, który sprowadza się do podjęcia przez organ stanowiący, tj. przez radę gminy, odpowiedniej uchwały. Zgodnie z art. 7 ust. 4 specustawy (zarówno w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku przez skarżącą, jak i w stanie aktualnym) - rada gminy podejmuje uchwałę o ustaleniu lokalizacji, o której mowa w ust. 1 [inwestycji mieszkaniowej], lub odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji w terminie 60 dni od dnia złożenia przez inwestora wniosku (...)".
W świetle powyższego, z bezczynnością rady gminy na gruncie specustawy będziemy mieć do czynienia zasadniczo w sytuacji, gdy pomimo upływu 60 dni od złożenia wniosku, rada nie podejmie żadnej uchwały - ani pozytywnej ani negatywnej. Dotyczy to także sytuacji, gdy rada podjęła wprawdzie uchwałę, ale następnie sąd administracyjny stwierdził jej nieważność – w takim przypadku wniosek inwestora wciąż pozostaje niezałatwiony. Po zwrocie akt z sądu rada powinna niezwłocznie podjąć działania zmierzające do podjęcia odpowiedniej uchwały. Brak takiej uchwały pomimo upływu kolejnych 60 dni pozwala – co do zasady - stwierdzić bezczynność rady gminy.
Nie można jednak zarzucić jej bezczynności, jeśli nie podejmuje uchwały z przyczyn od niej niezależnych. W przepisie art. 35 § 5 k.p.a. wprost ustawodawca przewidział, że "do terminów określonych w przepisach [tj. terminów załatwiania spraw administracyjnych] nie wlicza się (...) okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu". Wprawdzie w świetle przytoczonego wyżej art. 14 specustawy, w procedowaniu dotyczącym wniosku inwestora o ustalenie realizacji inwestycji mieszkaniowej w trybie tej ustawy, nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak byłoby nie do pogodzenia z zasadą szybkości postępowania, pomijanie reguły wyrażonej w cytowanym przepisie art. 35 § 5 k.p.a. przy badaniu bezczynności rady gminy. Zasada ta obowiązuje zarówno w postępowaniu administracyjnym toczącym się na gruncie k.p.a. – tam została wprost wyrażona w art. 12 § 1 k.p.a., a jej gwarancją są m.in. terminy załatwiania spraw określone w art. 35 k.p.a, natomiast w przypadku specustawy wynika z jej wykładni funkcjonalnej i celowościowej. Bezspornie specustawa została przyjęta przez ustawodawcę z intencją przyspieszenia procesów inwestycyjnych w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych wspólnot lokalnych i usprawnienia procedur; zawiera ona przepisy określające ściśle terminy na dokonanie przez właściwe organy gminy odpowiednich czynności procesowych. W związku z tym zasada szybkości na gruncie specustawy powinna być interpretowana tak samo, jak na gruncie przepisów k.p.a., a więc z uwzględnieniem, że może być ona zachowana przez organ tylko wtedy, gdy nie stoją temu na przeszkodzie okoliczności niezależne od organu, w szczególności, gdy sam wnioskodawca nie podejmuje czynności uniemożlwiających organowi sprawne i szybkie załatwienie wniosku.
W rozpatrywanej sprawie skarga dotyczy wniosku skarżącej Spółki z dnia 16 listopada 2022r., który nie został dotychczas skutecznie załatwiony. Wprawdzie Rada Miasta podejmowała już kilkakrotnie uchwały, to jednak za każdym razem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdzał ich nieważność – ostatni prawomocny wyrok został wydany 22 czerwca 2023r., sygn. akt II SA/Lu 335/23.
Z akt wynika, że Rada obradowała na sesjach w dniach 25 września 2023r., 30 października 2023r., a następnie już po wniesieniu skargi na bezczynność – 27 listopada 2023r. (potwierdzają to znajdujące się w aktach protokoły). Na sesjach tych miało się odbyć głosowanie nad projektem spornej uchwały (z akt wynika, że prezydent Miasta wnosił o to 8 września, 12 października i 8 listopada 2023r.), ale za każdym razem było ono zdejmowane z porządku obrad ze względu na złożony przez Spółkę wniosek z 19 września 2023r. o wyłączenie trzynastu radnych Rady od głosowania w tej sprawie (co wynika z protokołów sesji) - w aktach znajduje się też kolejny taki wniosek skarżącej Spółki z dnia 20 października 2023r. Spółka argumentując wniosek o wyłączenie wskazywała na przepis art. 25a ustawy z dnia 8 marca 1991r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023r., poz. 40, dalej jako "u.s.g"). Zgodnie z tym przepisem radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego. Spółka wskazała na poglądy doktryny dotyczące wykładni "interesu prawnego" radnego: "Unormowania zawarte w przepisie art. 25a u.s.g. i zakaz tam ustanowiony będzie dotyczył wszystkich sytuacji, gdy radny w procesie głosowania, uwzględniając przedmiot i skutki podejmowanej uchwały, nie będzie mógł realizować zasady kierowania się dobrem wspólnoty, z uwagi na występujący w sprawie tzw. element osobistego zainteresowania. (...) Zawsze więc gdy zaistnieje obiektywnie uzasadniona wątpliwość, czy radny, z uwagi na przedmiot głosowania, będzie podejmował decyzje wyłącznie pro publico bono - nie może on brać udziału w głosowaniu, ponieważ tam, gdzie mógłby kierować się swoim własnym interesem, nie może wpływać na treść rozstrzygnięcia. Celem wprowadzenia tego przepisu jest przecież ochrona interesu ogólnego przed interesem prywatnym radnego. Głosowania w sprawach, w których występuje tzw. element osobistego zainteresowania, stanowią realne zagrożenie dla pobudek, którymi będzie się kierował radny, który przecież powinien mieć na uwadze wyłącznie dobro wspólnoty samorządowej". Zdaniem Spółki, 13 wskazanych przez nią radnych Rady Miasta Zamość, posiada własne interesy prywatne, w powyższym rozumieniu, w procesie głosowania nad uchwałą w przedmiocie wniosku skarżącej, które to interesy stoją na przeszkodzie ochronie interesu ogólnego, jakim są interesy społeczności lokalnej miasta Zamość. Spółka podniosła, że "głosowanie dotyczy interesu prawnego tych radnych, gdyż wynik tego głosowania może mieć przesądzające znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu sądowego w przedmiocie odszkodowania na rzecz Spółki". Z akt wynika, że Spółka wezwała wskazanych 13 radnych do zapłaty solidarnie z Miastem 3.000.000 zł tytułem odszkodowania za niepodjęcie pozytywnej uchwały lokalizacyjnej (głosowali "przeciw"). W przekonaniu skarżącej, ze względu na toczące się postępowanie o odszkodowanie przed Sądem Rejonowym w Z. o sygn. akt I Co [...], mogliby zagłosować "za" uchwałą, zgodnie z interesem Spółki jako powoda w postępowaniu o odszkodowaniu, co mogłoby narażać interesy Gminy jako wspólnoty samorządowej.
Zdaniem Sądu, wobec złożonego przez Spółkę żądania, by radni wyłączyli się od głosowania, a także ze względu na wyrażoną w tym wniosku argumentację Spółki, istniały przeszkody niezależne od Rady Miasta Zamość w podjęciu uchwały na wniosek Spółki.
Przede wszystkim uzasadniona była obawa Rady Miasta, że przeprowadzenie głosowania, pomimo tego wniosku, mogłoby skutkować nieważnością uchwały. Zgodnie bowiem z art. 14 ust. 1 u.s.g. - uchwały rady gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. W świetle zaś art. 17 ust. 1 u.s.g. - w skład rady wchodzą radni w liczbie: 1) piętnastu w gminach do 20 000 mieszkańców; 2) dwudziestu jeden w gminach do 50 000 mieszkańców; 3) dwudziestu trzech w gminach do 100 000 mieszkańców; 4) dwudziestu pięciu w gminach do 200 000 mieszkańców oraz po trzech na każde dalsze rozpoczęte 100 000 mieszkańców, nie więcej jednak niż czterdziestu pięciu radnych. (...). Mając na uwadze liczbę mieszkańców Zamościa, Rada Miasta Zamość w § 6 ust. 2 uchwały z 28 października 2019r., Nr XIV/217/2019 w sprawie uchwalenia Statutu Miasta Zamość (Dz. Urz. Woj. Lub. z 5 listopada 2019r., poz.5842) postanowiła, że ustawowy skład Rady Miasta wynosi 23 radnych. Z powyższych przepisów wynika, że do podjęcia przez Radę Miasta Zamość ważnej uchwały potrzebna jest obecność na sesji co najmniej 12 radnych. W związku z tym, skoro skarżąca Spółka zażądała wyłączenia się od podejmowania uchwały w jej sprawie przez 13 spośród 23 radnych, to oczywiste jest, że niemożliwe byłoby podjęcie ważnej uchwały przez pozostałych 10 radnych. Rada Miasta podniosła, że radni objęci wnioskiem o wyłączenie oświadczyli, że nie będą brać udziału w glosowaniu nad sporną uchwałą, co usprawiedliwiało odstąpienie przez Radę od głosowania w sprawie wniosku skarżącej, ze względu na brak kworum wymaganego do podjęcia ważnej uchwały.
Ponadto, nawet gdyby udało się zapewnić kworum to i tak uzasadnione jest stanowisko Rady Miasta, że podjęcie uchwały z udziałem radnych objętych wnioskiem mogłoby stanowić podstawę nieważności ze względu na naruszenie przepisu art. 25a u.s.g. Spółka podnosiła przecież wprost, że jej zdaniem istnieje konflikt interesów wskazanych 13 radnych i nie mogliby oni zagłosować bezstronnie nad uchwałą. Zdaniem Sądu, stanowisko Spółki jest słuszne. Skoro toczy się równolegle postępowanie cywilne przeciwko wskazanym trzynastu radnym o odszkodowanie za niepodjęcie (na wniosek skarżącej) pozytywnej uchwały lokalizacyjnej, to istnieje obawa, że obecnie mogliby oni podjąć taką uchwałę nieobiektywnie, a więc bez prawidłowego wyważenia interesów Spółki jako inwestora i potrzeb społeczności lokalnej. Już sama tylko możliwość niezachowania bezstronności tych radnych przy podejmowaniu spornej uchwały, stanowiła przesłankę wyłączenia się przez nich od udziału w głosowaniu. Zgodnie natomiast z ugruntowanym orzecznictwem, udział w głosowaniu radnego podlegającego wyłączeniu stanowi istotne naruszenie prawa, a naruszenie tego zakazu skutkuje nieważnością podjętej uchwały (zob. wyroki NSA: z 3 marca 2008r., sygn. akt II OSK 1844/07, z 10 marca 2008r., sygn. akt II OSK 1814/07, z 25 stycznia 2010r., sygn. akt II OSK 1865/09, z 9 kwietnia 2013r., sygn. akt I OSK 115/13, a także wyrok WSA w Kielcach z dnia 6 września 2023r., sygn. akt II SA/Ke 424/23). Oznacza to, że zaistniały uzasadnione przeszkody w podjęciu uchwały w sprawie wniosku skarżącej Spółki, co więcej, są to przeszkody wynikające wprost z działań samej Spółki (która wniosła pozew o odszkodowanie m.in. od wskazanych radnych).
W świetle powyższego nie można zasadnie zarzucić Radzie Miasta Zamość bezczynności. Rada na trzech kolejnych sesjach przewidywała głosowanie nad wnioskiem skarżącej, jednak zdejmowała sprawę z porządku obrad ze względu na żądanie skarżącej wyłączenia się przez większość radnych Rady od głosowania. Rada Miasta nie może być obecnie obarczana niekonsekwentnymi działaniami samej Spółki, która z jednej strony domaga się wyłączenia radnych, uznając, że ich udział jest niedopuszczalny, ponieważ mógłby być stronniczy, a z drugiej strony domaga się podjęcia przez nich uchwały korzystnej dla niej. Rada w okolicznościach rozpatrywanej sprawy nie mogła zatem, z uzasadnionych powodów, niezależnych od niej, podjąć uchwały w terminie na podstawie art. 7 ust. 4 specustawy. Wprawdzie – jak wyżej wyjaśniono - celem tej ustawy było przyspieszenie procesów inwestycyjnych, to jednak nie można pomijać, że w każdym wypadku proces inwestycyjny musi zostać zainicjowany przez inwestora poprzez złożenie wniosku. Inwestor ma też prawo wniosek cofnąć, zaś organ gminy bez wniosku nie może podjąć uchwały. Faktycznie to inwestor decyduje o losie inwestycji mieszkaniowej, pomimo że intencją ustawodawcy (wyrażoną poprzez uchwalenie specustawy) było wspieranie lokalnych wspólnot w zakresie zaspokojenia ich potrzeb mieszkaniowych. Przepisy specustawy zapewniają możliwość szybkiego i sprawnego uzyskania zgody na lokalizację inwestycji mieszkaniowej, nakładając na organy gminy obowiązek podejmowania szeregu czynności procesowych w określonych terminach i kolejności, jednak to od inwestora zależy, czy cel ten zostanie osiągnięty. Organ gminy nie może podjąć uchwały wbrew woli inwestora. Skoro więc sama skarżąca wprost podnosiła, że podjęcie uchwały przez wskazanych radnych naruszałoby art. 25 a u.s.g., to Rada Miasta nie mogła dalej procedować w sprawie jej wniosku.
Dodatkowo należy podnieść, że Rada Miasta Zamość domagając się oddalenia skargi w niniejszej sprawie wskazała, że przeszkodą podjęcia uchwały pozytywnej były braki wniosku w zakresie szerokości drogi przeciwpożarowej, które dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w ostatnim wyroku z dnia 22 czerwca 2023r., sygn. akt II SA/Lu 335/23. Rada Miasta odnosząc się do tej kwestii podniosła, że obowiązek ten należał do prezydenta jako organu wykonawczego. W związku z tym, że prezydent nie podjął takiej czynności, Rada Miasta na sesji 27 listopada 2023r. podjęła uchwałę w sprawie zwrócenia się do Prezydenta, aby ten zwrócił się (w ramach swoich kompetencji) do Spółki o usunięcie tego braku. Powyższe także usprawiedliwia niepodjęcie uchwały i zwalnia Radę Miasta z zarzutu bezczynności.
Wobec braku bezczynności, bezzasadne są też wnioski o wymierzenie grzywny i zasądzenie sumy pieniężnej.
Z tych względów Sąd oddalił skargę w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI