III SAB/Wr 1/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2016-04-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezczynność organuzdolność sądowazdolność procesowazarząd drogidrogi publicznedecyzja administracyjnaodrzucenie skargiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę na bezczynność jednostki organizacyjnej, stwierdzając, że nie posiada ona zdolności sądowej, a organem właściwym był zarządca drogi.

Spółka złożyła skargę na bezczynność Zarządu Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. w sprawie wydania zezwolenia na zjazd z drogi publicznej. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że Zarząd Dróg nie jest samodzielnym organem administracji publicznej, lecz aparatem pomocniczym zarządcy drogi (Prezydenta Miasta W.), a zatem nie posiada zdolności sądowej. Sąd podzielił to stanowisko, odrzucając skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę A Sp. z o.o. w P. na bezczynność Zarządu Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. w przedmiocie wydania decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi publicznej. Strona skarżąca zarzuciła organowi niewydanie decyzji w ustawowym terminie, mimo złożenia kompletnego wniosku. Organ skarżony wniósł o odrzucenie skargi, podnosząc, że Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. nie jest samodzielnym organem administracji publicznej, lecz jednostką organizacyjną będącą aparatem pomocniczym zarządcy drogi – Prezydenta Miasta W. W związku z tym, zdaniem organu, Zarząd Dróg nie posiada zdolności sądowej, co stanowi przesłankę do odrzucenia skargi. Sąd administracyjny przychylił się do argumentacji organu. Analizując przepisy ustawy o drogach publicznych, sąd wskazał, że zarządcą drogi jest Prezydent Miasta W., a Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. jest jedynie jednostką organizacyjną wykonującą jego zadania. Sąd podkreślił, że jednostki takie nie posiadają osobowości prawnej ani zdolności sądowej, o której mowa w art. 25 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji, sąd uznał, że organem właściwym w sprawie był Prezydent Miasta W., a nie Zarząd Dróg. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a., sąd odrzucił skargę, a na mocy art. 232 § 1 P.p.s.a. zwrócił stronie skarżącej uiszczony wpis.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, taka jednostka nie posiada zdolności sądowej i nie może być stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jej bezczynność nie może być przedmiotem skargi.

Uzasadnienie

Ustawa o drogach publicznych rozróżnia zarządcę drogi od jednostki organizacyjnej będącej jego aparatem pomocniczym. Jednostka taka nie posiada własnych kompetencji ani zdolności sądowej, wykonuje zadania w imieniu zarządcy drogi, którym jest organ administracji publicznej (np. Prezydent Miasta).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 5

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 25 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podmioty posiadające zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

u.d.p. art. 29 § 1, 4

Ustawa o drogach publicznych

Reguluje kwestie budowy i przebudowy zjazdów oraz zezwolenia zarządcy drogi.

u.d.p. art. 20 § pkt 8

Ustawa o drogach publicznych

Określa zadania zarządcy drogi, w tym wydawanie zezwoleń na zjazdy.

u.d.p. art. 19 § 2, 5

Ustawa o drogach publicznych

Określa podmioty będące zarządcami dróg.

u.d.p. art. 21 § 1, 1a

Ustawa o drogach publicznych

Reguluje możliwość wykonywania obowiązków zarządcy drogi przez jednostki organizacyjne i upoważniania pracowników.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. nie posiada zdolności sądowej, ponieważ jest jedynie aparatem pomocniczym zarządcy drogi i nie posiada własnych kompetencji ani osobowości prawnej.

Godne uwagi sformułowania

Zarząd drogi nie jest więc organem administracji publicznej, lecz jednostką organizacyjną powołaną do obsługi takiego organu administracji, którym zawsze pozostaje zarządca drogi. Zarząd drogi może zatem wykonywać wyłącznie takie zadania, które zostały określone dla zarządcy drogi i nie posiada żadnych dodatkowych uprawnień niż te przysługujące zarządcy. Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta jest natomiast tylko aparatem pomocniczym zarządcy drogi – Prezydenta Miasta W.

Skład orzekający

Magdalena Jankowska-Szostak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że jednostki organizacyjne będące aparatem pomocniczym zarządcy drogi nie posiadają zdolności sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zdolności sądowej jednostki pomocniczej zarządcy drogi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z ustaleniem właściwego podmiotu do występowania w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kto naprawdę odpowiada? Sąd wyjaśnia, czy jednostka pomocnicza zarządcy drogi ma zdolność sądową.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SAB/Wr 1/16 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2016-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Magdalena Jankowska-Szostak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6034 Zjazdy z dróg publicznych
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 58 par. 1, 3, pkt 5,  art. 232 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w P. na bezczynność Zarządu Dróg Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi publicznej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Uzasadnienie
A sp. z o.o. w Poznaniu (dalej: "strona skarżąca, "spółka") - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skargę na bezczynność Zarządu Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. polegającą na niewydaniu decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi publicznej w ustawowym terminie, pomimo wystąpienia przez spółkę z kompletnym wnioskiem z dnia [...] r., do którego załączone zostały wszystkie wymagane prawem dokumenty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. W uzasadnieniu podniesiono, że żaden z przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych nie przyznaje jednostkom organizacyjnym, będącym zarządami dróg utworzonymi przez zarządcę drogi, osobowości prawnej, jak również nie statuuje ich jako organów administracji publicznej. Skoro zatem Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. jest tylko aparatem pomocniczym zarządcy drogi - Prezydenta Miasta W., nie ma żadnych własnych zadań ani kompetencji, wykonuje cudze zadania i kompetencje, nie może mieć zdolności sądowej, nie może być organem, którego bezczynność może przedmiotem skargi. W ocenie organu w sprawie zachodzi jedna z przesłanek niedopuszczalności skargi, która z urzędu winna skutkować koniecznością jej odrzucenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie.
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Zarządu Dróg, Komunikacji
i Utrzymania Miasta w W., polegającej na niewydaniu przez ZDKiUM decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi publicznej nr 35 stanowiącej dz. Nr 42/3, obręb P. G. [...] w W.
Jak wynika z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 460) (dalej: ustawa o drogach publicznych, u.d.p.) budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu. Zgodnie z ust. 4 art. 29 u.d.p. ze względu na wymogi wynikające z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne, zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu lub jego przebudowę albo wydać zezwolenie na lokalizację zjazdu na czas określony. Zasada ta znajduje potwierdzenie w treści art. 20 pkt 8 u.d.p.,
z którego wynika, że do zarządcy drogi należy w szczególności m.in. wydawanie zezwoleń na zjazdy z dróg. W myśl art. 19 ust. 2 u.d.p. zarządcami dróg są: dla dróg krajowych - Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, wojewódzkich - zarząd województwa, powiatowych - zarząd powiatu, gminnych - wójt, burmistrz lub prezydent miasta, natomiast z art. 19 ust. 5 u.d.p. wynika, że w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zarządca drogi,
o którym mowa w art. 19 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 5, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nie została utworzona, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca. Ponadto, zgodnie z art. 21 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, zarządca drogi może upoważnić pracowników odpowiednio: urzędu marszałkowskiego, starostwa, urzędu miasta lub gminy albo pracowników jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie,
w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych.
Zwrócić uwagę należy, że ustawa wyraźnie rozróżnia zarządcę drogi, który jest podmiotem wyposażonym w kompetencje do podejmowania różnego rodzaju czynności, w tym wydawania aktów administracyjnych związanych z zarządzaniem drogami publicznymi oraz instytucję zarządu drogi, która stanowi jedynie aparat pomocniczy poprzez który zarządca drogi wykonuje swoje obowiązki. Zarząd drogi nie jest więc organem administracji publicznej, lecz jednostką organizacyjną powołaną do obsługi takiego organu administracji, którym zawsze pozostaje zarządca drogi. Przedmiotem działalności zarządu drogi jest realizacja obowiązków zarządcy drogi. Zarząd drogi może zatem wykonywać wyłącznie takie zadania, które zostały określone dla zarządcy drogi i nie posiada żadnych dodatkowych uprawnień niż te przysługujące zarządcy. Swoje wszystkie kompetencje zarząd wywodzi od zarządcy drogi (vide wyroki NSA z dnia 27 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 869/06 oraz z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1769/12). Z powołanych przepisów wynika również, że jeżeli akty administracyjne są wydawane przez pracownika zarządu drogi, to też są to akty zarządcy drogi, gdyż pracownicy ci, wydając takie akty działają w imieniu zarządcy, a nie własnym, jako odrębne od zarządcy organy administracji.
Podsumowując stwierdzić należy, że w przypadku utworzenia wyspecjalizowanej jednostki organizacyjnej, będącej zarządem drogi, załatwianie spraw z zakresu zarządu, a w szczególności wydawanie aktów administracyjnych następuje z upoważnienia zarządcy drogi i w jego imieniu.
W niniejszej sprawie zarządcą drogi jest Prezydent Miasta W., natomiast Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. stanowi jednostkę organizacyjną Gminy W. - miasta na prawach powiatu, podlegającą zarządcy dróg w powiecie grodzkim - Prezydentowi Miasta W.
Z akt sprawy wynika, że Dyrektor Zarządu Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. został upoważniony zarządzeniem nr [...] Prezydenta Miasta W. z dnia [...] r. do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń w imieniu Prezydenta Miasta W.Dyrektor ZDKiUM w Wałbrzychu załatwia zatem sprawy w imieniu zarządcy drogi. Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W. jest natomiast tylko aparatem pomocniczym zarządcy drogi - Prezydenta Miasta W.
Podkreślić należy, że żaden z przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r.
o drogach publicznych nie przyznaje jednostkom organizacyjnym będącym zarządami dróg utworzonymi przez zarządcę drogi, osobowości prawnej.
Należy uznać, że jednostki te nie mają również zdolności sądowej. Z treści art. 25 p.p.s.a. wynika, że zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym mają osoby fizyczne i osoby prawne; państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej; inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.
Skoro, jak już wspomniano wyżej, Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta jest tylko aparatem pomocniczym zarządcy drogi – Prezydenta Miasta W., nie ma żadnych własnych zadań ani kompetencji, lecz wykonuje cudze zadania i kompetencje, nie może mieć zdolności sądowej, nie może być organem, którego bezczynność jest przedmiotem skargi.
Organem administracji w niniejszej sprawie jest zatem Prezydent Miasta W.a nie jak wskazała w skardze strona skarżąca - Zarząd Dróg, Komunikacji i Utrzymania Miasta w W.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we W., na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę.
Wpis od skargi zwrócono na podstawie art. 232 § 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI