II SAB/Kr 238/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę Fundacji na bezczynność Dyrektora Szpitala w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczących terminacji ciąży i danych lekarzy.
Fundacja zwróciła się do Dyrektora Szpitala o udostępnienie szczegółowych danych dotyczących terminacji ciąży oraz danych lekarzy wykonujących te procedury. Szpital udzielił częściowych informacji, odmawiając podania danych medycznych dotyczących przyczyn aborcji oraz danych lekarzy w powiązaniu z konkretnymi zabiegami, uznając je za dane medyczne lub prywatne. Fundacja wniosła skargę na bezczynność organu. Sąd uznał, że Szpital prawidłowo zakwalifikował żądane informacje, oddalając skargę.
Fundacja zwróciła się do Dyrektora Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej terminacji ciąży, w tym liczby zabiegów, przyczyn, danych lekarzy oraz procedur okołoporodowych. Szpital udzielił częściowych odpowiedzi, udostępniając dane statystyczne dotyczące zabiegów, ale odmówił podania szczegółowych przyczyn medycznych aborcji (uznając je za dane medyczne objęte tajemnicą) oraz imion i nazwisk lekarzy w powiązaniu z konkretnymi wykonanymi świadczeniami, wskazując jedynie, że każdy lekarz specjalista ginekolog położnik jest uprawniony do ich wykonywania i podając ogólne dane o zatrudnionym personelu na stronie internetowej. Fundacja wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając mu brak udzielenia informacji w zakresie pytań 2, 3 i 6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że Szpital prawidłowo zakwalifikował żądane informacje. Sąd stwierdził, że dane medyczne dotyczące indywidualnych przypadków i przyczyn aborcji nie są informacją publiczną, a dane lekarzy w powiązaniu z konkretnymi zabiegami również stanowią dane dotyczące indywidualnych przypadków medycznych. Sąd podkreślił, że Szpital udzielił odpowiedzi w terminie i prawidłowo zakwalifikował informacje, odmawiając udostępnienia tych, które nie stanowią informacji publicznej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, informacje o wynikach badań prenatalnych lub innych danych medycznych, które nie stanowią przesłanki umożliwiającej przerwanie ciąży i nie podlegają sprawozdaniom w ramach statystyki publicznej, nie są informacją publiczną. Informacją publiczną jest wyłącznie ogólna informacja o ilości przeprowadzonych zabiegów przerwania ciąży z przyczyn określonych w art. 4a ust. 1 ustawy o planowaniu rodziny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dane te stanowią indywidualne dane medyczne, odnoszące się do stanu zdrowia pacjenta, a nie 'sprawę publiczną' w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwłaszcza po utracie mocy obowiązującej przepisu art. 4a ust. 2 ustawy o planowaniu rodziny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1 i 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Definicja informacji publicznej jako każdej informacji o sprawach publicznych.
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, w tym organy władzy publicznej.
u.d.i.p. art. 13 § ust. 1 i 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Terminy udostępniania informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 21
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Stosowanie przepisów P.p.s.a. do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej.
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola sądów administracyjnych obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.
P.p.s.a. art. 119 § pkt 4 w zw. z art. 120
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznawanie spraw ze skarg na bezczynność w trybie uproszczonym.
P.p.s.a. art. 149 § § 1, § 1a, § 1b, § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konsekwencje uwzględnienia skargi na bezczynność (zobowiązanie do działania, stwierdzenie bezczynności, grzywna, przyznanie sumy pieniężnej).
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
u.p.r.p. art. 4a § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży
Podstawa prawna do terminacji ciąży.
u.p.r.p. art. 4a § ust. 2
Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży
Przepis dotyczący przerwania ciąży ze względu na wady płodu lub stan zdrowia matki (utracił moc).
Konstytucja RP art. 61 § ust. 1, 3, 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dane medyczne dotyczące indywidualnych przypadków i przyczyn aborcji nie są informacją publiczną. Dane lekarzy w powiązaniu z konkretnymi zabiegami i pacjentami nie stanowią informacji publicznej. Szpital udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie. Szpital prawidłowo zakwalifikował żądane informacje, odmawiając udostępnienia tych, które nie stanowią informacji publicznej.
Odrzucone argumenty
Zarzut bezczynności organu w zakresie pytań 2, 3 i 6 wniosku. Żądanie zasądzenia od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa.
Godne uwagi sformułowania
Informacją publiczną jest wyłącznie ogólna informacja o ilości przeprowadzonych zabiegów przerwania ciąży z przyczyn, o których mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o planowaniu rodziny, a informacja o indywidualnych, medycznych przyczynach i rozpoznaniach z powodu których doszło do zagrożenia życia lub zdrowia kobiety, nie stanowią informacji publicznej. Dane takie dotyczą indywidualnych przypadków medycznych i nie stanowią sprawy publicznej. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest transparentność, tworzenie społeczeństwa obywatelskiego i jego kontrola nad działaniami władzy publicznej i wydatkowaniem środków publicznych i celem tym z pewnością nie jest natomiast możliwość pozyskania informacji jako takiej, a wykorzystanie przedmiotowej ustawy w celu pozyskania informacji nie może być ani celem samym w sobie, ani też nadużywaniem prawa.
Skład orzekający
Piotr Fronc
przewodniczący
Jacek Bursa
członek
Joanna Człowiekowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu informacji publicznej w kontekście danych medycznych i danych lekarzy wykonujących świadczenia związane z terminacją ciąży."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej po zmianach w ustawie o planowaniu rodziny i interpretacji przepisów o dostępie do informacji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy wrażliwego tematu terminacji ciąży i dostępu do informacji publicznej, co może budzić zainteresowanie ze względu na społeczne i etyczne aspekty.
“Szpital nie musi ujawniać danych lekarzy wykonujących aborcje? Sąd rozstrzyga spór o dostęp do informacji publicznej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Kr 238/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2023-12-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-11-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Jacek Bursa Joanna Człowiekowska /sprawozdawca/ Piotr Fronc /przewodniczący/ Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Dyrektor Szpitala Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198 art 13 ust 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Sentencja ;Syggn. akt II SAB/Kr 238/23 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 grudnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: 3rzewodniczący: Sędzia WSA Piotr Fronc sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Joanna Człowiekowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia'2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Fundacji [...] na bezczynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala Uniwersyteckiego w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 28 lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej skargę oddala Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 28 lipca 2023 r. (data wpływu: 2 sierpnia 2023 r.) Fundacja [...] z siedzibą w W. zwróciła się do Dyrektora Szpitala Uniwersyteckiego w K. o udzielenie informacji publicznej, czy w kierowanej przez dyrektora placówce dokonuje się terminacji ciąży w przypadkach określonych w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. 2022 r. poz. 1575 z późn. zm.). W razie odpowiedzi pozytywnej zwrócono się o udostępnienie następujących informacji: 1) liczby świadczeń wykonywanych na podstawie art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, z wyszczególnieniem poszczególnych lat, począwszy, od roku 2016, a skończywszy na roku 2022 z podziałem według określonych ustawowo przypadków, z powodu których podjęto się realizacji świadczenia według ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży art. 4a ust. 1 pkt 1 bądź 3 (oraz 2 i 4 - obecnie uchylone), 2) liczby przeprowadzanych aborcji w przypadku zdiagnozowanych problemów psychicznych matki, z wyszczególnieniem poszczególnych lat, 3) w przypadkach aborcji ze względu na zdiagnozowane problemy psychiczne matki - ile razy stwierdzono wady u poczętego dziecka i jakie to były wady, z wyszczególnieniem poszczególnym lat, 4) dostępnych do wykonania i rozliczenia z Narodowym Funduszem Zdrowia procedur, z wyszczególnieniem ilościowym stosowania poszczególnych metod w poszczególnych latach, jednocześnie zaznaczając, że zapytanie dotyczy jedynie stosowanych przez lekarzy procedur, nieszczegółowych opisów przypadków zawartych w dokumentacji medycznej. Przykładowa odpowiedź: "rozszerzenie kanału szyjki i wyłyżeczkowanie ścian jamy macicy w celu zakończenia ciąży - 366 razy, zakończenie ciąży przez wstrzyknięcie domaciczne -19 razy, podanie preparatu w celu zakończenia ciąży - 657 razy". 5) liczby nielegalnych terminacji ciąży wykonanych na terenie szpitala, 6) tytułów naukowych, specjalizacji, imion i nazwisk lekarzy, zatrudnionych przez placówkę obecnie bądź w przeszłości, mających ze względu na posiadane kwalifikacje możliwość wykonywania świadczenia określonego w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, z podziałem na wykonujących świadczenia określone w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży z wyszczególnieniem ilości, podziałem na lata oraz przypadki ustawowe - w sposób identyczny jak określony w punkcie 1, 7) procedur stosowanych w placówce w przypadkach żywych urodzeń będących skutkiem wykonanego w placówce przerwania ciąży, 8) procedur stosowanych w przypadku samoistnego poronienia lub śmierci noworodka w placówce, w szczególności podanie informacji czy matce zmarłego dziecka udzielana jest pomoc psychologiczna. Na wypadek gdyby ww. informacje zostały potraktowane przez organ jako przetworzone wnioskodawca wskazał, że ich uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu społecznego, zgodnie z art. 3. ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Tematyka, której dotyczy zapytanie jest bowiem ważna społecznie, stanowi przedmiot zainteresowania wielu grup społecznych, organizacji pozarządowych i wspólnot wyznaniowych. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 16 sierpnia 2023 r. Szpital Uniwersytecki w K. poinformował, że w Szpitalu dokonuje się terminacji ciąży w przypadkach określonych w art. 4a ustawy o planowaniu rodziny. W odpowiedzi na pytania zawarte w ww. piśmie, a dotyczące liczby świadczeń zdrowotnych wykonanych na podstawie obowiązujących przepisów ww. ustawy za okres dotyczący lat 2016 -2019 w załączeniu (załącznik nr 1) przesłano kopię dwóch pism z dnia 28 lipca 2020 r. skierowanych da Fundacji – z informacją, ze dane te pozostają aktualne. W załącznikach nr 2 do nr 4 przesłano dane dotyczące lat 2020-2022, a w załączniku nr 5 dane za okres styczeń - czerwiec 2023 r. Odnośnie do pytań nr 2 i 3 poinformowano, że w związku z utratą z dniem 27 stycznia 2021 r. mocy obowiązującej przepisu art. 4a ust. 2 ustawy o planowaniu rodziny, a dotyczącego możliwości przerwania ciąży w sytuacji, gdy badania prenatalne lub inne przesłanki medyczne wskazują na duże prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu, w ocenie organu informacje o wynikach badań prenatalnych lub innych danych medycznych są indywidualnymi danymi medycznymi, nie stanowią przesłanki umożliwiającej przerwanie ciąży i od tej daty nie są informacją publiczną, nie podlegają także sprawozdaniom w ramach statystyki publicznej. Informacją publiczną jest wyłącznie ogólna informacja o ilości przeprowadzonych zabiegów przerwania ciąży z przyczyn, o których mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o planowaniu rodziny, a informacja o indywidualnych, medycznych przyczynach i rozpoznaniach z powodu, których doszło do zagrożenia życia lub zdrowia kobiety nie stanowią informacji publicznej. W odpowiedzi na pytanie nr 5 poinformowano, że w Szpitalu Uniwersyteckim w K. nie wykonywano ani nie wykonuje się nielegalnych terminacji ciąży. W odpowiedzi na pytanie nr 6 poinformowano, że do udzielania świadczeń określonych w art. 4a ustawy o planowaniu rodziny uprawniony jest każdy lekarz specjalista ginekolog położnik zatrudniony w Szpitalu Uniwersyteckim w K.. Co się zaś tyczy pytania 7 i 8 organ wyjaśnił, że aktualne pozostają odpowiedzi udzielone w pismach z dnia 28 lipca 2020 r. (załącznik nr 1 w pkt 5 i 6), a dotyczące postępowania okołoporodowego z noworodkiem oraz wsparcia psychologicznego udzielanego pacjentce w przypadku samoistnego poronienia lub śmierci noworodka, z tym zastrzeżeniem, że obecnie stosowane są w Szpitalu Uniwersyteckim w K. aktualnie obowiązujące Standardy Opieki Medycznej nad Noworodkiem wydane w roku 2021 przez Polskie Towarzystwo Neonatologiczne. Podano również, że z uwagi na fakt, iż informacje objęte pytaniem nr 4 mają charakter danych przetworzonych, a do ich pozyskania (w zakresie dotychczas nieudostępnionym) konieczna jest analiza dokumentacji, w związku z okresem urlopowym i nieobecnościami w pracy osób, które tej analizy mogłyby dokonać poinformowano, że dane za okres 2020 do czerwca 2023 zostaną przekazane w terminie do dnia 6 września 2023 r. Pismem z dnia 28 sierpnia 2023 r. (data wpływu do organu 1 września 2023 r.) Fundacja zwróciła się o ponowne rozpatrzenie wniosku w zakresie punktów 2, 3 oraz 6 oraz udzielenie informacji publicznej. Podniesiono, że wniosek w zakresie pkt 2-3 nie dotyczy tajemnicy lekarskiej. Odnośnie pkt 6 wniesiono ponownie o przedstawienie danych w formie zestawienia, tak jak stanowił wniosek, gdyż dane lekarzy stanowią informację publiczną. W odpowiedzi na powyższe, w piśmie datowanym na 16 sierpnia 2023 r. (data nadania 15 września 2023 r.) organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Dodał, że stanowisko Szpitala, w zakresie jakie dotyczyło pytań nr 2 i 3 wniosku, koresponduje również ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 grudnia 2017 r. sygn. akt. II SA/Kr 1206/17. W odpowiedzi na pytanie nr 6 powtórzono, że do udzielania świadczeń zdrowotnych określonych w art. 4a ustawy o planowaniu rodziny uprawniony jest każdy lekarz specjalista ginekolog położnik zatrudniony w Szpitalu Uniwersyteckim w K.. Organ podał strony internetowe, na których dostępne są dane lekarzy zatrudnionych w Szpitalu Uniwersyteckim w K.. Pismem z dnia 24 października 2023 r. Fundacja [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Dyrektora Szpitala Uniwersyteckiego w K. w zakresie rozpatrzenia pkt 2, 3 i 6 wniosku z dnia 28 lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej. Strona skarżąca wniosła o: - zobowiązanie Szpitala Uniwersyteckiego w K. do rozpatrzenia wniosku Fundacji [...] o udzielenie informacji publicznej w całości tj. również w zakresie pkt 2, 3, 6 w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku, - stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, - zasądzenie od organu - Szpitala Uniwersyteckiego w K. na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 2.000 zł; - zasądzenie od organu na rzecz skarżącej wszelkich kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Fundacja podniosła, że organ udzielił częściowych informacji stwierdzając, że informacje żądane w punktach 2, 3 oraz 6 nie stanowią informacji publicznej. Ze stanowiskiem takim nie zgodziła się strona skarżąca, zarzucając organowi bezczynność w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę organ administracji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ podniósł, że odmienną kwestią jest udostępnienie danych osobowych lekarzy wykonujących zawód w danym podmiocie leczniczym, aniżeli udostępnienie danych indywidulanych lekarzy w powiązaniu z konkretnymi rodzajami wykonanych przez nich na przestrzeni często kilkunastu lat świadczeń zdrowotnych w stosunku do indywidulanych pacjentów. Mylnie strona skarżąca utożsamia ogólne dane dotyczące lekarzy wykonujących swój zawód, a umieszczone czy to w rejestrach prowadzonych np. przez organy samorządu, czy też w podmiotach leczniczych z obowiązkiem informowania w ramach ustawy o dostępie do informacji publicznej jaki konkretnie wskazany z imienia i nazwiska lekarz wykonał w określonym czasie konkretne świadczenia zdrowotne i z jakiej przyczyny. Dane takie nie stanowią informacji publicznej, dotyczą indywidualnych przypadków medycznych i nie stanowią domeny publicznej. W tym kontekście organ powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1648/15 LEX nr 2008960 . Organ wskazał, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest transparentność, tworzenie społeczeństwa obywatelskiego i jego kontrola nad działaniami władzy publicznej i wydatkowaniem środków publicznych. Celem tym z pewnością nie jest natomiast możliwość pozyskania informacji jako takiej, a wykorzystanie przedmiotowej ustawy w celu pozyskania informacji nie może być ani celem samym w sobie, ani też nadużywaniem prawa. Dane osobowe (takie jak imię i nazwisko) lekarza/lekarki, którzy wykonali konkretne przerwania ciąży, są inną kwestią niż lista nazwisk lekarzy/lekarek wpisanych do właściwego rejestru, którzy wykonują zawód w danym podmiocie leczniczym, mających z uwagi na posiadane kwalifikacje uprawnienia do wykonywania świadczeń zdrowotnych w oparciu o przepisy art. 4a ustawy o planowaniu rodziny. Szczegóły konkretnych zabiegów terminacji ciąży (w tym nazwiska lekarzy, którzy je wykonali) dotyczą kwestii osobistych, intymnych i indywidualnych relacji przedstawicieli zawodu medycznego z pacjentkami, nie zaś np. wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenia zatrudnionych lekarzy czy wykonane procedury medyczne. W ocenie organu w sytuacji, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej organ nie wydaje decyzji, o której mowa w art. 16 ww. ustawy, a jedynie zawiadamia wnioskodawcę o powyższym. Takie stanowisko należy uznać za ugruntowane zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie. Skoro oceniając charakter informacji żądanej przez wnioskodawcę organ uznał, że nie ma do czynienia z informacją publiczną to prawidłowo nie wydał w tym zakresie decyzji, a powiadomił i to dwukrotnie wnioskodawcę o swoim stanowisku w tym zakresie, udzielając jednocześnie odpowiedzi w tej części, która informacji publicznej dotyczyła. Zdaniem organu strona skarżąca nie wykazała, aby zachodziły jakiekolwiek okoliczności uzasadniające stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności o rażącym charakterze. Podobnie żądanie zasądzenia grzywny organ uznał za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r. poz. 329, dalej: P.p.s.a.) sprawa niniejsza ze skargi na bezczynność została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wedle § 1b art. 149 sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 P.p.s.a.). Stosownie do art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (obecnie Dz. U. 2022 r. poz. 902, dalej u.d.i.p) do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., z tym że: 1) przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, 2) skargę rozpatruje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 P.p.s.a. Skarga w przedmiotowej sprawie okazała się bezzasadna. Rozpocząć należy od zwrócenia uwagi na art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., zgodnie z którym prawo do informacji obejmuje dostęp do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (art. 61 ust. 1 Konstytucji). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule, określają ustawy. Należy do nich przede wszystkim ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie; przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 listopada 2004 r., II SAB/Wa 166/04, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpatrywanej sprawy należało stwierdzić, że Szpital Uniwersytecki w K., jako samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej, stanowi podmiot zobowiązany – co do zasady – do udostępniania informacji publicznej, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Sporne w sprawie pozostawało to, czy materia, której dotyczył wniosek skarżącej Fundacji o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie objętym skargą, stanowiła informację publiczną, jak też czy wobec udzielonej przez Szpital odpowiedzi należy przypisać temu podmiotowi bezczynność. Przypomnieć należy w tym miejscu, że skarżąca zarzuca Szpitalowi Uniwersyteckiemu w Krakowie bezczynność polegającą na braku udzielenia odpowiedzi na pytania, zadane w piśmie z 28 lipca 2023 r. (data wpływu: 2 sierpnia 2023 r.) dotyczące: - liczby przeprowadzanych aborcji w przypadku zdiagnozowanych problemów psychicznych matki, z wyszczególnieniem poszczególnych lat (pytanie 2), - w przypadkach aborcji ze względu na zdiagnozowane problemy psychiczne matki - ile razy stwierdzono wady u poczętego dziecka i jakie to były wady, z wyszczególnieniem poszczególnych lat (pytanie 3), - tytułów naukowych, specjalizacji, imion i nazwisk lekarzy, zatrudnionych przez placówkę obecnie bądź w przeszłości, mających ze względu na posiadane kwalifikacje możliwość wykonywania świadczenia określonego w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, z podziałem na wykonujących świadczenia określone w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży z wyszczególnieniem ilości, podziałem na lata oraz przypadki ustawowe - w sposób identyczny jak określony w punkcie 1. W odpowiedzi na pytania 2 i 3 Szpital Uniwersytecki w piśmie z 16 sierpnia 2023 r. przekazał kopie dwóch pism z dnia 28 lipca 2020 r. (załącznik nr 1 do odpowiedzi) skierowanych do skarżącej Fundacji, oświadczając, że dane tam podane pozostają aktualne. Co do okresu 2020-2022 oraz okresu styczeń – czerwiec 2023 dane przekazane zostały w załącznikach nr 2-5. Jednocześnie Szpital wyjaśnił, że w związku z utratą z dniem 27 stycznia 2021 r. mocy obowiązującej przepisu art. 4a ust. 2 ustawy o planowaniu rodziny, a dotyczącego możliwości przerwania ciąży w sytuacji, gdy badania prenatalne lub inne przesłanki medyczne wskazują na duże prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu, informacje o wynikach badań prenatalnych lub innych danych medycznych są indywidualnymi danymi medycznymi, nie stanowią przesłanki umożliwiającej przerwanie ciąży i od tej daty nie są informacją publiczną, nie podlegają także sprawozdaniom w ramach statystyki publicznej. Informacją publiczną jest wyłącznie ogólna informacja o ilości przeprowadzonych zabiegów przerwania ciąży z przyczyn, o których mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o planowaniu rodziny, a informacja o indywidualnych, medycznych przyczynach i rozpoznaniach, z powodu których doszło do zagrożenia życia lub zdrowia kobiety, nie stanowią informacji publicznej. W odpowiedzi na pytanie 6 Szpital poinformował, że do udzielania świadczeń określonych w art. 4a ustawy o planowaniu rodziny uprawniony jest każdy lekarz specjalista ginekolog położnik zatrudniony w Szpitalu Uniwersyteckim w K.. Dodatkowo, w odpowiedzi na pismo skarżącej Fundacji z 28 sierpnia 2023 r., w piśmie datowanym na 16 sierpnia 2023 r. (data omyłkowa jak należy przyjąć wobec jego treści oraz pieczęci kancelarii z 15 września 2023 r.) Szpital wskazał, że dane lekarzy zatrudnionych w Szpitalu Uniwersyteckim w K. są powszechnie dostępne na stronie internetowej Szpitala Uniwersyteckiego w K.. Podano również odesłania do stron internetowych zawierających wykaz personelu oddziałów ginekologicznych Szpitala. Jak wynika z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że odpowiedź udzielona na wniosek skarżącej Fundacji w zakresie pytań 2, 3 i 6 (objętym skargą na bezczynność) udzielona została w terminie. Jak wskazano wyżej, odpowiedź na pytania zadane w piśmie doręczonym podmiotowi zobowiązanemu w dniu 2 sierpnia 2023 r., została udzielona w piśmie z 16 sierpnia 2023 r. Dodatkowej informacji, w odpowiedzi na pismo z 28 sierpnia 2023 r., udzielono w piśmie nadanym 15 września 2023 r. (k. 23 akt adm.). Ta konstatacja nie byłaby jednak wystarczająca do uznania, że skarga Fundacji na bezczynność była bezzasadna. W literaturze wskazuje się (w ślad za orzecznictwem sądów administracyjnych), że "z bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności. Zatem bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Skargę na bezczynność podmiotu zobowiązanego można wnieść również wtedy, gdy wnioskujący o dostęp do informacji uważa – wbrew stanowisku podmiotu zobowiązanego, że żądana przez niego informacja ma walor informacji publicznej. Jedynie bowiem w ramach rozpoznawanej przez sąd administracyjny skargi na bezczynność organu można zweryfikować stanowisko podmiotu zobowiązanego co do kwalifikacji żądanej informacji" (J. Wyporska-Frankiewicz, w: A. Piskorz-Ryń, M. Sakowska-Baryła, "Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz", Warszawa 2023, s. 445-446). Oceniając z tej perspektywy udzieloną przez Szpital odpowiedź na pytania nr 2, 3 i 6, Sąd nie znalazł podstaw, by uznać, że podmiot zobowiązany nie udzielił informacji, była ona niekompletna, czy też błędnie zakwalifikowano żądane informacje w części jako informacje publiczne, w części zaś uznano żądane informacje nie mają takiego waloru. Co się tyczy pytań 2 i 3, jak wskazano powyżej, Szpital udzielił informacji podając dane statystyczne odnoszące się do zabiegów przerywania ciąży za lata wskazane we wniosku Fundacji. Jednocześnie uwzględniono, że z dniem 27 stycznia 2021 r., wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 października 2020 r. sygn. akt K 1/20, utracił moc art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży. Przepis ten stanowił, że przerwanie ciąży może być dokonane wyłącznie przez lekarza, w przypadku gdy badania prenatalne lub inne przesłanki medyczne wskazują na duże prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu. Prawidłowo uznano, że żądane informacje, w zakresie i w postaci koniecznej dla statystyki publicznej, stanowią informację publiczną, którą Szpital udostępnił. Prawidłowo też uznano, że informacje dotyczące diagnoz poszczególnych przypadków medycznych, które nie zostały ujęte w ramy statystyki publicznej, nie stanowią informacji publicznej. Stanowią one bowiem informacje odnoszące się przede wszystkim do stanu zdrowia pacjenta, a tym samym nie stanowią "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. (zob. podobnie wyrok WSA w Krakowie z 15 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1206/17). Sąd nie znalazł również podstaw do tego, by zakwestionować odpowiedź organu na pytanie dotyczące tytułów naukowych, specjalizacji, imion i nazwisk lekarzy, zatrudnionych przez placówkę obecnie bądź w przeszłości, mających ze względu na posiadane kwalifikacje możliwość wykonywania świadczenia określonego w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej zawartych w piśmie z 28 sierpnia 2023 r. Szpital nie twierdził, że dane lekarzy w nim zatrudnionych nie stanowią informacji publicznej, ale podał, że każdy lekarz specjalista ginekolog położnik zatrudniony w Szpitalu Uniwersyteckim jest uprawniony od udzielania świadczeń określonych w art. 4a ustawy o planowaniu rodziny. Sąd zauważa, że analogiczna odpowiedź udzielona była skarżącej Fundacji w pismach z 28 lipca 2020 r. (k. 9 i 13 akt adm.). Konsekwentnie, w odpowiedzi na pismo z 28 sierpnia 2023 r. Szpital podał odniesienia do stron internetowych obejmujących wykazy personelu oddziałów ginekologicznych Szpitala, które rzeczywiście prowadzą do stron internetowych Biuletynu Informacji Publicznej Szpitala Uniwersyteckiego w K. podających dane osobowe lekarzy zatrudnionych w Oddziałach Klinicznych Endokrynologii Ginekologicznej i Ginekologii, Położnictwa i Perinatologii, Ginekologii i Onkologii. Sąd podziela również stanowisko podmiotu zobowiązanego, że nie stanowią informacji publicznej dane lekarzy w powiązaniu z konkretnymi rodzajami wykonanych przez nich świadczeń zdrowotnych w stosunku do pacjentów. Dane takie dotyczą indywidualnych przypadków medycznych i nie stanowią sprawy publicznej (por. wyrok WSA w Warszawie z 1 marca 2016 r., II SA/Wa 1648/15, LEX nr 2008960). Wobec powyższego należało uznać, że zarzuty skargi okazały się bezzasadne, dlatego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI