II SAB/GO 140/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2024-02-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organuszkoła muzycznanagrody nauczycielidodatki motywacyjneosiągnięcia edukacyjneśrodki publicznejawność finansów publicznychprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o dostępie do informacji publicznej

WSA zobowiązał Dyrektora szkoły do udostępnienia informacji o osiągnięciach nauczycieli, uznając bezczynność organu w tym zakresie, ale oddalił skargę co do części informacji już przekazanych.

Skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznej dotyczącej nagród i dodatków motywacyjnych dla nauczycieli, w tym ich osiągnięć edukacyjnych. Dyrektor szkoły udostępnił jedynie dane o wysokości świadczeń, twierdząc, że informacje o osiągnięciach nie są informacją publiczną. Sąd uznał, że Dyrektor dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji o osiągnięciach, zobowiązując go do ich przekazania w terminie 14 dni. Jednocześnie sąd oddalił skargę w części dotyczącej już przekazanych danych, uznając, że organ nie był w bezczynności w tym zakresie.

Skarżący M.G. zwrócił się do Dyrektora Państwowej Szkoły Muzycznej o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej nagród i dodatków motywacyjnych dla nauczycieli w październiku 2021 r., w tym szczegółowych danych o ich osiągnięciach edukacyjnych. Dyrektor szkoły udostępnił listy nauczycieli z wysokością świadczeń, ale odmówił podania informacji o osiągnięciach, uznając je za nieobjęte ustawą o dostępie do informacji publicznej i naruszające prywatność nauczycieli. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uznał, że Dyrektor dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji o osiągnięciach nauczycieli, ponieważ stanowią one uzasadnienie dla przyznania środków publicznych i są informacją publiczną. Sąd zobowiązał Dyrektora do załatwienia wniosku w tym zakresie w terminie 14 dni. Jednocześnie sąd oddalił skargę w części dotyczącej już przekazanych danych o wysokości nagród i dodatków, stwierdzając, że organ nie był w bezczynności w tym zakresie. Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono również koszty postępowania od Dyrektora na rzecz skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, informacje dotyczące udokumentowanych osiągnięć edukacyjnych nauczycieli lub innych szczególnych dokonań na rzecz szkoły i uczniów, które stanowią uzasadnienie przyznania nagród i dodatków motywacyjnych, są informacją publiczną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że osiągnięcia te mają bezpośredni związek z wydatkowaniem publicznych środków finansowych i stanowią uzasadnienie przyznania świadczeń. Ponadto, nauczyciele są osobami pełniącymi funkcje publiczne, a informacje o ich osiągnięciach są związane z wykonywaniem zadań publicznych w zakresie edukacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 5 lit. a

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 10 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1 i 3, § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1 i 4

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.p.o. art. 2 § pkt 2 lit. c

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

u.p.o. art. 8 § ust. 6

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

u.K.n. art. 30 § ust. 1 pkt 2 i 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela

u.K.n. art. 63 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela

Konstytucja RP art. 61 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 70 § ust. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych art. 19 § ust. 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Informacje o osiągnięciach edukacyjnych nauczycieli, stanowiące uzasadnienie przyznania nagród i dodatków motywacyjnych, są informacją publiczną. Skierowanie wniosku o informację publiczną na oficjalny adres organu jest warunkiem jego skuteczności.

Odrzucone argumenty

Informacje o osiągnięciach edukacyjnych nauczycieli nie są informacją publiczną. Skierowanie wniosku na osobisty adres e-mail dyrektora jest skuteczne.

Godne uwagi sformułowania

nie można czynić dyferencjacji skuteczności zgłoszenia wniosku w zależności od tego, czy adres, na który przesłano wniosek jest adresem mailowym "zwykłego" pracownika, czy pracownika, który pełni funkcję umożliwiającą mu udzielenie odpowiedzi na wniosek. Osobisty adres e-mail pracownika nie może być wykorzystywany jako skrzynka podawcza organu o oficjalnym charakterze. Informacja o wynagrodzeniu nauczycieli szkoły, w skład którego - stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - wchodzi dodatek motywacyjny oraz nagrody, stanowi przejaw gospodarowania środkami publicznymi.

Skład orzekający

Adam Jutrzenka-Trzebiatowski

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Jaśkiewicz

członek

Grażyna Staniszewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że informacje o osiągnięciach nauczycieli są informacją publiczną, a także zasady skutecznego składania wniosków o dostęp do informacji publicznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji szkoły muzycznej, ale zasady dotyczące informacji publicznej i sposobu składania wniosków mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe formułowanie wniosków oraz jak sądy interpretują zakres informacji publicznej w kontekście wynagrodzeń i osiągnięć pracowników sektora publicznego.

Czy osiągnięcia nauczycieli to informacja publiczna? Sąd rozstrzyga spór o dostęp do danych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Go 140/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2024-02-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski /przewodniczący sprawozdawca/
Grażyna Staniszewska
Jacek Jaśkiewicz
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Dyrektor Szkoły
Treść wyniku
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a, art. 200, art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 5 ust. 2, art. 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 lutego 2024 r. sprawy ze skargi M. G. na bezczynność Dyrektora Państwowej Szkoły Muzycznej [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektora Państwowej Szkoły Muzycznej [...] do załatwienia wniosku skarżącego M. G. z dnia [...] o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przyznania nauczycielom nagród i dodatków motywacyjnych w październiku 2021 r., poprzez udzielenie informacji o udokumentowanych osiągnięciach edukacyjnych lub innych szczególnych dokonaniach na rzecz szkoły i uczniów w okresie objętym oceną pracy przed przyznaniem nagrody przez nauczycieli, którym przyznano nagrody oraz udokumentowanych osiągnięciach edukacyjnych lub innych szczególnych dokonaniach na rzecz szkoły i uczniów w okresie objętym oceną pracy przed ich przyznaniem przez nauczycieli, którym przyznano dodatek motywacyjny – w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, II. stwierdza, że Dyrektor Państwowej Szkoły Muzycznej [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. w pozostałym zakresie skargę oddala, IV. zasądza od Dyrektora Państwowej Szkoły Muzycznej [...] na rzecz skarżącego M.G. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] listopada 2023 r. M.G. – powołując się na art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej u.d.i.p.) – wystąpił do Dyrektora Państwowej Szkoły Muzycznej [...] (dalej Dyrektor PSM) o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przyznania nagród nauczycielom w październiku 2021 roku oraz dodatków motywacyjnychprzez:
- przedstawienie listy osób nagrodzonych wraz z wyszczególnieniem wysokości nagród w zestawieniu z ich udokumentowanymi osiągnięciami edukacyjnymi lub innymi szczególnymi dokonaniami na rzecz szkoły i uczniów w okresie objętym oceną pracy przed przyznaniem nagrody,
- przedstawienie listy nauczycieli, którzy otrzymali dodatki motywacyjne
z wyszczególnieniem ich wysokości oraz okresu, na jaki został przyznany wraz
z zestawieniem udokumentowanych osiągnięć edukacyjnych lub innymi szczególnych dokonań na rzecz szkoły i uczniów w okresie objętym oceną pracy przed ich przyznaniem.
Jednocześnie wnioskodawca wskazał, iż wnosi o udostępnienie żądanych informacji pocztą elektroniczną na wskazany adres służbowy.
Powyższy wniosek M.G. skierował na adres mailowy Dyrektora PSM . Wpłynąłon do sekretariatu szkoły - jak wynika z prezentaty –w dniu 20 listopada 2023 r.
W dniu 22 listopada 2023 r. Dyrektor PSM przesłał wnioskodawcy żądane listy nauczycieli z wysokością dodatków motywacyjnych i nagród, zawiadamiając przy tym, że informacje dotyczące osiągnięć edukacyjnych czy szczególnych dokonań nauczycieli na rzecz uczniów i szkoły nie są objęte zakresem zastosowania u.d.i.p.
Pismem z dnia [...] listopada 2023 r. M.G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Dyrektora PSM, zarzucając mu naruszenie:
1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych
w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, przez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,
2) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacjiprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
3) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w BIP jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku przez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o: stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w dniu 1 listopada 2023 r. złożył za pośrednictwem elektronicznej poczty służbowej wniosek o udostępnienie informacji publicznej, opisany na wstępie. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin do udostępnienia przedmiotowej informacji upłynął po czternastu dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu, podmiot zobowiązany nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor PSM - reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu 1 listopada 2023 r. M.G. (pracownik szkoły) przesłał na skrzynkę mailową Dyrektora PSM wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Ta forma składania wniosków, z ominięciem drogi służbowej i sekretariatu szkoły, była już kilkukrotnie przedmiotem ustnych zaleceń ze strony Dyrektora PSM do skarżącego, aby dochowywał przyjętego w jednostce sposobu składania dokumentów, czy też wniosków.
Dalej organ wskazał, że w dniu 22 listopada 2023 r. organ przekazał skarżącemu żądaną informację w zakresie wysokości dodatków i nagród, przy czym nie było podstaw prawnych i faktycznych do przekazywania pisemnego uzasadnienia dla przyznania tychże świadczeń poszczególnym nauczycielom, gdyż nie stanowi to informacjipublicznej, zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W ocenie organu informacje dotyczące osiągnięć edukacyjnych czy szczególnych dokonań nauczycieli na rzecz uczniów i szkołynie są objęte zakresem zastosowania u.d.i.p. Nadto ewentualne uzasadnienie dla indywidualnej oceny i przesłanek stojących za przyznaniem poszczególnym nauczycielom konkretnej wysokości nagrody czy dodatku motywacyjnego przez organ wkracza, w ocenie organu, już w sferę naruszającą dobra osobiste danego nauczyciela w postaci prawa do prywatności, czy poszanowania tejże prywatności. Brak jest zatem zrozumienia i zgody organu dla potrzeby wnioskowania tych informacji przez skarżącego, gdyż jest to wiedza autonomiczna i podejmowana bezpośrednio przez Dyrektora PSM.
Odnosząc się zaś do samej przewlekłości postępowania organ wyjaśnił, że informacja została przekazana skarżącemu bez zbędnej zwłoki w zakresie w jakim
w mogła być przekazana jako informacja publiczna. Organpodjął natychmiast
i niezwłocznie działania zmierzające do udzielenia transparentnej oraz pełnej odpowiedzi na wniosek skarżącego i udzielił tejżew zakresie prawnie uzasadnionym. Wobec tego do bezczynności nie doszło.
W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2024 r. skarżący przyznał, że wniosek
o udostępnienie informacji publicznej przesłał na skrzynkę służbową Dyrektora PSM.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej p.p.s.a.). W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznanaw trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekaniew sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowaniaw przypadkach określonych
w pkt 1- 4a.
Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonychw art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejscez rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
Przedmiot tak rozumianej kontroli stanowiła w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Dyrektora PSM w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego z [...] listopada 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, opisanego na wstępie.
Tryb i zasady rozpoznawania tego rodzaju wniosków określa u.d.i.p.
Wniesienie skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga od strony skarżącej uprzedniego złożenia jakiegokolwiek środka zaskarżenia na drodze administracyjnej – czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24 maja 2006 r., I OSK 601/05). Zasady tej nie zmieniło wprowadzenie do art. 37 k.p.a. (a w ślad za tym także do art. 52 § 2 p.p.s.a.) z dniem 1 czerwca 2017 r. – mocą ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935) – nowego środka zaskarżenia bezczynności lub przewlekłości postępowania organu administracji, w postaci ponaglenia (w miejsce dotychczas stosowanego w takich przypadkach zażalenia albo wezwania do usunięcia naruszenia prawa). Wobec powyższego w przypadku skargi na bezczynność dotyczącej udostępnienia informacji publicznej nie stosuje się art. 53 § 2b p.p.s.a., w postaci uprzedniego wniesienia ponaglenia do właściwego organu (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2020 r., I OSK 2433/18). Ustalony w art. 53 § 2b p.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia należy bowiem odnieść do bezczynności organu w zakresie spraw rozpoznawanych w trybie ustawy z dnia 13 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 775; dalej k.p.a.). Stosownie natomiast do art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. przepisy k.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Powyższe oznacza, że nie mają one zastosowania do faz poprzedzających wydanie decyzji i tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji publicznej, brak jest podstaw do stosowania art. 37 k.p.a.
Na gruncie u.d.i.p. przez bezczynność organu rozumieć należy sytuację,w której organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Natomiast stanowisko organu o odmowie udzielenia informacji winno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów k.p.a. Jeżeli jednak żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia zwykłym pismem.
Dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej, istotne znaczenie ma ustalenie, iż dysponuje on informacją, która jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. oraz że jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tej informacji.W dalszej kolejności ustaleniu podlega, czy organ udostępnił żądaną informację lub podjął inne ustawą określone czynności) we wskazanym ustawą terminie (art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.).
Państwowa Szkoła Muzyczna [...] jest publiczną szkołą artystyczną, prowadzoną przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, zgodnie z art. 2 pkt 2 lit.c i art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 900; dalej u.p.o.). Dyrektor takiej szkoły,jakoorgan władzy publicznej w związku z uprawnieniem do wydawania decyzji wobec uczniów oraz podmiot reprezentujący państwową jednostkę organizacyjną,stanowi niewątpliwie podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1i4 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2012 r., I OSK 248/12, wyrok WSA w Krakowie z 16 lutego 2016 r., II SA/Kr 1573/15, wyrok WSA w Olsztynie z 7 listopada 2017r., II SAB/Ol 64/17).
Nie ulega również wątpliwości, iż informacja o wynagrodzeniu nauczycieli szkoły, w skład którego - stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 2 i 4ustawy z26 stycznia 1982 r.Karta Nauczyciela (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 984; daleju.K.n.) - wchodzi dodatek motywacyjny oraz nagrody, stanowi przejaw gospodarowania środkami publicznymi.
W konsekwencji należy uznać ją za informację o majątku publicznym, która - zgodnie
z art. 1 ust. 1 w zw. zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. au.d.i.p. - jest informacją publiczną. Informacja o przysługiwaniu tak wydatkowanych środków publicznych stanowi tylko inny aspekt tego samego zjawiska ekonomicznego. Nie można odmiennie traktować obu stron tej samej czynności finansowej: wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenie
i przysługiwania wynagrodzenia osobie je pobierającej (por. wyrok NSA z 5 stycznia
2016 r., I OSK 3087/14).
W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmowana jest szeroka wykładnia pojęcia osoby pełniącej funkcję publiczną. Przyjmuje się w nim generalnie, że funkcja publiczna to funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań o znaczeniu publicznym (por. wyrok NSA z28 marca 2018 r., I OSK 1526/16, wyrok NSAz8 lipca 2015 r., I OSK 1530/14). W związku z powyższym
jednolicie się przyjmuje, iż takim zadaniem o znaczeniu publicznym jest realizowanie konstytucyjnego prawa do wykształcenia. Z art. 70 ust. 4 Konstytucji RP wynika bowiem, że władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia, a zgodnie z art. 1 pkt 1 u.p.o. system oświaty,którego elementem są szkoły, zapewnia realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki. Wykonywanie powyższych zadań publicznych odbywa się przede wszystkim przez pracę nauczycieli, którzy korzystają – na mocy art. 63 ust. 1 u.K.n. - podczas lub w związku z pełnieniem obowiązków służbowych, z ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych na zasadach określonych wustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 17). Stąd sądy administracyjnie konsekwentnie wskazują, iż nauczyciel jest osobą pełniącą funkcję publiczną, przy czym odnoszą to do nauczycieli wszystkich szczebli nauczania, niezależnie od tego, iż tylko niektórzy z nich są zobowiązani do składania oświadczeń majątkowych (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2011 r., I OSK 125/11, wyrok NSA z 10 kwietnia 2015 r., I OSK 1108/14, wyrok NSA z 12 października 2017 r., I OSK 537/17, wyrok NSA z 8 października 2019 r., I OSK 4084/18).Utrwalony jest jednocześnie pogląd, oparty na art. 1 ust. 1u.d.i.p., zgodnie z którym, informacja o wysokości środków publicznych przeznaczonych na wynagrodzenia osób pełniących funkcje publiczne stanowi informację publiczną (por.wyrokNSA z18 września 2014 r.,I OSK 59/14; wyrok NSA z30 września 2015 r., I OSK 1853/14,wyrok NSA z 14 kwietnia 2023 r., III OSK 3899/21).Zasada jawności publicznej gospodarki finansowej stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej, a także osób pełniących funkcje publiczne, wyrażonej w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 12 maja 2021r., III OSK 930/21).
W ocenie Sądu również informacjedotyczące udokumentowanych osiągnięć edukacyjnych nauczycieli lub innych szczególnych dokonań na rzecz szkoły i uczniów
w okresie poprzedzającym przyznanie nagród oraz dodatków motywacyjnych stanowią informację publiczną. Mająbezpośredni związek z wydatkowaniem publicznych środków finansowych, stanowią bowiem uzasadnienie przyznania powyższych świadczeń. Ponadto istotne znaczenie dla oceny charakteru żądanej informacji ma okoliczność, że dotyczy ona nauczycieli, którzy – jak wspomniano powyżej – sąosobami pełniącymi funkcję publicznąi mają związek z wykonywaniem przez nich zdań publicznych w zakresie edukacji muzycznej. Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowaniem jest art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Zawiera on jednak tylko przykładowy katalog spraw i dlatego dla prawidłowego ustalenia znaczenia tego pojęcia uwzględnić należy także zapisy Konstytucji RP, która w art. 61 ust. 1 ustala prawo obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, oraz innych osób i jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Na podstawie wskazanych przepisów przyjąć trzeba, i jest to stanowisko powszechnie prezentowane w orzecznictwie sądowym, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego przez kogo zostały wytworzone.
W ocenie Sądu skarżący wadliwie skierował on swój wniosekna adres służbowy DyrektoraPSM. Podkreślić bowiem należy, iż z Biuletynu Informacji Publicznej szkoły [...] wynika, że wnioski o informację publiczną należy kierować pocztą elektroniczną na adres: [...], listownie na adres: PSM, albo za pośrednictwem Elektronicznej Skrzynki Podawczej ePUAP: [...].
Nie można bowiem założyć, że wysłanie wniosku na jakikolwiek adres organu będzie stanowić jego skuteczne wniesienie. Nie sposób przyjąć, że wszystkie adresy elektroniczne organu mają być, czy będą skonfigurowane w taki sposób, który zapewni gwarancje niezwłocznej reakcji na wniosek. Dodatkowo stanowisko takie doprowadziłoby do sytuacji, w której faktycznie organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie miałby w istocie czternastu dni na udzielenie odpowiedzi, lecz termin ten ulegałby skróceniu i zróżnicowaniu, w zależności od rzeczywistych możliwości, szybkościi prawidłowości podjętych przez pracowników czynności zmierzających do przekazania wniosku do załatwienia. Nie można czynić dyferencjacji skuteczności zgłoszenia wniosku w zależności od tego, czy adres, na który przesłano wniosek jest adresem mailowym "zwykłego" pracownika, czy pracownika, który pełni funkcję umożliwiającą mu udzielenie odpowiedzi na wniosek. Przesądzający jest fakt, że podmiot, który ma uprawnienia do realizacji wniosku, jest zobowiązany do udzielenia odpowiedzi wyłącznie w przypadku, gdy wniosek taki zostanie skutecznie wniesiony. Oficjalny adres organu jest więc jedynym adresem, na który wpłynąć może wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który powoduje obowiązek jego realizacji. Nie można bowiem organowi czynić zarzutu niezrealizowania wniosku, który został skierowany wadliwie. W niniejszej sprawie bez znaczenia jest zatem okoliczność, że wniosek wpłynął na adres e-mail Dyrektora PSM, skoro był to adres, jakkolwiek służbowy, to jednak osobisty. Osobisty adres e-mail pracownika nie może być wykorzystywany jako skrzynka podawcza organu o oficjalnym charakterze. Odmienne stanowisko prowadziłoby do nieakceptowalnej sytuacji, że wpływ wniosku na osobisty adres e-mailjakiegokolwiek pracownika organu, choćby to nawet byłpiastun tego organu, rodziłby obowiązek realizacji wniosku, bez uwzględnienia choćby okoliczności nieobecności tego pracownika i braku możliwości przekazania wniosku do jego realizacji organowi, w terminie, w którym organ zobowiązany jest do zastosowania przepisów u.d.i.p. Jakkolwiek zatem postępowanie z wniosku o udostępnienie informacji publicznej ma charakter odformalizowany,uznać należy, że warunkiem realizacji wniosku jest jego wpływ do organu, zaś przez wpływ wniosku należy rozumieć sytuację, w której nie zachodzą wątpliwości, że organ był zobowiązany do załatwienia wniosku. Wymóg złożenia wniosku wypełnia zatem jego nadanie na oficjalny adres organu. Podzielić należy więc pogląd, że jedynie podany do powszechnej wiadomości adres poczty elektronicznej rodzi po stronie tego organu zobowiązanie, że wiadomości przesłane na ten adres będą przez niego odbierane. Zatem tylko wysłanie wniosku na taki adres powoduje, że skarżący może zasadnie zarzucać organowi bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. wyrok NSA z 17 marca 2023 r., III OSK 2624/21).
W związku z tym należało uznać, iż nie wywołał skutku wniosek skarżącego złożony na adres mailowy Dyrektora PSM. Dopiero wpływ tego wniosku do sekretariatu szkoły, co nastąpiłow dniu 20 listopada 2023 r., zaktualizował obowiązki organu wynikające z u.d.i.p. Wówczas też organ formalnie przystąpił do rozpoznawania wniosku i przed upływem terminuwskazanego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., tj. w dniu 22 listopada 2023 r. przesłał wnioskodawcy żądane listy nauczycieli z wysokością dodatków motywacyjnych i nagród. W tej części zatem nie można było czynićorganowi zarzutu bezczynności, co skutkowało w tym zakresie oddaleniem skargi (pkt III wyroku).
Niewątpliwie natomiast organ dopuścił się bezczynności co do wniosku skarżącego w zakresie w jakimnie udostępniłinformacji dotyczących osiągnięć edukacyjnych czy szczególnych dokonań nauczycieli na rzecz uczniów i szkoły. Błędnie bowiem przyjął, co zostało już wykazane powyżej, że nie są to informacje objęte zakresem zastosowania u.d.i.p.Wobec tego Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w powyższym zakresie w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami (pkt I wyroku), stwierdzając jednocześnie na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności (pkt II wyroku).
Podkreślić należy, iż w odpowiedzi na skargę organ powoływał się na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p., wskazując na konieczność ochronydóbr osobistych danego nauczyciela
w postaci prawa do prywatności, czy poszanowania tejże prywatności. Stosownie do treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Powoływanie się jednak naten przepis jest możliwe, gdy mamy do czynienia z informacją publiczną, a ze względu na ochronęwartości wskazanych wtym przepisie organ odmawia udostępnienia tej informacji. W przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej ze względu na ochronę prywatności osób fizycznych (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.), odmowa ta musi przybrać formę decyzji administracyjnej, o czym jednoznacznie stanowi art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Należy bowiem zauważyć, że nawet jeśli żądana informacja zawiera dane chronione ze względu na prywatność osoby fizycznej, to nie oznacza to, że informacja taka traci charakter informacji publicznej. Nadal jest informacją publiczną, ale zgodnie z art. 5 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom. Przy czym w postępowaniu zainicjowanym skargą na bezczynność Sąd nie jest uprawniony do badania sprawy zasadności zastosowania art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., I OSK 1111/18).W rozpatrywanej sprawie niespornym jest, że organ dotychczas nie udostępnił skarżącemu wnioskowanej informacji publicznej w podanym powyżej zakresie,ani teżnie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia, zatemprzedstawiona przez organargumentacja, zawarta w odpowiedzi na skargę,nie mogła uwolnić go od przypisania mu bezczynności w zakresie wskazanym w pkt I wyroku. Oceniając natomiast stan faktyczny sprawy w odniesieniu do przesłanek z art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność nie nosi znamion rażącego naruszenia prawa (pkt II wyroku). Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, K.p.a. Komentarz, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 a p.p.s.a., jest bowiem taki stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja rażącej bezczynności nie zaistniała, albowiem uwzględnienie wniosku skarżącego tylko w części, nie wynikało ze złej woli organu, lecz było wynikiem błędnej interpretacji przepisów. Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a.
O należnych skarżącemu kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. (pkt IV wyroku). Koszty te sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 100 zł, ustalonego zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U.
z 2021 r., poz. 535).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI