Orzeczenie · 2026-02-27

II SAB/Ke 10/26

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2026-02-27
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
bezczynność organuprzewlekłość postępowaniaZUSstatus stronypostępowanie administracyjnesąd administracyjnyodrzucenie skargip.p.s.a.k.p.a.

Skarżący M. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, zarzucając Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie nierozpoznania jego wniosku z 18 kwietnia 2025 r. o nadanie mu statusu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. Sąd, analizując przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), stwierdził, że kontrola sądowa obejmuje m.in. bezczynność organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Jednakże, Sąd podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) nie przewidują wydania decyzji administracyjnej ani postanowienia w przedmiocie dopuszczenia lub odmowy dopuszczenia osoby fizycznej do udziału w postępowaniu w charakterze strony. Taka czynność ma charakter materialno-techniczny. Jedynie w przypadku organizacji społecznych przewidziano możliwość wydania postanowienia na podstawie art. 31 § 2 k.p.a. Wobec braku podstawy prawnej do wydania aktu podlegającego kontroli sądowej w zakresie rozstrzygania o statusie strony dla osoby fizycznej, Sąd uznał, że zaskarżona bezczynność nie mieści się w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. W konsekwencji, skarga została odrzucona jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Niedopuszczalność skargi na bezczynność organu w zakresie nadania statusu strony w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy organ nie wydaje formalnego aktu (decyzji/postanowienia) w sprawie przyznania statusu strony osobie fizycznej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o nadanie statusu strony w postępowaniu administracyjnym podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o nadanie statusu strony w postępowaniu administracyjnym nie podlega kontroli sądu administracyjnego, ponieważ przepisy k.p.a. nie przewidują dla takiego rozstrzygnięcia formy decyzji lub postanowienia, które mogłyby być przedmiotem zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy k.p.a. nie regulują wydania decyzji ani postanowienia w sprawie dopuszczenia lub odmowy dopuszczenia osoby fizycznej do udziału w postępowaniu jako strony. Taka czynność ma charakter materialno-techniczny i nie podlega kontroli sądowej. W związku z tym, zaskarżona bezczynność nie mieści się w katalogu spraw, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona jako niedopuszczalna z uwagi na brak objęcia zaskarżonej bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania zakresem art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8 i 9

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6 i § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 61 § § 4

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 31 § § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstawy prawnej do zaskarżenia bezczynności organu w przedmiocie nadania statusu strony postępowania administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego nie przewidują dla wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczenia lub odmowie dopuszczenia do udziału w toczącym się postępowaniu w charakterze strony ani formy decyzji administracyjnej, ani postanowienia. • organ nie ma podstaw do orzekania w sprawie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym danego podmiotu, a więc odmowa bądź dopuszczenie osoby fizycznej do postępowania nie wymaga żadnej procesowej formy, która podlegałaby kontroli sądowej.

Skład orzekający

Agnieszka Banach

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi na bezczynność organu w zakresie nadania statusu strony w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ nie wydaje formalnego aktu (decyzji/postanowienia) w sprawie przyznania statusu strony osobie fizycznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia istotne granice kognicji sądów administracyjnych w kontekście skarg na bezczynność organów, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy sąd administracyjny zawsze może interweniować w przypadku bezczynności ZUS?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst