II SAB/Kr 39/23

II SAB/Kr 39/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel /przewodniczący/
Małgorzata Łoboz
Monika Niedźwiedź /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 3284/23 - Wyrok NSA z 2024-06-25
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2020 poz 194
w zw. z art. 16 ust. 3e pkt 4
Ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej - tj
Dz.U. 2023 poz 259
art. 149 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 31 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. C. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 czerwca 2022 r. I. stwierdza, że Prezydenta Miasta Krakowa dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, II. zobowiązuje Prezydenta Miasta Krakowa do wydania aktu lub dokonania czynności w odpowiedzi na wniosek z dnia 2 czerwca 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyroku wraz z aktami sprawy, III. zasądza od Prezydenta Miasta Krakowa na rzecz A. C. kwotę 100 złotych (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga A. C. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa w zakresie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem skarżącej z dnia 2 czerwca 2020 r. o udostępnienie w trybie informacji publicznej 1) zarządzenia o powołaniu komisji konkursowej, 2) kopii koncepcji programowych złożonych przez kandydatów na stanowisko dyrektora Teatru Bagatela, o których mowa w ogłoszeniu o konkursie: "autorski program realizacji zadań w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju Teatru (maksymalnie do 10 stron A4) z uwzględnieniem: a) programu obejmującego działalność repertuarową – artystyczną i edukacyjną na okres co najmniej 5 sezonów artystycznych z zachowaniem profilu działalności Teatru określonego w § 3 statutu tej instytucji oraz zgodnego z Programem Rozwoju Kultury w Krakowie do roku 2030 przyjętym uchwałą Rady Miasta Krakowa nr LXXIX/1933/17 z dnia 5 lipca 2017 r. Skarżąca prosiła o przekazanie informacji drogą mailową.
Zważywszy, że organ nie udostępnił skarżącej żądanej przez nią informacji, zarzuciła mu naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.). Wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i o nakazanie organowi udostępnienia żądanej informacji.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Krakowa wniósł o jej oddalanie. Wskazał, że 2 czerwca 2020 r. na adresy poczty elektronicznej Urzędu Miasta Krakowa wpłynęła wiadomość z adresu [...], jednak została zablokowana przez filtr skanujący zawartość wiadomości jako niebezpieczne lub o potencjalnie groźnej zawartości. W związku powyższym korespondencja ta nie została zarejestrowana i nie nadano jej właściwego biegu. Tym niemniej, z uwagi na to, że w skardze do WSA w Krakowie skarżąca przytoczyła pytania zawarte we wniosku o udostępnienie informacji publicznej, organ pismem z 19 sierpnia 2020 r. udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek, wskazując, że żądane przez nią informacje zostały już udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej, bądź też, że nie stanowią informacji publicznej, a w związku z tym nie podlegają udostępnieniu. Można zatem wskazać, że niezwłocznie po otrzymaniu skargi, w której znajdował się wniosek o udostępnienie informacji publicznej, organ wystosował odpowiedź na zapytania i wysłał na adres e-mailowy skarżącej. Zatem dopiero po otrzymaniu skargi z 6 sierpnia 2020 r. (11 sierpnia 2020 r.) możliwe było odczytanie treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej i udzielenie odpowiedzi wnioskodawczyni. Wobec powyższego organ nie ponosi winy za brak odpowiedzi na wniosek w żądanym zakresie, a bezczynność w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Jednocześnie nie można zgodzić się ze skarżącą, że koncepcje programowe uczestników konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora Teatru "Bagatela", którzy nie zostali wybrani w konkursie stanowią informację publiczną. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury można wyłonić w drodze konkursu, z zastrzeżeniem ust. 2. Z kolei ust. 3d art. 16 powołanej ustawy stanowi, że organizator przed ogłoszeniem konkursu, o którym mowa w ust. 2, podaje do publicznej wiadomości informację o zamiarze ogłoszenia konkursu, zawierającą w szczególności termin rozpoczęcia i przewidywany termin zakończenia postępowania konkursowego. Natomiast ust. 3e art. 16 precyzuje co powinno określać ogłoszenie organizatora o konkursie, które podaje się do publicznej wiadomości. W ocenie organu przywołane przepisy nie przewidują udostępniania w ramach dostępu do informacji publicznej jakichkolwiek dokumentów złożonych przez kandydata w trakcie konkursu, za wyjątkiem programu realizacji zadań w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury, który po podpisaniu umowy z wyłonionym w konkursie kandydatem podlega udostępnieniu w BIP. W ocenie organu koncepcja programowa kandydata na dyrektora Teatru "Bagatela", który wygrał konkurs i został powołany na stanowisko dyrektora jest informacją publiczną i podlega udostępnieniu, w oparciu o u.d.i.p. Natomiast nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. i nie podlegają udostępnieniu w trybie tej ustawy kopie koncepcji programowych osób, które nie zostały wybrane w konkursie, gdyż są to dokumenty prywatne, pochodzące od osób niepełniących funkcji publicznych i niezwiązane bezpośrednio z realizacją zadań publicznych, w tym dysponowaniem funduszami publicznymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 10 grudnia 2020 r. II SAB/Kr 127/20 oddalił skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyjaśnił, że z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że skarżąca 2 czerwca 2020 r. na adresy poczty elektronicznej Urzędu Miasta Krakowa (umk@um.krakow.pl oraz kd.umk@um.krakow.pl) wysłała wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jednakże wiadomości te zostały zablokowane jako widomości potencjalnie niebezpieczne. Dlatego też organ nie zarejestrował wskazanej korespondencji i nie nadał jej właściwego biegu. Tym samym organ o wniosku skarżącej i jego zawartości powziął wiadomość ze skargi. Niemal natychmiast po wpłynięciu skargi do organu, pismem z 19 sierpnia 2020 r. udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek wskazując, że część żądanych przez nią informacji została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej. Natomiast co do żądania dotyczącego koncepcji programowych uczestników konkursu na stanowisko dyrektora Teatru "Bagatela", którzy nie zostali wybrani w konkursie, organ stwierdził, że nie stanowią one informacji publicznej. To stanowisko organu Sąd I instancji podzielił. Konkurs na stanowisko Dyrektora Teatru "Bagatela" odbył się w trybie art. 16 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2020, poz. 194). Odnosząc się do udostępnienia autorskich koncepcji programowo-organizacyjnych złożonych przez wszystkich kandydatów przystępujących do konkursu Sąd stwierdził, że są one dokumentami prywatnymi, niezależnie od tego, że mogą podlegać ochronie przewidzianej przepisami ustawy o prawie autorskim. Dopiero w przypadku zatrudnienia osoby, która wygrała konkurs na stanowisko dyrektora, przedstawiona przez nią koncepcja programowa stanie się dokumentem urzędowym zawierającym informację publiczną. Na jej podstawie dyrektor instytucji kultury - teatru prowadzić będzie działalność artystyczną i organizacyjną. A skoro stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. tylko każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną, podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, to nie można uznać, że jako informacje w ramach dostępu do informacji publicznej można by udostępnić dokumenty złożone przez kandydata w trakcie konkursu. W badanej sprawie nie doszło zatem do bezczynności organu, a w konsekwencji nie było podstaw do zastosowania art. 149 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a w zależności od okoliczności sprawy orzeka o przewlekłym postępowaniu lub bezczynności. Natomiast zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a tym bardziej nie zaistniały podstawy do zastosowania art. 149 § 1a p.p.s.a. (rażącego naruszenia prawa).
Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 grudnia 2020 r. II SAB/Kr 127/20 wniosła A. C..
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 5573/21 uchylił zaskarżony wyrok WSA w Krakowie. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia jest na tyle lakoniczne, że nie poddaje się kontroli instancyjnej, a to jest wada, która czyni usprawiedliwionym wskazany zarzut. "Wymóg zawarcia w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia należy rozumieć w ten sposób, że uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez strony i sąd wyższej instancji, czy sąd orzekający nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów, tj. winna zostać w nim uwidoczniona operacja logiczna, którą przeprowadził sąd, stosując określone normy prawne w rozstrzyganej sprawie" (zob. wyrok NSA z 3.11.2022 r. III FSK 1040/21, LEX nr 3441802). "W ramach podstawy prawnej rozstrzygnięcia sąd powinien podać argumenty, którymi kierował się wydając takie, a nie inne rozstrzygnięcie oraz podać powody, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę uznał za zasadne, bądź niezasadne" (wyrok NSA z 20.09.2022 r. III OSK 1809/21, LEX nr 3415880). Powyższym wymaganiom Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku nie sprostał. Wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprowadza się bowiem do argumentu, że konkurs na stanowisko Dyrektora Teatru "Bagatela" odbył się w trybie art. 16 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2020, poz. 194), a autorskie koncepcje programowo-organizacyjne złożone przez wszystkich kandydatów przystępujących do konkursu są dokumentami prywatnymi, niezależnie od tego, że mogą podlegać ochronie przewidzianej ustawą o prawie autorskim. Dopiero w przypadku zatrudnienia osoby, która wygrała konkurs na stanowisko dyrektora, przedstawiona przez nią koncepcja programowa stanie się dokumentem urzędowym zawierającym informację publiczną. Przepis art. 16 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, składał się w chwili wyrokowania przez Sąd I instancji z ponad dwudziestu ustępów, które dzieliły się jeszcze na inne jednostki redakcyjne. Sąd I instancji swojego wniosku o tym, że tylko koncepcja programowa przedstawiona przez osobę, która wygrała konkurs na dyrektora instytucji kultury, nosi cechy informacji publicznej, a koncepcje przedstawione przez pozostałe osoby stanowią dokumenty prywatne – nie oparł na analizie powołanego przez siebie przepisu (art. 16 ustawy z 25 października 1991 r.), ani na analizie jakichkolwiek innych przepisów, co w takiej sytuacji czyni zasadnym zarzut skargi kasacyjnej, że powyższe stwierdzenie jest arbitralne, zajęte bez dostatecznego oparcia w przepisach.
Ponadto zarzucono Sądowi I instancji, iż nie rozważył na kim spoczywa ciężar wykazania, że postępowanie o udzielenie informacji publicznej zostało wszczęte w sytuacji, gdy wnioskodawca posiada dowód nadania wniosku na właściwy adres skrzynki elektronicznej organu, przy wadliwie działającym systemie odbiorczym.
Ponownie rozpatrując sprawę tut. Sąd ponownie rozpatrując sprawę uwzględnił wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023 r. poz. 259, dalej: p.p.s.a.) sprawa niniejsza ze skargi na bezczynność została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd kontroluje jedynie, czy w sprawie zaistniał stan bezczynności, tzn. czy organ podjął określone czynności i załatwił sprawę na danym etapie postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wedle § 1b art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji RP, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule, określają ustawy. Należy do nich przede wszystkim ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga ustalenia następujących kwestii: czy organ (podmiot zobowiązany) jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia żądanej informacji, czy przedmiot wniosku dotyczy informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. (informacja o sprawach publicznych), czy żądana informacja publiczna znajduje się lub może się znajdować w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy jest informacją prostą czy przetworzoną, czy udostępnienie żądanych informacji nie podlega ograniczeniu ze względu na wartości prawnie chronione, czy organ posiada środki techniczne umożliwiające udostępnienie informacji w sposób wskazany przez wnioskodawcę.
Jeśli zatem przedmiotem żądania wnioskodawcy jest informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., a organ będący adresatem wniosku, taką informację posiada, udostępnia ją w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Jeśli natomiast udostępnienie informacji publicznej jest niedopuszczalne z przyczyn określonych w ustawie, organ powinien odmówić udostępnienia informacji publicznej, co wymaga podjęcia rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Podstawy do wydania takiej decyzji zachodzą na przykład w sytuacji, gdy żądana informacja, pomimo posiadania walorów informacji publicznej, jest informacją chronioną na zasadach przewidzianych w art. 5 ust. 1 lub ust. 2 u.d.i.p. Nie wydaje się natomiast decyzji odmownej w sytuacji, w której żądana informacja - wbrew przekonaniu wnioskodawcy - nie posiada waloru informacji publicznej lub, gdy adresat wniosku nie posiada żądanej informacji publicznej, a także gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji publicznych, w stosunku do których dostęp odbywa się na odrębnych zasadach. Obowiązkiem organu jest wówczas zawiadomić wnioskodawcę o przyczynie, która uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku.
Poza sporem pozostaje okoliczność, że Prezydent Miasta Krakowa jako organ prowadzący konkurs na stanowisko dyrektora Teatru "Bagatela" im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego w Krakowie był podmiotem zobowiązanym w rozumieniu u.d.i.p. Zgodnie z § 1ust. 1 Statutu Teatru "Bagatela" Teatr "Bagatela" im. Tadeusza Boya – Żeleńskiego, jest miejską artystyczną instytucją kultury, wyodrębnioną pod względem prawnym i ekonomiczno-finansowym, której organizatorem jest Gmina Miejska Kraków.
Okolicznością sporną jest natomiast to, czy wnioskowana informacja w zakresie, w jakim dotyczy koncepcji programowej niewybranego kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury jest informacja publiczną. Drugą okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy jest to, czy okoliczność zablokowania emaila zawierającego wniosek o udzielenie informacji (publicznej) przez system odbiorczy Urzędu Miasta obciąża organ, czy też usprawiedliwia brak jego działania.
Odnosząc się do pierwszej kwestii stwierdzić należy, że koncepcja programowa niewybranego kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury jest informacja publiczną z poniższych powodów.
Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (dalej: ustawa z 1991 r.), kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury można wyłonić w drodze konkursu, z zastrzeżeniem ust. 2. W myśl ust. 2 w samorządowych instytucjach kultury, których wykaz określi, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, biorąc pod uwagę ich znaczenie dla kultury narodowej, wyłonienie kandydata na stanowisko dyrektora następuje w drodze konkursu, z zastrzeżeniem ust. 3. Zgodnie z art. 16 ust. 3 ustawy z 1991 r. Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wyrazić zgodę na powołanie na stanowisko dyrektora, bez przeprowadzania konkursu, kandydata wskazanego przez organizatora. W przypadku powoływania tej samej osoby na stanowisko dyrektora na następny okres, organizator zasięga opinii ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Stosownie do art. 16 ust. 3a ustawy z 1991 r. organizator występując z wnioskiem do ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego o wyrażenie zgody na powołanie dyrektora instytucji kultury bez przeprowadzania konkursu ma obowiązek uzasadnienia wniosku, ze szczególnym uwzględnieniem przyczyn zastosowania takiego trybu oraz podania informacji na temat wykształcenia, kompetencji i doświadczenia zawodowego kandydata na stanowisko dyrektora. Art. 16 ust. 3b ustawy z 1991 r. stanowi, że Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego rozpatruje wniosek organizatora w terminie 30 dni od dnia jego wpłynięcia, kierując się specyfiką instytucji oraz wykształceniem, kompetencjami i doświadczeniem kandydata na stanowisko dyrektora instytucji. Brak pozytywnego rozpatrzenia wniosku przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego skutkuje niepowołaniem kandydata na stanowisko dyrektora instytucji (art. 16 ust. 3c ustawy z 1991 r.). Zgodnie z art. 16 ust. 3d ustawy z 1991 r. organizator przed ogłoszeniem konkursu, o którym mowa w ust. 2, podaje do publicznej wiadomości informację o zamiarze ogłoszenia konkursu, zawierającą w szczególności termin rozpoczęcia i przewidywany termin zakończenia postępowania konkursowego. Najistotniejszy z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy jest art. 16 ust. 3e ustawy z 1991 r., zgodnie z którym uwzględniając formę organizacyjno-prawną, zakres działalności oraz aktualną sytuację instytucji kultury, której dotyczy konkurs, o którym mowa w ust. 2, organizator określa w ogłoszeniu o konkursie co najmniej:
1)nazwę, siedzibę i adres instytucji kultury;
2)opis kwalifikacji wymaganych od kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury;
3)określenie umiejętności i kompetencji, jakie ma posiadać kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury, oraz zadań, jakie ma realizować dyrektor w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury;
4) wymóg złożenia przez osoby przystępujące do konkursu programu realizacji zadań w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury;
5)wykaz dokumentów wymaganych od osób przystępujących do konkursu;
6)informację o sposobie udostępnienia przez organizatora dokumentów i informacji, dotyczących warunków organizacyjno-finansowych funkcjonowania instytucji kultury, w tym jej planów finansowych i rzeczowych na okresy po rozstrzygnięciu konkursu, jeżeli w danej instytucji kultury plan rzeczowy jest opracowywany, oraz inne ogólne informacje na temat działalności instytucji kultury;
7)miejsce i termin złożenia ofert, nie krótszy niż 30 dni od dnia podania do publicznej wiadomości ogłoszenia o konkursie;
8)termin rozpatrzenia złożonych ofert.
W celu przeprowadzania konkursu, o którym mowa w ust. 2, organizator powołuje komisję konkursową w składzie:
1)trzech przedstawicieli organizatora;
2)dwóch przedstawicieli ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego;
3)dwóch przedstawicieli zakładowych organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu art. 253 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 263), działających w tej instytucji kultury;
4)dwóch przedstawicieli stowarzyszeń zawodowych lub twórczych właściwych ze względu na zakres działania tej instytucji kultury.
W świetle art. art. 16 ust. 3e pkt 4 ustawy z 1991 r. program realizacji zadań w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury stanowi niezbędny element dokumentacji konkursowej kandydata ubiegającego się o stanowisko w miejskiej artystycznej instytucji kultury, jaką jest Teatr "Bagatela". Konkurs to sprawa dotycząca ogólnego funkcjonowania takiej jednostki. W ocenie Sądu nie niweczy tej konkluzji okoliczność, że po podpisaniu umowy z wyłonionym w konkursie kandydatem program realizacji zadań w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury zwycięzcy konkursu podlega udostępnieniu w BIP. Procedura taka nie oznacza, że tylko koncepcja programowa wyłonionego na stanowisko nowego dyrektora stanowi informację publiczną. W tym kontekście należy zwrócić uwagę na rolę, jaką pełni dostęp do informacji o sprawach publicznych, także w aspekcie społecznej kontroli działań podmiotów mających misję publiczną. Takim podmiotem bez wątpienia jest Teatr "Bagatela" będący miejską artystyczną instytucją kultury, której organizatorem jest Gmina Miejska Kraków.
Konkludując, informacja wnioskowana przez skarżącą dotycząca koncepcji programowej niewybranego kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury jest informacją publiczną. Nie udostępniając jej w terminie 14-dni, ani też nie wydając w tym terminie decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej organ pozostawał w bezczynności.
Nie stanowi w ocenie Sądu okoliczności usprawiedliwiającej bezczynność organu fakt, iż e-mail skarżącej zawierający wniosek o udostępnienie informacji publicznej został zablokowany przez system informatyczny Urzędu Miasta (k. 113 administracyjnych akt sprawy). Tut. Sąd podziela w pełni linię orzeczniczą zaprezentowaną w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 5573/21 "za wniosek pisemny o udzielenie informacji publicznej uznawać należy również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną i to nawet gdy do jej autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny" (zob. wyrok NSA z 16.03.2009 r. I OSK 1277/08, ONSAiWSA 2010, nr 5, poz. 91). W orzecznictwie podnosi się także, że do obowiązków organu administracji publicznej należy natomiast taka konfiguracja poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej organu, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesyłanych na ten adres podań, wobec prawnej dopuszczalności ich wnoszenia także drogą elektroniczną (zob. postanowienie NSA z 10 września 2015 r. I OSK 1968/15; postanowienie NSA z 3 listopada 2015 r. I OSK 1940/15; wyrok NSA z 6 września 2022 r. III OSK 1559/21, LEX nr 3420730.)".
Z powyższego wynika, że skoro wniosek o udzieleni informacji publicznej może być wniesiony pocztą elektroniczną, na organie spoczywa obowiązek takiego zorganizowania jej funkcjonowania, aby możliwość ta była realna. W konsekwencji przypadki zablokowania wiadomości powinny być z odpowiednią uwagą rozpatrzone. Co istotne w przedmiotowej sprawie skarżąca 18 sierpnia 2020 r. dokonała w Centrum Obsługi Informatycznej UMK zgłoszenia nr [...] z prośbą o sprawdzenie, czy do UMK wpłynęła jej korespondencja z adresu e-mail. Wobec powyższego okoliczność zablokowania wiadomości e-mail przez filtry Urzędu Miasta nie może stanowić okoliczności wyłączającej bezczynność organu.
Mając powyższe na uwadze, skarga okazała się zasadna. Dlatego też na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 580 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, na które składają się kwota uiszczonego wpisu (100 złotych) oraz koszty zastępstwa procesowego (480 złotych).