II SAB/Kr 143/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2025-09-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
informacja publicznabezczynność organuoferty przetargowespółka komunalnakontrola wydatkowania środków publicznychprawo administracyjneWSA Kraków

WSA w Krakowie zobowiązał spółkę komunalną do udostępnienia informacji publicznej w postaci ofert przetargowych, uznając jej bezczynność za naruszenie prawa.

Spółka H. sp. z o.o. złożyła skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w O. w sprawie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej ofert przetargowych, kwoty przeznaczonej na zadanie oraz umowy o współfinansowaniu. Spółka odmówiła udostępnienia ofert, uznając je za niebędące informacją publiczną. WSA w Krakowie uznał jednak, że oferty te stanowią informację publiczną i zobowiązał spółkę do ich udostępnienia, stwierdzając jednocześnie jej bezczynność.

Spółka H. sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w O. w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej przetargu na "Budowę sieci ciepłowniczej i przyłączy". Wnioskowane informacje obejmowały oferty wraz z załącznikami, kwotę przeznaczoną na zadanie oraz umowę o współfinansowaniu. Spółka odmówiła udostępnienia ofert, twierdząc, że nie są one informacją publiczną, a pozostałe informacje udostępniła częściowo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że oferty przetargowe, nawet jeśli postępowanie nie było prowadzone na podstawie Prawa zamówień publicznych, stanowią informację publiczną, zwłaszcza w kontekście wydatkowania środków publicznych i kontroli społecznej. Sąd stwierdził bezczynność spółki, zobowiązał ją do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie 14 dni, a także zasądził koszty postępowania od spółki na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, oferty złożone w postępowaniu przetargowym stanowią informację publiczną, nawet jeśli postępowanie nie było prowadzone na podstawie ustawy Prawo zamówień publicznych, ze względu na kryterium rzeczowe i cel ustawy o dostępie do informacji publicznej, jakim jest kontrola społeczna wydatkowania środków publicznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że informacja publiczna jest szeroko rozumiana i obejmuje wszelkie dokumenty używane przez podmiot do realizacji zadań publicznych, a także informacje dotyczące gospodarowania mieniem publicznym. Jawność gospodarowania środkami publicznymi jest kluczowa dla kontroli społecznej, dlatego oferty przetargowe, niezależnie od podstawy prawnej postępowania, powinny być udostępniane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zobowiązano_do_wydania_aktu_lub_dokonania_czynności

Przepisy (8)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Ustawa o finansach publicznych art. 33 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oferty przetargowe stanowią informację publiczną, nawet jeśli postępowanie nie było prowadzone na podstawie Prawa zamówień publicznych. Spółka komunalna jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej uzasadnia uwzględnienie skargi.

Odrzucone argumenty

Oferty przetargowe nie stanowią informacji publicznej. Postępowanie nie było prowadzone na podstawie Prawa zamówień publicznych, co wyłącza obowiązek udostępnienia ofert. Spółka nie jest organem władzy publicznej w rozumieniu ustawy.

Godne uwagi sformułowania

Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych Informacja publiczna obejmuje swoim znaczeniem szerszy zakres pojęciowy niż dokumenty urzędowe Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest społeczna kontrola procesu wydatkowania środków publicznych i transparentność działania organów

Skład orzekający

Joanna Człowiekowska

sędzia

Mirosław Bator

przewodniczący

Sebastian Pietrzyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście ofert przetargowych, zwłaszcza gdy postępowanie nie jest prowadzone na podstawie Prawa zamówień publicznych, oraz zasady odpowiedzialności za bezczynność organu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki komunalnej i rodzaju wnioskowanej informacji. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej i jego granic w kontekście zamówień publicznych, co jest istotne dla wielu podmiotów gospodarczych i obywateli.

Czy oferty z przetargu to informacja publiczna? WSA w Krakowie wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Kr 143/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-09-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Joanna Człowiekowska
Mirosław Bator /przewodniczący/
Sebastian Pietrzyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art 1 ust 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Sentencja
Dnia 24 września 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: SWSA Joanna Człowiekowska SWSA Sebastian Pietrzyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w K. na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. w sprawie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 czerwca 2025 roku I. zobowiązuje Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. do wydania w terminie 14 dni aktu lub dokonania czynności w przedmiocie pkt 1 wniosku H. sp. z o.o. z siedzibą w K. dnia 2 czerwca 2025 roku; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia informacji publicznej; III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz H. sp. z o.o. z siedzibą w K. 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest H. sp. z o.o. z siedzibą w K. jest bezczynność Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 czerwca 2025 roku o udostępnienie informacji publicznej.
Skarga została złożona w następujących okolicznościach.
Za pismem z dnia 2 czerwca 2025 roku H. sp. z o.o. z siedzibą w K. – dalej jako "Skarżąca" złożyła do Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. wniosek, dotyczący zadania pn.: "Budowa sieci ciepłowniczej i przyłączy w rejonie ul. N. i K. w O." o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie:
1. Ofert wraz ze wszystkimi załącznikami, złożonymi w niniejszym postępowaniu
2. Podania kwoty, którą Zamawiający zamierzał przeznaczyć na realizację niniejszego zadania
3. Umowy o współfinansowaniu inwestycji ze środków europejskich, która miała być realizowana w ramach niniejszego postępowania.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. – dalej też jako "Podmiot obowiązany" najpierw za pismem z dnia 13 czerwca 2025 roku poinformował, że z uwagi na ograniczone zasoby kadrowe oraz znaczny nakład pracy niezbędny do przygotowania stosownych dokumentów, odpowiedź na wniosek zostanie przesłana w terminie do 27.06.2025 r., a następnie za pismem z dnia 27 czerwca 2025 roku poinformowała, że cyt.:
"Ad 1. Zamawiający odmawia udostępnienia żądanych dokumentów, gdyż nie stanowią one informacji publicznej. Zamawiający przypomina, że prowadzone przez niego postępowanie w sprawie udzielenia zamówienia nie było prowadzone na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (zob. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 czerwca 2021 r., II SAB/Po 48/21).
Ad 2. Zamawiający zamierzał przeznaczyć na realizację zadania kwotę [...]. złotych netto.
Ad 3. Zamawiający na chwilę obecną nie posiada zawartej umowy o współfinansowaniu inwestycji ze środków europejskich."
Następnie za pismem z dnia 9 lipca 2025 roku H. sp. z o.o. z siedzibą w K. złożyła skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 czerwca 2025 roku o udostępnienie informacji publicznej, podnosząc zarzuty naruszenia:
a) art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przez przyjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej - Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o., że informacją publiczną nie są informacje żądane przez wnioskodawcę we wniosku z dnia 02.06.2025 r.;
b) art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przez zaniechanie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku;
c) art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, poprzez zaniechanie wydania przez organ decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej w sytuacji upływu ustawowego terminu na udzielenie żądanej informacji;
d) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, przez odmowę udzielenia wnioskowanej informacji publicznej, a tym samym pozbawienia obywatela prawa konstytucyjnie gwarantowanego;
Powołując się na powyższe wniosła o zobowiązanie Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. do rozpatrzenia wniosku Skarżącej z dnia 02 czerwca 2025 r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że nie może być wątpliwości, że oferty złożone zamawiającemu podmiotowi w celu realizacji zadań o charakterze publicznym są dokumentem sporządzonym w związku z wykonywaniem władzy publicznej. Oferta taka bowiem zawiera informację o cenie ofertowej za jaką dany wykonawca może zrealizować zadanie o charakterze publicznym (por. np. uzasadnienie do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22.10.2015 r., sygn. akt II SAB/Wa 813/15).
Wskazano też, że jawność dotyczy dokumentów i informacji dotyczących realizacji umów w sprawie zamówienia publicznego. Potwierdza to orzecznictwo wyrażone m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 12 września 2006 r. (IV SA/Wr 568/06), w treści którego sąd uznał, że: wszystkie informacje dotyczące umów o realizację zamówień publicznych, a więc takich w oparciu, o które wydatkowane są środki publiczne i osiągane cele o znaczeniu publicznym są informacjami publicznymi.
Ponadto, wskazać należy na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 18 grudnia 2019 r. w sprawie II SAB/Po 97/19, w którym WSA zważył, że w zakresie dysponowania majątkiem publicznym (» w kwotach jednorazowych, niewymagaiacych stosowania ustawy Prawo o zamówieniach publicznych, postępowanie takie nie może zostać objęte pełną dyskrecją, gdyż nadal jest ono jawne w zakresie, w jakim stanowią o tym wprost przepisy u.d.i.p. Pokreślić należy, że informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.
W odpowiedzi na skargę Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu wskazała, że złożona skarga jest wewnętrznie sprzeczna, gdyż skarżący raz wskazuje na bezczynność Spółki (brak wydania rozstrzygnięcia w terminie ustawowym), a dalej kwestionuje zasadność tegoż rozstrzygnięcia (zarzucając wadliwość uznania żądanych informacji jako niebędących informacją publiczną w rozumieniu ustawy).
Ponadto Spółka wskazała, że jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji, niebędącym organem władzy publicznej, w rozumieniu ustawy, albowiem jest spółką komunalną, której jedynym udziałowcem jest Gmina Miasto O..
Wniosek skarżącego z dnia 02.06.2025 r. dotyczył postępowania przetargowego dla zadania "Budowa sieci ciepłowniczej i przyłączy w rejonie ul. N. i K. w O." prowadzonego przez Spółkę, z tym zastrzeżeniem, że postępowanie to nie było prowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych, lecz na podstawie obowiązującego w Spółce regulaminu, co wprost zostało wskazane w Warunkach zamówienia z dnia 12.05.2025 r.. Nr [...] (zob. str. 1 tych warunków - tryb udzielenia zamówienia). Spółka podaje, że prowadzone postępowanie przetargowe zostało przez Spółkę unieważnione.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. podniosła, że zarzut nieudostępnienia Informacji publicznej na wniosek z dnia 02.06.2025 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy, jest chybiony, albowiem Spółka pismem z dnia 27.06.2025 r. udzieliła żądanej informacji ad 2 i 3, natomiast odnośnie żądania objętego ad 1 wydała rozstrzygnięcie odmawiające udostępnienia żądanej informacji wskazując, że żądane dokumenty przez skarżącego nie stanowią informacji publicznej. Spółka pragnie wskazać, że jako podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, niebędący organem władzy publicznej, nie jest obowiązany do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji, lecz do wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie, do którego stosuje się przepisy art. 16 ustawy odpowiednio (art. 17 ust. 1 ustawy).
Spółka nie zgadza się ze stanowiskiem skarżącego, iż oferty wraz ze wszystkimi załącznikami, złożonymi w postępowaniu przetargowym dla zadania "Budowa sieci ciepłowniczej i przyłączy w rejonie ul. N. i K. w O." prowadzonym przez Spółkę stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.
Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ww. ustawy) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a tego przepisu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Jak stanowi art. 149 § 1 p.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, sąd:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1),
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2),
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3),
4) jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a),
5) w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b),
6) w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2).
W przypadku nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, stosownie do art. 151 p.p.s.a.
Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 - dalej też jako "u.d.i.p.", lub "ustawa dostępowa"), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca zawarł w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., z których wynika, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Przemawia to za szerokim rozumieniem informacji publicznej jako informacji o każdym przejawie działania organów władzy publicznej. Tylko wyraźne ograniczenie ustawowe może prowadzić do naruszenia prawa do informacji publicznej. Przy czym art. 6 u.d.i.p. konkretyzuje przedmiot informacji publicznej w sposób przykładowy, nie tworząc zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji. Z uwagi na sformułowania tych przepisów, informację publiczną stanowi wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
Pojęcie informacji publicznej jest przy tym bardzo szerokie. W orzecznictwie przyjmuje się, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie tych kompetencji. Informację publiczną stanowi więc treść dokumentów urzędowych czy wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą (por. np. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. I OSK 1561/11).
Charakter informacji publicznej mają również informacje niewytworzone przez wskazane podmioty, lecz do nich się odnoszące. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów nie tylko bezpośrednio zredagowanych i wytworzonych przez wskazany podmiot. Przymiot taki posiada także treść dokumentów, których podmiot używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Bez znaczenia przy tym jest, w jaki sposób dokumenty znalazły się w posiadaniu adresata wniosku oraz to czy znajdują się one w posiadaniu także innego podmiotu. Ważne jedynie jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez tego adresata wniosku i odnosiły się do niego bezpośrednio. Informacja publiczna obejmuje przy tym swoim znaczeniem szerszy zakres pojęciowy niż dokumenty urzędowe (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. I OSK 2215/11).
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W świetle niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o., będące spółką komunalną, której jedynym udziałowcem jest Gmina Miasto O. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
W ocenie Sądu wnioskowana przez Skarżącego informacja dotycząca ofert wraz ze wszystkimi załącznikami, złożonymi w postępowaniu w ramach zadania pn.: "Budowa sieci ciepłowniczej i przyłączy w rejonie ul. N. i K. w O." stanowi informację publiczną.
Podkreślić wypada, że o zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu powołanej ustawy decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji. Informacja publiczna obejmuje bowiem swoim znaczeniem szerszy zakres pojęciowy niż dokumenty urzędowe i nie można zawężać i utożsamiać dostępu do informacji publicznej z dostępem do dokumentów. Informacją publiczną są nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i wytworzone przez organy administracji publicznej, ale także te dokumenty, których organ używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Podkreślić należy, iż pojęcie dokumentu urzędowego różni się od dokumentu zawierającego informację publiczną. Istotne znaczenie ma zatem nie to, czy dokument został sporządzony przez funkcjonariusza publicznego w znaczeniu przepisów kodeksu karnego, lecz przede wszystkim to czy zawiera on informację publiczną (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 29 lutego 2012 roku, sygn. I OSK 2215/11).
Wnioskowana informacja dotyczy – jak już powyżej zaznaczono – udostępnienia ofert wraz ze wszystkimi załącznikami, złożonymi w niniejszym postępowaniu, dotyczącym zadania pn.: "Budowa sieci ciepłowniczej i przyłączy w rejonie ul. N. i K. w O.".
Bez znaczenia jednak w tym zakresie jest powoływana przez podmiot obowiązany okoliczność, że prowadzone przez niego postępowanie w sprawie udzielenia zamówienia nie było prowadzone na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych.
Podkreślić wyraźnie należy, że zgodnie z powołanymi powyżej przepisami za informację publiczną uznać należy wszelkie informacje o podmiotach obowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, w tym o przedmiocie działalności i kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach oraz majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c, d i f u.d.i.p.), o zasadach ich funkcjonowania, w tym trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), jak również o majątku publicznym, w tym majątku Skarbu Państwa, majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz ciężarach publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. a, c i h u.d.i.p.).
Zaakcentować przy tym należy, że informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z organem, bądź w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem.
Status informacji publicznej uzyskuje przy tym taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Wskazuje się zatem, że informacją publiczną są informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych i gospodarowania mieniem publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego.
Informacje dotyczące majątku publicznego powinny obejmować wszelkie procesy związane z gromadzeniem środków publicznych oraz ich rozdysponowaniem. Wobec tego informacja o liczbie etatów przyporządkowanych do poszczególnych stanowisk pracy w grupie nauczycieli akademickich, czy też liczbie etatów przyporządkowanych do poszczególnych kategorii, grup i podgrup zaszeregowania w grupie pracowników niebędących nauczycielami akademickimi ma charakter informacji publicznej.
Skoro funkcjonowanie i działanie Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. – jako spółki komunalnej jest finansowane ze środków publicznych, a gospodarka tymi środkami jest jawna, to żądana przez Skarżącą informacja stanowi informację publiczną. W ramach tej informacji możliwe jest żądanie określonych danych dotyczących wydatkowania środków publicznych.
Dodać należy, że jednym z celów ustawy o dostępie do informacji publicznej jest społeczna kontrola procesu wydatkowania środków publicznych i transparentność działania organów w tym zakresie. Przemawia za tym również sformułowana w art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024. poz. 1530) zasada jawności gospodarowania środkami publicznymi. Wobec tego dla skuteczności takiej kontroli konieczna jest wiedza o także o prowadzeniu takich zamówień, które nie są prowadzone na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych.
Ponadto wypada zauważyć, że stosownie do art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w powyższym terminie określonym, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Bezczynność organu polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia bądź o umorzeniu postępowania w sytuacjach określonych w ustawie, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem.
W kontekście stanowiska Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. zaprezentowanej w odpowiedzi na skargę, należy wskazać, że ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznych wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Jednocześnie trzeba wskazać, że wbrew stanowisku podmiotu obowiązanego jest on uprawniony w zaistnieniu odpowiednich warunków, o których mowa w art. 16 ust.1 u.d.i.p. do wydania decyzji.
Zaznaczyć trzeba, ze artykuł 16 ust. 1 u.d.i.p. ma zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania i spełniony jest ponadto warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji). Brak jednego z tych elementów oznacza zakaz załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska [w:] I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 16.).
Jeżeli zatem wnioskodawca żąda informacji, które nie mają charakteru informacji publicznej, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, wówczas podmiot obowiązany nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu. Innymi słowy, jeżeli ustawa nie znajduje zastosowania w konkretnej sprawie, to nie można wykonać dyspozycji jej art. 16, nakazującego wydanie decyzji administracyjnej w razie odmowy udzielenia informacji. Jeżeli jednak wnioskowana informacja stanowi informację publiczną, tak jak na gruncie niniejszej sprawy, to wówczas odmowa udostępnienia informacji następuje, stosownie do art. 16 u.d.i.p. w formie decyzji.
Ponad wszelką wątpliwość, na gruncie niniejszej sprawy organ ani nie udzielił informacji, ani też nie odmówił jej udostępnienia, ani też nie umorzył w tym zakresie postępowania.
Skoro podmiot obowiązany nie udzielił informacji, błędnie przyjmując, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej, to należy uznać, że dopuścił się on bezczynności w załatwieniu wniosku Skarżącej.
Jakkolwiek podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej dopuścił się bezczynności, to nie można jednak uznać, aby bezczynność ta miała charakter rażący.
O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań, czy zaniechań, organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Chodzi tutaj o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, takim jak oczywiście lekceważący stosunek organu do złożonego wniosku strony, duże natężenie braku woli organu w załatwieniu wniosku, działanie organu wbrew określonym standardom, bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki (por. uzasadnienia: do wyroku NSA z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. I OSK 3918/18, do wyroku WSA w Krakowie z dnia 17 lutego 2022 r., sygn. II SAB/Kr 242/21). O rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu.
Innymi słowy, rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12). Dla uznania rażącego naruszenia prawa przekroczenie terminu załatwienia sprawy musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z 7 kwietnia 2022 r., sygn. III OSK 4394/21, WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 182/21).
Taka sytuacja jednak nie ma miejsca na gruncie niniejszej sprawy. Bezczynność podmiotu obowiązanego, jak wynika z akt sprawy a także z odpowiedzi na skargę, nie ma swojego źródła w działaniu organu, które można zinterpretować jako intencjonalne unikanie udzielenia informacji. Z tego też względu nie ma podstaw do uznania, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Rozpoznając złożony przez Skarżącą wniosek o udostępnienie informacji publicznej, Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. weźmie pod uwagę powyższe wskazania, w szczególności, co do pojęcia informacji publicznej i stosownie do powołanych powyżej przepisów rozpozna w terminie wniosek Skarżącej i stosownie do okoliczności podejmie określone czynności lub wyda rozstrzygnięcie.
Ze względu na powyższe Sąd na zasadzie art. 149 § 1 pkt 1 orzekł jak w punktach I – III wyroku i zobowiązał Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. do rozpoznania wniosku z dnia 2 czerwca 2025 roku o udostępnienie informacji publicznej do rozpatrzenia wniosku skarżącego w terminie 14 dni. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w pkt IV sentencji wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a. (zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw) oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty w wysokości 100 zł składa się uiszczony przez skarżących wpis od skargi (100 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI