II SAB/Lu 169/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2025-02-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
informacja publicznadostęp do informacjidodatek motywacyjnynauczycielewynagrodzenieochrona danych osobowychprywatnośćfunkcja publicznakontrola społecznabezczynność organu

WSA w Lublinie zobowiązał Starostę Janowskiego do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dodatków motywacyjnych nauczycieli wraz z ich nazwiskami, uznając, że anonimizacja danych nie była wystarczająca.

Organizacja Międzyzakładowa zaskarżyła Starostę Janowskiego za bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej dotyczącej dodatków motywacyjnych nauczycieli, w tym ich nazwisk i kwot. Starosta udostępnił ogólne kwoty, ale zanonimizował nazwiska, powołując się na ochronę prywatności. Sąd uznał, że nauczyciele pełnią funkcje publiczne, a ujawnienie ich nazwisk w kontekście dodatków motywacyjnych jest niezbędne do kontroli społecznej. W związku z tym zobowiązał Starostę do udostępnienia pełnej informacji, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.

Organizacja Międzyzakładowa Nr [...] w Z. złożyła skargę na bezczynność Starosty Janowskiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dodatków motywacyjnych przysługujących nauczycielom w Zespole Szkół T. w J. L. Wnioskodawca domagał się podania imion i nazwisk nauczycieli wraz z kwotami przyznanych im dodatków motywacyjnych za lata szkolne 2023/2024 i 2024/2025. Starosta odpowiedział, podając ogólne kwoty przeznaczone na dodatki i wynagrodzenia, a także kwoty przyznane poszczególnym nauczycielom, jednak zanonimizował ich dane osobowe, powołując się na ochronę prywatności. Sąd uznał, że nauczyciele pełnią funkcje publiczne, a ujawnienie ich nazwisk w kontekście dodatków motywacyjnych jest informacją publiczną, niezbędną do kontroli społecznej wydatkowania środków publicznych. Sąd stwierdził, że anonimizacja danych nie była wystarczająca i zobowiązał Starostę do załatwienia wniosku w tej części, nakazując udostępnienie pełnej informacji. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ organ podjął pewne działania i udostępnił część informacji. Zasądzono również koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, informacja o imionach i nazwiskach nauczycieli wraz z kwotami przyznanych im dodatków motywacyjnych stanowi informację publiczną.

Uzasadnienie

Nauczyciele pełnią funkcje publiczne, a ujawnienie informacji o ich wynagrodzeniach, w tym dodatkach motywacyjnych, jest niezbędne do kontroli społecznej wydatkowania środków publicznych. Ograniczenie dostępu do informacji ze względu na prywatność nie dotyczy danych związanych z pełnieniem funkcji publicznych, chyba że ich ujawnienie nie jest niezbędne do kontroli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zobowiązano_do_dokonania_czynności

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zobowiązanie organu do załatwienia wniosku.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Definicja informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 5 lit. c

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Informacja o majątku jednostek samorządu terytorialnego jako informacja publiczna.

u.d.i.p. art. 5 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy; wyłączenie ograniczenia dla osób pełniących funkcje publiczne.

u.d.i.p. art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Termin udostępnienia informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Forma udostępnienia informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Prawo oświatowe art. 1 § pkt 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

System oświaty jako element zapewniający realizację prawa do kształcenia.

Uchwała Rady Powiatu w J. L. art. XLVIII/274/2018

Regulamin wynagradzania nauczycieli.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nauczyciele pełnią funkcje publiczne, a ujawnienie informacji o ich wynagrodzeniach jest niezbędne do kontroli społecznej. Anonimizacja danych nie jest wystarczająca, gdy wniosek dotyczy konkretnych osób i jest to niezbędne do kontroli. Organ powinien wydać decyzję odmowną, jeśli odmawia ujawnienia danych osobowych, zamiast je anonimizować.

Odrzucone argumenty

Anonimizacja danych osobowych nauczycieli jest wystarczająca do ochrony ich prywatności i nie narusza prawa do informacji publicznej. Brak podstaw do wydania decyzji odmownej, gdy informacja została udostępniona w zanonimizowanej formie.

Godne uwagi sformułowania

Nauczyciele są zaś osobami pełniącymi funkcje publiczne. O ile orzecznictwo sądów administracyjnych jest co do zasady jednolite w zakresie oceny, iż informacja o wysokości wydatków na wynagrodzenie pracownika instytucji publicznej stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., o tyle niejednoznacznie już ocenia się w judykaturze charakter informacji o wynagrodzeniu konkretnych – wskazanych z imienia i nazwiska - pracowników instytucji publicznych. W przepisie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. chodzi o taką sytuację, w której bez danych identyfikujących osobę pełniącą funkcję publiczną, w szczególności bez podania jej imienia i nazwiska, nie jest możliwe skontrolowanie, czy prawidłowo wykonuje zadania publiczne i korzysta ze środków publicznych.

Skład orzekający

Bartłomiej Pastucha

sprawozdawca

Jacek Czaja

sędzia

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Udostępnianie informacji publicznej dotyczącej wynagrodzeń osób pełniących funkcje publiczne, w tym nauczycieli, oraz stosowanie ograniczeń wynikających z ochrony prywatności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dostępu do informacji o dodatkach motywacyjnych nauczycieli. Interpretacja art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w kontekście funkcji publicznych może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście wynagrodzeń nauczycieli i ochrony danych osobowych, co jest tematem budzącym zainteresowanie zarówno prawników, jak i opinii publicznej.

Czy pracodawca musi ujawnić nazwiska nauczycieli pobierających dodatki motywacyjne? WSA: Tak, jeśli to kluczowe dla kontroli wydatków publicznych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Lu 169/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-02-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bartłomiej Pastucha /sprawozdawca/
Jacek Czaja
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par. 1 pkt 1, art. 149 par. 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 6, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c, art. 5 ust. 2, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 lutego 2025 r. sprawy ze skargi Organizacji Międzyzakładowej Nr [...] w Z. na bezczynność Starosty Janowskiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Starostę Janowskiego do załatwienia punktów 1, 2 i 3 wniosku Organizacji Międzyzakładowej Nr [...] w Z. z dnia 13 września 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że bezczynność Starosty Janowskiego w załatwieniu punktów 1, 2 i 3 wniosku wskazanego w punkcie I., nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Starosty Janowskiego na rzecz Organizacji Międzyzakładowej [...] w Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Organizacja Międzyzakładowa Nr [...] NSZZ Solidarność 80 w D. w Z. (dalej także jako "wnioskodawca", "skarżący" lub "Organizacja Międzyzakładowa") wnioskiem z dnia 13 września 2024 r. zwróciła się do Starosty Janowskiego (dalej także jako "organ" lub "Starosta") o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej dodatku motywacyjnego przysługującego pracownikom oświaty w Zespole Szkół T. w J. L., poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Kto z imienia i nazwiska otrzymał dodatek motywacyjny w roku szkolnym 2023/2024?
2. Kto z imienia i nazwiska otrzymał dodatek motywacyjny w roku szkolnym 2024/2025?
3. W jakich kwotach został przydzielony dodatek motywacyjny konkretnym osobom?
4. Ile wynosiła kwota przeznaczona na dodatek motywacyjny w Zespole Szkół T. w J. L. w roku szkolnym 2023/2024?
5. Ile wynosi kwota przeznaczona na dodatek motywacyjny w Zespole Szkół T. w J. L. w roku szkolnym 2024/2025?
6. Jaka kwota była zaplanowana na wynagrodzenia zasadnicze nauczycieli w Zespole Szkół T. w J. L. na rok szkolny 2023/2024?
7. Jaka kwota została zaplanowana na wynagrodzenia zasadnicze nauczycieli w Zespole Szkół T. w J. L. na rok szkolny 2024/2024?
8. Czy dyrektor ZST I. P. otrzymuje dodatek motywacyjny z kwoty wyodrębnionej na dodatki motywacyjne dla nauczycieli w Zespole Szkół T., którego jest decydentem? Jeśli nie, to z jakiej innej puli pieniężnej?
Odpowiedzi na powyższy wniosek Starosta udzielił pismem z dnia 25 września 2024 r., informując wnioskodawcę, że dodatek motywacyjny dla nauczycieli przyznawany jest przez Dyrektora szkoły zgodnie z uchwałą Nr XLVIII/274/2018 Rady Powiatu w J. L. w sprawie zatwierdzenia regulaminu wynagradzania nauczycieli zatrudnionych w szkołach i placówkach prowadzonych przez Powiat J.. Kwota dodatku motywacyjnego określona jest w uchwale budżetowej i przyznawana jest na rok budżetowy, a nie na rok szkolny. Wysokość dodatku motywacyjnego uzależniona jest od ilości etatów w danej szkole. Powiat J. w 2023 roku przeznaczył na dodatki motywacyjne [...] zł, a w 2024 roku [...] zł. Do kompetencji dyrektora szkoły należy podział dodatku motywacyjnego na poszczególnych nauczycieli.
W roku szkolnym [...] dodatek motywacyjny był przyznany w niżej wymienionych kwotach:
1. Nauczyciel A - [...] zł,
2. Nauczyciel B - [...] zł,
3. Nauczyciel C - [...] zł,
4. Nauczyciel D - [...] zł,
5. Nauczyciel E - [...] zł,
6. Nauczyciel F - [...] zł,
7. Nauczyciel G- [...] zł,
8. Nauczyciel H - [...] zł,
9. Nauczycieli- [...] zł.
Natomiast w roku szkolnym [...] dodatek motywacyjny jest przyznany w niżej wymienionych kwotach:
1. Nauczyciel A - [...] zł,
2. Nauczyciel B - [...] zł,
3. Nauczyciel C - [...] zł,
4. Nauczyciel D - [...] zł,
5. Nauczyciel E - [...] zł,
6. Nauczyciel F - [...] zł,
7. Nauczyciel G - [...] zł,
8. Nauczyciel H - [...] zł, J
9. Nauczyciel I - [...] zł,
10. Nauczyciel J - [...] zł,
11. Nauczyciel K - [...] zł.
Kwota wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli jest określona na rok budżetowy, a nie na rok szkolny. Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli również określa uchwała budżetowa. W 2023 roku na wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli przeznaczono [...] zł, natomiast na 2024 r została zaplanowana kwota w wysokości [...] zł.
Ponadto organ wskazał, że Dyrektor Zespołu Szkół T. otrzymuje dodatek motywacyjny z puli jaka jest wyodrębniona na dodatki motywacyjne dla nauczycieli. Zgodnie z ww. uchwałą Nr XLVIII/274/2018 r. dodatek jest przyznawany przez Zarząd Powiatu w J. L..
Pismem z dnia 29 października 2024 r. Organizacja Międzyzakładowa wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Starosty wynikłą z nieudostępnienia informacji publicznej w zakresie przyznanych dodatków motywacyjnych dla nauczycieli. W treści skargi skarżąca podniosła, że w odpowiedzi na jej wniosek z dnia 13 września 2024 r. organ udostępnił jedynie informacje o ogólnych kwotach dodatków, bez wskazania nazwisk nauczycieli, którym dodatki te przyznano.
Wskazując na powyższe skarżąca zażądała uzyskania pełnej informacji dotyczącej wysokości dodatków motywacyjnych dla poszczególnych nauczycieli, tj. wskazania kwot tych dodatków wraz z nazwiskami nauczycieli, którym przyznano dodatki. Wniosła o podjęcie działań mających na celu zagwarantowanie zgodności działań Starosty Janowskiego z przepisami Konstytucji RP oraz ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako "u.d.i.p."). Ponadto zwróciła się o zobowiązanie Starosty do wydania formalnej decyzji, zgodnie z art. 16 u.d.i.p., w przypadku odmowy pełnego udostępnienia informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie.
Organ wskazał, że odpowiadając na wniosek skarżącej nie podał danych personalnych żadnego z nauczycieli ze względu na obowiązujące przepisy. Wnioskowana informacja publiczna została udostępniona, ale w taki sposób, aby jej udostępnienie nie naruszało praw osób trzecich. Zadaniem organu, okoliczność, że forma udostępnienia danych nie zadawala skarżącego, nie może być przedmiotem zarzutu w stosunku do organu, iż pozostaje on w bezczynności i nie udzielił wnioskowanej informacji publicznej. Organ podkreślił, że dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru bezwzględnego. W tym względzie powołał się na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
W ocenie Starosty, biorąc pod uwagę, iż udostępnił on skarżącemu wnioskowaną informację publiczną w ograniczonym (zanonimizowanym) zakresie, to brak było podstaw do załatwienia wniosku skarżącego decyzją odmowną. Sposobem udostępniania informacji publicznej, przy jednoczesnym poszanowaniu dóbr objętych ochroną, jest animizacja danych chronionych. Zgodnie z poglądem prezentowanym w judykaturze, w takim wypadku nie zachodzi potrzeba wydawania oddzielnej decyzji na podstawie art. 16 u.d.i.p., gdyż przepis ten może mieć zastosowanie tylko w wypadku odmowy udostępnienia informacji, a nie w przypadku jej udzielenia z zachowaniem zasady ochrony dóbr chronionych.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.").
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie bezsporne pozostaje, że Starosta Janowski – jako organ władzy publicznej – należy z mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej na zasadach określonych w tej ustawie.
W świetle przepisów u.d.i.p., złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej do podmiotu objętego zakresem art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. inicjuje postępowanie, w ramach którego podmiot taki zobowiązany jest w pierwszej kolejności ocenić charakter żądanej informacji pod kątem uznania jej za informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., a następnie – w zależności od wyników tej oceny – w razie uznania żądanej informacji za publiczną, informację tę udostępnić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. - z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2, art. 14 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p.), lub w tym terminie wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia, bądź też – w razie uznania, że żądana informacja nie spełnia kryteriów informacji publicznej, lub, że jest ona dostępna w innym trybie (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), powiadomić wnioskodawcą, że w przypadku jego żądania przepisy u.d.i.p. nie znajdują zastosowania.
Istotne przy tym jest, że nawet w przypadku, gdy adresat wniosku uznaje żądaną informację za publiczną i udziela ją wnioskodawcy, nie przesądza to z góry o braku jego bezczynności, bowiem przedstawienie informacji innej, niż ta, której oczekuje wnioskodawca, bądź też informacji niepełnej – nieadekwatnej do zakresu przedmiotowego wniosku, może stanowić o bezczynności podmiotu zobowiązanego w odniesieniu do tej części informacji, która w udzielonej odpowiedzi została pominięta (por. wyroki NSA: z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2569/12; z dnia 10 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 13/16). Rozpoznając skargę wniesioną w takich okolicznościach Sąd zobowiązany jest do dokonania oceny, czy odpowiedź organu była kompletna i adekwatna do treści wniosku, czy też pomimo udzielonej odpowiedzi organ nie załatwił wniosku w pełnym zakresie i z tej racji pozostaje w stanie bezczynności.
Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Jak bowiem wynika z akt sprawy, skarżący wnioskiem z dnia 13 września 2024 r. zwrócił się do Starosty o udostępnienie w trybie u.d.i.p. informacji publicznej dotyczącej dodatków motywacyjnych przysługującym nauczycielom zatrudnionym w Zespole Szkół T. w J. L., w tym informacji o kwotach dodatku motywacyjnego przydzielonego poszczególnym nauczycielom tej placówki w latach szkolnych 2023/2024 i 2024/2025, wraz ze wskazaniem imion i nazwisk tych nauczycieli (pkt 1-3 wniosku). W sprawie bezsporne pozostaje, że Starosta, z zachowaniem terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnił skarżącemu informacje objęte powyższym wnioskiem, jednak w udzielonej odpowiedzi, wskazując kwoty dodatku motywacyjnego przyznane poszczególnym nauczycielom, pominął (zanonimizował) ich dane osobowe (imiona i nazwiska). W konsekwencji zarzucona organowi bezczynność w istocie ogranicza się jedynie do żądania wyrażonego w punktach 1-3 wniosku części wniosku. sprowadzającego się do udostepnienia informacji o kwotach przyznanych dodatków motywacyjnych, przyporządkowanych do poszczególnych nauczycieli oznaczonych z imienia i nazwiska. Skarżący w skardze nie kwestionuje wszakże w żaden sposób zakresu i treści informacji udzielonych mu w odpowiedzi na pozostałe punkty jego wniosku. Rolą Sądu rozpoznającego skargę jest wobec tego dokonanie oceny, czy pominięcie w udzielonej skarżącemu odpowiedzi informacji w postaci imion i nazwisk nauczycieli, której wskazania w zestawieniu z poszczególnymi kwotami dodatku motywacyjnego domagał się skarżący, było uzasadnione w świetle regulacji u.d.i.p.
Odpowiedź na tak postawione pytanie wymaga zatem rozważenia, czy informacja o imionach i nazwiskach nauczycieli zatrudnionych w Zespole Szkół T. w J. L. podana w powiązaniu z danymi o przyznanych im dodatkach motywacyjnych stanowiących element ich wynagrodzenia, jest informacją publiczną w rozumieniu u.d.i.p.
W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 u.d.i.p., który w ust. 1 zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, pośród których znalazły się między innymi informacje o majątku, którym dysponują podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p. udostępnieniu podlega w szczególności informacja o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych. Nie ulega zatem wątpliwości, że informacje odnoszące się do wynagrodzenia nauczycieli stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ww. ustawy. Wynagrodzenie stanowi bowiem przejaw gospodarowania środkami publicznymi, a zatem informację o majątku publicznym, o której mowa w powołanym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 3087/14). Dodatek motywacyjny jest zaś elementem wynagrodzenia nauczyciela wypłacanego ze środków publicznych, a więc informacja o wysokości takiego dodatku niewątpliwie również stanowi informację publiczną.
O ile orzecznictwo sądów administracyjnych jest co do zasady jednolite w zakresie oceny, iż informacja o wysokości wydatków na wynagrodzenie pracownika instytucji publicznej stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., o tyle niejednoznacznie już ocenia się w judykaturze charakter informacji o wynagrodzeniu konkretnych – wskazanych z imienia i nazwiska - pracowników instytucji publicznych. Sąd w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę uznaje jednak, że twierdzenie, iż charakter publiczny przypisać można wyłącznie informacjom dotyczącym wynagrodzenia na określonym stanowisku (tj. informacji o kwotach wydatkowanych na utrzymanie danego etatu ze środków publicznych), jednak bez wskazania danych osobowych konkretnej osoby, uznać można za słuszne jedynie w zakresie, w jakim odnosi się do stanowisk niezwiązanych z pełnieniem funkcji publicznej. Natomiast informacje dotyczące wynagrodzeń skonkretyzowanych z imienia i nazwiska pracowników instytucji publicznych, którzy pełnią funkcje publiczne, co do zasady stanowią informację publiczną (por. wyroki NSA: z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 2755/14; z dnia 15 czerwca 2016 r" sygn. akt I OSK 3217/14; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lipca 2016 r., sygn. akt II SAB/Wa 949/15; wyrok WSA w Kielcach z dnia 11 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Ke 28/12). Nauczyciele są zaś osobami pełniącymi funkcje publiczne. Należy bowiem zauważyć, że zgodnie z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 737), system oświaty, którego elementem są szkoły, zapewnia realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki. Wykonywanie powyższych zadań publicznych odbywa się przede wszystkim poprzez pracę nauczycieli (por. wyroki NSA: z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 125/11; z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1108/14; z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt I OSK 537/17).
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że pełen zakres informacji objętych wnioskiem skarżącego z dnia 13 września 2024 r., a więc również informacje w postaci imion i nazwisk poszczególnych nauczycieli zatrudnionych w Zespole Szkół T. w J. L., podana w zestawieniu z wysokością pobieranych przez poszczególnych nauczycieli dodatków motywacyjnych, należy zakwalifikować jako informację publiczną.
Jak wynika z odpowiedzi na skargę, taka kwalifikacja spornej informacji w istocie nie jest przez organ kwestionowana. Pominięcie w udzielonej odpowiedzi na wniosek danych osobowych nauczycieli organ argumentuje bowiem nie tym, iż w jego ocenie ta część żądanej informacji nie posiada waloru publicznego, lecz koniecznością zapewnienia ochrony prywatności nauczycieli, odwołując się w tym zakresie do art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że zgodnie z powołanym przepisem prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
W ocenie Sądu nie można wykluczyć, że art. 5 ust. 2 u.d.i.p. może mieć zastosowanie również w doniesieniu do informacji dotyczących wynagrodzenia nauczyli, pomimo, że są oni osobami pełniącymi funkcje publiczne. Wprawdzie osoba pełniąca funkcje publiczne musi liczyć się z koniecznością ujawnienia także danych należących do jej sfery prywatnej, jednak nie oznacza to jeszcze, że chodzi o wszystkie takie dane. Z ograniczenia tego wyłączone są bowiem takie dane prywatne dotyczące osób pełniących funkcje publicznej, które dotyczą pełnienia tych funkcji, w tym warunków ich powierzenia i wykonywania. Oznacza to, że ograniczeniem dostępu ze względu na ochronę prywatności pozostają objęte informacje dotyczące osób publicznych, których ujawnienie nie jest niezbędne dla realizacji celów omawianej ustawy, a więc dla zapewnienia jawności władzy publicznej i kontroli społecznej jej działalności. W przepisie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. chodzi o taką sytuację, w której bez danych identyfikujących osobę pełniącą funkcję publiczną, w szczególności bez podania jej imienia i nazwiska, nie jest możliwe skontrolowanie, czy prawidłowo wykonuje zadania publiczne i korzysta ze środków publicznych. Zatem w każdym przypadku podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej - również dotyczącej osoby pełniącej funkcje publiczne - ma obowiązek przeanalizować, które spośród danych objętych sferą prywatną (które informacje o tej osobie) powinny być udostępnione publicznie, by zapewnić realizację celu przepisów u.d.i.p. Dokonując takiej oceny organ musi wyważyć wartości chronione przepisami dotyczącymi danych osobowych i realizację prawa dostępu do informacji publicznej. Konieczne jest więc ustalenie, czy identyfikacja osoby pełniącej funkcje publiczne m.in. poprzez wskazanie jej imienia i nazwiska, jest niezbędna do skutecznej kontroli społecznej działalności publicznej (por. wyroki WSA w Lublinie z dnia 5 września 2024 r., sygn. akt: II SAB/Lu 92/24, II SAB/Lu 99/24 i II SAB/Lu 100/24).
Nie można jednak zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż zastosowanie w niniejszej sprawie ochrony przewidzianej w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. może ograniczać się jedynie do pominięcia (anonimizacji) danych osobowych nauczycieli w treści udzielonej odpowiedzi, natomiast nie jest w tym zakresie konieczne wydanie decyzji odmownej na zasadzie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 17 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 2530/17, zgodnie z którym zanonimizowanie części żądanej informacji nie wymaga wydania takiej decyzji w sytuacji, gdy zanonimizowana informacja nie jest wprost objęta zakresem żądania wniosku, a pojawia się niejako "przy okazji" udostępnienia żądanej informacji publicznej (np. dane osobowe wymagające anonimizacji znajdują się na żądanym nośniku informacji publicznej, lecz nie są objęte uzewnętrznionym we wniosku zainteresowaniem wnioskodawcy, które odnosi się do fragmentów irrelewantnych z punktu widzenia ochrony danych osobowych). Anonimizacja możliwa jest jedynie przy jednoczesnym zachowaniu walorów informacyjnych udostępnionych danych w zakresie istotnym dla wnioskodawcy.
Wniosek skarżącego z dnia 13 września 2024 r. jednoznacznie obejmował żądanie wskazania imion i nazwisk poszczególnych nauczycieli Zespołu Szkół T. w J. L. w powiązaniu z kwotami przydzielonych im dodatków motywacyjnych. Jeżeli zatem organ uznaje, że udzielenie tak skonstruowanej informacji naruszałoby prywatność nauczycieli, a wobec tego konieczne jest zastosowanie ochrony przewidzianej w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w odniesieniu do danych osobowych (imion i nazwisk) nauczycieli, jego obowiązkiem było wydanie co do tej części wniosku decyzji przewidzianej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Brak wydania takiej decyzji przy jednoczesnym pominięciu imion i nazwisk poszczególnych nauczycieli w treści udzielonej odpowiedzi oznacza, że wniosek nie został załatwiony w całości (tj. nie został załatwiony prawidłowo w części obejmującej żądanie wyrażone w punktach 1-3), a przez to organ w tym zakresie pozostaje bezczynny.
W tym stanie rzeczy zasadne jest zobowiązanie organu do załatwienia wniosku skarżącego w powyższej części, o czym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł w punkcie I sentencji wyroku. Starosta, rozpatrując wniosek w tej części, będzie miał na względzie przedstawione wyżej uwagi dotyczące dopuszczalnego zakresu ograniczenia na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. dostępu do informacji publicznej o osobach pełniących funkcje publiczne ze względu na ochronę prywatności tych osób.
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., w punkcie II sentencji wyroku stwierdził, że bezczynność organu w powyższym zakresie, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyjaśnić należy, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). Rażące naruszenie prawa to zatem naruszenie wyraźne oraz bezsporne. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie miała takiego charakteru, albowiem nie wynikła z zaniechania jakichkolwiek działań w sprawie wniosku skarżącego, lecz stanowiła konsekwencję pominięcia jedynie części żądanych w tym wniosku informacji przy jednoczesnym braku podjęcia decyzji odmownej w tym zakresie. Nie można natomiast pominąć okoliczności, że organ - choć nie załatwił wniosku w całości w sposób zgodny z u.d.i.p. – to jednak z znacznej części wniosek ten zrealizował udostępniając skarżącemu żądane informacje publiczne.
Orzeczenie o zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, zawarte w punkcie III sentencji wyroku, znajduje natomiast uzasadnienie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Objęte tym orzeczeniem koszty postępowania ograniczają się do uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 złotych.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI