II SAB/Kr 147/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zobowiązał Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania aktu w terminie miesiąca, stwierdzając przewlekłość postępowania z rażącym naruszeniem prawa.
Skarga D. J. dotyczyła przewlekłości postępowania prowadzonego przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji nakładającej obowiązek wykonania robót budowlanych. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłości w postępowaniu, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązując go do wydania aktu w terminie jednego miesiąca i zasądzając koszty postępowania.
Przedmiotem skargi D. J. była przewlekłość postępowania prowadzonego przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) w Krakowie w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakładającej obowiązek wykonania robót budowlanych. PINB decyzją z 31 sierpnia 2021 r. nałożył na współwłaścicieli budynku obowiązek wykonania rozbiórki drzwi i podmurowania oraz zabezpieczenia stropu. Od tej decyzji odwołania wnieśli m.in. D. J. MWINB decyzją z 27 kwietnia 2022 r. uchylił decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. WSA w Krakowie wyrokiem z 28 września 2022 r. uchylił decyzję MWINB, wskazując na niedopuszczalność decyzji kasacyjnej. Po uprawomocnieniu się wyroku, akta sprawy wróciły do MWINB 28 grudnia 2022 r. D. J. złożyła ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a następnie skargę na przewlekłość postępowania MWINB, wskazując, że postępowanie odwoławcze trwa od 23 września 2021 r. i nie zostało zakończone. MWINB w odpowiedzi na skargę argumentował, że skarga dotyczy sumy postępowań, a nie konkretnej instancji, oraz że opóźnienia wynikają z problemów kadrowych i skomplikowanego charakteru spraw. Sąd uznał, że MWINB dopuścił się przewlekłości w postępowaniu od dnia 28 grudnia 2022 r., przez ponad 19 miesięcy nie podejmując żadnych czynności. Stwierdzono, że przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zobowiązał MWINB do wydania aktu w terminie jednego miesiąca, stwierdził przewlekłość i rażące naruszenie prawa, a także zasądził od organu na rzecz skarżącej 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania.
Uzasadnienie
Organ przez ponad 19 miesięcy od zwrotu akt sprawy przez sąd nie podjął żadnych czynności, co stanowi rażące naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 37 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 149 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2024 poz 572 art. 37 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 154 § 6
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 52 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 52 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 art. 80 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 art. 83 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 art. 29 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 art. 29 § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się przewlekłości w postępowaniu, nie podejmując żadnych czynności przez ponad 19 miesięcy. Przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu o braku możliwości oceny przewlekłości z powodu problemów kadrowych i skomplikowanego charakteru spraw. Argumentacja organu, że skarga dotyczy sumy postępowań, a nie konkretnej instancji.
Godne uwagi sformułowania
przez ponad 19 miesięcy organ nie podjął żadnych czynności w sprawie przewlekłość prowadzonego przez organ postępowania ma charakter rażący oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia
Skład orzekający
Joanna Człowiekowska
przewodniczący
Sebastian Pietrzyk
sprawozdawca
Agnieszka Nawara-Dubiel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przewlekłości postępowania administracyjnego i rażącego naruszenia prawa przez organ nadzoru budowlanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych i interpretacji przepisów o przewlekłości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak długo mogą trwać postępowania administracyjne i jakie są konsekwencje dla obywateli, gdy organy nie działają terminowo. Jest to istotne dla zrozumienia praw procesowych.
“Ponad 19 miesięcy bezczynności organu. Sąd ukarał Inspektora Nadzoru Budowlanego za przewlekłość postępowania.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Kr 147/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-11-07 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-07-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Agnieszka Nawara-Dubiel Joanna Człowiekowska /przewodniczący/ Sebastian Pietrzyk /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 659 Hasła tematyczne Przewlekłość postępowania Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku zobowiązano organ do wydania aktu Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 37 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Sentencja Dnia 7 listopada 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara – Dubiel WSA Sebastian Pietrzyk (spr) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 listopada 2024 roku sprawy ze skargi D. J. na przewlekłość postępowania znak: WOB.7721.498.2021.JKUR Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji nr 1062/2021 z dnia 31 sierpnia 2021 roku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego I. zobowiązuje Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie do wydania aktu w terminie jednego miesiąca; II. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłości w sprawie; III. stwierdza, że przewlekłość organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz D. J. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Przedmiotem skargi D. J. jest przewlekłość postępowania znak: WOB.7721.498.2021.JKUR prowadzonego przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji nr 1062/2021 z dnia 31 sierpnia 2021 roku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającej obowiązek wykonania robót budowlanych. Powyższa skarga została złożona w następujących okolicznościach. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie – powiat grodzki decyzją z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr 1062/2021 działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 K.p.a. nałożył na współwłaścicieli budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w K. P. K., A. B., D. J., K. K., K. M., D. N., I. P., S. N. obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na: 1/ w lokalu nr 1 rozbiórkę drzwi zewnętrznych od strony północnej, w tym miejscu podmurowanie podokiennika na pełna szerokość ściany, cegłą pełną i montaż okna typowego - wymiary dostosować na budowie do wykonanego otworu; 2/ w lokalu nr 2 skuteczne zabezpieczenie drewnianego stropu pomieszczenia od północnej strony przez podstemplowanie. Organ określił termin zrealizowania powyższych robót budowlanych do dnia 30.10.2021 r. PINB w Krakowie - Powiat Grodzki stwierdził o zgodności pozostałych robót budowlanych z prawem jako nie wymagających uzyskania pozwolenia na budowę, czy "milczącej zgody" organu administracji architektoniczno - budowlanej w oparciu o pozytywny wynik ekspertyz technicznych. Od tej decyzji odwołania wnieśli D. J., K. K., P. K., I. P. oraz K. M. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w Krakowie decyzją z dnia 27 kwietnia 2022 r. nr [...] znak: WOB.7721.498.2021.JKUR działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Od tej decyzji sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła D. J. zarzucając nieprawidłowe określenie stron postępowania. Podniosła, że MWINB wybiórczo przeanalizował przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie i nietrafnie zestawił dane zawarte w księdze wieczystej jak i treść przepisów. Wyrokiem z dnia 28 września 2022 roku, sygn. II SA/Kr 678/22, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że skoro organ I instancji w postępowaniu naprawczym wadliwie (zdaniem organu odwoławczego) nakazuje zabezpieczenie stropu lokalu nr 2 a to wobec faktu, że stan tych stropów nie jest następstwem wykonania robót budowlanych, organ II instancji władny jest tą kwestię ocenić i ewentualnie uchylić w tym zakresie decyzję organu I instancji i postępowanie w tym przedmiocie umorzyć. Decyzja kasacyjna z tego względu jest niedopuszczalna. Następnie wobec uprawomocnienia się powyższego wyroku w dniu 28 grudnia 2022 roku, Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie otrzymał odpis prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 września 2022 roku, sygn. II SA/Kr 678/22 wraz z kompletnymi aktami administracyjnymi (k. 177 a.a.). D. J. za pismem z dnia 30 czerwca 2024 roku do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ponaglenie do sprawy znak: WOB.7721.498.2021.JKUR, a następnie wniosła skargę na przewlekłość w tej sprawie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie. W skardze Skarżąca wskazała, że w dniu 31 sierpnia 2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie - Powiat Grodzki, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 K.p.a., wydał decyzję nr 1062/2021, znak: [...]. Ww. decyzja została uchylona w całości przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, decyzją nr [...] z 27 kwietnia 2022 r., znak: WOB.7721.498.2021.JKUR. Z kolei, ww. decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, nr [...], znak: WOB.7721.498.2021.JKUR, została uchylona Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 678/22. Postępowanie odwoławcze rozpatrywane jest przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie od 23 września 2021 roku i do dnia dzisiejszego nie zostało zakończone, czyli prowadzone jest już ponad 21 miesięcy. Tymczasem, zgodnie z zapisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego "załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania." Ponadto, należy wskazać, że od momentu wpływu odwołania do organu nie zostałam poinformowana o nowym terminie załatwienia sprawy, na zasadzie art. 36 K.p.a. Wskazała także, że w toczącym się postępowaniu nie ma konieczności zbierania żadnych dowodów, ani też potrzeby podejmowania żadnych czynności, które byłyby konieczne do rozpatrzenia tej sprawy. Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 28 września 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 678/22 "Sprawa wydaje się dość prosta - dotyczy prac remontowych wykonanych w przedmiotowym budynku dokonanych bez zgłoszenia do organu architektoniczno- budowlanego. Całość ustaleń sprowadza się do wykazania jakie roboty budowlane wymagały zgłoszenia którego inwestor nie dokonał a jakie roboty budowlane były od tego obowiązku zwolnione tj. oceny tych robót budowlanych przez pryzmat art. 29 ust 3 pkt 2 oraz art. 29 ust 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (karta 15)". Jednak, organ nie podejmuje czynności zmierzających do zakończenia sprawy, w wyniku czego, prowadzone postępowanie odwoławcze trwa rażąco dłużej niż jest to niezbędne do jej załatwienia. Nie mam zatem wątpliwości, że przewlekłość przedmiotowego postępowania ma charakter rażącego naruszenia prawa. Powołując się na powyższe wniosła o: 1. zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie aktu albo do dokonania przewidzianych prawem czynności, 2. stwierdzenia, że organ dopuścił się przewlekłości w objętym wystąpieniem postępowaniu, 3. stwierdzenia, że przewlekłość ta ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4. zasądzenie na jej rzecz kwoty 100 (stu) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie z racji jej bezzasadności. W uzasadnieniu wskazano, że skarga na przewlekłość MWINB dotyczy postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniami od decyzji PINB w Krakowie - Powiat Grodzki nr 1062/2021 z dnia 31 sierpnia 2021 roku zn: [...]. Postępowanie odwoławcze od powyższej decyzji zostało przez MWINB przeprowadzone i zakończone ostateczną decyzją nr [...] z dnia 27 kwietnia 2022 roku znak: WOB.7721.498.2021.JKUR. Decyzja ta - w związku w wniesieniem skargi - została uchylona prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 28 września 2022 roku sygn. akt II SA/Kr 678/22. Odpis powyższego wyroku wraz z aktami sprawy wpłynął do MWINB w dniu 28 grudnia 2022 roku - sprawa została zarejestrowana pod nowym znakiem [...]. Wbrew twierdzeniom skarżącej, nie można zatem mówić o przewlekłości organu w sprawie zn: WOB.7721.498.2021.JKUR — jako że prowadzona pod tym znakiem sprawa została zakończona wydaniem ostatecznej decyzji administracyjnej z dnia 27 kwietnia 2022 roku (która następnie została uchylona przez Sąd), ani też że postępowanie odwoławcze trwa od 23 września 2021 roku i do dnia dzisiejszego nie zostało prawidłowo rozpatrzone. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie podkreślił, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania nie jest środkiem służącym skarżeniu zbyt długo trwającej sumy postępowań: pierwszoinstancyjnego, odwoławczego i np. egzekucyjnego lub sądowoadministracyjnego (prowadzonych przecież w tej samej sprawie). Środek ten musi być wniesiony odrębnie w stosunku do każdego z tych postępowań - nie jest możliwe w postępowaniu administracyjnym wniesienie ponaglenia w związku z przewlekłością postępowań prowadzonych przez wszystkie organy orzekające w danej sprawie. Zarzut przewlekłego postępowania może dotyczyć odpowiedniej instancji, a nie do całego postępowania administracyjnego prowadzonego w danej sprawie. Powyższe powoduje, że ocenie pod kątem wniesionych zarzutów' podlegać może jedynie postępowanie odwoławcze prowadzone przez MWINB pod znakiem [...] — tj. w okresie od zwrotu akt przez WSA w Krakowie (co nastąpiło w dniu 28 grudnia 2022 roku). W odniesieniu do powyższego czasokresu MWINB z kolei podkreśla w tym miejscu w szczególności, że w dniu 3 lipca 2024 roku MWINB wydał na podstawie art. 136 kpa postanowienie nr [...] zn: [...], którym zlecił PINB w Krakowie - Powiat Grodzki uzupełnienie materiału dowodowego - w sposób szczegółowo opisany w sentencji w/w postanowienia - w terminie do dnia 31 lipca 2024 roku. Jednocześnie w postanowieniu tym MWINB wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy zn: [...] - do dnia 30 sierpnia 2024 roku. Ponadto Inspektor zaznacza, że nie można podzielić zawartej w skardze argumentacji, iż w przedmiotowej sprawie nie ma konieczności zbierania żadnych dowodów ani potrzeby podejmowania żadnych czynności. Organ wskazał też, że podnoszona w skardze argumentacja odnosząca się do niezałatwienia sprawy w terminie odnosi się w swej istocie do kwestii bezczynności. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie zaznaczył, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw wynikają przede wszystkim ze znacznej ilości postępowań administracyjnych będących w trakcie rozpatrywania przez MWINB. Należy podkreślić, że na jednego pracownika Zespołu ds. Postępowań Odwoławczych Wydziału Orzecznictwa Budowlanego WINB przypada średnio ponad 100 spraw; w związku z powyższym, w pierwszej kolejności rozpatrywane są sprawy, w których występuje udokumentowany stan zagrożenia. Organ wyjaśnia również, że od kilku lat sytuacja kadrowa w Inspektoracie jest bardzo trudna, jako że zachodzi duża rotacja pracowników, w związku z czym nie ma realnej możliwości takiej organizacji pracy, by nie zachodziły opóźnienia w załatwianiu spraw. Ponadto zwrócić uwagę należy, że postępowania administracyjne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego są postępowaniami w większości skomplikowanymi i wymagają specjalistycznej wiedzy, której nabycie wymaga co najmniej kilkunastu miesięcy pracy w organie. Wszystkie powyższe uwarunkowania powodują spiętrzenie dużej ilości spraw oczekujących na rozpatrzenie i podpisanie. W niniejszej sprawie opóźnienie w rozpatrywaniu sprawy nie wynikało ze złej woli organu, lecz ze wskazanych wyżej problemów związanych z funkcjonowaniem Inspektoratu, które powodują wydłużenie czasu rozpatrywania wszystkich spraw, a nie tylko sprawy strony skarżącej, jak również z charakteru niniejszej sprawy - w toku postępowania organ stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne, wnikliwe i rzetelne rozpatrzenie sprawy, a także wydanie rozstrzygnięcia. Powyższe spowodowało konieczność wydania na podstawie art. 136 kpa postanowienia (opisane wyżej postanowienie nr [...] z dnia 3 lipca 2024 roku), którym zlecono organowi I instancji uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie. Ponadto MWINB podkreśla, że wobec przedmiotowego obiektu prowadzone również było przez MWINB postępowanie zn: [...], zakończone wydaniem postanowienia nr [...] dnia 18 lipca 2024 roku zn: [...] oraz decyzji nr [...] z dnia 18 lipca 2024 roku zn: [...] (k. 228-233 akt MWINB zn: [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Wskazać jeszcze należy, że na podstawie 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt. 1) p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie art. 149 § 2 sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Na wstępie należało ocenić, czy skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Skarżąca dopełniła wymogu, o którym mowa w art. 52 p.p.s.a. wnosząc pismem z dnia 30 czerwca 2024 roku do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ponaglenie do sprawy znak: WOB.7721.498.2021.JKUR. Po rozpoznaniu ponaglenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 9 lipca 2024 roku, znak: [...] stwierdził, że Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz nie dopuścił się przewlekłego prowadzenia sprawy. Skarga była zatem dopuszczalna i Sąd mógł przystąpić do jej merytorycznej kontroli. Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 roku, poz. 572 ze zm.) – dalej jako "K.p.a.", Stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Za przewlekłe prowadzenie postępowania należy uważać prowadzenie postępowania w sposób "długotrwale nieuzasadniony", tj. nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu lub podejmowanie czynności pozornych, co powoduje, że organy "formalnie nie są bezczynne". W oparciu o powyższe należałoby więc założyć, że z przewlekłością postępowania będziemy mieć do czynienia wówczas, gdy organ podejmuje działania w toku postępowania w sposób nieefektywny lub pozorny, "formalnie" nie przekraczając jednak terminu załatwienia sprawy, podczas gdy z bezczynnością będziemy mieć do czynienia wówczas, gdy dojdzie po prostu do przekroczenia terminu załatwienia sprawy (zarówno wskutek niepodjęcia jakichkolwiek czynności w toku postępowania, jak i wówczas, gdy organ podejmował czynności w sprawie, które jednak nie doprowadziły do zakończenia postępowania, tj. do wydania stosownego rozstrzygnięcia). Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. (por. A. Golęba (w:) H. Knysiak-Molczyk (red.) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; WK 2015, kom. do art. 37 teza 5 i 7). Podkreślić należy, że kwestia przewlekłego prowadzenia postępowania badana jest w odniesieniu do konkretnego organu i do prowadzonego przez niego postępowania w danej instancji. Na gruncie niniejszej sprawy ocena czy doszło do przewlekłego prowadzenia sprawy obejmuje okres od dnia 28 grudnia 2022 roku, kiedy to Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie – dalej też jako MWINB otrzymał odpis prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 września 2022 roku, sygn. II SA/Kr 678/22 wraz z kompletnymi aktami administracyjnymi (k. 177 a.a.). Istotne dla ustalenia przewlekłości postępowania jest zbadanie, czy czynności organu zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu czynności te są podejmowane oraz czy nie są to czynności pozorne, nieprowadzące w istocie do wydania rozstrzygnięcia. O przewlekłości może również świadczyć opieszałość w wyznaczeniu i przeprowadzeniu czynności procesowych, które są konieczne do załatwienia sprawy. I tak w okresie od dnia 28 grudnia 2022 roku do dnia 3 lipca 2024 roku Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie nie podjął żadnej czynności w sprawie. W tym czasie korespondencje do organu kierowała jedynie Skarżąca, która ponadto w dniu 30 czerwca 2024 roku złożyła za pośrednictwem MWINB ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Następnie jak wynika z akt sprawy MWINB za postanowieniem nr [...] z dnia 3 lipca 2024 roku, zlecił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki uzupełnienie materiału dowodowego (k. 197). Ponadto trzeba także podkreślić, że w postanowieniu tym jednocześnie wyznaczono nowy termin zakończenia sprawy do dnia 30 sierpnia 2024 roku. W tym samym dniu (to jest 3 lipca 2024 roku) MWINB wysłał ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (k. 212 a.a.), który postanowieniem z dnia 9 lipca 2024 roku rozpoznał ponaglenie. Następnie – jak wynika z akt postępowania – za pismem z dnia 2 lipca 2024 roku Skarżąca złożyła skargę na przewlekłość postępowania znak: WOB.7721.498.2021.JKUR prowadzonego przez MWINB (k. 214 a.a.). W tym miejscu dla porządku jedynie należy zaznaczyć, że warunkiem wniesienia skargi na przewlekłość jest wcześniejsze złożenie ponaglenia do organu wyższego stopnia, na podstawie art. 37 § 1 pkt 2) K.p.a. Natomiast warunkiem wniesienia skargi na bezczynność nie jest nawet rozpoznanie tego ponaglenia. W tym czasie, to jest do dnia przekazania skargi przez MWINB do WSA w Krakowie organ nie wydał decyzji w sprawie. Co więcej w tym czasie nie podjął ponadto jakichkolwiek innych czynności. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu organ dopuścił się w tej sprawie przewlekłości. Jakkolwiek organ w postanowieniu nr [...] nowy termin zakończenia sprawy do dnia 30 sierpnia 2024 roku, to jednakże przedmiotowa sprawa nie została załatwiona, mimo że z uwagi na swój charakter mogła być już załatwiona. Podkreślić należy, że w tej sprawie przez ponad 19 miesięcy organ nie podjął żadnej czynności w sprawie. Z tych względów należy więc uznać, że przewlekłość prowadzonego przez organ postępowania ma charakter rażący. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań, czy zaniechań, organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Chodzi tutaj o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, takim jak oczywiście lekceważący stosunek organu do złożonego wniosku strony, duże natężenie braku woli organu w załatwieniu wniosku, działanie organu wbrew określonym standardom, bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki (por. uzasadnienia: do wyroku NSA z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. I OSK 3918/18, do wyroku WSA w Krakowie z dnia 17 lutego 2022 roku, sygn. II SAB/Kr 242/21). O rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu. Innymi słowy, rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12). Dla uznania rażącego naruszenia prawa przekroczenie terminu załatwienia sprawy musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z 7 kwietnia 2022 r., sygn. III OSK 4394/21, do wyroku WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 182/21). Trzeba podkreślić, że na gruncie niniejszej sprawy organ przez ponad 19 miesięcy nie podjął żadnych czynności w celu załatwienia sprawy. Nie zareagował nawet na pisma wnoszone w tym czasie przez Skarżącą. Pierwsze czynności sprowadzające się w istocie do zlecenia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki uzupełnienie materiału dowodowego (k. 197) zostały wykonane dopiero po ponad 19 miesiącach. Mając na uwadze powyżej przytoczoną charakterystykę rażącej przewlekłości, w ocenie Sądu w taki sposób należy ocenić przewlekłość, której dopuścił się MWINB na gruncie przedmiotowej sprawy, dlatego też Sąd w punkcie III wyroku uznał, że przewlekłość organu w prowadzeniu postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zobowiązał PINB do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie jednego miesiąca. Mając na uwadze charakter sprawy oraz podjęte już czynności, w ocenie Sądu wyznaczony termin jest realny dla załatwienia tej sprawy przez PINB. Na zakończenie należy jeszcze wyjaśnić, że w myśl art. 119 ust. 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Dlatego też w takim trybie skarga została rozpoznana. Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 149 § 1 pkt. 1 i 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w pkt I – III sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącej kwotę 100 zł, na co składa się 100 zł wpisu od skargi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI