Orzeczenie · 2022-06-30

II SAB/Kr 53/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2022-06-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
bezczynność organuzniesienie służebności gruntowejprawo administracyjnepostępowanie administracyjneSKONSAdesuetudoterminygrzywna

Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie przymusowego zniesienia służebności gruntowej za wynagrodzeniem, zainicjowanej wnioskiem skarżących z dnia 31 października 2017 r. Burmistrz wielokrotnie odmawiał wszczęcia postępowania, powołując się na rzekome wygaśnięcie mocy obowiązującej przepisów z 1939 r. i 1927 r. na skutek desuetudo. Te postanowienia były jednak uchylane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które konsekwentnie wskazywało na nieprawidłowość stosowania tej reguły derogacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził właściwość Burmistrza do rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając skargę na bezczynność, podzielił stanowisko SKO, podkreślając, że instytucja desuetudo nie ma podstaw w polskim prawie i nie może być podstawą do uchylania obowiązujących aktów prawnych. Sąd stwierdził, że Burmistrz notorycznie uchylał się od rozpoznania wniosku, co stanowiło rażące naruszenie prawa. W związku z tym, Sąd zobowiązał organ do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie, stwierdził rażące naruszenie prawa, nałożył na organ grzywnę w wysokości 1000 zł oraz zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia desuetudo w polskim prawie administracyjnym oraz konsekwencje bezczynności organów administracji publicznej.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego związanego z przedwojennymi przepisami o zniesieniu służebności. Interpretacja desuetudo może być odmienna w innych kontekstach prawnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie przymusowego zniesienia służebności gruntowej, powołując się na wygaśnięcie mocy obowiązującej przepisów na skutek desuetudo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, a powoływanie się na desuetudo jako podstawę do odmowy wszczęcia postępowania jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie

Instytucja desuetudo nie ma podstaw w polskim prawie i nie może być podstawą do uchylania obowiązujących aktów prawnych. Organ administracji ma obowiązek rozpoznać wniosek, jeśli istnieje podstawa materialnoprawna, a postanowienia SKO uchylające odmowy wszczęcia postępowania są wiążące.

Czy bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o przymusowe zniesienie służebności gruntowej, trwająca od 2017 roku, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stwierdzono rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Długotrwała zwłoka organu w rozpoznaniu sprawy, wielokrotne uchylanie jego postanowień przez SKO oraz uporczywe odmawianie działania pomimo braku podstaw prawnych do takiej odmowy, świadczą o oczywistym naruszeniu obowiązku wynikającego z przepisów prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
Organ zobowiązany do wydania aktu lub dokonania czynności w rozpoznaniu wniosku skarżących z dnia 31 października 2019 r. Stwierdzono, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Przepisy (21)

Główne

P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 149 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 21 czerwca 1939 r. o zniesieniu służebności w województwach krakowskim, lwowskim, stanisławowskim, tarnopolskim i cieszyńskiej części województwa śląskiego

Rozporządzenie z dnia 1 lutego 1927 r. o zniesieniu służebności w województwie kieleckim, lubelskiem, łódzkiem, warszawskiem i w zachodniej części województwa białostockiego

K.p.a. art. 61 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 61a § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 35 § 1-3

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 36

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 12 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 154 § 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw

K.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. przepisy wprowadzające kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o przymusowe zniesienie służebności gruntowej. • Nieprawidłowe stosowanie przez organ instytucji desuetudo jako podstawy do odmowy wszczęcia postępowania. • Naruszenie zasady szybkości postępowania administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Organ argumentował, że przepisy stanowiące podstawę wniosku utraciły moc obowiązującą (desuetudo). • Organ podnosił, że sprawa jest skomplikowana i wymaga rozstrzygnięcia przez NSA w innej, powiązanej sprawie. • Organ twierdził, że nie pozostawał w bezczynności, a jedynie korzystał z prawa do wniesienia środka odwoławczego.

Godne uwagi sformułowania

instytucja desuetudo nie ma wyraźnych podstaw konstytucyjnych czy ustawowych i jako taka nie może kształtować systemu prawnego. • Obowiązywanie ustawy czy innego aktu prawnego gwarantującego określonemu kręgowi podmiotów uprawnienia winno być przestrzegane do czasu formalnego uchylenia danego aktu. • Bezczynność oznacza stan, gdy organ nie podejmuje działań, które winien jest przedsięwziąć w celu załatwienia sprawy. • rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem.

Skład orzekający

Mirosław Bator

przewodniczący sprawozdawca

Magda Froncisz

sędzia

Monika Niedźwiedź

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia desuetudo w polskim prawie administracyjnym oraz konsekwencje bezczynności organów administracji publicznej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego związanego z przedwojennymi przepisami o zniesieniu służebności. Interpretacja desuetudo może być odmienna w innych kontekstach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje długotrwałą walkę obywateli z opieszałym i nieprawidłowo działającym urzędem, podkreślając znaczenie sądowej kontroli administracji. Jest to przykład, jak sądy egzekwują obowiązki organów.

Lata walki z urzędem o zniesienie służebności: Sąd krakowski ukarał Burmistrza za bezczynność.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst