II SAB/Lu 137/21

II SAB/Lu 137/21 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-03-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski /sprawozdawca/
Grzegorz Grymuza
Jerzy Parchomiuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Zamówienia publiczne
Sygn. powiązane
III OSK 1571/22 - Wyrok NSA z 2023-10-17
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2176
art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, ust. 2, art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1-2, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1843
atrt. 18 ust. 1, art. art. 464 ust. 1 i 3, art. 465 ust. 1
Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 marca 2022 r. sprawy ze skargi M. W.-D. na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prezydenta Miasta L. do załatwienia punktu 2. i punktu 3. wniosku M. W.-D. z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta L. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałej części; IV. zasądza od Prezydenta Miasta L. na rzecz M. W.-D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
We wniosku z dnia [...] września 2021 r., skierowanym do Wydziału Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta L., M. W. (dalej także jako "wnioskodawczyni" lub "skarżąca"), powołując się na okoliczność zawarcia przez Gminę L. , w postępowaniu przetargowym na budowę Z. C. K. dla L. O. F., umowy ze Spółką B. nr [...] z dnia [...] r., na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2176, dalej jako "u.d.i.p") zwróciła się o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej zawarcia i realizacji ww. umowy, poprzez (m.in.):
- przekazanie kserokopii projektów umów podwykonawczych, które wykonawca, podwykonawca lub dalszy podwykonawca zobowiązany był przedłożyć inwestorowi zgodnie z § 7 ust. 5 umowy, wraz z pismami przewodnimi/korespondencją, z którą były zgłaszane jednak wyłącznie w zakresie firm podwykonawczych branży fotowoltaicznej (pkt 2. wniosku),
- przesłanie kserokopii przedłożonych przez podmioty, o których mowa w pkt. powyżej, poświadczonych za zgodność z oryginałem umów o podwykonawstwo, które wykonawca, podwykonawca lub dalszy podwykonawca zobowiązany był złożyć inwestorowi zgodnie z § 7 ust. 9 umowy (pkt 3. wniosku).
W odpowiedzi na powyższy wniosek Sekretarz Miasta L. w piśmie z dnia [...] r. znak: [...], odnosząc się do żądania zawartego w pkt 2. wniosku, wskazał, że umowa z podwykonawcą oraz posiadana korespondencja są dokumentami prywatnymi i w związku z tym ich postać (nośnik) nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Organ wyjaśnił, że informacje publiczną co do postaci i treści stanowią jedynie dokumenty urzędowe, którymi są dokumenty zawierające treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy (art. 6 ust. 2 u.d.i.p.). Wskazane we wniosku dokumenty (kopie dokumentów) nie spełniają wymienionych przesłanek i nie mogą być udostępnione w trybie dostępu do informacji publicznej.
Odnosząc się natomiast do żądania udostępnienia poświadczonych za zgodność z oryginałem umów o podwykonawstwo, wyrażonego w pkt 3. wniosku, Sekretarz Miasta stwierdził, że nie może ono zostać zrealizowane w trybie u.d.i.p., albowiem żaden z przepisów tej ustawy, w tym przepisów określających formy dostępu do informacji publicznych (art. 3, art. 7, art. 8, art. 9a, art. 11 i art. 12), nie nakłada na adresata wniosku obowiązku potwierdzania za zgodność z oryginałem kopii dokumentów.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu przedstawionym w powyższym piśmie M. W. w dniu [...] r. złożyła za pośrednictwem Urzędu Miasta L. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Inne w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostepnienie informacji publicznej, w części dotyczącej żądania wyrażonego w jego pkt 2. i 3. W treści skargi skarżący zarzucił organowi, że wskutek swojej bezczynności dopuścił się w przedmiotowej sprawie naruszenia:
- art. 2 w zw. z art. 10 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 w zw. z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie;
- art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nierozstrzygnięcie w formie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji;
- art. 1 ust. 1 w zw. 6 u.d.i.p. poprzez bezpodstawne uznanie, że żądany we wniosku skarżącego zakres i forma przekazania informacji wykracza poza zakres podlegający udostępnieniu;
- art. 6 ust 1 pkt 4 u.d.i.p. poprzez wyprowadzenie z definicji tam zawartej mylnego wniosku, iż organ nie jest uprawniony do wydawania w trybie dostępu do informacji publicznej kserokopii dokumentów nie będących dokumentem urzędowym w rozumieniu ww. przepisu;
- art. 14 ust. 2 u.d.i.p. poprzez odstąpienie od powiadomienia wnioskodawcy, w jakiej formie informacja publiczna może być udostępniona.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia jej wniosku w terminie zakreślonym przez Sąd, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz orzeczenie o istnieniu obowiązku udostępnienia przez organ informacji publicznej żądanej we wniosku (w zakresie tego ostatniego żądania skarżąca błędnie określiła jednostkę redakcyjną przepisu będącego jego podstawą prawną, powołując się na "art. 149 § 1 pkt b p.p.s.a." zamiast – jak powinno być prawidłowo - art. 149 § 1b p.p.s.a.). Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała przebieg postępowania zainicjowanego jej wnioskiem z dnia 23 września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, a także okoliczności poprzedzające jego złożenie. Przytaczając treść otrzymanej odpowiedzi organu na powyższy wniosek, zakwestionowała zajęte w niej stanowisko. Skarżąca wyjaśniła, że jej wniosek motywowany był nie tylko zamiarem zapoznania się z zasadami rozliczeń i warunkami współpracy, jakie obowiązują podwykonawców branży fotowoltaicznej, lecz również chęcią ustalenia, czy zamawiający dochował procedur wymaganych przepisami ustawy Prawo zamówień publicznych. W ustawie tej została ściśle określona nie tylko treść, ale i sposób zawierania umów o podwykonawstwo. Weryfikując ww. umowy i zatwierdzając ich treść zamawiający wypełnia obowiązki ustawowe. Ponadto treść przedmiotowych umów odnosi się do mienia publicznego. W ocenie skarżącej, umowy te powinny więc być traktowane jako informacja publiczna. Kwestia możliwości udostępnienia umowy - jako nośnika informacji publicznej – wielokrotnie była zaś przedmiotem orzeczeń sądowych, w których nakazano ujawniać także i umowy.
Skarżąca podkreśliła, że nie zgadza się nie tylko z treścią kierowanej do niej w sprawie korespondencji, lecz także z samą forma i sposobem załatwienia jej wniosku. Jeżeli bowiem informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku (tj. poprzez przesłanie kopii), organ powinien pisemnie nie tylko powiadomić wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem, ale i wskazać, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja ta może być udostępniona niezwłocznie.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta L., reprezentowany przez radcę prawnego Z. D., wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny t.j. – Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej jako "p.p.s.a."), a w razie nieuwzględnienia zapatrywania o braku właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi – o jej oddalenie w całości na podstawi art. 151 p.p.s.a.
Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi pełnomocnik organu wskazał, że skarżąca jako stronę przeciwną oznaczyła w skardze Gminę [...]. Tymczasem gmina wykonują swoją władzę przez swoje organy i to właśnie organy te – w świetle przepisów u.d.i.p. – są zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej. W sprawie wniosku skarżącej, zaadresowanego do Wydziału Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta L., zobowiązanym do udostępnienia żądanych danych był Prezydent Miasta L., jako organ wykonawczy gminy. W związku z tym odpowiedzi na wniosek udzielił Sekretarz Miasta L. – na mocy udzielonego mu przez Prezydenta Miasta L. upoważnienia. W ocenie pełnomocnika organu, skoro u.d.i.p. nie ma zastosowania do spraw o udostępnienie danych przez inne podmioty, niż wymienione w art. 4 tej ustawy, brak jest kompetencji sądu administracyjnego w rozpoznaniu skargi.
Odnosząc się do merytorycznych zarzutów skargi pełnomocnik organu ocenił je jako całkowicie niezasadne. Podkreślił, że organ udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek w dniu 24 września 2021 r., a więc przed upływem czternastodniowego terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W udzielonej odpowiedzi wyjaśnił, że udostępnienie kserokopii dokumentów prywatnych nie może zostać zrealizowane na gruncie przedmiotowej ustawy. Zarzut naruszenia ustawowego terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., należy zatem uznać za nieuzasadniony. W ocenie organu, również z zarzutem naruszenia art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nierozstrzygnięcie w formie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji, nie sposób się zgodzić. Jeżeli bowiem wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub, że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu. Organ podtrzymał przy tym stanowisko, że umowy o podwykonawstwo nie stanowią dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p., lecz są dokumentami prywatnymi. Sformułowanie przez skarżącą wniosku w ten sposób, że żąda kserokopii dokumentów – kserokopii umów podwykonawczych, oznacza natomiast, że żąda ona udostępnienia informacji odzwierciedlających oryginały dokumentów, a więc nie tylko ich zawartości, ale przede wszystkim konkretnego układu i wyglądu. Dokumenty prywatne nie podlegają natomiast udostępnieniu co do treści i postaci, jak to ma miejsce w przypadku dokumentów urzędowych. Zdaniem organu, skarżąca nie ma przy tym racji wskazując, że w takiej sytuacji organ winien był powiadomić ją, w trybie art. 14 ust. 2 u.d.i.p., w jakiej formie informacja publiczna może zostać udostępniona. Zawiadomienie takie może bowiem odnosić się do kwestii organizacyjno-technicznych, a nie do merytorycznego rozpatrzenia wniosku.
Mając na względzie, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność, Sąd - korzystając z uprawnienia przewidzianego w art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. - rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wbrew stanowisku wyrażonemu w odpowiedzi na skargę, brak jest podstaw do odrzucenia skargi – w tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jako dotyczącej sprawy nienależącej do właściwości sądu administracyjnego. Podstawy ku temu nie daje okoliczność, że skarżąca błędnie oznaczyła w treści skargi stronę postępowania – jako Gminę [...], pomijając tym samym organ obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie, tj. Prezydenta Miasta L.. Zauważyć przyjdzie, że stosownie do art. 26 w zw. z art. 11a ust. 1 pkt 2 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 559) prezydent miasta jest organem wykonawczym gminy. Oznacza to, że podejmuje on czynności prawne oraz techniczno-organizacyjne w imieniu gminy. W tej sytuacji uznanie, iż oznaczenie w treści skargi "Gminy [...]" jako strony postępowania, zamiast "Prezydenta Miasta L.", stanowi podstawę do odrzucenia skargi, byłoby przejawem nadmiernego rygoryzmu – zwłaszcza w okolicznościach niniejszej sprawy, w której nie budzi wątpliwości, że wniosek skarżącej z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, został skierowany do Urzędu Miasta L., będącego aparatem pomocniczym Prezydenta Miasta L., a zatem to Prezydent Miasta L. był w istocie adresatem przedmiotowego wniosku, obowiązanym do jego załatwienia. W tej sytuacji nie budzi wątpliwości, że złożona skarga – pomimo błędnego oznaczenia w jej treści Gminy L. jako strony postępowania – dotyczy bezczynności Prezydenta Miasta L..
Oceniając natomiast skargę merytorycznie stwierdzić należy, że w zasadniczej części jest ona zasadna. Prezydent Miasta L. pozostaje bowiem bezczynny w załatwieniu objętego skargą zakresu ww. wniosku z dnia [...] września 2021 r., tj. żądania wyrażonego w jego pkt 2. i 3.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że Prezydent Miasta L. – jako organ władzy publicznej – należy z mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. do podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej na zasadach określonych w tej ustawie. Poza sporem jest również, że organ ten, z zachowaniem 14-dniowego terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., odpowiedział na przedmiotowy wniosek skarżącej. Na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji zachodzi jednak nie tylko wtedy, gdy podmiot taki nie reaguje na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, lecz również, gdy powstaje spór co do charakteru żądanej informacji. Jeżeli bowiem podmiot, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzi, że żądana informacja nie jest informacją publiczną (ewentualnie, mimo posiadania takiego charakteru, nie może być udostępniona w trybie u.d.i.p.), wówczas – jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę – ogranicza się jedynie do pisemnego poinformowania wnioskodawcy o tym fakcie. W takim przypadku właściwym trybem dla zakwestionowania stanowiska podmiotu zobowiązanego jest skarga na jego bezczynność, przy rozpoznaniu której sąd administracyjny zobowiązany jest ocenić, czy podmiot taki prawidłowo uznał, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej bądź nie może być udostępniona w trybie u.d.i.p., czy też źle ocenił jej charakter, a przez to nie załatwił wniosku o udostępnieni informacji w sposób prawidłowy i tym samym pozostaje wobec niego bezczynny (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, 3. wydanie, Warszawa 2016, str. 106).
W związku z powyższym okoliczność, iż w niniejszej sprawie organ odpowiedział pisemnie na wniosek skarżącej, nie przesądza o braku jego bezczynności w niniejszej sprawie. Skoro bowiem w udzielonej odpowiedzi organ stwierdził, że żądane przez skarżącą informacje nie spełniają kryteriów informacji publicznej (w tym wypadku – jak uznał organ – nie tyle ze względu na treść, co na formę (postać), w jakiej – według żądania skarżącej – miałyby zostać udostępnione), Sąd rozpoznając skargę na bezczynność organu w sprawie tego wniosku, zobowiązany jest stanowisko to zweryfikować.
Ustawodawca w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. sformułował bardzo szeroką definicję informacji publicznej. Zgodnie z tym przepisem informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. W świetle art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, będącego normatywnym źródłem prawa do informacji publicznej, "sprawy publiczne", o których mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa. W orzecznictwie za informację publiczną uznaje się każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. (por. np. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 2352/13, dostępny w CBOSA).
Pojęcia informacji publicznej nie można więc odnosić wyłącznie do dokumentów urzędowych. Pojęcie dokumentu urzędowego różni się od dokumentu zawierającego informację publiczną. To ostatnie pojęcie jest znacznie szersze. Znaczenie dla oceny charakteru danego dokumentu pod takim kątem ma zatem nie to, czy dokument został sporządzony przez funkcjonariusza publicznego w znaczeniu przepisów Kodeksu karnego, lecz przede wszystkim to, czy zawiera on informację publiczną. Nie budzi wątpliwości, że umowy cywilne nie stanowią dokumentów urzędowych. Pomimo tego, jeżeli dokumenty takie zawierają informacje publiczne i o ile w grę nie wchodzą określone ograniczenia, to do informacji tych służyć będzie dostęp na podstawie przepisów omawianej ustawy. Kryterium uzyskania dostępu do treści dokumentu jest zatem jedynie istnienie okoliczności wyłączających udostępnienie informacji, a nie jego kwalifikacja jako dokumentu urzędowego (por. wyroki NSA: z dnia 1 marca 2019 r. sygn. akt I OSK 688/17; z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 29/19, dostępne w CBOSA).
Przypomnieć należy, że przedmiotem żądania skarżącej w niniejszej sprawie jest udostępnienie – w formie kserokopii – projektów umów o podwykonawstwo, przedłożonych przez B. w związku z umową zawartą z Gminą L. w postępowaniu przetargowym na budowę Z. C. K. dla L. O. F., a także – w formie uwierzytelnionych kserokopii – umów o podwykonawstwo przedstawionych zamawiającemu w związku z realizacją ww. zadania. Nie budzi wątpliwości Sądu, że żądane dokumenty - pomimo, ze nie stanowią dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. - zawierają w swej treści informacje publiczne. Wskazać należy, że zasady i kryteria zawierania umów o podwykonawstwo w ramach realizacji zamówień publicznych, zostały szczegółowo określone w przepisach ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1129 ze zm., dalej jako "p.z.p." - dział VII rozdział 5). W przypadku umów o podwykonawstwo na zamówienia na roboty budowlane (a więc takich, do których odnosił się wniosek skarżącej) – powołana ustawa nakłada na wykonawcę, podwykonawcę lub dalszego wykonawcę obowiązek przedłożenia zamawiającemu projektu takiej umowy, zaś zamawiający w określonym ustawowo terminie może wnieść zastrzeżenia do projektu (art. 464 ust. 1 i 3). Zaakceptowanie przez zamawiającego przedłożonego projektu takiej umowy, skutkujące jej zawarciem przez wykonawcę z podwykonawcą lub dalszym podwykonawcą, wiąże się ponadto z obowiązkiem zapłaty przez zamawiającego bezpośrednio podwykonawcy lub dalszemu podwykonawcy (w przypadku umów o podwykonawstwo, których przedmiotem są dostawy lub usługi) wymagalnego wynagrodzenia w przypadku uchylania od obowiązku zapłaty odpowiednio przez wykonawcę, podwykonawcę lub dalszego podwykonawcę (art. 465 ust. 1). Umowy o podwykonawstwo, a w przypadku umów o podwykonawstwo na roboty budowlane – również ich projekty, niewątpliwie zatem stanowią dokumenty wytworzone w związku z realizacja zadań publicznych, a przy tym są dokumentami niezbędnymi dla ich realizacji w ramach procedury uregulowanej w p.z.p. Ponadto dokumenty te dotyczą wydatkowania środków publicznych. Nie budzi zatem wątpliwości, że zawierają one informacje publiczne. Jednocześnie, wobec treści art. 18 ust. 1 p.z.p., przesądzającego o jawności postępowania o udzielenie informacji publicznej, uznać należy, że informacje publiczną stanowi pełna treść przedmiotowych umów (projektów umów).
Nie jest całkowicie pozbawione racji stanowisko organu, że co do zasady jedynie dokumenty urzędowe, w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p., podlegają udostępnieniu zarówno w zakresie ich treści, jak i postaci (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p.). Dlatego też w przypadku innych dokumentów, które jedynie zawierają w swej treści informacje publiczne (wraz z innego rodzaju informacjami), lecz nie wypełniają definicji dokumentów urzędowych, przyjmuje się, że prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje jedynie uprawnienie do uzyskania owych informacji publicznych, a nie prawo dostępu do materiału źródłowego (nośnika), zawierającego tę informację (por. wyroki NSA: z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 281/11, LEX nr 990241; z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 421/12, dostępny w CBOSA). Jeżeli jednak – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – treść żądanych w trybie u.d.i.p. dokumentów (umów), niebędących dokumentami urzędowymi, w całości stanowi informację publiczną wytworzoną w zawiązku z realizacją zadania publicznego, uznać należy, że wnioskodawca – określając formę udostepnienia owych treści – jest uprawniony do żądania udostępnienia kserokopii dokumentu, w którym jest ona zawarta. W takiej sytuacji nie dojdzie bowiem do udostępnienia wnioskodawcy – poza informacjami publicznymi – również informacji niespełniających tego kryterium. Charakter uprawnienia do uzyskania dostępu do informacji publicznych powoduje natomiast, że to wnioskodawca jest gospodarzem postępowania w takiej sprawie, wyznaczając zakres swojego żądania poprzez wskazanie nie tylko tego, jakie informacje chce otrzymać, ale również poprzez określenie formy i sposobu jej otrzymania. Stosownie bowiem do art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. W świetle przytoczonego przepisu celem postępowania podmiotu zobowiązanego powinno być więc doręczenie odpowiedzi w formie i w sposób, jakie wybrał wnioskodawca. Sposób udzielenia informacji oznacza w tym wypadku tryb, w jakim wnioskodawca życzy sobie, aby informacji mu udzielono (np. wysłanie pocztą, odbiór osobisty, wgląd do dokumentów lub przesłanie pocztą elektroniczną), natomiast przez formę udzielenia informacji publicznej należy rozumieć postać, w jakiej wnioskodawca chce otrzymać informację (np. kopia dokumentu, scan, zapis na elektronicznym nośniku - por. M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, 3. Wydanie, Warszawa 2018, str. 187). W obu tych kwestiach, co do zasady, decydująca jest wola wnioskodawcy, który określa w jaki sposób i w jakiej formie chce otrzymać informację publiczną. Natomiast organ nie może go w tym zakresie zastępować, a wyjątkowo, jeżeli nie może wydać informacji w formie lub w sposób wskazany przez wnioskodawcę - powinien wdrożyć odrębny tryb określony w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1732/17, LEX nr 2646070; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 marca 2020 r., sygn. akt II SAB/Ol 5/20, LEX nr 2917907).
Z tych względów nie budzi wątpliwości Sądu, że Prezydent Miasta L. pozostaje w niniejszej sprawie bezczynny w załatwieniu pkt 2. wniosku skarżącej z dnia [...] września 2021 r. Nieuprawnione jest bowiem stanowisko organu, że skarżąca nie może domagać się udostępnienia w trybie u.d.i.p. treści wskazanych w tej części wniosku projektów umów o podwykonawstwo, w formie kserokopii tych dokumentów.
Odnosząc się natomiast do żądania zawartego w pkt 3. przedmiotowego wniosku, dotyczącego udostępnienia poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii przedłożonych umów o podwykonawstwo, należy zgodzić się z organem w zakresie, w jakim stwierdził, że przepisy u.d.i.p. nie przewidują możliwości udostępnienia informacji publicznej w takiej formie, tj. jako uwierzytelnionej kopii dokumentu. Pomimo słuszności tego przekonania stwierdzić jednak trzeba, że również tej części wniosku organ nie załatwił w sposób prawidłowy. W takim przypadku zastosowanie znajdował bowiem przepis art. 14 ust. 2 u.d.i.p., według którego organ powiadamia wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje w jaki sposób i w jakiej formie informacja ta może być udostępniona. Wówczas, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Skoro Prezydent Miasta L. nie zastosował wspomnianego trybu postępowania w odniesieniu do punktu 3 wniosku skarżącej, uznać trzeba, że również w tym zakresie pozostaje w bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1622/10, LEX nr 745108; wyrok WSA w Lublinie z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II SAB/Lu 693/13, dostępny w CBOSA ).
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Prezydenta Miasta L. do załatwienia pkt 2. i pkt 3. wniosku skarżącej z dnia [...] września 2021 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdził, że bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyjaśnić należy, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, dostępny w CBOSA). Rażące naruszenie prawa to zatem naruszenie wyraźne oraz bezsporne. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie miała takiego charakteru, albowiem nie wynikła z zaniechania jakichkolwiek działań w sprawie przedmiotowego wniosku skarżącej, lecz stanowiła konsekwencję błędnej oceny charakteru żądanej w tym wniosku informacji oraz możliwości jej udostepnienia w żądanej przez skarżącą formie. Nie można natomiast pominąć okoliczności, że organ – choć w wadliwy sposób – na wniosek ten odpowiedział z zachowanie czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W tej sytuacji zaistniałej w sprawie bezczynności nie można przypisać rażącego charakteru.
Skarga podlega natomiast oddaleniu w pozostałej części, tj. w zakresie zawartego w niej żądania orzeczenia, na podstawie art. 149 § 1b p.p.s.a., o istnieniu obowiązku udostępnienia przez organ wnioskowanych przez skarżącą informacji publicznych. Orzeczenie takie byłoby pozbawione podstaw, a co najmniej przedwczesne na obecnym etapie postępowania. Zauważyć należy, że istota zawisłego przed Sądem sporu sprowadzała się do oceny charakteru żądanych informacji oraz oceny możliwości ich udostepnienia w trybie u.d.i.p. w określonej przez wnioskodawczynię formie. Potwierdzenie przez Sąd, że żądane przez skarżącą informacje stanowią informacje publiczne, a także, że skarżąca może domagać się ich udostepnienia w formie kserokopii dokumentów, przesądza jedynie o obowiązku załatwienia objętej skargą części wniosku z dnia [...] września 2021 r. w sposób zgodny z przepisami u.d.i.p., co sprowadzać się może do udostepnienia skarżącej żądanej informacji, jak i do podjęcia stosownej decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., tj. decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej (co może mieć miejsce na przykład w razie stwierdzenia, że zachodzą przesłanki ograniczenia prawa do informacji publicznej określone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p, z którym to przepisem koresponduje art. 18 ust. 2 i 3 p.z.p.) bądź decyzji umarzającej postępowanie o udostepnienie informacji publicznej (co może nastąpić w wyniku zastosowania procedury określonej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).
O zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, które w niniejszej sprawie ograniczają się do uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100 złotych, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Ubocznie wypada wskazać, iż pomimo, że skarżąca wskazała w treści skargi, że jest radcą prawnym, nie zachodziły podstawy do przyznania jej – w ramach zasądzonych kosztów postepowania – również wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika. Występując w niniejszej sprawie we własnym imieniu skarżąca nie poniosła bowiem żadnych kosztów zastępstwa procesowego (por. postanowienie WSA w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05, LEX nr 857102).
Z tych wszystkich względów orzeczono, jak w sentencji.