II SAB/Go 56/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2022-09-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo administracyjnesądy administracyjnebezczynność organulokal socjalnyprawo pomocykognicja sąduprzydział lokalu

WSA w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie przydziału lokalu socjalnego, uznając sprawę za pozostającą poza kognicją sądu administracyjnego, a także odmówił przyznania prawa pomocy.

Skarżący W.W. złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie przydziału lokalu socjalnego, twierdząc, że od 2004 roku czeka na mieszkanie. Organ administracji wskazał, że skarżący znajduje się na liście oczekujących od 2007 roku, a przydział lokalu zależy od dostępności i zasad określonych uchwałą. Sąd administracyjny odrzucił skargę, uznając, że kwestia zawarcia umowy najmu lokalu pozostaje poza jego kognicją, a jedynie etap kwalifikowania do listy oczekujących podlega kontroli sądowej. W związku z odrzuceniem skargi, sąd odmówił również przyznania prawa pomocy.

Skarżący W.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie przydziału lokalu socjalnego. Skarżący podniósł, że od 2004 roku oczekuje na przydział mieszkania, a jego wnioski były wielokrotnie odrzucane z różnych powodów. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Prezydent Miasta w odpowiedzi na skargę uznał ją za bezzasadną, wskazując, że skarżący znajduje się na liście oczekujących od 2007 roku, a zasady wynajmowania lokali są określone uchwałą Rady Miasta. Podkreślono, że samo umieszczenie na liście nie gwarantuje zawarcia umowy najmu, a zależy od dostępności lokali. Wojewódzki Sąd Administracyjny, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz uchwałę NSA, stwierdził, że postępowanie w zakresie udzielania pomocy mieszkaniowej składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap, dotyczący kwalifikowania i umieszczania na liście oczekujących, podlega kognicji sądów administracyjnych. Drugi etap, związany z zawarciem umowy najmu, ma charakter cywilnoprawny i pozostaje poza kontrolą sądów administracyjnych. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie skarżący znajdował się na liście oczekujących, ale nie doszło do zawarcia umowy najmu, sąd uznał, że sprawa w tym zakresie wykracza poza jego kognicję i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucił skargę. W związku z odrzuceniem skargi, sąd, na podstawie art. 247 p.p.s.a., odmówił również przyznania prawa pomocy, wskazując na oczywistą bezzasadność skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga w tym zakresie pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego, ponieważ etap związany z zawarciem umowy najmu ma charakter cywilnoprawny.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny rozróżnia dwa etapy postępowania w sprawie pomocy mieszkaniowej: etap kwalifikowania do listy oczekujących (podlegający kontroli sądowej) i etap zawarcia umowy najmu (pozostający poza kognicją sądu administracyjnego). Skoro skarżący był na liście, ale nie doszło do zawarcia umowy, sprawa wykracza poza kompetencje sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 247

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 9

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

o.p.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.k.a.s.

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotycząca zawarcia umowy najmu lokalu komunalnego pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie w zakresie udzielania pomocy mieszkaniowej przez gminę składa się z dwóch etapów Etap ten jest wykonywaniem publicznoprawnych zadań gminy. Natomiast drugi etap postępowania w zakresie udzielania konkretnej pomocy mieszkaniowej, związany jest z podjęciem czynności cywilnoprawnych, zmierzających do zawarcia umowy najmu i nie podlega on kognicji sądów administracyjnych. o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona.

Skład orzekający

Grażyna Staniszewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących przydziału lokali komunalnych oraz stosowania prawa pomocy w przypadku odrzucenia skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której skarżący znajduje się na liście oczekujących, ale nie doszło do zawarcia umowy najmu. Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy może być różna w zależności od konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozgraniczenie kompetencji między sądami administracyjnymi a sądem cywilnym w kontekście praw do lokalu komunalnego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy sąd administracyjny nie pomoże w sprawie mieszkania komunalnego? Kluczowe rozgraniczenie kompetencji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Go 56/22 - Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2022-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Grażyna Staniszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Prawo pomocy
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 § 1 pkt 1, art. 247
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 14 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.W. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie przydziału lokalu socjalnego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. odmówić przyznania prawa pomocy.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] czerwca 2022 r. W.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego, wyjaśniając że od 2004 roku czeka na przydział lokalu, gdyż wielokrotnie skreślano go z listy oczekujących na mieszkanie pod pretekstem zbyt niskich lub zbyt wysokich dochodów. Jednocześnie wniósł o przyznanie prawa pomocy.
W odpowiedzi na skargę organ uznał skargę za bezzasadną. Wskazał, iż skarżący na listach przydziału znajduje się od 2007 roku. Lokale z mieszkaniowego zasobu gminy są wynajmowane zgodnie z zasadami określonymi uchwałą Rady Miasta z dnia 31 marca 2021 r., nr XXXV/617/2021 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy (Dz. Urz. Woj. z 2021 r. poz. 938, zm. poz.1786). Umieszczenie na liście nie rodzi zobowiązania do zawarcia umowy najmu lokalu w stosunku do wszystkich osób oczekujących, gdyż uzależnione jest to od ilości dostępnych wolnych lokali w danym roku. Przydział lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy może nastąpić tylko w oparciu o zapisy wynikające wprost z przywołanej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Co istotne, w świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. bezczynność organów może stać się przedmiotem skargi tylko w takim zakresie, w jakim postępowanie to dotyczy aktów lub czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (tj. decyzji administracyjnych, wyszczególnionych postanowień oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także interpretacji podatkowych) albo w przepisach szczególnych, do których odnosi się art. 3 § 2 pkt 9 i § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z poglądem wyrażonym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08, postępowanie w zakresie udzielania pomocy mieszkaniowej przez gminę składa się z dwóch etapów. W pierwszym, wnioskujący o najem lokalu składa wniosek, który podlega analizie i weryfikacji przez właściwy organ gminy. Następnie wniosek jest rozpoznawany przez organ, który rozstrzyga o zakwalifikowaniu i umieszczeniu na liście oczekujących na najem lokalu bądź o odmowie zakwalifikowania i umieszczenia na liście. W tym pierwszym etapie działanie organu ma charakter administracyjnoprawny, bowiem organ decyduje o tym, czy danej osobie może być udzielona pomoc w zakresie jej potrzeb mieszkaniowych, z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Etap ten jest wykonywaniem publicznoprawnych zadań gminy. Natomiast drugi etap postępowania w zakresie udzielania konkretnej pomocy mieszkaniowej, związany jest z podjęciem czynności cywilnoprawnych, zmierzających do zawarcia umowy najmu i nie podlega on kognicji sądów administracyjnych.
Z powyższego wynika, że jedynie postępowanie w przedmiocie zakwalifikowania i umieszczenia na liście oczekujących na najem lokalu podlega kognicji sądów administracyjnych. Nie podlega zaś kognicji tych sądów postępowanie organów w ramach drugiego etapu związanego z podjęciem czynności cywilnoprawnych, zmierzających do zawarcia umowy najmu.
Z akt sprawy i odpowiedzi na skargę wynika, że wniosek skarżącego W.W. o zawarcie umowy najmu lokalu komunalnego został rozpatrzony pozytywnie i skarżący znajduje się na liście osób oczekujących na przydział lokalu socjalnego, jednakże go nie otrzymał, nie doszło do podpisania umowy najmu. Mając powyższe na względzie należy wskazać, że w tak zakreślonym zakresie sprawa pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego, bowiem kwestia działań zmierzających do zawarcia umowy najmu pomiędzy skarżącym i organem, pozostaje poza kontrolą sądu administracyjnego. Stąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd skargę odrzucił (punkt 1 postanowienia).
W tym stanie rzeczy nie było także podstaw do rozpatrzenia przez Sąd wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie sądowym panuje zgodny pogląd, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona.
Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 14 marca 2012 r., II GZ 82/12, CBOSA), zaś stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2012 r., II FZ 109/12, CBOSA). Przepis art. 247 p.p.s.a. znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2012 r., I OZ 1110/11, CBOSA), co ma miejsce w niniejszej sprawie, wobec czego, na podstawie art. 247 p.p.s.a., orzeczono o odmowie przyznania prawa pomocy (pkt 2 postanowienia).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI